LỜI MỞ ĐẦU
Hiện nay, ngân hàng bán lẻ đang là lĩnh vực phát triển nhanh và có sự cạnh tranh gay
gắt tại Việt Nam.Cùng với sự tham gia của một số ngân hàng nước ngoài có truyền thống về
kinh doanh dịch vụ bán lẻ, rất nhiều ngân hàng thương mạitrong nước đã tích cực đầu tư phát
triển vào lĩnh vực này. Chính vì vậy, để đẩy mạnh việc phát triển dịch vụ ngân hàng bán lẻ, các
ngân hàng thương mại nói chung và Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam nói riêng, thời
gian qua đã chuẩn bị toàn diện về mô hình, cơ cấu tổ chức nhân sự, hệ thống sản phẩm dịch vụ
nền tảng cho hoạt động này.
Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam chi nhánh Thăng Long (VCB Thăng
Long) là 1 chi nhánh lớn và hoạt động hiệu quả trong hệ thống Vietcombank, tuy nhiên
mảng hoạt động tín dụng bán lẻ chưa đạt được kết quả như kỳ vọng của ban lãnh đạo
ngân hàng. Do đó, tác giả đã lựa chọn đề tài “Giải pháp phát triển hoạt động tín dụng
bán lẻ tại ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam chi nhánh Thăng Long” để
nghiên cứu
Đề tài được bố cục thành 3 chương nhằm tập trung nghiên cứu các nội dung chủ
yếu sau đây:
Chƣơng 1: Cơ sở lý luận về tín dụng bán lẻ của ngân hàng thƣơng mại.
Chƣơng 2: Thực trạng hoạt động tín dụng bán lẻ tại ngân hàng TMCP ngoại
thƣơng Việt Nam chi nhánh Thăng Long.
Chƣơng 3: Giải pháp phát triển hoạt động tín dụng bán lẻ tại ngân hàng
TMCP ngoại thƣơng Việt Nam chi nhánh Thăng Long.
Chi tiết nội dung các chương như sau:
CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ TÍN DỤNG BÁN LẺ CỦA NGÂN
HÀNG THƢƠNG MẠI
1.1. Hoạt động tín dụng của Ngân hàng thƣơng mại
1.1.1. Khái quát Ngân hàng thƣơng mại
Ngân hàng thương mại là loại hình ngân hàng được thực hiện tất cả các hoạt
động ngân hàng và các hoạt động kinh doanh khác theo quy định của Luật này nhằm mục
tiêu lợi nhuận.
Có 6 đặc điểm quan trọng của Ngân hàng thương mại:
- Một là, Ngân hàng thương mại là tổ chức trung gian tài chính.
Hai là, Ngân hàng thương mại là tổ chức kinh doanh có điều kiện.
Ba là, ngân hàng hoạt động chủ yếu dựa trên vốn vay và tài sản thanh khoản cao.
Bốn là, sản phẩm của ngân hàng không có bản quyền, dễ sao chép.
Năm là, ngân hàng hoạt động và phát triển dựa trên lòng tin giữa ngân hàng và
khách hàng.
Sáu là, Ngân hàng thương mại kinh doanh mang tính hệ thống cao và chịu sự
quản lý nghiêm ngặt của Nhà nước.
1.1.2. Hoạt động tín dụng của Ngân hàng thƣơng mại
Cấp tín dụng là việc thỏa thuận để tổ chức, cá nhân sử dụng một khoản tiền hoặc
cam kết sử dụng một khoản tiền hoặc cam kết cho phép sử dụng một khoản tiền theo
nguyên tắc có hoàn trả bằng nghiệp vụ cho vay, chiết khấu, cho thuê tài chính, bao thanh
toán, bảo lãnh ngân hàng và các nghiệp vụ cấp tín dụng khác.
1.2. Hoạt động tín dụng bán lẻ của ngân hàng thƣơng mại
Tín dụng bán lẻ là việc cấp tín dụng bằng nghiệp vụ cho vay, bảo lãnh, chiết khấu
và các nghiệp vụ khác đối với khách hàng cá nhân, hộ gia đình và doanh nghiệp vừa và
nhỏ vay vốn nhằm đáp ứng nhu cầu vốn cho tiêu dùng, đầu tư sản xuất kinh doanh và
phục vụ đời sống. Tuy nhiên tùy theo từng ngân hàng khác nhau mà đối tượng khách
hàng bán lẻ có thể khác nhau.
Trong khuôn khổ bài luận văn, tác giả nghiên cứu tín dụng bán lẻ đối với khách
hàng là cá nhân, hộ gia đình, và các doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Hoạt động tín dụng bán lẻ đƣợc phân loại dựa trên các căn cứ sau:
Căn cứ vào đối tượng cấp tín dụng.
Căn cứ vào mục đích cấp tín dụng.
Căn cứ vào thời hạn cấp tín dụng.
Căn cứ vào hình thức bảo đảm tín dụng.
Căn cứ vào phương thức cấp tín dụng.
Đặc điểm của tín dụng bán lẻ:
Quy mô khoản vay nhỏ nhưng số lượng khoản vay nhiều.
Các sản phẩm của tín dụng bán lẻ đa dạng.
Tín dụng bán lẻ có chi phí lớn nhất trong danh mục tín dụng của ngân hàng.
Chất lượng các thông tin và các công cụ hỗ trợ để đánh giá tình hình tài chính của
khách hàng vay thường không cao
Tỷ trọng cho vay vốn trung dài hạn đối với tín dụng bán lẻ có xu hướng cao hơn
mức bình quân.
Nhu cầu vay vốn của các khách hàng chịu tác động ảnh hưởng và phụ thuộc lớn
vào chu kỳ kinh tế.
