ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH BÌNH PHƯỚC
TRƯỜNG CAO ĐẲNG BÌNH PHƯỚC
GIÁO TRÌNH
MÔN HỌC/MÔ ĐUN: KIỂM TOÁN
NGÀNH/NGHỀ: KẾ TOÁN DOANH NGHIỆP
TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG
(Ban hành kèm theo quyết định số /QĐ-CĐBP ngày tháng năm 2023
của Hiệu trưởng trường Cao đẳng Bình Phước)
LƯU HÀNH NỘI BỘ
Bình Phước, tháng năm 2023
TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép
dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo.
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh
thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm.
LỜI GIỚI THIỆU
Trong nền kinh tế thị trường, hoạt động kiểm toán trở thành nhu cầu tất yếu đối
với hoạt động kinh doanh và nâng cao hiệu quả quản lý của các doanh nghiệp trong
quá trình cạnh tranh và hội nhập.
Với mục đích cung cấp những kiến thức chung về Kiểm toán, môn học Kiểm
toán được biên soạn là một môn thuộc chuyên ngành trong chương trình đào tạo
chuyên ngành Kế toán doanh nghiệp. Môn học không chỉ cung cấp cho sinh viên
những kiến thức cơ bản mang tính lý luận mà còn giúp sinh viên nắm được những
phương pháp, trình tự, thủ tục… của kiểm toán.
Trong quá trình biên soạn bài giảng này các tác giả đã cố gắng nghiên cứu và thu
thập những kiến thức cũng như những văn bản mới nhất của nhà nước, những tài liệu
mới về kiểm toán để mong muốn cung cấp đầy đủ và kịp thời các thông tin cho bạn
đọc. Tuy nhiên, bài giảng không tránh khỏi những khiếm khuyết về cả nội dung và
hình thức.
Chúng tôi xin chân thành cảm ơn sự đóng góp ý kiến của bạn đọc để bài giảng
ngày càng hoàn thiện hơn.
Bình Phước, tháng 4 năm 2023
Tham gia biên soạn
Tổ Kinh tế
Trường Cao đẳng Bình Phước
Trang 2
MỤC LỤC
I. VỊ TRÍ, TÍNH CHẤT CỦA MÔ ĐUN:...................................................................5
II. MỤC TIÊU MÔ ĐUN:.............................................................................................5
III. NỘI DUNG MÔN HỌC:........................................................................................5
CHƯƠNG 1: MỘT SỐ VẦN ĐỀ CHUNG VỀ KIỂM TOÁN..................................6
Mục tiêu:....................................................................................................................6
I. KHÁI NIỆM VÀ PHÂN LOẠI KIỂM TOÁN...................................................6
1. Sự cần thiết khách quan của hoạt động kiểm toán..............................................6
2. Mục đích và phân loại kiểm toán........................................................................6
3. Các khái niệm cơ bản của kiểm toán..................................................................8
II. TỔ CHỨC KIỂM TOÁN VÀ KIỂM TOÁN VIÊN VIỆT NAM..................23
1. Tổ chức kiểm toán............................................................................................23
2. Kiểm toán viên..................................................................................................29
CHƯƠNG 2 - TRÌNH TỰ VÀ NỘI DUNG KIỂM TOÁN......................................35
Mục tiêu:..................................................................................................................35
I. TRÌNH TỰ TIẾN HÀNH KIỂM TOÁN...........................................................35
1. Lập kế hoạch.....................................................................................................35
2. Thực hiện kiểm toán.........................................................................................37
3. Hoàn thành kiểm toán.......................................................................................38
II. NỘI DUNG KIỂM TOÁN MỘT SỐ YẾU TỐ CƠ BẢN...............................39
1. Kiểm toán vốn bằng tiền...................................................................................39
2. Kiểm toán doanh thu bán hàng - phải thu khách hàng.....................................42
3. Kiểm toán hàng tồn kho....................................................................................45
4. Kiểm toán Tài sản cố định................................................................................48
5. Kiểm toán doanh thu, thu nhập.........................................................................50
6. Kiểm toán chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm..........................................53
CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP KIỂM TOÁN.........................................................57
Mục tiêu:..................................................................................................................57
I. PHƯƠNG PHÁP CƠ BẢN.................................................................................57
1. Phương pháp phân tích đánh giá tổng quát......................................................57
2. Phương pháp kiểm tra chi tiết các nghiệp vụ và các số dư...............................60
II. PHƯƠNG PHÁP TUÂN THỦ..........................................................................60
1. Kỹ thuật điều tra hệ thống................................................................................60
2. Kỹ thuật lấy mẫu...............................................................................................61
3. Các thử nghiệm chi tiết đối với kiểm soát........................................................67
IV. ĐIỀU KIỆN THỰC HIỆN MÔ ĐUN:................................................................71
V. PHƯƠNG PHÁP VÀ NỘI DUNG ĐÁNH GIÁ:..................................................71
VI. HƯỚNG DẪN THỰC HIỆN MÔ ĐUN:............................................................71
Trang 3
GIÁO TRÌNH MÔN HỌC/MÔ ĐUN:
KIỂM TOÁN
Tên mô đun: KIỂM TOÁN
Mã mô đun: MH15.CKD
Thời gian thực hiện mô đun: 45 giờ
Trong đó: Lý thuyết: 20 giờ
Thực hành, thí nghiệm, thảo luận, bài tập: 23 giờ
Kiểm tra: 2 giờ
I. VỊ TRÍ, TÍNH CHẤT CỦA MÔ ĐUN:
- Vị trí: Kiểm toán là một trong những môn học chuyên môn của ngành kế toán
doanh nghiệp. Nó có quan hệ mật thiết với các môn học Kế toán, tài chính nên được
bố trí học sau khi sinh viên đã được học những môn học chuyên môn của ngành kế
toán.
