Phân tích b c chân dung ng i lính Tây Ti n trong kh 3 c a bài th ườ ế ơ
“ Tây Ti n đoàn binh không m c tócế
……………………………………..
Sông Mã g m lên khúc đ c hành”
I.M bài .
- Quang Dũng (1921-1988 ) là ngh sĩ đa tài, có h n th phóng khoáng, h n h u, lãng ơ
m n và tài hoa, đ c bi t khi ông vi t v nh ng ng i lính Tây Ti n và x Đoài quê ế ườ ế
mình.
- Tây Ti n là bài th xu t s c nh t, tiêu bi u cho đ i th , phong cách sáng tác c a ông.ế ơ ơ
- Bài th b ng bút pháp lãng m n, s sáng t o v hình nh, ngôn ng , gi ng đi u đãơ
b c l m t n i nh sâu s c da di t c a tác gi v nh ng ng i lính Tây Ti n anh dũng ế ườ ế
hào hoa và núi r ng mi n Tây hùng vĩ, mĩ l . Có th nói, n i nh da di t nh ng ng i ế ườ
đ ng đ i Tây Ti n c a ế Quang Dũng đ c l ng đ ng trong tám câu th kh c ho b cượ ơ
chân dung ng i lính Tây Ti n :ườ ế
“ Tây Ti n đoàn binh không m c tócế
Quân xanh màu lá d oai hùm
M t tr ng g i m ng qua biên gi i
Đêm m Hà N i dáng ki u th mơ ơ
R i rác biên c ng m vi n x ươ
Chi n tr ng đi ch ng ti c đ i xanhế ườ ế
Áo bào thay chi u anh v đ tế
Sông Mã g m lên khúc đ c hành”
II. Thân bài .
1.Gi i thi u
Bài th Tây Ti n đ c in trong t p th “ Mây đ u ô” ( xu t b n năm 1986 ) nh ngơ ế ượ ơ ư
tr c đó đã đ c bao th h ng i yêu th truy n tay tìm đ c. Tác gi sáng tác bài thướ ượ ế ườ ơ ơ
này t năm 1948 t i làng Phù L u Chanh khi ông đã r i kh i đoàn quân Tây Ti n ư ế
chuy n sang ho t đ ng t i m t đ n v khác. Đ n v quân đ i Tây Ti n đ c thành l p ơ ơ ế ượ
năm 1947 có nhi m v ph i h p v i b đ i Lào b o v biên gi i Vi t Lào, đánh tiêu
hao sinh l c Pháp t i Th ng Lào và mi n Tây B c b Vi t Nam. Đ a bàn ho t đ ng ượ
c a đoàn quânTây Ti n khá r ng; chi n sĩ Tây Ti n ph n đông là thanh niên Hà N i, có ế ế ế
nhi u h c sinh, sinh viên, trong đó có Quang Dũng. H s ng và chi n đ u trong hoàn ế
c nh gian kh , thi u th n, b nh s t rét hoành hành nh ng v n l c quan và chi n đ u ế ư ế
anh dũng. Ho t đ ng đ c h n m t năm thì đ n v Tây Ti n tr v Hoà Bình thành l p ượ ơ ơ ế
trung đoàn 52. Lúc đ u, nhà th đ t tên tác ph m là Nh Tây Ti n, nh ng sau đó l i đ i ơ ế ư
l i là Tây Ti n. Bài th đ c sáng tác d a trên n i nh , h i c, k ni m c a ế ơ ượ Quang
Dũng v đ n v cũ. Th nên toàn bài th là m t n i nh c n cào, tha thi t. ơ ế ơ ế
Bài th đ c tác gi chia thành 4 đo n. Đo n 1 b c l n i nh nh ng cu c hành quânơ ượ
gian kh c a đoàn quân Tây Ti n và khung c nh thiên nhiên mi n Tây hùng vĩ, d d i , ế
hoang s . Đo n 2 là nh ng k ni m đ p v tình quân dân trong nh ng đêm liên hoan vàơ
c nh sông n c mi n Tây th m ng. Đo n 3 tái hi n l i chân dung ng i lính Tây Ti n ướ ơ ườ ế
. Đo n 4 là l i th g n bó v i Tây Ti n và mi n Tây. Toàn bài th in đ m d u n tài ế ơ
hoa , lãng m n , phóng khoáng c a h n th ơ Quang Dũng. V i tài năng và tâm h n
y, Quang Dũng đã kh c ho thành công hình t ng ng i lính Tây Ti n mang v đ p ượ ườ ế
lãng m n, đ m ch t bi tráng trên cái n n c nh thiên nhiên núi r ng mi n Tây hùng vĩ ,
d d i, mĩ l .
