
MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Sự vận động của nền kinh tế thị trường đã tạo ra những biến đổi lớn trong
sự vận động của thị trường lao động. Xuất phát từ nhu cầu cũng như đòi hỏi mới
phát sinh từ thực tiễn quan hệ lao động trong nền kinh tế thị trường, Nhà nước ta
luôn chú trọng, quan tâm sâu sắc đến công tác đổi mới và hoàn thiện hệ thống
pháp luật. Trong mối quan hệ lao động đó, HĐLĐ luôn được đề cập đến bởi bản
chất của HĐLĐ chính là thiết lập quan hệ mua bán hàng hóa sức lao động. Vì
hàng hóa sức lao động là một loại hàng hóa đặc biệt trong nền kinh tế thị trường,
nên pháp luật luôn có những quy định khá chặt chẽ về vấn đề này. Thông qua vai
trò điều chỉnh những quy định đó, các quan hệ lao động dần hình thành một quỹ
đạo, nhằm đảm bảo hài hòa lợi ích của NLĐ và NSDLĐ.
Sau hơn 7 năm thi hành, Bộ luật lao động hiện hành cơ bản đã đi vào thực
tiễn cuộc sống, tạo hành lang pháp lý cho các chủ thể thiết lập quan hệ lao động,
góp phần bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của NLĐ và NSDLĐ, điều chỉnh hợp
lý quan hệ lao động và các quan hệ xã hội khác có liên quan mật thiết đến quan
hệ lao động, phù hợp với yêu cầu thực tiễn. Tuy nhiên, đã qua nhiều lần sửa đổi,
bổ sung nhưng BLLĐ nói chung và chế định HĐLĐ nói riêng vẫn chưa thực sự
đáp ứng được nhu cầu thực tiễn.
Có thể thấy rằng, HĐLĐ là một trong những chế định quan trọng trong hệ
thống pháp luật lao động, là công cụ pháp lý quan trọng để xác lập mối quan hệ
lao động giữa NLĐ và NSDLĐ. Tuy nhiên, việc nghiên cứu một cách tổng thể
chế định này đã chỉ ra rằng, các quy định về HĐLĐ trong pháp luật nước ta còn
bộc lộ nhiều hạn chế, bất cập. Đặc biệt nổi cộm là vấn đề quy định về HĐLĐ vô
hiệu.
Các quy định về HĐLĐ vô hiệu là một trong những biện pháp quan trọng
để Nhà nước duy trì trật tự pháp lý do mình đặt ra, đảm bảo hài hòa quyền và lợi
ích hợp pháp của các chủ thể trong quan hệ lao động nói riêng, quyền và lợi ích
hợp pháp của Nhà nước nói chung. Pháp luật lao động hiện hành tuy có quy định