CH NG IIIƯƠ
K HO CH HÓA QUÁ TRÌNH XÂY D NG K T C U H T NG TRÊNẾ Ạ Ự Ế Ấ Ạ Ầ
VÙNG LÃNH TH .Ổ
I. Vai trò c a k t c u h t ng trong đ i s ng kinh t - xã h i và qu củ ế ấ ạ ầ ờ ố ế ộ ố
phòng:
1. K t c u h t ng :ế ấ ạ ầ là m t t h p các c s c a các ngành đ c t ch c,ộ ổ ợ ơ ở ủ ượ ổ ứ
b trí trên m t vùng lãnh th đ ph c v cho quá trình tái s n xu t m r ng, ph cố ộ ổ ể ụ ụ ả ấ ở ộ ụ
v cho đ i s ng c a dân c , ph c v cho an ninh qu c phòng.ụ ờ ố ủ ư ụ ụ ố
Cũng có th k t c u h t ng là t ng th các ngành và các lo i hìnhể ế ấ ạ ầ ổ ể ạ
ho t đ ng ph c v quá trình s n xu t xã h i nh m đ m b o tính liên t c c a cácạ ộ ụ ụ ả ấ ộ ằ ả ả ụ ủ
chu chuy n kinh t trong n n kinh t qu c dân, là c s đ cho s n xu t và s cể ế ề ế ố ơ ở ể ả ấ ứ
lao đ ng ho t đ ng đ c bình th ngộ ạ ộ ượ ườ
N u hi u m t cách khái quát nh t thì k t c u h t ng là nh ng đi u ki nế ể ộ ấ ế ấ ạ ầ ữ ề ệ
v t ch t c a lãnh th nh m ph c v cho s n xu t đ i s ng và qu c phòng.ậ ấ ủ ổ ằ ụ ụ ả ấ ờ ố ố
Ví d v k t c u h t ng:ụ ề ế ấ ạ ầ
- K t c u h t ng ngành giao thông v n t i: h th ng đ ng b (xây d ngế ấ ạ ầ ậ ả ệ ố ườ ộ ự
đ ng cao t c Đà N ng – Qu ng Ngãi,..), đ ng s t (nâng c p đ ng s t B c –ườ ố ẵ ả ườ ắ ấ ườ ắ ắ
Nam,…) , c ng bi n (h th ng các c ng bi n n c sâu mi n Trung ,…) ,…..ả ể ệ ố ả ể ướ ở ề
- K t c u h t ng ngành năng l ng: Nhà máy th y đi n Hòa Bình, t pế ấ ạ ầ ượ ủ ệ ậ
đoàn đi n l c EVN, nhà máy đi n h t nhân( Ninh Thu n),….ệ ự ệ ạ ậ
- K t c u h t ng ngành b u chính vi n thông: M ng b u chính, m ng v nế ấ ạ ầ ư ễ ạ ư ạ ậ
chuy n, Đ u t các thi t b nh máy ATM, máy bán n ph m t đ ng, máy bánể ầ ư ế ị ư ấ ẩ ự ộ
tem t đ ng, máy bán đ u ng, xây d ng m ng vô tuy n băng r ng công nghự ộ ồ ố ự ạ ế ộ ệ
Wimax, m ng Internet: tri n khai thi t b truy nh p DSLAM đ n trung tâm cácạ ể ế ị ậ ế
huy n, các xã có kinh t phát tri n trong t nh, …..ệ ế ể ỉ
- K t c u h t ng c p n c và v sinh môi tr ng: xây d ng h th ng c pế ấ ạ ầ ấ ướ ệ ườ ự ệ ố ấ
thoát n c các t nh - thành ph , h th ng x lý ch t th i các t nh, thành ph ,ướ ở ỉ ố ệ ố ử ấ ả ở ỉ ố
doanh nghi p,….ệ
- K t c u h t ng c a an ninh qu c phòng: t p trung xây d ng c s nghiênế ấ ạ ầ ủ ố ậ ự ơ ở
c u, s n xu t, s a ch a l n, c i ti n, hi n đ i hoá vũ khí, trang b k thu t quânứ ả ấ ử ữ ớ ả ế ệ ạ ị ỹ ậ
s , v t t k thu t đ c Nhà n c đ u t ph c v qu c phòng, an ninh.ự ậ ư ỹ ậ ượ ướ ầ ư ụ ụ ố