2.Phân tích chân dung ng i lính Tây Ti n .ườ ế
Nh Tây Ti n, ế Quang Dũng không ch nh núi r ng mà còn nh nh ng ng i đ ng đ i ườ
cùng trèo đèo l i su i, v t qua muôn ngàn th thách, vào sinh ra t . Nhà th đã h i ượ ơ
t ng và v l i b c chân dung c a h v i v đ p đ m ch t bi tráng. Quang Dũng đãưở
ch n l c nh ng nét tiêu bi u nh t c a nh ng ng i lính Tây Ti n đ t c nên b c t ng ườ ế ư
đài t p th , khái quát đ c g ng m t chung c a c đoàn quân. ượ ươ
Ng i lính y ph i s ng trong đi u ki n sinh ho t, chi n đ u thi u th n nên :ườ ế ế
“ Tây Ti n đoàn binh không m c tócế
Quân xanh màu lá d oai hùm”
Hai câu th đã đ c p đ n m t hi n th c, đó là căn b nh s t rét hi m nghèo mà ng iơ ế ườ
lính th ng m c ph i . Nhà th Chính H u trong bài Đ ng chí cũng đ c p đ n cănườ ơ ế
b nh này : “ Anh v i tôi bi t t ng c n n l nh-S t run ng i v ng trán t m ế ơ ườ ướ
hôi” . Quang Dũng trong bài th cũng không che gi u nh ng gian kh , khó khăn, cănơ
b nh quái ác đó và s hi sinh l n lao c a ng i lính tây ti n , nh ng hi n th c nghi t ườ ế ư
ngã y l i đ c nhìn qua m t tâm h n lãng m n. Nh ng cái đ u c o tr c đ thu n l i ượ
cho vi c đánh giáp lá cà, nh nh cái đ u b r ng tóc, v xanh xao vì đói khát, vì s t rét
c a nh ng ng i lính qua cái nhìn c a ườ Quang Dũng l i tr nên oai phong, d d n, l m
li t nh nh ng con h ch n r ng thiêng . ư
Nh ng ng i lính y m t m t đ y oai hùng, m t m t l i r o r c tình yêu th ng : ườ ươ
“ M t tr ng g i m ng qua biên gi i
Đêm m Hà N i dáng ki u th m”.ơ ơ
Các chàng trai Tây Ti n v i đôi m t thao th c “tr ng” lên quy t tâm hoàn thành nhi mế ế
v nh ng trái tim v n đ dành ch cho nh ng dáng ki u th m ch n Hà thành, nh ng ư ơ
ng i em, nh ng ng i b n gái thân th ng quê nhà.ườ ườ ươ Quang Dũng v i cái nhìn nhi u
chi u, đã kh c ho chân dung ng i lính không ch dáng v bên ngoài mà còn th ườ
hi n đ c th gi i n i tâm, tâm h n m ng m lãng m n, phong phú c a h . ượ ế ơ
Trong chi n tranh, m t mát hi sinh là không tránh kh i.ế Quang Dũng đã nêu lên hi n th c
này không che gi u theo cách riêng c a ông :
“ R i rác biên c ng m vi n x ươ
Chi n tr ng đi ch ng ti c đ i xanh”.ế ườ ế
Nh ng t Hán Vi t c kính, trang tr ng: “ biên c ng” , “ m ” , “vi n x ” , “ chi n ươ ế
tr ng” k t h p v i t láy “ r i rác” đã làm gi m nh y u t bi th ng, làm nh ng đauườ ế ế ươ
th ng vì m t mát l ng xu ng. Đi u n i b t lên là v đ p lãng m n c a lí t ng quênươ ưở
mình, x thân vì T qu c c a nh ng ng i lính Tây Ti n. Cách nói “ ch ng ti c đ i ườ ế ế
xanh” vang lên kh ng khái kh ng đ nh v đ p hào hùng c a các chàng trai Tây Ti n. ế
Hai câu th :ơ
“ Áo bào thay chi u anh v đátế
Sông Mã g m lên khúc đ c hành” .
Nh c đ n m t s th t bi th m: nh ng ng i lính Tây Ti n g c ngã bên đ ng hành ế ườ ế ườ
quân chi n đ u không có đ n c manh chi u bó thân, qua cái nhìn c a Quang Dũng l iế ế ế
đ c b c trong nh ng t m áo bào sang tr ng mang dáng d p c a nh ng tráng sĩ oaiượ
hùng thu x a, coi cái ch t nh t a lông h ng. Cách nói gi m “ anh v đ t” làm v i đi ư ế
cái bi th ng, r i cái bi y b l n át h n đi trong ti ng g m thét d d i c a sôngươ ế
Mã . Quang Dũng đã m n âm thanh c a dòng sông, c a thiên nhiên, c a h n thiêng Tâyượ
B c đ nói l i t bi t, l i bi t n ng i ca đ ng đ i. Câu th mang âm h ng v a d ế ơ ơ ưở
d i , v a hào hùng khi n cho s hi sinh c a ng i lính không h bi lu mà th m đ m ế ườ
tinh th n bi tráng.
Bài th khép l i b ng b n câu th có nh p đi u ch m, gi ng th bu n, nh ng linh h nơ ơ ơ ư
c a đo n th v n toát lên v hào hùng. Quang Dũng và c đoàn quân Tây Ti n nguy n ơ ế
th “ H n v S m N a ch ng v xuôi” th hi n quy t tâm g n bó máu th t v i nh ng ế
ngày nh ng n i mà đoàn quân đã đi qua. Tây Ti n mùa xuân y đã tr thành m t th i ơ ế
đi m m t đi không tr l i c a l ch s . L ch s dân t c s không bao gi l p l i cái th i
m m ng, lãng m n hào hùng đ n nh ng y trong hoàn c nh khó khăn, gian kh , kh cơ ế ư
li t đ n nh v y . ế ư
III. K t bàiế
Đo n th th ba có gi ng đi u ch đ o là trang tr ng, th hi n tình c m đau th ng vô ơ ươ
h n và s trân tr ng, kính c n c a nhà th tr c s hy sinh c a đ ng đ i. Đo n th ơ ư ơ
v i, c m h ng lãng m n, ngòi bút s c s o, táo b o, trên n n hi n th c nghi t ngã đã
ch m kh c chân dung t p th nh ng ng i lính Tây ti n đ m ch t bi tráng. ườ ế Quang
Dũng qua kh th này đã b c l sâu s c s g n bó, ám nh, ghi nh hình nh v đ ng ơ
đ i nh ng ngày gian kh n i núi r ng mi n tây. ơ