
ỦY BAN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ HÀ NỘI
TRƯỜNG CAO ĐẲNG Y TẾ HÀ ĐÔNG
*************
GIÁO TRÌNH
VI SINH
(GIÁO TRÌNH ĐÀO TẠO NGÀNH KỸ THUẬT XÉT NGHIỆM Y HỌC)
TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG HỆ LIÊN THÔNG VLVH
(Ban hành kèm theo Quyết định số:448a/QĐ-CĐYT ngày 09 tháng 8 năm 2022
của Trường cao đẳng Y tế Hà Đông)
(Lưu hành nội bộ; Cấm mọi hành vi sao chép)
Năm 2022

TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được
phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham
khảo.
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh
doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm.
LỜI GIỚI THIỆU
Thực hiện theo Thông tư số Thông tư số:03/2017/TT-BLĐTBXH ngày
01/03/2017 của Bộ trưởng Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội Quy định về
quy trình xây dựng, thẩm định và ban hành chương trình; tổ chức biên soạn, lựa
chọn, thẩm định giáo trình đào tạo trình độ trung cấp, trình độ cao đẳng.
Trường Cao đẳng Y tế Hà Đông tổ chức xây dựng, biên soạn tài liệu, giáo trình
các môn học theo chương trình chi tiết cho Cao đẳng Kỹ thuật xét nghiệm y
học liên thông.
Giáo trình: “VI SINH” cho Cao đẳng Kỹ thuật xét nghiệm y học liên
thông được tập thể giảng viên Bộ môn Y học cơ sở, trường Cao đẳng Y tế Hà
Đông biên tập, chỉnh sửa tổng thể và đã được Hội đồng Thẩm định chương
trình giáo dục, giáo trình Cao đẳng kỹ thuật xét nghiệm Y học liên thông góp ý
hoàn chỉnh.
Giáo trình Vi sinh vật được biên soạn và điều chỉnh về nội dung và bài
học cho phù hợp với chương trình đào tạo nghề của Bộ Lao động - Thương
binh và Xã hội, chúng tôi mong nhận được ý kiến đóng góp của các thầy cô
trong và ngoài trường để Giáo trình: “Vi sinh” cho Cao đẳng kỹ thuật xét
nghiệm y học liên thông được hoàn thiện hơn.

BIÊN SOẠN
BỘ MÔN Y HỌC CƠ SỞ
TRƯỜNG CAO ĐẲNG Y TẾ HÀ ĐÔNG
CHỦ BIÊN: Ths. Nguyễn Thị Trang
THAM GIA BIÊN SOẠN
TS. Đặng Thị Tuyết Minh
Ths. Đặng Thu Thanh
Ths. Nguyễn Thị Bích Liên

MỤC LỤC
TRANG
PHẦN LÝ THUYẾT
Bài 1. Đại cương vi sinh vật
1
Bài 2. Nhóm cầu khuẩn gây bệnh 16
Bài 3. Nhóm vi khuẩn gây bệnh đường ruột 52
Bài 4. Một số trực khuẩn gây bệnh thường gặp 77
Bài 5. Một số virus gây bệnh thường gặp 97
PHẦN THỰC HÀNH
Bài 1. Các môi trường nuôi cấy vi sinh vật cơ bản 130
Bài 2. Kỹ thuật xác định vi khuẩn gram dương 138
Bài 3. Kỹ thuật xác định vi khuẩn gram âm 148
Bài 4. Kỹ thuật xác định vi khuẩn kháng cồn kháng acid 153
Bài 5. Các phương pháp chẩn đoán huyết thanh bệnh nhiễm
virus
158
ĐÁP ÁN LƯỢNG GIÁ 163
TÀI LIỆU THAM KHẢO 166

GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN VI SINH
Thời gian thực hiện môn học: 2 tín chỉ - 45 giờ; (Lý thuyết: 15 giờ; Thực
hành, thí nghiệm, thảo luận, bài tập: 28 giờ; Kiểm tra 2 giờ)
I. Vị trí, tính chất của môn học:
- Vị trí: Trong chương trình cao đẳng Kỹ thuật xét nghiệm y học hệ liên
thông, vi sinh là mô- đun chuyên ngành có vai trò hệ thống lại cho sinh viên
kiến thức cơ bản về: đặc điểm sinh lý, cấu trúc kháng nguyên, tính chất sinh vật
hóa học của vi khuẩn, virus. Cung cấp cho sinh viên kiến thức về môi trường
nuôi cây phân lập vi khuẩn và virus gây bệnh. Sau khi học xong học mô-đun
này sinh viên có khả năng chẩn đoán xác định một số vi sinh vật gây bệnh
thường gặp.
- Điều kiện tiên quyết: Sinh học di truyền, kỹ thuật xét nghiệm cơ bản.
- Tính chất: Là môn học tích hợp giữa lí thuyết và thực hành.
II. Mục tiêu môn học:
- Về kiến thức: cung cấp những kiến thức cơ bản về Vi sinh vật, từ đó
giúp sinh viên:
+ Nắm được đặc điểm sinh lý, cấu trúc kháng nguyên, tính chất sinh vật
hóa học của vi khuẩn, virus học.
+ Nắm được khả năng gây bệnh và các phương pháp chẩn đoán vi
khuẩn học, virus học của từng loại vi khuẩn, virus gây bệnh.
- Về kỹ năng:
+ Pha chế được một số dung dịch chuẩn, thuốc nhuộm, thuốc thử, môi
trường, sử dụng các bộ thuốc thử (Kit) phục vụ cho công tác xét nghiệm.
+ Thực hiện được các kỹ thuật cơ bản được sử dụng trong các xét
nghiệm vi sinh vật.
- Về năng lực tự chủ và trách nhiệm: Nhận thức đúng vai trò của môn
học Vi sinh vật đối với chương trình đào tạo và ứng dụng vào thực tiễn để
hình thành và rèn luyện tác phong nghiêm túc, thận trọng, chính xác, khoa
học khi học tập, nghiên cứu môn học này.
III. Nội dung môn học:
1. Nội dung tên bài phân bổ thời gian chi tiết:

