intTypePromotion=1
ADSENSE

luận văn:Các biện pháp nâng cao động lực cho cán bộ công nhân viên chức trong nhà xuất bản xây dựng

Chia sẻ: Nguyễn Thị Bích Ngọc | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:54

83
lượt xem
22
download
 
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Tham khảo luận văn - đề án 'luận văn:các biện pháp nâng cao động lực cho cán bộ công nhân viên chức trong nhà xuất bản xây dựng', luận văn - báo cáo, quản trị kinh doanh phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: luận văn:Các biện pháp nâng cao động lực cho cán bộ công nhân viên chức trong nhà xuất bản xây dựng

  1. Chuyên th c t p t t nghi p 1 LU N VĂN T T NGHI P TÀI: “Các bi n pháp nâng cao ng l c cho cán b công nhân viên ch c trong nhà xu t b n xây d ng.”
  2. Chuyên th c t p t t nghi p 2 M CL C L IM U ................................................................................................ 4 Chương 1. Cơ s lý lu n cho vi c nâng cao ng l c cho ngư i lao ng ...... 6 1.1 Các quan ni m v ngư i lao ng ..................................................... 6 1.2 T o ng l c cho ngư i lao ng ....................................................... 17 1.2.1 Khái ni m ng l c lao ng ....................................................... 17 1.2.2. Các h c thuy t t o ng l c trong lao ng ................................ 18 1.3. Các công c nâng cao ng l c cho ngư i lao ng .......................... 25 1.3.1 Thù lao cơ b n ............................................................................. 25 1.3.2 Khuy n khích tài chính ................................................................ 27 1.3.3 Các phúc l i cho ngư i lao ng ................................................. 28 Chương 2. Th c tr ng vi c s d ng ngu n nhân l c trong nhà xu t b n xây d ng 28 2.1 Gi i thi u chung nhà xu t b n xây d ng............................................. 28 2.1.1 Quá trình hình thành và phát tri n nhà xu t b n xây d ng ........... 28 2.1.2 Cơ c u t ch c ............................................................................. 30 2.1.3 Vai trò c a ho t ng xu t b n .................................................... 34 2.1.4 K t qu công tác xu t b n năm 2007............................................ 35 2.1.5 Nhi m v c a nhà xu t b n trong nh ng năm t i ......................... 38 2.1 Th c tr ng chính sách nâng cao ng l c cho ngư i lao ng c a nhà xu t b n xây d ng .................................................................................... 40 2.2.1 Quy ch ti n lương ................................................................... 40 2.2.2 Công tác thi ua khen thư ng và i s ng cán b công nhân viên 45 2.2.3 Công tác t ch c cán b và qu n lý ho t ng c a ơn v ............ 45 Chương 3. Gi i pháp nâng cao ng l c cho ngư i lao ng cho nhà xu t b n xây d ng ...................................................................................................... 46
  3. Chuyên th c t p t t nghi p 3 3.1 Xây d ng m t môi trư ng làm vi c d ch u ........................................ 46 3.2 Xác nh nhi m v và tiêu chu n th c hi n công vi c cho nhân viên.. 47 3.3 Khuy n khích nhân viên b ng vi c áp d ng m t h th ng trao thư ng và khi n trách ........................................................................................... 48 3.4 Phát tri n làm vi c nhóm trong nhà xu t b n xây d ng....................... 50 3.5 Chương trình an toàn v sinh lao ng ............................................... 50 K T LU N.................................................................................................. 53 TÀI LI U THAM KH O ............................................................................ 52
  4. Chuyên th c t p t t nghi p 4 L IM U Năm 2007 khi Vi t Nam chính th c ra nh p WTO ã ánh d u bư c ngo t to l n c v kinh t , chính tr . Vươn ra bi n l n òi h i các doanh nghi p ph i có năng l c c nh tranh m nh. Mu n v y, h ph i không ng ng i m i k thu t và quan tr ng là ph i t o ng l c cho ngư i lao ng làm vi c v i s sáng t o l n.V y làm th nào phát huy năng l c c a ngư i lao ng m t cách t i a. ã có r t nhi u h c thuy t v vi c nâng cao ng l c cho ngư i lao ng nhưng vi c áp d ng vào m i doanh nghi p là khác nhau. Nhà xu t b n xây d ng trong tình hình chung ó cũng ang ph i ch u s c nh tranh l n t các nhà xu t b n khác. Là doanh nghi p nhà nư c t ho ch toán tài chính, không còn ư c s bao c p c a nhà nư c, hơn n a vi c th c hi n công ư c Bern t năm 2004 ã t ra r t nhi u thách th c. Do ó, c n ph i