1
MỤC LỤC
BẢNG VIẾT TẮT ................................................................................................................ 5
Phần B. KẾT CẤU ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG ................................................................. 6
Chƣơng 1. CƠ CẤU TRỤC KHUỶU – THANH TRUYỀN ............................................ 6
1.1. KHÁI NIỆM CHUNG .............................................................................................. 6
1.1.1. Nhiệm vụ ............................................................................................................. 6
1.1.2. Các bộ phận ........................................................................................................ 6
2.2. THÂN MÁY (KHỐI ĐỘNG CƠ) ............................................................................ 6
2.2.1. Nhiệm vụ ............................................................................................................. 6
2.2.2. Điều kiện làm việc, vật liệu chế tạo .................................................................. 6
2.2.2. Cấu tạo ................................................................................................................ 7
1.3. XI LANH ................................................................................................................. 12
1.3.1. Nhiệm vụ ........................................................................................................... 12
1.3.2. Điều kiện làm việc, vật liệu chế tạo ................................................................ 13
1.3.3. Cấu tạo .............................................................................................................. 13
1.4. NẮP XI LANH ........................................................................................................ 16
1.4.1. Nhiệm vụ ........................................................................................................... 16
1.4.2. Điều kiện làm việc, vật liệu chế tạo ................................................................ 16
1.4.3. Cấu tạo .............................................................................................................. 16
1.5. CẠTTE (ĐÁY DẦU) ............................................................................................... 25
1.5.1. Nhiệm vụ ........................................................................................................... 25
1.5.2. Vật liệu chế tạo ................................................................................................. 25
1.5.3. Cấu tạo .............................................................................................................. 25
1.6. NHÓM PT TÔNG ................................................................................................. 26
1.6.1. Pt tông .............................................................................................................. 26
1.7. THANH TRUYỀN .................................................................................................. 46
1.7.1. Nhiệm vụ ........................................................................................................... 46
1.7.2. Điều kiện làm việc, vật liệu chế tạo ................................................................ 46
1.7.3. Cấu tạo .............................................................................................................. 47
1.8. TRỤC KHUỶU ....................................................................................................... 53
1.8.1. Nhiệm vụ ........................................................................................................... 53
1.8.2. Điều kiện làm việc, vật liệu chế tạo ................................................................ 53
1.8.3. Cấu tạo .............................................................................................................. 54
1.9. BÁNH ĐÀ ................................................................................................................ 64
1.9.1. Nhiệm vụ: .......................................................................................................... 64
1.9.2. Vật liệu chế tạo ................................................................................................. 65
1.9.3. Cấu tạo .............................................................................................................. 65
Chƣơng 2. CƠ CẤU PHÂN PHỐI KH .......................................................................... 68
2.1. KHÁI NIỆM CHUNG ............................................................................................ 68
2.1.1. Nhiệm vụ ........................................................................................................... 68
2.1.2. Yêu cầu .............................................................................................................. 68
2.1.3. Phân loại ........................................................................................................... 68
2.2. CƠ CẤU PHÂN PHỐI KH CÓ XU PÁP ............................................................ 69
2.2.1. Các phƣơng pháp bố tr xu páp ...................................................................... 69
2.2.2. Các bộ phận ...................................................................................................... 71
2.2.3. Pha phân phối ( Đồ thị phân phối) ................................................................. 72
2.3. BỘ PHẬN ĐÓNG KN ........................................................................................... 74
2.3.1. Nhiệm vụ ........................................................................................................... 74
2
2.3.2. Các chi tiết ........................................................................................................ 74
2.4. BỘ PHẬN TRUYỀN LỰC ..................................................................................... 85
2.4.1. Nhiệm vụ ........................................................................................................... 85
2.4.2. Các chi tiết ........................................................................................................ 85
2.5. TRỤC PHÂN PHỐI (TRỤC CAM) ...................................................................... 94
2.5.1. Nhiệm vụ ........................................................................................................... 94
2.5.2. Điều kiện làm việc, vật liệu chế tạo ................................................................ 94
2.5.3. Cấu tạo .............................................................................................................. 95
2.6. BỘ PHẬN TRUYỀN ĐỘNG ................................................................................. 98
2.6.1. Nhiệm vụ ........................................................................................................... 98
2.6.2. Các phƣơng pháp truyền động ....................................................................... 98
2.7. CƠ CẤU PHÂN PHỐI KH KHÔNG CÓ LÕ XO ........................................... 103
Chƣơng 3. HỆ THỐNG BÔI TRƠN .............................................................................. 105
3.1. KHÁI NIỆM CHUNG .......................................................................................... 105
3.1.1. Nhiệm vụ của hệ thống bôi trơn ................................................................... 105
3.1.2. Tác dụng của dầu bôi trơn ............................................................................ 105
3.1.3. Phân loại hệ thống bôi trơn ........................................................................... 106
3.2. CÁC BỘ PHẬN CỦA HỆ THỐNG BÔI TRƠN CƢỠNG BỨC...................... 108
3.2.1. Sơ đồ nguyên lý .............................................................................................. 108
3.2.2. Bơm dầu .......................................................................................................... 111
3.2.3. Lọc dầu ............................................................................................................ 116
3.2.4. Làm mát dầu .................................................................................................. 126
3.2.5. Các thiết bị chỉ báo ........................................................................................ 130
3.3. MỘT SỐ HỆ THỐNG BÔI TRƠN ..................................................................... 133
3.3.1. Hệ thống bôi trơn động cơ xăng ................................................................... 133
3.3.2. Hệ thống bôi trơn động cơ diesel .................................................................. 134
Chƣơng 4. HỆ THỐNG LÀM MÁT .............................................................................. 136
4.1. KHÁI NIỆM CHUNG .......................................................................................... 136
4.1.1. Nhiệm vụ ......................................................................................................... 136
4.1.2. Phân loại ......................................................................................................... 136
4.2. CÁC BỘ PHẬN CỦA HỆ THỐNG LÀM MÁT BẰNG NƢỚC ...................... 137
4.2.1. Sơ đồ nguyên lý .............................................................................................. 137
4.2.2. Bơm nƣớc ........................................................................................................ 142
4.2.3. Quạt gió ........................................................................................................... 146
4.2.4. Két nƣớc .......................................................................................................... 151
4.2.5. Điều chỉnh nhiệt độ động cơ.......................................................................... 153
4.2.6. Bình giãn nở ................................................................................................... 155
4.2.7. Các bộ phận chỉ báo....................................................................................... 156
4.3. MỘT SỐ HỆ THỐNG LÀM MÁT ..................................................................... 158
4.3.1. Hệ thống làm mát bằng không kh .............................................................. 158
4.3.2. Hệ thống làm mát bằng nƣớc ........................................................................ 159
Chƣơng 5. HỆ THỐNG CUNG CẤP ĐỘNG CƠ XĂNG ............................................ 161
5.1. KHÁI NIỆM CHUNG .......................................................................................... 161
5.1.1. Nhiệm vụ ......................................................................................................... 161
5.1.2. Các phƣơng pháp tạo hỗn hợp đốt trong động cơ xăng ............................. 161
5.1.3. Sơ đồ nguyên lý hệ thống cung cấp động cơ xăng dùng bộ chế hòa kh ... 161
5.2. LỌC KHÔNG KH ............................................................................................... 162
5.2.1. Nhiệm vụ ......................................................................................................... 162
5.2.2. Các phƣơng pháp lọc không kh ................................................................... 162
5.3. THÙNG XĂNG ..................................................................................................... 168
3
5.3.1. Nhiệm vụ ......................................................................................................... 168
5.4. BƠM XĂNG .......................................................................................................... 172
5.4.1. Nhiệm vụ ......................................................................................................... 172
5.4.2. Phân loại ......................................................................................................... 172
5.4.3. Cấu tạo và hoạt động bơm xăng dẫn động cơ kh (bơm màng)................. 173
5.5. LỌC XĂNG ........................................................................................................... 176
5.5.1. Nhiệm vụ ......................................................................................................... 176
5.5.2. Phân loại ......................................................................................................... 176
5.5.3. Cấu tạo và hoạt động một số bình lọc xăng ................................................. 176
5.6. KHÁI NIỆM VỀ BỘ CHK .................................................................................. 179
5.6.1. Đƣờng đặc tnh lý tƣởng của bộ CHK ......................................................... 180
5.6.2. Phân loại ......................................................................................................... 186
5.7. BỘ CHẾ HÕA KH ĐƠN GIẢN ......................................................................... 187
5.7.1. Cấu tạo ............................................................................................................ 187
5.7.2. Hoạt động ........................................................................................................ 188
5.7.3. Nhƣợc điểm .................................................................................................... 189
5.8. BỘ CHK TRÊN Ô TÔ .......................................................................................... 189
5.8.1. Các mạch xăng (hệ thống) ............................................................................. 190
5.8.2. Các trang bị đặc biệt ...................................................................................... 211
5.8.3. Thông hơi buồng phao ................................................................................... 219
