BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HỒ CHÍ MINH
-------------------
CÔNG TRÌNH DỰ THI
GIẢI THƯỞNG NGHIÊN CỨU KHOA HỌC SINH VIÊN
“NHÀ KINH TẾ TRẺ – NĂM 2010”
TÊN CÔNG TRÌNH:
MỐI QUAN HỆ GIỮA LÍ THUYẾT BẤT
CÂN XỨNG THÔNG TIN VÀ LÍ THUYẾT
THỊ TRƯỜNG HIỆU QUẢ TRÊN THỊ
TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM
THUỘC NHÓM NGÀNH:
TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP
TP. Hồ Chí Minh, tháng 06/2010
2
TÓM TẮT ĐỀ TÀI
Lý thuyết thị trƣờng hiệu quả là một lí thuyết nổi tiếng gắn liền với thị trƣờng chứng
khoán. Chúng ta đã khá quen thuộc với các định nghĩa, các dạng thị trƣờng hiệu quả cũng
nhƣ các phƣơng pháp kiểm định thị trƣờng hiệu quả. Nhƣng trong bài nghiên cứu này
chúng ta sẽ đứng ở một gốc độ mới hơn để xem xét lí thuyết thị trƣờng hiệu quả, đó là
nhìn nó trong mối liên hệ với lí thuyết bất cân xứng thông tin.
Bài nghiên cứu sẽ sử dụng các mô hình đã đƣợc các nhà kinh tế học xây dựng trƣớc
đây nhằm đo lƣờng ảnh hƣởng của bất cân xứng thông tin đến thị trƣờng hiệu quả bằng
những con số trực quan.
Đề tài nghiên cứu sẽ mở đầu bằng những nhận xét về mối liên hệ của hai lí thuyết này
trên mặt lí thuyết. Sau đó sẽ điểm qua các mô hình nghiên cứu thực nghiệm trong quá
khứ và cuối cùng là kết quả thực nghiệm áp dụng tại thị truờng chứng khoán Việt Nam.
Từ những kết quả thực nghiệm, chúng ta sẽ rút ra kết luận về mức độ bất cân xứng
thông tin trên thị trƣờng Việt nam hiện nay. Đồng thời cũng rút ra kết luận về sự ảnh
hƣởng của bất cân xứng thông tin đến tính hiệu quả của thị trƣờng. Để từ đó có những
nhìn nhận và quan tâm đúng mức đến các biện pháp hạn chế bất cân xứng thông tin trên
thị trƣờng.
3
MỤC LỤC
CHƢƠNG 1: GIỚI THIỆU ........................................................................................ 6
1. Vấn đề nghiên cứu ................................................................................................. 6
2. Mục tiêu - câu hỏi nghiên cứu ................................................................................ 8
3. Phạm vi nghiên cứu ............................................................................................. 10
CHƢƠNG 2 : SƠ LƢỢC CÁC LÍ THUYẾT VÀ MÔ HÌNH TRONG
QUÁ KHỨ ............................................................................................................... 11
1. Thị trƣờng hiệu quả .............................................................................................. 11
1.1.Khái niệm thị trƣờng hiệu quả ......................................................................... 11
1.2. Phân loại thị trƣờng hiệu quả .......................................................................... 11
2. Bất cân xứng thông tin (Asymetric information) ................................................... 12
2.1. Khái niệm về thông tin bất cân xứng ............................................................. 12
2.2. Hệ quả bất cân xứng thông tin ........................................................................ 13
2.2.1. Chi phí lựa chọn bất lợi ............................................................................ 13
2.2.2. Tâm lí ỷ lại .............................................................................................. 14
3. Các mô hình kiểm định ........................................................................................ 14
3.1 Thị trƣờng hiệu quả ......................................................................................... 14
3.1.1. Các giả định của giáo sƣ Fama trong nghiên cứu thị trƣờng hiệu quả ....... 14
3.1.2. Mô hình hóa lí thuyết thị trƣờng hiệu quả ................................................ 15
3.1.3. Phƣơng pháp kiểm định thị trƣờng hiệu quả dạng yếu.............................. 16