có nh ng chính sách khuy n khích ngư i lao ng có như v y m i xây d ng ư c s v ng m nh, t o nh ng bư c ti n v ng ch c cho nhà xu t b n xây d ng trong công cu c i m i. Nh n th c ư c t m quan tr ng c a công tác qu n lý ngu n nhân l c trong tình hình trong nư c và th gi i, sau m t th i gian th c t p trong nhà xu t b n xây d ng ư c ti p xúc v i th c t và v n d ng nh ng ki n th c ã h c trong chuyên ngành qu n lý công c a mình tôi ã ch n tài: “ Các bi n pháp nâng cao ng l c cho cán b công nhân viên ch c trong nhà xu t b n xây d ng ” làm báo cáo chuyên th c t p. Tôi xin c m ơn TS Bùi c Th ã hư ng d n cũng như t n tình ch b o tôi có th hoàn thành báo cáo m t cách t t nh t * M c ích và Nhi m v nghiên c u:
  5. Chuyên th c t p t t nghi p 5 Trên cơ s làm rõ lý lu n c a vi c nâng cao ng l c cho ngư i lao ng trong nhà xu t b n xây d ng và ánh giá úng th c tr ng ho t ng c a nhà xu t b n xu t m t s gi i pháp cơ b n v nâng cao ng l c cho cán b công nhân viên trong nhà xu t b n * Phương pháp nghiên c u: Báo cáo s d ng phương pháp lu n c a ch nghĩa duy v t bi n ch ng và ch nghĩa duy v t l ch s , ng th i còn s d ng các phương pháp như: so sánh, th ng kê, logic l ch s và s d ng các tài li u có liên quan. * K t c u c a báo cáo g m: Chương 1: Cơ s lý lu n c a vi c nâng cao ng l c cho ngư i lao ng Chương 2: Th c tr ng các chính sách c a nhà xu t b n xây d ng làm tăng ng l c cho cán b công nhân viên Chương 3 : Các gi i pháp cơ b n nâng cao ng l c làm vi c cho cán b công nhân viên trong nhà xu t b n xây d ng
  6. Chuyên th c t p t t nghi p 6 Chương 1. Cơ s lý lu n cho vi c nâng cao ng l c cho ngư i lao ng 1.1 Các quan ni m v ngư i lao ng Ngành kinh t h c quan ni m con ngư i là ngư i lao ng, là y u t s n xu t có giá tr tương ương v i ti n v n, t ai, nhưng r t cu c l i không ph i là ti n v n mà cũng ch ng ph i là t ai. Con ngư i có tư tư ng, có s c s ng, có kh năng nh n th c và c i t o th gi i khách quan. Tìm hi u và n m v ng con ngư i chính là t ch t cơ b n c n có c a ngư i lãnh o. T khi ngành qu n lý h c ra i, các nhà qu n lý h c trong nh ng giai o n l ch s khác nhau có nh ng nh n th c khác nhau v con ngư i. Cách nhìn nh n con ngư i khác nhau s quy t nh phương th c qu n lý khác nhau, hình th c khích l khác nhau mà ngư i qu n lý l a ch n. Lý lu n th nh t cho r ng ngư i lao ng là ngư i làm thuê Ch nghĩa tư b n cho con ngư i quy n t do cá nhân, nhưng iv i ngư i lao ng thì t do l i bi n thành bán s c lao ng c a mình. B i vì ngư i lao ng là ngư i không có gì trong tay, b tư c o t tư li u s n xu t và ngu n s ng, n u không bán s c lao ng thì l y gì t n t i. Các nhà tư b n có th dùng ti n mua s c lao ng, cũng gi ng như mua m t m t hàng nào ó. S dĩ các nhà tư b n mua s c lao ng là vì trong quá trình ngư i lao ng k t h p v i tư li u s n xu t s t o ra giá tr l n hơn giá ph i mua ban u và giá tr th ng dư cũng cung c p cho nhà tư b n s d ng. Trong các doanh nghi p th i kỳ u c a ch nghĩa tư b n, ngư i lao ng ch ng qua ch là m t ngư i làm thuê, m t công c bi t nói mà thôi. khai thác tri t giá
  7. Chuyên th c t p t t nghi p 7 tr th ng dư, các nhà tư b n ã s d ng nh ng th o n c ác ki m soát ngư i lao ng, ví như tăng cư ng lao ng, kéo dài th i gian lao ng, tr ti n lương ít, ph t n ng. Trong con m t ngư i qu n lý ho c ông ch các doanh nghi p th i ó, nh ng ngư i i làm thuê là nh ng ngư i tham ăn lư i làm, thích ng i chơi xơi nư c. Hình th c qu n lý i v i nh ng ngư i làm thuê này ch b ng cách áp ch , ra l nh, tr ng ph t thì m i có th hoàn thành công vi c, n u không h s không ch u nghe l i, lư i bi ng, làm sai làm h ng, th m chí còn cãi l n. Cách nhìn nh n c a ngư i qu n lý i v i nhân viên như v y ư c g i là “ lý lu n X ”. Gi thi t c a lý lu n X là: - Cách i x : cho r ng t t c u là ngư i x u. - Xu hư ng: Nói chung m i ngư i u là ngư i x u - Vì ngư i lao ng không thích làm vi c, m t trong nh ng hình th c nh m t m c tiêu qu n lý là ph i tăng cư ng dùng vũ l c, áp ch , ra l nh và tr ng ph t uy hi p ngư i lao ng Nh ng ngư i qu n lý l a ch n lý lu n X, h c nh giác v i m i hành ng c a nhân viên và c p dư i, h r t th n tr ng v i t t c nhân viên. N u c p dư i không tuân theo nh ng m nh l nh c a h thì s b tr ng ph t n ng n . V i cách i x v i nhân viên như v y, chính nhà qu n lý ã làm mai m t tính tích c c, tính ch ng và tính sáng t o c a ngư i lao ng. M i quan h gi a ngư i qu n lý và ngư i lao ng c c kỳ căng th ng, ngư i lao ng coi công vi c như là phương ti n ki m s ng mà thôi, còn ngư i qu n lý thì lúc nào cũng ch tìm cách ki m soát ngư i lao ng.
  8. Chuyên th c t p t t nghi p 8 T t nhiên cũng có ý ki n cho r ng nh ng ngư i lao ng này r t d qu n lý. B i vì, th nh t h không có trình văn hóa; th hai h không có ti n nên r t d thuy t ph c, r t d áp ng nhu c u, ch c n áp ng nh ng nhu c u thi t y u c a h như nhu c u ăn m c là có th b t h làm vi c. Vì v y m t s nơi, m c dù các ông ch r t thô b o, th m chí hay ánh ch i ngư i lao ng, nhưng vì ó thu nh p t t nên r t nhi u ngư i lao ng ch u nh n nh c, th m chí còn ph i li u m ng n làm vi c, bán s c lao ng, máu ki m ti n. Lý lu n th hai cho r ng ngư i lao ng là nhà kinh t Cùng v i s phát tri n c a n n s n xu t hi n i hóa, các nhà qu n lý h c cho r ng, cu i th k XIX u th k XX là giai o n r t th nh hành c a gi i doanh nghi p. Gi i doanh nghi p b t u ti p nh n gi thi t liên quan n ngư i lao ng “ nhà kinh t ” do các nhà qu n lý h c ưa ra. Trong ó quan i m v “ nhà kinh t ” c a Taylor là m t i n hình. Taylor cho r ng m c ích c a các doanh nghi p là thu ư c l i nhu n cao nh t, còn m c ích c a ngư i lao ng là có thu nh p cao, do ó mu n phát huy tinh th n tích c c c a ngư i lao ng thì ph i áp ng y nhu c u c a h . Ví d , có th i u khi n công vi c c a ngư i lao ng có hi u qu hơn so v i bình thư ng thì c n ph i khích l ngư i lao ng làm vi c chăm ch , ch p hành m nh l nh, ch u s qu n lý c a ngư i lãnh o. K t qu là ngư i lao ng s nh n ư c ch ãi ng t t và ti n lương cao; ch lao ng thì cũng tăng ư c l i nhu n, thu n ti n trong qu n lý. i v i gi thi t v “ nhà kinh t ” ngư i qu n lý doanh nghi p ã tr thành tiêu chu n làm vi c u tiên, hơn n a có th ti n hành phân tích, xác nh n và l a ch n nh ng ngư i lao ng phù h p v i yêu c u trong m t kho ng th i gian, sau ó ào t o thêm t ư c m c tiêu c a công vi c, cu i cùng là
  9. Chuyên th c t p t t nghi p 9 ưa ra hình th c khen thư ng phát huy tính tích c c c a ngư i lao ng, làm cho h ch p hành m nh l nh, giúp h nâng cao hi u su t công vi c. M t nhà máy có hi u qu kinh t cao Trung Qu c ch y u s d ng hình th c tính lương theo nh m c. T khi b t u tuy n công nhân vào làm vi c nhà máy, h ã s p x p m c lương h p lý cho m i ngư i và t ra cho m i ngư i m t nh m c công vi c, n u công nhân không hoàn thành nh m c thì ti n lương s r t th p, n u hoàn thành thì s m b o m c ti n lương cơ b n, n u vư t nh m c s tính theo ph n trăm vư t nh m c. V i bi n pháp này, ngay trong th i kỳ u ã phát huy t i a tinh th n tích c c c a công nhân, i v i nh ng công nhân thành th o ư c thư ng khi vư t nh m c, càng làm cho h ph n u làm thêm gi thêm vi c, còn i v i nh ng công nhân còn non y u trong ngh thì cũng không ch u thua kém. Ngư i qu n lý ch vi c ki m tra ch t lư ng, không c n ph i thúc gi c, quát tháo công nhân làm vi c n a. T t nhiên, khi hình th c lao ng v n còn b coi là cách ki m s ng, n u thu nh p không cao mà l i ph i i m t v i th trư ng s n ph m v t ch t phong phú thì nh ng ho t ng c a con ngư i s ch u nh hư ng r t l n c a y u t kinh t . Do ó, các doanh nghi p ã l y ch ti n lương theo s n ph m và công vi c, lương theo nh m c làm kinh nghi m qu n lý hàng u và phương pháp này r t ư c ph bi n. T t nhiên, khích l không ch bao g m tăng lương, thư ng, hay tính lương theo nh m c. L a ch n bi n pháp nào áp ng nhu c u v kinh t cho ngư i lao ng và nh m khích l ngư i lao ng, thì bi n pháp nâng lương s cho th y hi u qu rõ hơn c . T t nhiên, gi thi t “ nhà kinh t ” ã l y ng cơ kinh t qu n lý ngư i lao ng, ó là m t quan i m ti n b và sáng t o. Gi thi t này ã t o nên m t hình th c qu n lý, ó là doanh nghi p nên l y ti n lương làm
  10. Chuyên th c t p t t nghi p 10 ngu n ng viên cho ngư i lao ng và nâng hi u su t lao ng, ng th i d a vào quy n h n và quy nh lãnh o nhân viên. i u quan tr ng trong công tác qu n lý là nâng cao hi u qu , hoàn thành nhi m v . c trưng c a qu n lý là xác nh ph m vi công vi c, tăng cư ng các bi n pháp và quy nh trong qu n lý. Dùng hình th c khen thư ng b ng ti n khích l nhân viên và có hình th c k lu t thích áng i v i nh ng ngư i có thái tiêu c c. Lý lu n th ba cho r ng ngư i lao ng là c a xã h i Nh ng năm 30 c a th k XX là giai o n làm thay i cái nhìn phi n di n c a ngư i qu n lý i v i ngư i lao ng trư c ây “ ngư i lao ng ch ng qua ch là m t ch th kinh t mà thôi ”. Ch ti n lương, i u ki n làm vi c cho ngư i lao ng và hi u qu s n xu t không có m i quan h tr c ti p, giai o n này công nh n r ng nhân viên trong công ty không ch là con ngư i c a kinh t mà là m t th c th c a xã h i, là “ con ngư i c a xã h i ” và t ó ã hình thành hàng lo t các hình th c qu n lý i v i con ngư i c a xã h i. Theo nghiên c u th c t trong giai o n này cho th y, ngư i qu n lý ã chú ý n vi c n u áp ng ư c nh ng nhu c u mang tính xã h i có kh năng khích l ngư i lao ng m nh m hơn c thu nh p riêng cho ngư i lao ng. T t c m i ngư i trong xã h i u nh n th c ư c r ng, ch c n coi tr ng l i ích t p th thì s m b o ư c l i ích cá nhân. M t v lãnh o c a doanh nghi p Nh t B n ã h i nhân viên r ng n u nhà b n và công ty cùng b cháy m t lúc thì b n s ch a cháy âu trư c? Nhân viên u nói r ng s ch a cháy cho công ty trư c, b i vì còn nhà máy thì không lâu s l i có nhà riêng, n u không còn nhà máy thì n cái nhà nh cũng không th có ư c, ó là quan ni m “ dòng sông l n s làm y h nư c nh ”.
  11. Chuyên th c t p t t nghi p 11 Gi thi t c a con ngư i xã h i: - V cơ b n mà nói, ng cơ làm vi c c a con ngư i xu t phát t nhu c u c a xã h i và có ư c thông qua m i quan h v i ng nghi p. - K t qu c a cu c cách m ng công nghi p và h p lý hóa công nghi p ã làm m t i ý nghĩa c a b n thân công vi c, do ó ch có th tìm ý nghĩa c a công vi c trong các m i quan h xã h i. - S c nh hư ng c a các ng nghi p t i nhân viên ôi khi còn m nh m hơn nh ng hình th c khích l b ng v t ch t hay qu n lý c a ngư i lãnh o. - Hi u su t làm vi c c a nhân viên s thay i theo m c áp ng nhu c u mang tính xã h i c a c p trên iv ih . Do v y ph i ưa ra hình th c qu n lý hoàn toàn khác v i hình th c qu n lý “ con ngư i kinh t ”. Ngoài vi c hoàn thành m c tiêu công vi c, h nh n m nh thêm r ng, c n ph i chú ý hơn n a t i nhu c u c a nh ng con ngư i làm công vi c này. Không nên ch chú ý t i phương pháp ch o hay giám sát mà còn ph i coi tr ng m i quan h gi a các nhân viên, không nên ch chú ý t i khen thư ng cá nhân mà còn ph i có hình th c khen thư ng i v i c t p th . Theo nh ng gi thi t v “ con ngư i xã h i ”, nh ng nhân viên làm vi c trong xã h i không ph i là làm vi c ơn c và không có m i quan h nào khác mà h chính là m t thành viên trong m t t p th hay m t t ch c nào ó, h là con ngư i c a xã h i. Trong xã h i, “ con ngư i c a xã h i ” không nh ng có nhu c u thu nh p cao c i thi n i u ki n kinh t , yêu c u có ư c m c s ng cao hơn, hơn n a, ã là con ngư i ai cũng mong mu n có ư c cu c s ng tinh th n phong phú, h còn có r t nhi u nhu c u và s thích khác n a, h mong mu n có tình h u ngh , s an toàn n nh và còn mong mu n
  12. Chuyên th c t p t t nghi p 12 tr thành con ngư i c a qu n chúng. Con ngư i c a xã h i xu t hi n v i vai trò là thành viên c a m t t p th hay m t t ch c nào ó, ho t ng c a h b t ngu n t nhu c u c a xã h i. B i vì con ngư i là c a xã h i, có r t nhi u nhu c u xã h i nên ngư i qu n lý doanh nghi p không th ch khích l ơn gi n b ng cách nâng lương thư ng mà còn ph i áp ng cho h nh ng nhu c u v xã h i, khi n h có c m giác ư c áp ng y . Ch có như v y, tình c m và tinh th n c a nhân viên m i tr nên ph n ch n, phát huy cao tính tích c c, s c sáng t o s càng m nh m , công ty ngày càng có nhi u l i nhu n. Nh ng ngư i qu n lý phương Tây ã v n d ng nh ng k t qu nghiên c u trên ưa ra hình th c khích l m i, l p ra phương án qu n lý ngư i lao ng m i. Trư c h t, ngư i qu n lý ph i có k năng x lý m i quan h con ngư i, t c là ngư i qu n lý ch có tay ngh k thu t và k năng qu n lý thôi thì không mà còn c n ph i có kh năng quan sát s thay i trong các m i quan h c a nhân viên c p trên và c p dư i trong doanh nghi p; k p th i x lý các m i quan h c a con ngư i trong xã h i, t ó có th chăm sóc cho c i s ng tinh th n c a nhân viên và phát huy ư c tính tích c c c a h . V t ng giám c c a t p oàn Lenovo ã h c ư c k năng này. Ông cho r ng m t ngư i qu n lý ưu tú ph i có kh năng “ ch huy tr n ánh ” , thành th o trong vi c th a hi p. Th a hi p chính là kh năng thuy t ph c ngư i khác ph i ch u khu t ph c, ch có như v y m i có th oàn k t m i ngư i. Ông r t thích tranh lu n v i ngư i khác, ng th i cũng t o thói quen tranh lu n cho c p dư i. Ông cho r ng ngư i qu n lý gi i ph i bi t tìm hi u tính cách và giá tr c a ngư i khác, như v y sau này m i có th tin tư ng c ng tác, t ó t o nên kh i oàn k t gi a m i ngư i.
  13. Chuyên th c t p t t nghi p 13 Th hai, cho nhân viên tham gia th o lu n các chính sách. Th c t ây là vi c cho nhân viên làm ch , h tham gia óng góp ý ki n cho nh ng chính sách quan tr ng i v i lĩnh v c s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p, như v y s làm cho nhân viên có chung suy nghĩ v i doanh nghi p và có c m nh n là con ngư i c a công chúng, t ó bi t tôn tr ng b n thân và tôn tr ng ngư i khác. Trong các doanh nghi p lo i hình l n và nh Trung Qu c u t ch c i h i công ch c, i di n c a ngư i lao ng s tham gia th o lu n nh ng chính sách và nh ng ho t ng quan tr ng c a doanh nghi p. Như v y s giúp thay i m i quan h gi a ngư i qu n lý và ngư i lao ng, t ó nâng cao tinh th n ph n u c a toàn doanh nghi p. Th ba, là s th ng nh t quan i m gi a c p trên và c p dư i. Hình th c qu n lý truy n th ng trong doanh nghi p là, c p trên là ngư i th c hi n các bi n pháp qu n lý, luôn phía trên, m i vi c u ư c cho là úng, c p dư i là ngư i ch u s qu n lý, luôn luôn ch bi t vâng l nh vô i u ki n, ch p hành m i nhi m v ư c giao. Phương án “ con ngư i c a xã h i ” l i yêu c u, khi quy t nh hay thay i m c tiêu tiêu chu n và phương pháp làm vi c c n ph i th ng nh t quan i m gi a c p trên và c p dư i, ưa ra l i gi i thích rõ ràng cho c p dư i lý do vì sao l i ph i làm như v y, ng th i ng viên nhân viên c p dư i b t ý ki n, t ó m i có th hòa h p v i t t c m i ngư i. Ngoài ra, doanh nghi p ph i hình thành kênh giao ti p thư ng xuyên gi a c p trên và c p dư i, có th thông qua t p chí c a công ty ho c qua các h i ngh t a àm.v.v. Th tư, phương án ki n ngh . Nh ng ý ki n hay ki n ngh c a nhân viên ư c tông tr ng hay b coi thư ng u nh hư ng t i m i quan h qu n chúng và tình c m hay tinh th n c a nhân viên. Do v y, phương án ki n ngh ư c ra và áp d ng r ng rãi trong doanh nghi p. Doanh nghi p hình thành các kênh ti p thu và l ng nghe ý ki n ki n ngh c a nhân viên.