5.9. MỘT SỐ BỘ CHẾ HÕA KH ĐIỂN HÌNH....................................................... 220
5.9.1. Bộ CHK K-88A .............................................................................................. 220
5.9.2. Bộ CHK hai buồng hỗn hợp trên xe TOYOTA .......................................... 226
5.9.3. Bộ CHK của động cơ 1RZ và 2RZ trên xe TOYOTA HIACE .................. 241
5.10. ỐNG HÖT VÀ ỐNG XẢ ................................................................................... 243
5.10.1. Cụm ống hút (ống nạp) ................................................................................ 243
5.10.2. Ống xả ........................................................................................................... 244
Chƣơng 6. HỆ THỐNG CUNG CẤP ĐỘNG CƠ DIESEL ......................................... 246
6.1. KHÁI NIỆM CHUNG .......................................................................................... 246
6.1.1. Nhiệm vụ ......................................................................................................... 246
6.1.2. Sơ đồ nguyên lý hệ thống cung cấp động cơ diesel có bơm cao áp cơ kh 247
6.2. BÌNH LỌC KHÔNG KH - ỐNG NẠP .............................................................. 252
6.2.1. Cấu tạo và hoạt động một số bình lọc không kh ....................................... 252
6.2.2. Ống nạp (ống hút) .......................................................................................... 255
6.3. THÙNG NHIÊN LIỆU ......................................................................................... 256
6.3.1. Nhiệm vụ ......................................................................................................... 256
6.3.2. Cấu tạo ............................................................................................................ 256
6.4. LỌC SƠ NHIÊN LIỆU......................................................................................... 257
6.4.1. Nhiệm vụ ......................................................................................................... 257
6.4.2. Phân loại ......................................................................................................... 257
6.4.3. Cấu tạo và hoạt động một số bầu lọc thô nhiên liệu ................................... 257
6.5. LỌC TINH NHIÊN LIỆU .................................................................................... 260
6.5.1. Nhiệm vụ ........................................................................................................ 260
6.5.2. Phân loại ......................................................................................................... 260
6.5.3. Cấu tạo và hoạt động một số bình lọc tinh nhiên liệu ................................ 260
6.6. BƠM NHIÊN LIỆU THẤP ÁP ............................................................................ 263
6.6.1. Nhiệm vụ ........................................................................................................ 263
6.6.2. Phân loại ......................................................................................................... 264
6.6.3. Cấu tạo và hoạt động một số bơm nhiên liệu thấp áp ................................ 264
6.7. BƠM NHIÊN LIỆU CAO ÁP .............................................................................. 268
4
6.7.1. Nhiệm vụ ........................................................................................................ 268
6.7.2. Phân loại ......................................................................................................... 269
6.7.3. Cấu tạo và hoạt động một số bơm nhiên liệu cao áp .................................. 270
6.7.4. Khớp nối bơm cao áp..................................................................................... 299
6.8. VÕI PHUN NHIÊN LIỆU .................................................................................... 301
6.8.1. Nhiệm vụ ........................................................................................................ 301
6.8.2. Phân loại ......................................................................................................... 301
6.8.3. Cấu tạo và hoạt động một số vòi phun nhiên liệu ....................................... 302
6.9. BỘ ĐIỀU TỐC ...................................................................................................... 308
6.9.1. Nhiệm vụ ........................................................................................................ 308
6.9.2. Phân loại ......................................................................................................... 308
6.9.3. Sơ đồ nguyên lý bộ điều tốc ........................................................................... 309
6.9.4. Cấu tạo và hoạt động một số bộ điều tốc ..................................................... 319
6.10. BƠM CAO ÁP & VÕI PHUN KẾT HỢP ....................................................... 324
6.10.2. Bơm chuyển nhiên liệu và các bộ điều chỉnh............................................. 327
Chƣơng 7. ĐỘNG HỌC, ĐỘNG LỰC HỌC CƠ CẤU TRỤC KHUỶU – THANH
TRUYỀN VÀ CÂN BẰNG ĐỘNG CƠ .......................................................................... 332
7.1. ĐỘNG HỌC CƠ CẤU TRỤC KHUỶU – THANH TRUYỀN ......................... 332
7.1.1. Quy luật chuyển động của pt tông............................................................... 332
7.1.2. Quy luật chuyển động của thanh truyền ..................................................... 334
7.2. ĐỘNG LỰC HỌC CƠ CẤU TRỤC KHUỶU – THANH TRUYỀN ............... 336
7.2.1. Khái niệm ........................................................................................................ 336
7.2.2. Hợp lực và mô men tác dụng lên cơ cấu trục khuỷu – thanh truyền ........ 338
7.2.3. Hợp lực và mô men tác dụng lên trục khuỷu động cơ có một hàng xi lanh
................................................................................................................................... 342
7.3. CÂN BẰNG ĐỘNG CƠ ....................................................................................... 344
7.3.1. Khái niệm ........................................................................................................ 344
7.3.2. Cân bằng động cơ 1 xi lanh ........................................................................... 345
DANH MỤC HÌNH ......................................................................................................... 350
TÀI LIỆU THAM KHẢO ............................................................................................... 361
5
BẢNG VIẾT TẮT
BCA Bơm cao áp
BCA-VP Bơm cao áp -Vòi phun
B.CHK Bộ chế hòa khí
BĐT Bộ điều tốc
BTA Bơm thấp áp
ĐCD Điểm chết dưới
ĐCĐT Động cơ đốt trong
ĐC – D Động cơ diesel
ĐCT Điểm chết trên
ĐC – X Động cơ xăng
ĐTN Đặc tính ngoài
ĐTTĐ Đặc tính tốc độ