3.1.4. Kiểm định thị trƣờng hiệu quả dạng vừa .................................................. 18
3.1.5. Kiểm định thị trƣờng hiệu quả dạng mạnh ............................................... 19
4.2. Các nghiên cứu đo lƣờng thông tin bất cân xứng ........................................... 20
4.2.1 Mô hình Glosten và Harris (1988)............................................................. 20
4.2.2 Mô hình George Kaul và Nimalendran (1991) .......................................... 21
4.2.3 Mô hình Roger D.Huang và Hans R.Stoll (1997) ..................................... 21
4.2.4. Ness, B.F.V., Ness, R.A.V., và R.A. Warr (2001) ................................... 23
4
CHƢƠNG 3: THỰC TRẠNG CÔNG BỐ THÔNG TIN TRÊN THỊ TRƢỜNG CHỨNG
KHOÁN VÀ TÍNH HIỆU QUẢ CỦA THỊ TRƢỜNG TẠI VIỆT NAM .................. 25
1. Lỗ hổng trong công bố thông tin ........................................................................... 25
1.1. Hệ thống hỗ trợ trong việc công bố thông tin .................................................. 25
1.1.1. Hệ thống pháp luật qui định .................................................................... 25
1.1.2. Các kênh cung cấp thông tin ra công chúng ............................................. 26
1.2. Thực tế về thông tin trên thị trƣờng ............................................................... 26
2. Tính kém hiệu quả của thị trƣờng ........................................................................ 27
CHƢƠNG 4: KIỂM ĐỊNH THỰC NGHIỆM ........................................................... 29
1. Mô hình lựa chọn .................................................................................................. 29
1.1. Mô hình đo lƣờng chi phí lựa chọn bất lợi ...................................................... 29
1.2. Mô hình kiểm định thị trƣờng hiệu quả ......................................................... 30
1.3. Một số giả định trong khi tiến hành hành ƣớc lƣợng chi phí lựa chọn bất lợi và
kiểm định thị trƣờng hiệu quả trên thị trƣờng Việt Nam ....................................... 31
2. Các bƣớc tiến hành ƣớc lƣợng chi phí lựa chọn bất lợi và kiểm định thị trƣờng hiệu
quả............................................................................................................................ 31
2.1. Ƣớc lƣợng chi phí lựa chọn bất lợi ................................................................ 31
2.2. Kiểm định thị trƣờng hiệu quả ........................................................................ 33
3. Kết quả và giải thích kết quả ................................................................................. 34
3.1. Đo lƣờng chi phí lựa chọn bất lợi ................................................................... 34
3.2. Kiểm định thị trƣờng hiệu quả với 9 chứng khoán .......................................... 36
4. Các biện pháp hạn chế bất cân xứng thông tin....................................................... 37
CHƢƠNG 5: KẾT LUẬN ........................................................................................ 39
PHỤ LỤC
5
DANH MỤC BẢNG BIỂU PHẦN PHỤ LỤC
Bảng 1: Kết quả chạy hồi qui bằng eview của 147 chứng khoán ............................... 43
Bảng 2: Giá mua bán của chứng khoán khi chƣa loại ASC, tỷ lệ mục tiêu 5% .......... 86
Bảng 3: Giá mua bán của chứng khoán khi chƣa loại ASC, tỷ lệ mục tiêu 10% ........ 88
Bảng 4: Giá mua bán của chứng khoán đã loại ASC, tỷ lệ mục tiêu 5% .................... 89
Bảng 5: Giá mua bán của chứng khoán đã loại ASC, tỷ lệ mục tiêu 10% .................. 90
Bảng 6: Giá chứng khoán sau khi loại bỏ chi phí bất lợi ........................................... 91
Bảng 7: Giá đóng cửa mới (P*t) của các chứng khoán .............................................. 99