- K t c u h t ng v văn hóa - y t : các công trình văn hóa th thao, tr ngế ấ ạ ầ ề ế ể ườ
h c, b nh vi n,...ọ ệ ệ
2. Vai trò c a k t c u h t ng :ủ ế ấ ạ ầ
m i qu c gia, m i vùng lãnh th , k t c u h t ng đ c hình thànhỞ ỗ ố ỗ ổ ế ấ ạ ầ ượ
d a trên hai y u t :ự ế ố
- S phát tri n c a l c l ng s n xu tự ể ủ ự ượ ả ấ
- Trình đ phân công lao đ ng xã h iộ ộ ộ
Khi k t c u h t ng đ c xây d ng và phát tri n thì s t o ra nhi u tácế ấ ạ ầ ượ ự ể ẽ ạ ề
đ ng tích c c đ n nhi u m t: ộ ự ế ề ặ
- K t c u h t ng là đi u ki n b o đ m s t n t i và phát tri n c a s nế ấ ạ ầ ề ệ ả ả ự ồ ạ ể ủ ả
xu t, đ i s ng và qu c phòng. ấ ờ ố ố
- Trong phân vùng quy ho ch, trong phân b l c l ng s n xu t thì k t c uạ ố ự ượ ả ấ ế ấ
h t ng hi n có và kh năng t o ra k t c u h t ng trong t ng lai s tr thànhạ ầ ệ ả ạ ế ấ ạ ầ ươ ẽ ở
căn c đ các chuyên gia cân nh c, xem xét nên phân b nhà máy nào, ngành nàoứ ể ắ ố
vào vùng lãnh th là h p lý.ổ ợ
- Trên m t c p vùng lãnh th hành chính - kinh t ( t nh, thành ph tr cộ ấ ổ ế ỉ ố ự
thu c trung ng ) thì k t c u h t ng là đi u ki n , là ph ng ti n đ khai thácộ ươ ế ấ ạ ầ ề ệ ươ ệ ể
tài nguyên, đ phát tri n kinh t - xã h i và nâng cao ch t l ng cu c s ngể ể ế ộ ấ ượ ộ ố
- Trong th i kỳ m c , k t c u h t ng là y u t đ u tiên thu hút các nhàờ ở ưả ế ấ ạ ầ ế ố ầ
đ u t n c ngoài.ầ ư ướ
- Đ u t cho k t c u h t ng, nh t là h t ng giao thông nông thôn, đemầ ư ế ấ ạ ầ ấ ạ ầ
đ n tác đ ng cao nh t đ i v i gi m nghèo.ế ộ ấ ố ớ ả
- Phát tri n k t c u h t ng t o đi u ki n nâng cao trình đ ki n th c vàể ế ấ ạ ầ ạ ề ệ ộ ế ứ
c i thi n tình tr ng s c kh e cho ng i dân, góp ph n gi m thi u b t bình đ ngả ệ ạ ứ ỏ ườ ầ ả ể ấ ẳ
v m t xã h i cho ng i nghèo.ề ặ ộ ườ
- K t c u h t ng phát tri n đ ng b , hi n đ i là đi u ki n đ phát tri nế ấ ạ ầ ể ồ ộ ệ ạ ề ệ ể ể
các vùng kinh t đ ng l c, các vùng tr ng đi m và t đó t o ra các tác đ ng lanế ộ ự ọ ể ừ ạ ộ
t a lôi kéo các vùng li n k phát tri n.ỏ ề ề ể
- Phát tri n k t c u h t ng góp ph n vào vi c gi gìn môi tr ng.ể ế ấ ạ ầ ầ ệ ữ ườ
Tóm l i, k t c u h t ng đóng vai trò đ c bi t quan tr ng đ i v i sạ ế ấ ạ ầ ặ ệ ọ ố ớ ự
phát tri n kinh t - xã h i c a m t qu c gia, t o đ ng l c cho s phát tri n. Hể ế ộ ủ ộ ố ạ ộ ự ự ể ệ
th ng k t c u h t ng phát tri n đ ng b , hi n đ i s thúc đ y tăng tr ng kinhố ế ấ ạ ầ ể ồ ộ ệ ạ ẽ ẩ ưở