  14. Chuyên th c t p t t nghi p 14 Cu i cùng là phương án giao ti p tr c ti p. Theo tâm lý h c, khi m t ngư i b áp l c v tâm lý, n u có cơ h i ư c giãi bày thì s làm cho tâm lý ư c tho i mái hơn. Phương án giao ti p tr c ti p ã t ra quy nh, c p trên nói chuy n và giao ti p tr c ti p v i c p dư i thông qua các công vi c c a h , hay b ng cách i u chuy n công tác, trong các ngày sinh nh t, nh ng bu i ki m tra ánh giá và c khi cách ch c, giúp cho h có cơ h i nói lên nh ng suy nghĩ c a mình m t cách công khai, nh m làm cân b ng tr ng thái tâm lý c a h , giúp cho h có c m giác như trong gia ình. Lý lu n th tư cho r ng con ngư i là ngư i làm ch b n thân th c hi n công vi c Quan ni m “ Ngư i làm ch b n thân ” là do nhà qu n lý h c, nhà tâm lý h c ngư i M t ra. Ngư i làm ch b n thân có nghĩa là: m i ngư i mong mu n phát huy h t kh năng c a mình, th hi n tài năng c a b n thân, ch khi tài năng c a h ư c b c l h t thì con ngư i m i c m th y hài lòng. Có th nói r ng, ngoài nh ng nhu c u xã h i nêu trên, con ngư i còn mong mu n ư c c ng hi n tài năng cho xã h i. Như v y, ngư i qu n lý ph i l a ch n phương pháp qu n lý sao cho phù h p, ó là phân quy n làm vi c t i a cho nhân viên, em l i cho h cơ h i ư c th a mãn trư c nh ng thành tích c a h . V t ng giám c t p oàn Lenovo có câu nói v i i ý là: nh ng vi c b n có kh năng làm thì ngư i khác cũng có th làm ư c, tuy nhiên có th b n làm ư c vi c ó t t hơn ngư i khác, nhưng cu i cùng b n l i quy t nh công vi c ó cho ngư i khác làm. i u ó có nghĩa là b n ã em thành tích cho ngư i khác, em cơ h i trư ng thành n cho ngư i khác, ngư i khác có cơ h i làm ch b n thân th c hi n công vi c. ây chính là hình th c khích l ngư i lao ng lý tư ng nh t.
  15. Chuyên th c t p t t nghi p 15 Mc Greor ã t ng k t t quan i m c a Masler và nh ng quan i m khác ưa ra lý lu n Y. Gi thi t c a lý lu n này như sau: - a s m i ngư i u r t chăm ch làm vi c, n u i u ki n hoàn c nh t t thì làm vi c cũng như i chơi. ó là ch nghĩa nhân tính. - Áp ch và x ph t không ph i là hình th c duy nh t c a b máy qu n lý. Trong khi th c hi n công vi c, m i ngư i u có quy n t quy t nh và t giác làm ch . - Trong i u ki n thích h p, thông thư ng con ngư i không ch làm m t công vi c nào ó mà còn ch ng i tìm công vi c khác n a. - a s m i ngư i, khi gi i quy t v n khó khăn u có th phát huy cao s c tư ng tư ng, trí thông minh và s c sáng t o. - Nh ng ngư i có ý th c làm ch b n thân th c hi n công vi c thư ng coi vi c t m c tiêu c a t ch c b ng chính th c l c c a b n thân là ph n thư ng l n nh t cho mình - Trong i u ki n xã h i hi n i, h u h t m i ngư i ch ư c phát huy m t ph n r t nh tri th c và k năng c a mình. Nói chung, nhóm ngư i này có kh năng t khích l b n thân, vi c mà nhà qu n lý c n làm cho h là ưa t i cho h cơ h i h có th phát huy h t kh năng. Lý lu n cu i cùng cho r ng ngư i lao ng là r t ph c t p Gi thi t v con ngư i ph c t p ư c ưa ra t cu i nh ng năm 60, u nh ng năm 70. Lý lu n này cho r ng, tuy b n lo i lý lu n trên m i lo i u có tính h p lý riêng nhưng không th áp d ng cho t t c m i ngư i. B i vì con ngư i là m t th c th r t ph c t p. Không ch m i ngư i u có s khác nhau mà ngay c b n thân m t ngư i nh ng l a tu i khác nhau, nh ng a
