TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được
phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham
khảo.
Nghiêm cấm mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục
đích kinh doanh thiếu lành mạnh.
1
LỜI GIỚI THIỆU
- Trong lĩnh vực kỹ thuật điện, điện tử nói chung trong lắp đặt và quản lý
hệ thống điện nông thôn nói riêng việc đo lường các đại lượng điện như đo điện
áp, dòng điện, tần số, điện năng tiêu thụ của phụ tải, điện trở tiếp địa là công
việc cơ bản nhưng hết sức quan trọng. Mô đun Sử dụng đồng hồ đo điện là một
mô đun chuyên môn nghề trong chương trình dạy nghề trình độ sơ cấp của nghề
Lắp đặt và quản lý hệ thống điện nông thôn có vai trò quan trọng trong việc đo
lường các thông số điện như đo điện áp một chiều, điện áp xoay chiều, dòng
điện một chiều, dòng điện xoay chiều, tần số, điện năng, điện trở tiếp địa. Kết
quả đo chính xác không chỉ giúp người thợ nắm được tình trạng làm việc của
thiết bị mà còn là cơ sở để chẩn đoán hư hỏng, sửa chữa và vận hành hệ thống
điện an toàn, hiệu quả.
- Mô đun “Sử dụng đồng hồ đo điện” được biên soạn nhằm trang bị cho
học viên những kiến thức và kỹ năng cơ bản như nhận biết được các loại đồng
hồ đo, hiểu được khái niệm, đơn vị đo các đại lượng điện và phương pháp sử
dụng các loại đồng hồ đo điện để đo các đại lượng điện thông dụng trong thực
tế.
- Nội dung mô đun gồm 6 bài học:
Bài 1: Sử dụng đồng hồ đo điện áp
Bài 2: Sử dụng đồng hồ đo dòng điện
Bài 3: Sử dụng đồng hồ đo tần số
Bài 4: Sử dụng đồng hồ vạn năng
Bài 5: Sử dụng đồng hồ đo điện năng
Bài 6: Sử dụng đồng hồ đo điện trở tiếp địa
Chúng tôi biên soạn giáo trình này trên cơ sở tham khảo các giáo trình về
Đo lường điện.
Trong quá trình biên soạn tài liệu còn nhiều thiếu sót, nhóm tác giả chúng
tôi xin chân thành cảm ơn sự giúp đỡ nhiệt tình và những đóng góp quý báu của
các đồng nghiệp.
Xin chân thành cảm ơn!
Phú Thọ, ngày…tháng ... năm
2025
Tham gia biên soạn
1. Chủ biên: ………
2….…………………
3…………………….
2
MỤC LỤC
TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN..................................................................................1
LỜI GIỚI THIỆU..................................................................................................2
GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN.......................................................................................8
Tên mô đun: Sử dụng đồng hồ đo điện.................................................................8
Mã mô đun: MĐ 01...............................................................................................8
BÀI 1: SỬ DỤNG ĐỒNG HỒ ĐO ĐIỆN ÁP......................................................9
A. Giới thiệu..........................................................................................................9
B. Mục tiêu của bài................................................................................................9
C. Nội dung của bài...............................................................................................9
I. Kiến thức lý thuyết.............................................................................................9
1. Khái niệm, đơn vị đo điện áp............................................................................9
1.1. Khái niệm.......................................................................................................9
1.2. Đơn vị đo điện áp.........................................................................................10
2. Đo điện áp một chiều.......................................................................................10
2.1. Sơ đồ mạch đo..............................................................................................10
2.2. Cách xác định giá trị đo................................................................................11
2.3. Một số quy định về an toàn..........................................................................11
2.4. Trình tự thực hiện.........................................................................................11
3. Đo điện áp xoay chiều.....................................................................................12
3.1. Sơ đồ mạch đo..............................................................................................12
3.2. Cách xác định giá trị đọc..............................................................................13
3.3. Một số quy định về an toàn..........................................................................13
3.4. Trình tự thực hiện.........................................................................................14
II. Thực hành.......................................................................................................15
1.Bài tập 1:..........................................................................................................15
2. Bài tập 2:.........................................................................................................18
III. Những nội dung cần ghi nhớ.........................................................................21
Câu hỏi ôn tập......................................................................................................22
BÀI 2: SỬ DỤNG ĐỒNG HỒ ĐO DÒNG ĐIỆN..............................................22
A. Giới thiệu........................................................................................................22
B. Mục tiêu của bài..............................................................................................22
3
C. Nội dung của bài.............................................................................................23
I. Kiến thức lý thuyết...........................................................................................23
1. Khái niệm, đơn vị đo dòng điện......................................................................23
2. Đo dòng điện một chiều..................................................................................23
2.1. Sơ đồ mạch đo..............................................................................................23
2.2. Cách xác định giá trị đọc..............................................................................24
2.3. Một số quy định về an toàn..........................................................................24
