
1
A- më ®Çu
§Êt níc ta ®ang trong thêi kú ®æi míi vµ ph¸t triÓn m¹nh mÏ.KÓ tõ
n¨m 1986 khi xo¸ bá bao cÊp chuyÓn sang kinh tÕ thÞ trêng nÒn kinh tÕ ®·
®¹t ®îc nh÷ng kÕt qu¶ hÕt søc to lín .
Cã thÓ nãi kinh tÕ thÞ trêng lµ mét ph¹m trï kinh tÕ hÕt søc réng lín,
phøc t¹p . Do vËy ®¶ng ta míi thùc hiÖn ®îc nh÷ng bíc ®i ®Çu tiªn thËn
träng bíc vµo nÒn kinh tÕ thÞ trêng.
Lµ mét nhµ kinh tÕ t¬ng lai ®ßi hái ph¶i n¾m ®îc ®Æc ®iÓm ho¹t
®éng, môc tiªu gi¶i ph¸p ph¸t triÓn kinh tÕ cña ®Êt nø¬c.v× vËy t«i chän ®Ò tµi
“Mét sè vÊn ®Ò c¬ b¶n vÒ kinh tÕ thÞ trêng ®Þnh hìng x· héi chñ nghÜa
ë ViÖt Nam”
§Ò tµi nµy kh«ng chØ gióp t«i n©ng cao kiÕn thøc vÒ kinh tÕ thÞ trêng
mµ cßn gióp ®îc mét sè ngêi kh«ng cã kiÕn thøc còng cã thÓ hiÓu ®îc sù
vËn hµnh cña nÒn kinh tÕ ViÖt Nam.Do ph¹m vi nghiªn cøu cña ®Ò tµi nµy lµ
réng, do vËy t«i chØ tËp trung vµo mét sè vÊn ®Ò c¬ b¶n ®ã lµ:
I. Sù cÇn thiÕt kh¸ch quan ph¸t triÓn kinh tÕ thÞ trêng x· héi chñ
nghÜa
II. Nh÷ng ®Æc ®iÓm c¬ b¶n cña nÒn kinh tÕ thÞ trêng,®Þnh híng
x· héi chñe nghÜa ë viÖt nam
III. Thùc tr¹ng vµ nh÷ng gi¶i ph¸p c¬ b¶n ®Ó ph¸t triÓn kinh tÕ thÞ
trêng ®Þnh híng x· héi chò nghÜa ë viÖt nam
Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software
http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.

2
B- Néi dung
I.Sù cÇn thiÕt kh¸ch quan ph¸t triÓn kinh tÕ thÞ trêng x·
héi chñ nghÜa.
1. Quan niÖn vÒ kinh tÕ thÞ trêng:
Kinh tÕ thÞ trêng lµ mo h×nh kinh tÕ ®Òu ®îc thùc hiÖn trªn thÞ
trêng th«ng qua qu¸ t×nh trao ®æi, mua b¸n quan hÖ hµng tiÒn tÖ ph¸t triÓn
®Õn mét tr×nh ®é nhÊt ®Þnh sÎ ®¹t ®Õn kinh tÕ thÞ trêng.Kinh tÕ thÞ trêng lµ
giai ®o¹n ph¸t triÓn rÊt caocña lùc lîng s¶n xuÊt.
Trong nh÷ng ®iÒu kiÖn kinh tÕ-x· héi kh¸c nhau sù ph¸t triÓn cña
kinh tÕ hµng ho¸ tÊt nhiªn chÞu sù t¸c ®éng cña nh÷ng quan hÖ x· héi nhÊt
®Þnh h×nh thµnh lªn c¸c chÕ ®é kinh tÕ–x· héi kh¸ nhau.
Loµi ngêi ®· chøng kiÕn kinh tÕ thÞ trêng ph¸t triÓn m¹nh mÏ
díi chñ nghÜa t b¶n, nhng nã kh«ng ph¶i lµ s¶n phÈm riªng cña chñ nghÜa
t b¶n mµ lµ thµnh tùu cña v¨n minh nh©n lo¹i.