  16. Chuyên th c t p t t nghi p 16 i m khác nhau, th i kỳ khác nhau cũng có nh ng bi u hi n khác nhau. Nhu c u c a con ngư i cũng thay i theo t ng giai o n và m i quan h gi a con ngư i v i con ngư i cũng theo ó mà thay i. Ví d , m t ngư i chưa l p gia ình thư ng coi tr ng nh ng gì có l i cho ngh nghi p c a mình, có l i cho kh năng c a mình và h quy t tâm th c hi n b ng ư c b t k ngày êm. Nhưng khi anh ta l p gia ình r i, khi có nhu c u cơ b n v v t ch t, anh ta s quan tâm t i a v và ti n lương và vì nó, anh ta cũng có th ph n u không ng ng, làm vi c không m t m i. Theo gi thi t c a con ngư i ph c t p, cũng ã có ngư i ưa ra lý lu n m i, g i là lý lu n sau Y, ý nghĩa c a nó như sau: - Nhu c u c a con ngư i là a d ng và phong phú; nh ng nhu c u này cũng thay i theo s bi n i c a i u ki n cu c s ng và s phát tri n c a con ngư i. Nhu c u c a m i ngư i cũng khác nhau và m c nhu c u c a m i ngư i cũng khác nhau. - Con ngư i có r t nhi u nhu c u và ng cơ khác nhau trong cùng m t kho ng th i gian. Nh ng nhu c u và ng cơ ó s có tác d ng h tr l n nhau và k t h p thành m t th hoàn ch nh, hình thành nên m t ki u ng cơ ph c t p t ng h p - Công vi c và i u ki n cu c s ng c a con ngư i trong m i t ch c cũng không ng ng thay i, do v y con ngư i thư ng xuyên xu t hi n nhu c u và ng cơ m i. - Con ngư i làm vi c trong nh ng doanh nghi p khác nhau ho c làm vi c trong nh ng b ph n khác nhau c a m t doanh nghi p s có nh ng nhu c u khác nhau. - Vì nhu c u c a con ngư i là khác nhau, năng l c cũng khác nhau nên h s có nh ng ph n ng khác nhau trư c nh ng hình th c qu n lý và khích
  17. Chuyên th c t p t t nghi p 17 l c a ngư i lãnh o. Do ó, không có b t kỳ m t lo i hình th c qu n lý hay khích l nào phù h p v i m i t ch c, trong m i th i i và iv it tc m i ngư i. Trong gi thi t trên ây, yêu c u ngư i qu n lý ph i d a vào c i m c a m i ngư i c th , th i gian và a i m c th l a ch n bi n pháp khích l phù h p. Trong cu c s ng th c t , con ngư i có vô vàn s khác bi t, không th k h t ây, không th khái quát toàn b các lo i hình ch b ng m t vài khái ni m, do v y n u ch d a vào tính ch t và nh ng gi thi t v con ngư i s là sai l m. Tuy nhiên, nh ng gi thi t trên ây v n ư c coi là r t có ích cho các nhà qu n lý. 1.2 T o ng l c cho ngư i lao ng 1.2.1 Khái ni m ng l c lao ng ng l c lao ng là s khao khát và t nguy n c a ngư i lao ng tăng cư ng n l c nh m hư ng t i vi c t các m c tiêu c a t ch c. ng l c cá nhân là k t qu c a r t nhi u ngu n l c ho t ng ng th i trong con ngư i và trong môi trư ng s ng và làm vi c c a con ngư i. Do ó, hành vi có ng l c ( hay hành vi ư c thúc y, ư c khuy n khích) trong t ch c là k t qu t ng h p c a s k t h p tác ng c a nhi u y u t như văn hóa c a t ch c, ki u lãnh o, c u trúc c a t ch c và các chính sách v nhân l c cũng như s th c hi n các chính sách ó. Các y u t thu c v cá nhân ngư i lao ng cũng óng vai trò quan tr ng trong vi c t o ng l c làm vi c cho chính h : ch ng h n như nhu c u, m c ích, các quan ni m v giá tr .v.v. ng l c là m t t p h p các thái nh hư ng n m t ngư i ho t ng theo m t cách có nh hư ng vào m c tiêu c th . ng l c do v y là m t tr ng thái bên trong ti p sinh l c, chuy n i, và duy trì hành vi con
  18. Chuyên th c t p t t nghi p 18 ngư i t ư c các m c tiêu. ng l c làm vi c g n v i các thái chuy n hành vi c a con ngư i hư ng vào công vi c và ra kh i tr ng thái ngh ngơi gi i trí ho c các lĩnh v c khác c a cu c s ng. ng l c làm vi c có th thay i gi ng như nh ng ho t ng khác trong cu c s ng thay i. 1.2.2. Các h c thuy t t o ng l c trong lao ng Có nhi u h c thuy t v ng l c trong lao ng cho th y có nhi u cách ti p c n khác nhau v ng l c. Tuy nhiên t t c các h c thuy t u ưa ra k t lu n chung là: vi c tăng cư ng ng l c i v i ngư i lao ng d n n nâng cao thành tích lao ng và các th ng l i l n hơn cho t ch c. M t s h c thuy t cơ b n v t o ng l c cho ngư i lao ng. a. H c thuy t phân c p nhu c u c a Abraham Maslow: Theo A.Maslow (1908 – 1970 ) nhu c u c a con ngư i phù h p v i s phân c p t nhu c u th p nh t n cao nh t. Khi