CHƯƠNGIV: S„NXUoTAXITAMIN
Axit amin thư:ngbF sungvào thRcăncho ngư:i vàgia súc. Vi m%c
ñíchnàyngư:itacVnñncácaxitaminkhôngthayth.Trongñó,quantrng
nh,tlàcácaxitaminL<lyzin,L<triptophan,L<methionin,L<treonin.PhVnln
cácloDiproteinñưckhaitháct?th.cvCtdoñóhoUcthiuaxitaminnàyhoUc
axitaminkhác.Vìth,vicbFsungaxitaminvàoth.cph/msflàmtănggiátr 
c!aprotein.Ngoàira,cácaxitamincòncótínhch,tlàmtăngmùiv c!acác
s*nph/mth.cph/m.
4.1Cácphươngpháps<nxuTtaxitamin:
4.1.1PhươngpháptSngh`phoáh[c:
Phươngphápnàydùngñ&s*nxu,tmts5axitaminnhư:glyxin,alanin,
metyonin,triptophan.PhươngpháptFnghphoáhcthư:ngchomth#nhp
cácdDngñ@ngphânL<vàD<axitamin.Trong2dDngnàychqcódDngL<làthích
hpchodinhdưAng.Doñóvictách2dDngnàyr,tkhókhănvàtr"nênt5n
kém.
4.1.2Phươngpháptríchlytad~chthuˆphân:
Phươngphápnàythư:ngdùngñ&thunhCnL<cystein,L<cystin,L<leuxyn,
L<asparagin,L<tyrozin.ð&s*nxu,taxitamintheophươngphápnày,ñVutiên
ph*itinhànhthuophânnguyênliugiàuproteinvàsauñódùngcácphương
phápkhácnhauñ&tríchlyaxitamincVns*nxu,trakhTidungd chthuophân.
4.1.3PhươngpháptSngh`pnhzvisinhvGt:
Phươngphápnàycó2phươngán:
1.Lênmentr.ctip:cácaxitaminñưctDothànht?cácnguyênliurd
ti)nnh:visinhvCt.
2.Chuy&nhoácácti)nch,tc!aaxitaminnh:visinhvCt.
S.lênmentr.ctipcóýnghĩalnhơnvàhinnayñãhoànchqnhcông
nghñ&s*nxu,thàngloDtcácaxitamin.
4.2S<nxuTtaxitaminnhzvisinhvGt:
4.2.1
SVtSngh`paxitamin]tIbàovisinhvGt:

Sơñg2:
SơñgtSngh`paxitamin]tIbàovisinhvGt
CácaxitamintrongtbàovisinhvCtñưctDothànhdoquátrìnhtraoñFi
cacbonvànitơ.VictFnghpcácaxitamintr*iquahàngloDtnhIngph*nRng
phRctDpvis.xúctácc!anhi)uloDienzymkhácnhau,nhưngcóth&quiv)2
loDiph*nRnglàaminhoávàchuy&namin:
α
α
(HOOCCOCH
2
COOH)
SemilalaninTirozin
Triptophan
Eritrozo<4<P
Hystidin
Ribozo<5<P
Glucoza
Glucozo<6<P
Serin
Sixtein
Glyxin

<xetoizovalerat
3<P<glyxerat
Valin
Oxalatxetat
Alanin
AsparaginAspartatFumarat Xitrat

<xetoglutarat
Glutamat
GlutaninProlinArginin
LyzinTreoninMethionin

Pyruvat
CH
3
COCOOH
Lơxin
Izol
ơxin
+CO
1.Ph*nRngaminhoá:g@m2giaiñoDn:
•GiaiñoDn1:tDoiminoaxit.GiaiñoDnnàykhôngcós.thamgiac!a
enzym.
NH
R<CO<COOH+NH
3
R<C<COOH+H
2
O
•GiaiñoDn2:chuy&niminoaxitthànhaminoaxitnh:enzym
dehydrogenaza
NHNH
2
R<C<COOH+H
2
O →

R<C<COOH


NADH
2
NAD
NADH
2
:nicotinamitadenindinucleotitdDngkh6
2.Ph*nRngchuy&namin:ph*nRngnàyx*yranh:s.xúctácc!aenzym
aminotransferaza
NH
2
R
1
R
2

R
1
<CO<COOH+R
2
<CH<COOHCH<NH
2
+CO
COOHCOOH
4.2.2QuitrìnhcôngnghE:
Nguyênliux6líchu/nb môitrư:ngdungd chc,yvisinhvCt