Kinh tÕ thÞ trêng ®· tån t¹i rÊt l©u trong x· héi loµi ngêi, nhng
ph¶i ®Õn khi chñ nghÜa t b¶n ra ®êi nã míi biÕt vËn dông khai th¸c nh÷ng
quy luËt tÊt yÕu cña kinh tÕ thÞ trêng vµo s¶n xuÊt vµ ®¹t ®îc nhiÒu thµnh
tùu to lín.
§¶ng ta ®· kh¼ng ®Þnh “s¶n xuÊ hµng ho¸ kh«ng ®èi l©oh víi chñ
nghÜa x· héi mµ lµ thµnh tùu ph¸t triÓn cña v¨n minh nh©n lo¹i, tån t¹i kh¸ch
quan, cÇn thiÕt cho c«ng cuéc x©y dùng chñ nghÜa x· héi vµ con ngêi khi
chñ nghÜa x· héi ®· ®îc x©y dùng.
Trong x· héi nÕu cã s¶n xuÊt vµ lu th«ng hµng ho¸ th× tÊt yÕu cã
thÞ trêng. Quy m« cña lu th«ng hµng ho¸ vµ søc mua cña x· héi quyÕt ®Þnh
dung lîng cña thÞ trêng.Ngîc l¹i nÕu më réng vµ lµnh m¹nh ho¸ thÞ
Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software
http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.

3
trêng l¹i cã t¸c ®éng lu th«ng hµng ho¸ ph¸t triÓn. Nãi ®Õn thÞ trêng lµ
nãi ®Õn hµng ho¸ gi¸ c¶, tiÒn tÖ, ngêi b¸n, ngêi mua.
C¬ së cña kinh tÕ thÞ trêng lµ sù ph©n c«ng lao ®äng x· héi. Tr×nh
®é vµ quy m« thÞ trêng g¾n liÒn víi sù ph¸t triÓn cña ph©n c«ng lao ®éng x·
héi,s¶n xuÊt vµ søc mua cña x· héi. Theo M¸c th× “ thÞ trêng lµ lÜnh vùc
trao ®æi” Lª Nin cho r»ng kh¸i niÖm thÞ trêng hoµn toµn kh«ng thÓ t¸ch rêi
kh¸i niÖn ph©n c«ng lao ®éng x· héi.
Kinh tÕ hµng ho¸, kinh tÕ thÞ trêng vËn ®éng theo c¬ chÕ thÞ
trêng vµ chÞu sù chi phèi cña nh÷ng quy luËt vè cã gåm:quy luËt cung cµu,
c¹nh tranh,gi¸ trÞ thÆng d, quy luËt lu th«ng tiÒn tÖ. Trong nÒn kinh tÕ thÞ
trêng, tÝnh tù chñ cña c¸c chñ thÓ kinh tÕ lµ rÊt cao. Mäi ngêi cã thÓ quyÕt
®Þnh ssù viÖc, c¸i g×, s¶n xuÊt nh thÕ nµo vµ s¶n xuÊt cho ai nh»m thu lîi
nhuËn tèi ®a.
Trong nÒn kinh tÕ thÞ trêng gi¸ c¶ lµ ph¹m trï kinh tÕ trung t©m, lµ
c«ng cô quan träng, th«ng qua cung cÇu ®Ó kÝch thÝch ®iÒu tiÕt ho¹t ®éng
kinh tÕ cña c¸c chñ thÓ kinh tÕ.Tham gia thÞ trêng,sù biÕn ®éng cña gi¸ c¶
thÞ trêng vµ ngîc l¹i gi¸ c¶ thÞ trêng cïng ®iÒu tiÕt cung cÇu. Nãi tãm l¹i,
sù h×nh thµnh gi¸ c¶ thÞ trêng do thÞ trêng quyÕt ®Þnh.