Khả năng phân tán rủi ro cao và mức độ ảnh hưởng không lớn đối với hoạt động
tín dụng tổng thể của Ngân hàng.
Lợi nhuận từ tín dụng bán lẻ lớn.
Vai trò của tín dụng bán lẻ:
Thúc đẩy quá trình luân chuyển tiền tệ trong nền kinh tế, nâng cao hiệu quả sử
dụng vốn.
Kích cầu tiêu dùng.
Góp phần đẩy lùi tệ nạn tín dụng đen, cho vay nặng lãi.
Đẩy nhanh dư nợ và mang lại hiệu quả kinh doanh cao cho các ngân hàng.
Cải thiện chất lượng cuộc sống của người dân, nâng cao trình độ dân trí.
Giúp các hộ gia đình sản xuất kinh doanh có điều kiện để mở rộng quy mô sản
xuất, phát huy tối đa nội lực của khách hàng.
Các sản phẩm tín dụng bán lẻ
- Cho vay mua/xây/sửa nhà (cho vay bất động sản)
- Cho vay mua ô tô
- Cho vay tiêu dùng
- Cho vay sản xuất kinh doanh
- Cho vay du học
- Cho vay chứng minh tài chính
- Cho vay cầm cố/Chiết khấu Giấy tờ có giá
- Thẻ tín dụng
1.3. Phát triển tín dụng bán lẻ
Phát triển tín dụng bán lẻ là sự gia tăng về quy mô tín dụng đồng thời với sự nâng
cao về chất lượng, hiệu quả tín dụng bán lẻ nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của
khách hàng về số lượng sản phẩm, quy mô tín dụng, mà còn tăng trưởng về chất lượng
dịch vụ, nâng cao chất lượng tín dụng bán lẻ, gia tăng thu nhập tín dụng bán lẻ, góp phần
tăng trưởng ổn định cho Ngân hàng.
Nội dung phát triển tín dụng bán lẻ gồm:
Phát triển tín dụng bán lẻ theo chiều rộng: là sự tăng lên về quy mô, đối tượng cho
vay (hướng đến cả các đối tượng có thu nhập thấp), mở rộng phạm vi địa bàn bán lẻ.
Phát triển tín dụng bán lẻ theo chiều sâu: phát triển tín dụng bán lẻ đồng nghĩa với
việc chất lượng, hiệu quả tín dụng bán lẻ được nâng cao được thể hiện qua chỉ tiêu nợ
xấu, lợi nhuận của ngân hàng.
Tiêu chí đánh giá sự phát triển của tín dụng bán lẻ
Tiêu chí đánh sự phát triển của tín dụng bán lẻ theo chiều rộng gồm 3 tiêu chí:
Dư nợ tín dụng bán lẻ
Sự phát triển thị phần
Số lượng khách hàng vay vốn
Tiêu chí đánh sự phát triển của tín dụng bán lẻ theo chiều sâu gồm 2 tiêu chí:
Tỷ lệ nợ xấu
Thu nhập từ tín dụng bán lẻ
Các nhân tố ảnh hƣởng đến sự phát triển của tín dụng bán lẻ tại các Ngân
hàng thƣơng mại
Nhân tố chủ quan
- Khả năng cung ứng vốn ra thị trường
- Định hướng và chiến lược phát triển tín dụng bán lẻ
- Cơ cấu tổ chức của ngân hàng
- Chất lượng nguồn nhân lực
- Hệ thống công nghệ thông tin
- Chính sách tín dụng của ngân hàng
- Hệ thống xếp hạng tín dụng
Nhân tố khách quan
- Môi trường kinh tế
- Môi trường pháp lý
- Môi trường văn hóa – xã hội
- Đối tượng khách hàng vay vốn
CHƢƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG BÁN LẺ TẠI
NGÂN HÀNG TMCP NGOẠI THƢƠNG VIỆT NAM
– CHI NHÁNH THĂNG LONG
2.1. Khái quát về Ngân hàng TMCP Ngoại thƣơng Việt Nam – Chi nhánh
Thăng Long.
Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam – Chi nhánh Thăng Long có tiền thân
là Chi nhánh cấp II Ngân hàng Ngoại thương Cầu Giấy trực thuộc Chi nhánh Ngân hàng
Ngoại thương Hà Nội, được thành lập và đi vào hoạt động từ ngày 03/3/2003.
Vietcombank Thăng Long có trụ sở chính tại 148 Hoàng Quốc Việt, Cầu Giấy,
Hà Nội với 15 phòng ban bao gồm: Ban Giám đốc, phòng Kế toán, phòng Khách hàng,
phòng Ngân quỹ, phòng Hành chính Nhân sự, phòng Thanh toán – Kinh doanh dịch vụ,
Tổ Kiểm tra giám sát và tuân thủ, Tổ Tổng hợp, Tổ Tin học và 06 phòng giao dịch. Ban
Giám đốc Vietcombank Thăng Long gồm 1 Giám đốc và 3 Phó giám đốc. Tập thể cán
bộ nhân viên của ngân hàng (30/06/2016) với tổng số gồm 168 người, độ tuổi trung bình
là 29 tuổi.
Tình hình hoạt động kinh doanh của Ngân hàng TMCP Ngoại thƣơng Việt
Nam – Chi nhánh Thăng Long.
Hoạt động huy động vốn:
Hoạt động huy động vốn của chi nhánh tăng trưởng mạnh và liên tục qua các
năm từ 6.158 tỷ đồng năm 2012 lên 11.694 tỷ đồng 30/06/2016 tương ứng gấp gần 1,9
lần.