t , nâng cao năng su t, hi u qu c a n n kinh t và góp ph n gi i quy t các v nế ấ ệ ả ủ ề ế ầ ả ế ấ
đ xã h i. Ng c l i, m t h th ng k t c u h t ng kém phát tri n là m t tr l cề ộ ượ ạ ộ ệ ố ế ấ ạ ầ ể ộ ở ự
l n đ i v i s phát tri n. nhi u n c đang phát tri n hi n nay, k t c u h t ngớ ố ớ ự ể Ở ề ướ ể ệ ế ấ ạ ầ
thi u và y u đã gây đ ng trong luân chuy n các ngu n l c, khó h p th v nế ế ứ ọ ể ồ ự ấ ụ ố
đ u t , gây ra nh ng “nút c chai k t c u h t ng” nh h ng tr c ti p đ n tăngầ ư ữ ổ ế ấ ạ ầ ả ưở ự ế ế
tr ng kinh t .ưở ế
Th c t trên th gi i hi n nay, nh ng qu c gia phát tri n cũng là nh ngự ế ế ớ ệ ữ ố ể ữ
n c có h th ng k t c u h t ng phát tri n đ ng b và hi n đ i. Trong khi đó,ướ ệ ố ế ấ ạ ầ ể ồ ộ ệ ạ
h u h t các qu c gia đang phát tri n đang có h th ng k t c u h t ng kém phátầ ế ố ể ệ ố ế ấ ạ ầ
tri n. Chính vì v y, vi c đ u t phát tri n h t ng đang là u tiên c a nhi u qu cể ậ ệ ầ ư ể ạ ầ ư ủ ề ố
gia đang phát tri n. Vi t Nam, v i quan đi m “k t c u h t ng đi tr c m tể Ở ệ ớ ể ế ấ ạ ầ ướ ộ
b c”, trong nh ng năm qua Chính ph đã dành m t m c đ u t cao cho phátướ ữ ủ ộ ứ ầ ư
tri n k t c u h t ng. Kho ng 9-10% GDP hàng năm đã đ c đ u t vào ngànhể ế ấ ạ ầ ả ượ ầ ư
giao thông, năng l ng, vi n thông, n c và v sinh, m t t l đ u t k t c u hượ ễ ướ ệ ộ ỷ ệ ầ ư ế ấ ạ
t ng cao so v i chu n qu c t .ầ ớ ẩ ố ế
D i đây là nh ng thành t u r t đáng ghi nh n c a k t c u h t ngướ ữ ự ấ ậ ủ ế ấ ạ ầ
Vi t Nam trong th i gian qua:ở ệ ờ
Trong k t c u h t ng giao thông, v c b n đã hoàn thành vi c c iế ấ ạ ầ ề ơ ả ệ ả
t o, nâng c p h th ng qu c l chính, g m Tr c d c B c Nam v i qu c l I,ạ ấ ệ ố ố ộ ồ ụ ọ ắ ớ ố ộ
đ ng H Chí Minh – giai đo n I; h th ng qu c l h ng tâm là qu c l 2, 3, 5,ườ ồ ạ ệ ố ố ộ ướ ố ộ
6, 32, 13, 51, 22, Xuyên Á; h th ng đ ng vành đai biên gi i phía B c, Tâyệ ố ườ ớ ắ
Nguyên và Tây Nam B là các qu c l 279, 4A, 4B, 14, 14C – giai đo n I, N2 –ộ ố ộ ạ
Đ c Hòa – Th ch Hóa, NI – Châu Đ c – T nh Biên; các tuy n qu c l n i đ n cácứ ạ ố ị ế ố ộ ố ế
c a kh u qu c t , các vùng kinh t tr ng đi m và h th ng đ ng cao t c đangử ẩ ố ế ế ọ ể ệ ố ườ ố
tri n khai xây d ng.ể ự
T ng b c nâng c p, hi n đ i hóa các tuy n đ ng s t hi n có; tri n khaiừ ướ ấ ệ ạ ế ườ ắ ệ ể
d án đ ng s t Yên Viên – Ph L i – H Long – Cái Lân và nghiên c u xâyự ườ ắ ả ạ ạ ứ
d ng đ ng s t cao t c B c Nam; m t đ đ ng s t n c ta là 0,8km/100kmự ườ ắ ố ắ ậ ộ ườ ắ ướ 2.