C¹nh tranh gi÷a c¸c chò thÓ lµ tÊt yÕu.§Ó giµnh giËt ®îc nh÷ng
®iÒu kiÖn kinh doanh thuËn lîi. ChÝnh sù c¹nh tranh ®ã sÎ ®µo th¶i nh÷ng
doanh nghiÖp yÕu kÐm, nh÷ng doanh nghiÖp cßn l¹i cã tr×nh ®é tæ chøc qu¶n
lý sÓ s¶n xuÊt tèt,gi¸ c¶ c¹nh tranh, ®îc ngêi tiªu dïng chÊp nhËn.
Nh vËy, cuèi cïng ngêi ®îc lîi lµ ngêi tiªu dïng.
2. §Æc trng cña kinh tÕ thÞ trêng.
§Êy lµ m« h×nh kinh tÕ tæng qu¸t trong thêi kú qu¸ ®é ë ViÖt Nam,
xÐt vÒ thùc chÊt lµ mét nÒn kinh tÕ hµng ho¸ nhiÒu thµnh phµn vËn hµnh theo
Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software
http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.

4
c¬ chÕ thÞ trêng, cã sù qu¶n lý vÜ m« cña nhµ níc. Nã kh«ng ph¶i lµ m«
h×nh kinh tÕ thÞ trêng t b¶n còng kh«ng ph¶i kinh tÕ thÞ trêng x· héi chò
nghÜa, nã mang nh÷ng ®Æc trng chung cña kinh tÕ thÞ trêng. §Æc trng cña
kinh tÕ thÞ trêng lµ mét nÒn kinh tÕ më ph¸t triÓn theo ®Þnh híng x· héi
chñ nghÜa.
XÐt vÒ môc ®Ých lµ ph¸t triÓn lùc lîng s¶n xuÊt, ph¸t triÓn kinh tÕ
®Ó x©y dùng c¬ së vËt chÊt kü thuËt cho chñ nghÜa x· héi, ph¸t triÓn lùc
lîng s¶n xuÊt hiÖn ®¹i g¾n liÒn víi x©y dùng quan hÖ s¶n xuÊt míi phï hîp
víi c¶ ba mÆt:së h÷u, qu¶n lý, ph©n phèi.
VÒ së h÷u ph¸t triÓn theo híng cßn tån t¹i c¸c h×nh thøc së h÷u
kh¸c nhau, nhiÒu thµnh phÇn kinh tÕ kh¸c nhau trong ®ã kinh tÕ nhµ níc gi÷
vai trß chñ ®¹o.
- Tiªu chuÈn c¨n b¶n ®Ó ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ x©y dùng quanhÖ s¶n
xuÊt theo ®Þnh híng x· héi chñ nghÜa.Lµ thóc ®Èy lùc lîng s¶n xuÊt ph¸t
triÓn c¶i thiÖn ®êi sèng nh©n d©n thùc hiÖn ®êi sèng c«ng b»ng x· héi. Do
vËy, ph¶i tõng x¸c lËp vµ ph¸t triÓn chÕ ®é së h÷uc«ng céng vÒ t liÖu s¶n
xuÊt,tr¸nh nãng véi x©y dùng å ¹t.
-Qu¶n lý trong kinh tÕ thÞ trêng ®Þnh híng x· héi chñ
nghÜathùc hiÖn ph©n phèi chñ yÕu theo kÕt qu¶ lao ®éng vµ hiÖu qu¶ kinh tÕ
®ång thêi yªu cÇu ph©n phèi theo møc ®ãng gãp vµ c¸c nguèn lùc kh¸c vµo
s¶n xuÊt kinh doanh vµ th«ng qua phóc lîi x· héi. C¬ chÕ ph©n phèi nµy võa
t¹o ®éng lùc kÝch thÝch c¸c chñ thÓ kinh tÕ n©ng cao hiÖu qu¶ ho¹t ®éng s¶n
xuÊt kinh doanh,®ång thêi h¹n chÕ nh÷ng bÊt c«ng trong x· héi. Thùc hiÖn
t¨ng trëng kinh tÕ g¾n liÒn c«ng b»ng x· héi ngay tõng bíc ph¸t triÓn .