- Tính chất: Môn học kiểm toán cung cấp những kiến thức cơ bản về kiểm toán,
các khái niệm sử dụng trong kiểm toán, phương pháp kiểm toán, quy trình và trình tự
kiểm toán, làm nền tảng cho sinh viên nhận thức được vai trò của kiểm toán trong hoạt
động của các đơn vị.
II. MỤC TIÊU MÔ ĐUN:
- Kiến thức:
+ Trình bày được những khái niệm cơ bản sử dụng trong kiểm toán
+ Xác định được các qui trình và trình tự kiểm toán
+ Vận dụng kiến thức của kiểm toán vào kiểm tra công tác kế toán tại doanh
nghiệp
- Kỹ năng:
+ Kiểm tra được sai sót trong kế toán
+ Phân tích các phần hành kế toán, các báo cáo kế toán, thực hiện công tác kiểm
toán nội bộ trong doanh nghiệp
+ Ứng dụng vào công tác kế toán tại doanh nghiệp
- Thái độ: Tuân thủ đúng luật kế toán kiểm toán
III. NỘI DUNG MÔN HỌC:
Trang 4
CHƯƠNG 1: MỘT SỐ VẦN ĐỀ CHUNG VỀ KIỂM TOÁN
Mục tiêu:
- Trình bày được khái niệm kiểm toán
- Biết các loại hình kiểm toán
- Xác định được cơ sở dẫn liệu
- Mô tả được tổ chức kiểm toán Việt Nam
- Trung thực, nghiêm túc khi nghiên cứu
I. KHÁI NIỆM VÀ PHÂN LOẠI KIỂM TOÁN
1. Sự cần thiết khách quan của hoạt động kiểm toán
* Thông tin trên báo cáo tài chính, tài liệu kế toán thường có rủi ro sai lệch lớn
so với thực tế phát sinh, một số lý do thường gặp:
- Do thiếu thông tin để xác minh;
- Phụ thuộc vào đạo đức nghề nghiệp của kế toán viên khi xử lý chứng từ, hạch
toán nghiệp vụ kinh tế phát sinh;
- Do yếu tố thời gian dẫn đến một số trường hợp không kiểm chứng được tài
liệu kế toán, báo cáo tài chính được cung cấp;
- Do ảnh hưởng bởi mục đích cung cấp thông tin, ví dụ cung cấp để tính thuế,
cung cấp để vay ngân hàng, báo cáo với cổ đông ...;
- Dữ liệu, sự kiện quá nhiều;
- Tính phức tạp của các nghiệp vụ kinh tế.
* Vậy để làm giảm rủi ro khi tiếp nhận thông tin kế toán, báo cáo tài chính,
thông thường người sử dụng thông tin sử dụng các phương pháp sau để giảm thiểu sự
khác biệt giữa thông tin trên báo cáo và thông tin thực tế:
- Người sử dụng thông tin tự kiểm tra các thông tin;
- Người sử dụng thông tin chia sẻ rủi ro thông tin cùng với người cung cấp
thông tin;
- Sử dụng thông tin trên báo cáo tài chính đã được kiểm toán, kiểm tra và xác
nhận một cách độc lập;
* Xã hội càng phát triển, thông tin cung cấp càng phức tạp thì sự đảm bảo độ tin
cậy các thông tin bằng kiểm toán ngày càng cần thiết. Vì vậy, cần thiết khách quan
phải có hoạt động kiểm toán.
2. Mục đích và phân loại kiểm toán
2.1. Mục đích kiểm toán
- Hoạt động kiểm toán độc lập nhằm góp phần công khai, minh bạch thông tin
kinh tế, tài chính của đơn vị được kiểm toán và doanh nghiệp, tổ chức khác; làm lành
mạnh môi trường đầu tư; thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, phòng, chống tham
nhũng; phát hiện và ngăn chặn vi phạm pháp luật; nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý,
điều hành kinh tế, tài chính của Nhà nước và hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp.
Trang 5