2.4. Trình tự thực hiện.........................................................................................24
3. Đo dòng điện xoay chiều bằng đồng hồ am pe kế...........................................25
3.1. Đo trực tiếp...................................................................................................25
3.1.1. Sơ đồ mạch đo...........................................................................................25
3.1.2. Cách xác định giá trị đo.............................................................................26
3.1.3. Một số quy định về an toàn.......................................................................26
3.1.4. Trình tự thực hiện......................................................................................27
3.2. Đo gián tiếp..................................................................................................28
3.2.1. Sơ đồ mạch đo...........................................................................................28
3.2.2. Cách xác định giá trị đo.............................................................................28
3.2.3. Một số quy định về an toàn.......................................................................28
3.2.4. Trình tự thực hiện......................................................................................29
2.4. Đo dòng điện xoay chiều bằng đồng hồ Am pe kìm....................................29
2.4.1. Giới thiệu đồng hồ Ampe kìm...................................................................29
2.4.2. Cách xác định giá trị dòng điện.................................................................30
2.4.3. Một số quy định về an toàn.......................................................................30
2.4.4. Trình tự thực hiện......................................................................................30
II. Thực hành.......................................................................................................31
1. Bài tập 1...........................................................................................................31
2. Bài tập 2...........................................................................................................35
3. Bài tập 3...........................................................................................................38
III. Những nội dung cần ghi nhớ.........................................................................41
Câu hỏi ôn tập......................................................................................................41
BÀI 3: SỬ DỤNG ĐỒNG HỒ ĐO TẦN SỐ......................................................42
A. Giới thiệu........................................................................................................42
4
B. Mục tiêu của bài..............................................................................................42
C. Nội dung của bài.............................................................................................42
I. Kiến thức lý thuyết...........................................................................................42
2.1. Khái niệm, đơn vị đo tần số..........................................................................42
2.2. Sơ đồ mạch đo..............................................................................................43
2.3. Một số quy định về an toàn..........................................................................43
2.4. Trình tự thực hiện.........................................................................................44
2.4.1. Chuẩn bị....................................................................................................44
2.4.2. Trình tự các bước đo.................................................................................44
II. Thực hành.......................................................................................................45
Bài tập..................................................................................................................45
III. Những nội dung cần ghi nhớ.........................................................................48
Câu hỏi ôn tập......................................................................................................48
BÀI 4: SỬ DỤNG ĐỒNG HỒ VẶN NĂNG......................................................49
A. Giới thiệu........................................................................................................49
B. Mục tiêu của bài..............................................................................................49
C. Nội dung của bài.............................................................................................49
I. Kiến thức lý thuyết...........................................................................................49
2.1. Đo điện trở....................................................................................................49
2.1.1. Phương pháp đo.........................................................................................49
2.1.2. Cách xác định giá trị đo.............................................................................52
2.1.3. Một số quy định về an toàn.......................................................................52
2.1.4. Trình tự thực hiện......................................................................................52
2.2. Đo điện áp xoay chiều..................................................................................54
2.2.1. Phương pháp đo.........................................................................................54
2.2.2. Cách xác định giá trị đo.............................................................................56
2.2.3. Một số quy định về an toàn.......................................................................56
2.2.4. Trình tự thực hiện......................................................................................57
2.3. Đo điện áp một chiều....................................................................................58
2.3.1. Phương pháp đo.........................................................................................58
2.3.2. Cách xác định giá trị đo.............................................................................60
2.3.3. Một số quy định về an toàn.......................................................................61