m t nhóm các nhu c u ư c th a mãn thì lo i nhu c u này không còn là ng cơ thúc y n a. - Nhu c u v sinh lý ( v t ch t ) là nh ng nhu c u cơ b n có th duy trì b n thân cu c s ng con ngư i ( th c ăn, m c, nư c u ng, nhà . . .) A. Maslow quan ni m r ng khi nh ng nhu c u này chưa ư c th a mãn t i m c c n thi t có th duy trì cu c s ng thì nh ng nhu c u khác s không thúc y ư c m i ngư i. - Nhu c u v an toàn là nh ng nhu c u tránh s nguy hi m v thân th và s e d a m t vi c, m t tài s n. - Nhu c u xã h i ( v vi c liên k t và ch p nh n ): do con ngư i là thành viên c a xã h i nên h c n ư c nh ng ngư i khác ch p nh n. - Nhu c u ư c tôn tr ng: theo A. Maslow, khi con ngư i b t u th a mãn nhu c u ư c ch p nh n là thành viên trong xã h i thì h có xu hư ng t
  19. Chuyên th c t p t t nghi p 19 tr ng và mu n ngư i khác tôn tr ng. Nhu c u lo i này d n t i s th a mãn như quy n l c, uy tín, a v và lòng t tin. - Nhu c u t hoàn thi n: A.Maslow xem ây là nhu c u cao nh t trong cách phân c p c a ông. ó là s mong mu n t t i ch mà m t ngư i có th t t i. T c là làm cho ti m năng c a m t ngư i t t i m c t i a và hoàn thành ư c m t m c tiêu nào ó. Như v y, theo h c thuy t này: khi m i m t nhu c u trong s các nhu c u ó ư c th a mãn thì nhu c u ti p theo tr nên quan tr ng hơn. S th a mãn nhu c u c a cá nhân s i theo th b c như trên và m c dù không có m t nhu c u nào có th th a mãn hoàn toàn, nhưng m t nhu c u ư c th a mãn v cơ b n thì không còn t o ra ng l c. Vì th theo Maslow, t o ra ng l c cho nhân viên, ngư i qu n lý c n ph i n m ư c nhân viên ó ang th b c nào có xu hư ng th a mãn nhu c u ó. a. H c thuy t h th ng hai y u t : Frederick Herzberg chia ng l c thành hai nhóm: - Nhóm 1: g m nh ng y u t có th nh lư ng ( lương, thư ng, i u ki n lao ng ) làm cho con ngư i hài lòng, th a mãn, ư c g i là nh ng y u t “ duy trì”. ây là y u t nh t thi t c n ph i có, n u không s n y sinh s b t bình thư ng, b t mãn, s không v a lòng. Nhưng nh ng y u t này không ư c coi là ng l c thúc y. - Nhóm 2: g m nh ng y u t nh tính ( trách nhi m, s thành t, ư c công nh n ). ây là nh ng y u t có liên quan n công vi c. Theo F. Herzberg, nh ng y u t này m i ư c coi là nh ng ng l c thúc y. V y, các nhà qu n tr ph i không ng ng m b o các y u t duy trì, ng th i còn ph i chú ý nhi u t i vi c nâng cao s th a mãn v công vi c.
  20. Chuyên th c t p t t nghi p 20 c.H c thuy t kỳ v ng: Victor Vroom ưa ra công th c: S c m nh = M c ham mê x ni m hy v ng Trong ó: - S c m nh là cư ng thúc y con ngư i. - M c ham mê là cư ng ưu ái c a m t ngư i dành cho k t qu - Ni m hy v ng là xác su t mà m t ho t ng riêng l d n n k t qu mong mu n. Khi m t ngư i th ơ v i vi c t t i m t m c tiêu nh t nh thì m c ham mê coi như b ng 0. Và s có m t m c ham mê âm khi con ngư i ph n i vi c t t i m c tiêu ó. T t nhiên, k t qu c a c hai trư ng h p u không có ng cơ thúc y. Cũng như v y, m t ngư i có th không có ng cơ thúc y nào t t i m c tiêu n u ni m hy v ng là s 0 ho c s âm. S c m nh dùng làm m t vi c nào ó s ph thu c vào c m c ham mê và ni m hy v ng. Ví d , m t k sư s n sàng làm vi c ngày êm v i s say mê nghiên c u, s ham mê ư c ư c sáng t o trong khoa h c và v i hy v ng ư c thăng ch c, tăng lương. Như v y, t o ng cơ l n nh t, nhà qu n lý ph i tác ng lên c hai y u t s ham mê và ni m hy v ng. b. H c thuy t v ng cơ c a David.CMc.Celland Mc. Celland phân ra ba lo i nhu c u thúc y cơ b n: - Nhu c u v quy n l c: Nh ng ngư i có nhu c u cao v quy n l c s quan tâm n vi c t o ra s nh hư ng và ki m tra. Nói chung h theo u i v trí lãnh o
ADSENSE

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

 

Đồng bộ tài khoản
2=>2