A. PH N M ĐUẦ Ở Ầ
1. Lý do ch n đ tàiọ ề
Tính t l p là m t trong nh ng tính cách c b n, đóng vai trò quan tr ngự ậ ộ ữ ơ ả ọ
giúp tr sau này khi tr ng thành có th b n lĩnh h n, t tin h n, v ng vàng h nẻ ưở ể ả ơ ự ơ ữ ơ
trong cu c s ng và đc bi t là tr có th t làm nh ng vi c c a mình th t t t dùộ ố ặ ệ ẻ ể ự ữ ệ ủ ậ ố
không có cha m , không có cô giáo bên c nh hay g p b t k tình hu ng nào. Vàẹ ạ ặ ấ ỳ ố
tùy theo đ tu i mà tr vui ch i, lao đng theo s c c a mình, chính nh ng vi cộ ổ ẻ ơ ộ ứ ủ ữ ệ
đn gi n hi n h u xung quanh tr đã t ng b c giúp tr tr ng thành. M t đaơ ả ệ ữ ẻ ừ ướ ẻ ưở ộ ứ
tr tr ng thành có tính đc l p, quy t đoán, có ý chí v n lên hay không là cẻ ưở ộ ậ ế ươ ả
m t quá trình ph n đu, rèn luy n ngay t lúc nh . Vì v y, vi c giáo d c, rènộ ấ ấ ệ ừ ỏ ậ ệ ụ
luy n tính t l p cho tr là vi c làm vô cùng quan tr ng mà giáo viên và các b cệ ự ậ ẻ ệ ọ ậ
cha m c n chú tr ng và th c hi n càng s m càng t t đc bi t là ngay l a tu iẹ ầ ọ ự ệ ớ ố ặ ệ ứ ổ
m m non.ầ
Tính t l p đc hình thành s m là m t bi u hi n tâm lí có nh h ngự ậ ượ ớ ộ ể ệ ả ưở
tr c ti p đn quá trình hình thành các ph m ch t nhân cách c a tr . M t s d uự ế ế ẩ ấ ủ ẻ ộ ố ấ
hi u đáng tin c y c a vi c b t đu s hình thành tính t l p, đó là nhu c u tệ ậ ủ ệ ắ ầ ự ự ậ ầ ự
kh ng đnh mình xu t hi n. Khi lên 3 tu i m t m t tr mu n t làm m t s côngẳ ị ấ ệ ổ ộ ặ ẻ ố ự ộ ố
vi c trong sinh ho t h ng ngày, m t khác tr l i s t mình ph i làm t t c m iệ ạ ằ ặ ẻ ạ ợ ự ả ấ ả ọ
vi c, lúc này giáo viên và cha m đóng vai trò là m t ng i h ng d n giúp trệ ẹ ộ ườ ướ ẫ ẻ
t tin th hi n b n thân tr .ự ể ệ ả ở ẻ
Nh ng trong th c t cho th y, đi v i gia đình, ch y u là cha m còn cóư ự ế ấ ố ớ ủ ế ẹ
nhi u sai l m trong giáo d c nói chung và giáo d c tính t l p cho tr nói riêng.ề ầ ụ ụ ự ậ ẻ
Ph n l n hi n nay các gia đình đu ch có m t đn hai con nên cha m nào cũngầ ớ ệ ề ỉ ộ ế ẹ
mong mu n dành nh ng đi u t t đp nh t cho con mình, chi u chu ng, chăm loố ữ ề ố ẹ ấ ề ộ
t mi ng ăn đn gi c ng , ch c n tr đòi cái gì là s đc đáp ng ngay, cha mừ ế ế ấ ủ ỉ ầ ẻ ẽ ượ ứ ẹ
bao b c tr quá k th ng làm thay cho tr m i vi c nên t đó khi n tr có tínhọ ẻ ỹ ườ ẻ ọ ệ ừ ế ẻ
l i thi u t tin vào kh năng c a mình và khó thích nghi v i môi tr ng xungỷ ạ ế ự ả ủ ớ ườ
quanh, d n đn nh ng sai l ch trong nh n th c l n hành đng.ẫ ế ữ ệ ậ ứ ẫ ộ
Vì v y, nhà tr ng và gia đình c n ph i tìm ra nh ng ph ng pháp nuôiậ ườ ầ ả ữ ươ
d y tr cho phù h p đ rèn luy n tính t l p cho tr nói chung và tr 3- 4 tu iạ ẻ ợ ể ệ ự ậ ẻ ẻ ổ
nói riêng nh m giúp tr phát huy kh năng t l p, làm c s cho s hình thànhằ ẻ ả ự ậ ơ ở ự
và phát tri n nhân cách cho tr sau này. Và đ th c hi n đc đi u đó tôi đãể ẻ ể ự ệ ượ ề
m nh d n l a ch n đ tài “ạ ạ ự ọ ề M t s bi n pháp giáo d c tính t l p cho tr 3 – 4ộ ố ệ ụ ự ậ ẻ
tu iổ”.