Hoàn thành nâng c p hai tuy n đ ng th y thành ph H Chí Minh – Cà Mau vàấ ế ườ ủ ố ồ
TP H Chí Minh- Kiên L ng; v n t i th y ph c v th y đi n S n La, tuy n v nồ ươ ậ ả ủ ụ ụ ủ ệ ơ ế ậ
t i th y Đ ng Tháp M i và T giác Long Xuyên; đang tri n khai lu ng cho t uả ủ ồ ườ ứ ể ồ ầ
bi n có tr ng t i l n vào sông H u, kênh Ch G o. Hoàn thành nâng c p giaiể ọ ả ớ ậ ợ ạ ấ
đo n I các c ng bi n t ng h p qu c gia ch y u nh các c ng Cái Lân, H iạ ả ể ổ ợ ố ủ ế ư ả ả
Phòng, C a Lò, Vũng Áng, Tiên Sa, Quy Nh n, Nha Trang, Sài gòn, C n Th vàử ơ ầ ơ
hoàn thành m t s c ng đ a ph ng c n thi t đáp ng l ng hang hóa thông qua.ộ ố ả ị ươ ầ ế ứ ượ
Đang tri n khai C ng Qu c t Cái Mép- Th V i; chu n b tri n khai c ng c aể ả ố ế ị ả ẩ ị ể ả ử
ngõ qu c t Vân Phong. C i t o, nâng c p c ng hàng không qu c t N i Bài, Tânố ế ả ạ ấ ả ố ế ộ
S n nh t và các c ng hàng không n i đ a nh C ng Cam Ranh, Phú Bài, Phú Cát,ơ ấ ả ộ ị ư ả
Côn S n, Vinh, Đi n Biên Ph , Pleiku, Đ ng H i, Liên Kh ng, C n Th giaiơ ệ ủ ồ ớ ươ ầ ơ
đo n I. Đang tri n khai nhà ga hành khách c ng hàng không qu c t Đà N ng v iạ ể ả ố ế ẵ ớ
vi c kéo dài đ ng c t h cánh 35R-17L và nhà ga T2 c ng hàng không qu c tệ ườ ấ ạ ả ố ế
N i Bài.ộ
Ngành đi n đã có b c phát tri n v t b c, t năm 2000 đ n nay,ệ ướ ể ượ ậ ừ ế
nhi u d án s n xu t đi n đ c kh i công, công su t và s n l ng đi n đã tăng 4ề ự ả ấ ệ ượ ở ấ ả ượ ệ
l n; đã đ t đ c và v t k ho ch m t s ch tiêu trong Chi n l c phát tri nầ ạ ượ ượ ế ạ ộ ố ỉ ế ượ ể
ngành đi n.V s n xu t và cung ng đi n, t ng công su t l p đ t các nhà máyệ ề ả ấ ứ ệ ổ ấ ắ ặ
đi n đ n năm 2010 kho ng trên 20.000MW, tăng 3,2 l n so v i năm 2000; s nệ ế ả ầ ớ ả
l ng đi n s n xu t c đ t kho ng trên 100 t kwh, b ng 3,7 l n năm 2000 vàượ ệ ả ấ ướ ạ ả ỷ ằ ầ
1,8 l n so v i năm 2005. Đ n năm 2009, h th ng l i đi n có trên 3.400 kmầ ớ ế ệ ố ướ ệ
đ ng dây và 11 tr m 500kv v i t ng dung l ng7.500 MVA. L i đi n 220 kvườ ạ ớ ổ ượ ướ ệ
có g n 85.000 km v i dung l ng 19.000 MVA; l i 110kv và l i trung h thầ ớ ượ ướ ướ ạ ế
bao ph 98% các huy n, 97,9% các xã. C n c có 96% h gia đình đ c c pủ ệ ả ướ ộ ượ ấ
đi n l i qu c gia. H u h t các d án quy mô l n, đa m c tiêu đ u do các doanhệ ướ ố ầ ế ự ớ ụ ề
nghi p nhà n c l n đ u t xây d ng theo quy ho ch phát tri n đi n l c qu cệ ướ ớ ầ ư ự ạ ể ệ ự ố
