Nghiên cứu ảnh hưởng của nồng độ GA3 đến sinh trưởng, phát triển cây giống giai đoạn vườn ươm và xây dựng tiêu chuẩn cây giống bách bộ nhân giống bằng hạt

Cây Bách bộ (Stemona tuberosa Lour.) là một dược liệu quý trong y học cổ truyền, được biết đến với các tác dụng như nhuận phế, giảm ho và kháng khuẩn, nhờ hàm lượng alcaloid cao, đặc biệt là stemonin. Trước nhu cầu ngày càng tăng về dược liệu, việc mở rộng sản xuất bách bộ với nguồn cây giống chất lượng và ổn định là yếu tố then chốt. Tuy nhiên, các phương pháp nhân giống truyền thống còn tồn tại nhiều hạn chế. Nhân giống bằng hạt mang lại tiềm năng lớn về hiệu suất và chi phí, nhưng đòi hỏi sự tối ưu hóa các yếu tố kỹ thuật. Nghiên cứu này nhằm đánh giá ảnh hưởng của các nồng độ GA3 (gibberellin) lên sinh trưởng, phát triển của cây giống bách bộ trong giai đoạn vườn ươm, từ đó đề xuất tiêu chuẩn cây giống chất lượng trước khi xuất vườn, góp phần nâng cao hiệu quả nhân giống bằng hạt và sản xuất bền vững dược liệu.

Các nhà nghiên cứu nông nghiệp, thực vật học, dược học, người trồng dược liệu, và các nhà hoạch định chính sách trong lĩnh vực phát triển nông nghiệp và y học cổ truyền.

Nghiên cứu này tập trung vào việc xác định ảnh hưởng của nồng độ GA3 đến quá trình nảy mầm và phát triển của cây giống bách bộ (Stemona tuberosa Lour.) trong giai đoạn vườn ươm, đồng thời xây dựng tiêu chuẩn cây giống phù hợp để xuất vườn. Thí nghiệm đã thử nghiệm bốn mức nồng độ GA3 khác nhau (0, 5, 10, 15 ppm). Kết quả cho thấy, xử lý hạt giống bằng GA3 ở nồng độ 5 ppm mang lại tỷ lệ mọc mầm và tỷ lệ cây giống sẵn sàng xuất vườn cao nhất, lần lượt đạt 61,0% và 60,3%. Các chỉ số như chiều cao cây và số chồi nhánh cũng tăng lên đáng kể so với đối chứng, mặc dù số lá và sự phát triển rễ không có sự khác biệt đáng kể. Để xây dựng tiêu chuẩn cây giống, nghiên cứu đã đánh giá các chỉ tiêu sinh trưởng của cây giống ở các thời điểm 90, 105, 120, 135 và 150 ngày tuổi sau gieo, cùng với khả năng sống sót và sinh trưởng ban đầu ngoài đồng ruộng. Kết quả chỉ ra rằng cây giống 120 ngày tuổi là tối ưu nhất cho việc trồng ngoài đồng ruộng, với các đặc điểm sinh trưởng ổn định như trung bình 2 chồi, chiều cao 10,80 cm, 5,67 lá thật, đường kính thân 2,11 mm, 3,67 rễ củ chính, chiều dài rễ 5,1 cm và đường kính rễ 4,25 cm. Những phát hiện này cung cấp cơ sở khoa học vững chắc để cải thiện quy trình nhân giống bằng hạt và tiêu chuẩn hóa chất lượng cây giống cho việc canh tác S. tuberosa, góp phần vào việc cung cấp nguồn dược liệu ổn định và chất lượng.