nuôi


visinhvCtgi5ng
s*nph/mx6lís*nph/mlênmen
1.Nguyênliu:b*oñ*mcungc,pngu@ncacbon,nitơvàcácnguyênt5khácñ&
visinhvCtpháttri&nvàtFnghpñưcnhi)us*nph/m.
<Cungc,pngu@ncacbon:dùngrqñư:ng,nguyênliugiàutinh
bthoUcmts5loDinguyênliukhác.
<Ngu@nnitơ:thư:ngdùnglàurê,cũngcóth&dùngcácloDi
mu5iamoni.
<Cáchpch,tkhoáng:KH
2
PO
4
,MgSO
4
,MnSO
4
…
<Cácch,tkíchthíchsinhtrư"ng:vitamin,axitamin.
2.X6lí:
<LàmsDch
<Thuophân
3.Chu/nb môitrư:ngdinhdưAng:
<Cón@ngñvàthànhphVnthíchhpph%thucvàoch!ngvi
sinhvCtvàgi5ngs*nxu,t.
<ði)uchqnhpHchomôitrư:ngvàthanhtrùngmôitrư:ng.
4.Chu/nb gi5ng
a.Ch!ngvisinhvCt:
ð& s*n xu,t axitamin ngư:i ta có th& s6 d%ng nhi)u ch!ng vi sinh vCt
khácnhau,tuynhiênñ&s*nxu,tngư:itaph*itDocácbinch!nghoUcloDibT
s.Rcchb\ngs*nph/mcu5icùngc!avisinhvCt.
b.Nuôigi5ng:
ð& ñ! lưng gi5ng cho s*n xu,t ngư:i ta ph*i tin hành nuôi c,y qua
nhi)ubưc.Cácch!ngvisinhvCtdùngtrongs*nxu,taxitaminphVnlnlà
các ñt bin cho nên nu c,y chuy)n nhi)u lVn sf gUp th& h@i bin và *nh
hư"ngñnsRcs*nxu,t.Trongs*nxu,taxitaminkhôngbaogi:ñưcdùng
sinhkh5ic!amdtrưclàmgi5ngchomdsau.
5.Lênmen:
Thư:ngs6d%ngphươngpháplênmenchìm.TrongquátrìnhlênmencVn
chúýñi)uchqnhcácthôngs5kZthuCt:nhitñlênmen,pHmôitrư:ng,s.
thôngkhí,bFsungcácch,tdinhdưAng,phábtvàmts5cácyut5khác.
6.ThunhCns*nph/m:
TuỳthucvàoloDis*nph/mvàm%cñíchs6d%ngmàquátrìnhthunhCn
s*nph/mkhônggi5ngnhau:
•Dùngñ&chbinthRcăngiasúc:
<ThunhCndưidDngcanhtrư:ng:
H#nhpsaukhilênmencôñUcbtkhô
<Táchsinhkh5icôñUcs*nph/m
•Dùngtrongchbinth.cph/mhoUcyhc:
Ph*i tinh ch qua nhi)u công ñoDnñ& thunhCn các chph/m kZ thuCt
hoUctinhkhit.
4.3K‰thuGts<nxuTtmZtsNaxitamin:
4.3.1S<nxuTtLŠlyzin:
1.ChAngvisinhvGt:
Ch!ngs*nxu,tlàmtth&ñtbincVnhomoxerinc!a
(còngilà).Dưiñi)ukinlênmenthích
hpch!ngnàycóth&s*nxu,tti50glyzin/litmôitrư:ng.Nguyênliuthư:ng
dùnglàglucozahaymCtrqvin@ngñ150g/lit.
2.PhươngtrìnhlênmentSngquát:

100C
6
H
12
O
6
+219O
2
+86NH
3
→
22."" 
35C
6
H
14
N
2
O
2
+16C
8
H
13
O
4
+262CO
2

+380H
2
O+1669KJ
1
3.CơchI:
Glucoza
Pyruvat
Oxalaxetat
Aspactat
β<Aspactyl<photphat
Aspactat<β<semialdehyt
LyzinHomoxerin
TreoninMethionin
Izoleuxin
Sơñg3:CơchItSngh`plyzincAa
1<Enzymaspactokinaza;2<Enzymhomoxerindehydrogenaza;3<Enzym
dihydropicolinat<syntetaza.
LyzinlàmtaxitaminthuchaspactatvàñưctFnghpquamtcon
ñư:ng trao ñFi ch,t phân nhánh mà qua ñó homoxerin, metionin, treonin,
izolơxincũngñưctDothành.
NhIngñư:ngch,mch,mbi&udi9ns.Rcchb"is*nph/mcu5icùng.~
ch!nghoangdDilyzinvàtreonincùnggâyramts.Rcchph5ihp(E)ñ5i
viaspactokinaza(1).Dokhuythomoxerindehydrogenaza(2)màkhôngcós.
tDothànhtreonin.Dihydropicolinat<Syntetaza(3)khôngmznc*mdlCpth&nên
s.Rcchb"is*nph/mcu5i cùngbtrittiêuvàcós.tFnghp th?alyzin
(50g/l).
4.Lênmen:
Ngu@nhydratcacbonthíchhpchotFnghplyzinlàglucose,fructose,
maltosevàsaccarosse.Cácñư:ngnhưlactose,rafinose,pentosecácch!ngsinh
lyzinkhôngñ@nghoáñưc.Chonênngư:itathư:ngs6d%ngcácloDinguyên
liunhưrqñư:ng,d chthuophânt?tinhbt(ngô,snn)ñ&làmmôitrư:ngs*n
xu,tlyzin.
N@ngññư:ngtrongmôitrư:nglênmenkho*ng10<12%.Trongquá
trìnhlênmen,nh\mñ&tănghiusu,tthuh@ilyzincóth&bFsungthêmñư:ng
ñ&nângcaon@ngññư:nglênti25%(nhưngcũngthCntrngvìcókhihiu
2
3