-TÝnh ®Þnh híng x· héi chñ nghÜa cña nÒn kinh tÕ thÞ trêng
níc ta cßn thÓ hiÖn ë chæ t¨ng trëng kinh tÕ ph¶i ®i ®«i víi ph¸t triÓn v¨n
Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software
http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.

5
ho¸ gi¸o dôc, x©y dùng nÒn v¨n ho¸ ViÖt Nam tiªn tiÕn ®Ëm ®µ b¶n s¾c dan
téc. N©ng cao d©n trÝ gi¸o dôc ®µo t¹o con ngêi,x©y dùng vµ ph¸t triÓn
nguån nh© lùc cña ®Êt níc.
- Kinh tÕ thÞ trêng lµ mét nÒn kinh tÕ míi,nghÜa lµ cã sù hîp
t¸c gi÷a c¸c quèc gia. Mét quèc gia kh«ng thÓ héi tô ®îc c¸c yªó tè s¶n
xuÊt. Do vËy, ph¶i hîp t¸c vµ ph©n c«ng lao ®éng víi nhau.
3. Sù cÇn thiÕt kh¸ch quan ph¸t triÓn kinh tÕ thÞ trêng®Þnh
híng x· héi chñ nghÜa.
a. Ph¸t triÓn kinh tÕ thÞ trêng lµ sù lùa chän ®óng ®¾n.
. Ph¸t triÓn kinh tÕ hµng ho¸ kinh tÕ thÞ trêng cã vai trß hÕt søc quan
träng. §èi víi níc ta muèn chuyÓn tõ nÒn kinh tÕ cßn kÐm ph¸t triÓn lªn
s¶n xuÊt lín chñ nghÜa x· héi th× kh«ng cßn ®êng nµo kh¸c lµ ph¶i ph¸t
triÓn kinh tÕ hµng ho¸ .Kinh tÕ hµng ho¸ kh¾c phôc ®îc kinh tÕ tù cung tù
cÊp, tù tóc,tù ®Èy m¹nh, Ph©n c«ng lao ®éng x· héi ph¸t triÓn ngµnh nghÒ,
t¹o viÖc lµm cho ngêi lao ®éng, khuyÕn khÝch øng dông c«ng nghÖ kü thuËt
míi nh»m t¨ng n¨ng suÊt lao ®éng,t¨ng sè lîng chñng lo¹i, chÊt lîng hµng
ho¸, dÞch vô, thóc ®Èy tÝnh tËp trung s¶n xuÊt, më réng giao lu kiÕn thøc
gi÷a c¸c ®Þa ph¬ng,c¸c vïng l·nh thæ, thóc ®Èy ph¸t huy tÝnh t×nh n¨ng
®éng, s¸ng t¹o cu¶ mçi con ngêi lao ®éng, mçi ®¬n vÞ kinh tÕ ®ång thêi t¹o
ra c¬ chÕ ph©n bæ vµ sö dông c¸c nguån lùc cña x· héi hîp lý, tiÕt kiÖm. V×
vËy, ph¸t triÓn kinh tÕ hµng ho¸ ®îc coi lµ chiÕc ®ßn kÐo xe ®Ó x©y dùng
chñ nghÜa x· héi, lµ ph¬ng tiÖn kh¸ch quan ®Ó x· héi ho¸ chñ nghÜa x· héi
chñ nghÜa nÒn s¶n xuÊt. NÒn kinh tÕ hµng ho¸, kinh tÕ thÞ trêng ë møc nµy
kh«ng thÓ lµ b¶n sao cña kinh tÕ hµng ho¸, kinh tÕ thÞ trêng ë níc kh¸c.
Trong c¸c tiªu thøc ®Ó ph©n biÖt nÒn kinh tÕ hµng ho¸, kinh tÕ thÞ trêng nµy
víi kinh tÕ thÞ trêng kh¸c ph¶i kÓ ®Õn ®Þnh híng chÝnh trÞ, kinh tÕ,x· héi
chi phèi sù vËn ®éng ph¸t triÓn cña nÒn kinh tÕ.
Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software
http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.