gia. Đã đ a vào v n hành khai thác kho ng 6.500 MW th y đi n, chi m 34,2%ư ậ ả ủ ệ ế
t ng công su t l p đ t toàn h th ng (19.400 MW). Đã có m t s d án đ u tổ ấ ắ ặ ệ ố ộ ố ự ầ ư
theo hình th c BOT nh đi n Phú M 2.2, Phú M 3, th y đi n C n Đ n…ứ ư ệ ỹ ỹ ủ ệ ầ ơ
K t c u h t ng vi n thông và công ngh thông tin đ c kh nế ấ ạ ầ ễ ệ ượ ẩ
tr ng xây d ng và c ng c v i h th ng đ ng truy n d n h u tuy n, vô tuy n,ươ ự ủ ố ớ ệ ố ườ ề ẫ ữ ế ế
c t tr m phát sóng (BTS), h th ng b ng m, c ng ng m d n cáp…v n hành,ộ ạ ệ ố ể ầ ố ầ ẫ ậ
khai thác, th c hi n chi n l c tăng t c, m ng thông tin m r ng nhanh, đi vào kự ệ ế ượ ố ạ ở ộ ỹ
thu t hi n đ i hòa nh p qu c t . Các d ch v b u chính vi n thông đang có nhi uậ ệ ạ ậ ố ế ị ụ ư ễ ề
c i thi n, đáp ng yêu c u s nghi p phát tri n kinh t - xã h i và thu hút cácả ệ ứ ầ ự ệ ể ế ộ
ngu n v n đ u t phát tri n.ồ ố ầ ư ể
S phát tri n nhanh chóng h th ng đô th , trong đó có các công trìnhự ể ệ ố ị
h t ng k thu t đ c quan tâm đ u t xây d ng, t ng b c nâng cao ch t l ngạ ầ ỹ ậ ượ ầ ư ự ừ ướ ấ ượ
đô th , c i thi n đ i s ng nhân dân, góp ph n xóa đói gi m nghèo, b c đ u t oị ả ệ ờ ố ầ ả ướ ầ ạ
l p n n t ng phát tri n đô th b n v ng. Đ n thàng 10/2010, c n c có 754 đôậ ề ả ể ị ề ữ ế ả ướ
th , trong đó 2 đô th lo i đ c bi t, 10 đô th lo i I, 12 đô th lo i II… v i dân sị ị ạ ặ ệ ị ạ ị ạ ớ ố
kho ng 26,8 tri u ng i, m c tăng bình quân 3,4%/năm, t l đô th hóa năm 2010ả ệ ườ ứ ỷ ệ ị
đ t kho ng 30%.ạ ả
H th ng n c s ch đã cung c p đ n h u h t ng i dân thu c khuệ ố ướ ạ ấ ế ầ ế ườ ộ
v c thành ph l n nh Hà N i, TP H Chí Minh và m t ph n khu v c th tr n, thự ố ớ ư ộ ồ ộ ầ ự ị ấ ị
t . H th ng x lý n c th i, rác th i đ c đ u t xây d ng.V c p thoát n cứ ệ ố ử ướ ả ả ượ ầ ư ự ề ấ ướ
và v sinh môi tr ng, năm 2009, c n c có 31 d án ODA c p n c v i t ngệ ườ ả ướ ự ấ ướ ớ ổ
m c đ u t 23.194 t đ ng, trong đó v n n c ngoài 16.297 t đ ng, v n trongứ ầ ư ỷ ồ ố ướ ỷ ồ ố
n c 6.897 t đ ng. Các d án v n đ ng ODA giai đo n 2006-2010 g m 18 d ánướ ỷ ồ ự ậ ộ ạ ồ ự
v i t ng m c đ u t kho ng 20.376 t đ ng. Đã có 3 d án FDI trong lĩnh v cớ ổ ứ ầ ư ả ỷ ồ ự ự
c p n c v i s v n 73 tri u USD t i Ti n Giang (18,2 tri u USD), t i Đình Vũấ ướ ớ ố ố ệ ạ ề ệ ạ
H i phòng (19 tri u USD) và Bình An Bình D ng (35,8 tri u USD).ả ệ ươ ệ