a) C s lý lu n:ơ ở ậ
Tính t l p là m t trong nh ng k năng s ng cho tr m m non mà các b cự ậ ộ ữ ỹ ố ẻ ầ ậ
cha m và giáo viên c n l u tâm đ tìm ra ph ng pháp giáo d c tr m t cáchẹ ầ ư ể ươ ụ ẻ ộ
2
khoa h c nh t, nh m giúp tr tr nên đc l p, t quy t đnh tr c nh ng v n đọ ấ ằ ẻ ở ộ ậ ự ế ị ướ ữ ấ ề
ph c t p c a cu c s ng sau này.ứ ạ ủ ộ ố
Khi nh c đn vi c d y cho tr tính t l p nhi u ng i cho r ng đó là cái gìắ ế ệ ạ ẻ ự ậ ề ườ ằ
cao siêu, nh ng th c t đó ch là d y cho tr nh ng thói quen t ph c v b nư ự ế ỉ ạ ẻ ữ ự ụ ụ ả
thân th ng ngày.T l p không có nghĩa là b m c tr làm t t c m i vi c mà tườ ự ậ ỏ ặ ẻ ấ ả ọ ệ ự
l p là d y tr đc l p trong cu c s ng, đc l p trong sinh ho t và đc l p trongậ ạ ẻ ộ ậ ộ ố ộ ậ ạ ộ ậ
suy nghĩ. Thói quen t ph c v chính là chi c chìa khóa m ra s phát tri n vàự ụ ụ ế ở ự ể
s thành công c a m i con ng i. Vi c rèn luy n tính t l p c n thi t giúp trự ủ ỗ ườ ệ ệ ự ậ ầ ế ẻ
thích nghi v i môi tr ng xung quanh, hòa đng v i b n bè và tr nên t tinớ ườ ồ ớ ạ ở ự
h n. ơ
T o tính t l p cho tr không ph i ch có h ng d n cho tr có nh ng kạ ự ậ ẻ ả ỉ ướ ẫ ẻ ữ ỹ
năng t lo cho b n thân mà còn giúp tr t quy t đnh các v n đ c a mình. B iự ả ẻ ự ế ị ấ ề ủ ở
y u t t o nên tính t l p m i cá nhân là kh năng tin t ng vào nh ng đánhế ố ạ ự ậ ở ỗ ả ưở ữ
giá c a b n thân, cũng nh là t v ch ra đng đi cho mình mà không c n lúcủ ả ư ự ạ ườ ầ
nào cũng nh đn s ch b o, s giúp đ c a ng i khác. Có đc nh ng khờ ế ự ỉ ả ự ỡ ủ ườ ượ ữ ả
năng này là m t đi u tuy t v i đi v i tr , b i nó s giúp tr t tin h n, b n lĩnhộ ề ệ ờ ố ớ ẻ ở ẽ ẻ ự ơ ả
h n, t đó khuy n khích tr t o ra nh ng c h i đ tr th hi n mình, ngoài raơ ừ ế ẻ ạ ữ ơ ộ ể ẻ ể ệ
còn giúp tr phát tri n toàn di n c v th ch t, tinh th n và nh n th c.ẻ ể ệ ả ề ể ấ ầ ậ ứ
b) C s th c ti n:ơ ở ự ễ
Trên c s nh n th c đc t m quan tr ng c a vi c giáo d c tính t l pơ ở ậ ứ ượ ầ ọ ủ ệ ụ ự ậ
cho tr 3-4 tu i, nh m tìm ra nh ng bi n pháp t t nh t đ truy n t i giúp cho trẻ ổ ằ ữ ệ ố ấ ể ề ả ẻ
phát huy đc tính t l p. Qua đó góp ph n nâng cao trình đ chuyên môn choượ ự ậ ầ ộ
b n thân, t đó góp ph n tích c c vào vi c chăm sóc và giáo d c tr .ả ừ ầ ự ệ ụ ẻ
Chính vì v y yêu c u ng i giáo viên m m non hi u v đ tài này đ điậ ầ ườ ầ ể ề ề ể
sâu nghiên c u, ph c v t t nh t cho công tác chăm sóc và giáo d c tr đúngứ ụ ụ ố ấ ụ ẻ
theo h ng Giáo d c M m non.ướ ụ ầ
2. Gi i h n đ tàiớ ạ ề
2.1 Ph m vi nghiên c uạ ứ
Đ tài này đc l a ch n nghiên c u trong ph m vi l p m u giáo bé 3- 4 ề ượ ự ọ ứ ạ ớ ẫ
tu iổ trong tr ng m m non Th nh Phú 2. ườ ầ ạ
2.2 Ph m vi th c hi nạ ự ệ
- Th c hi n l p m u giáo bé 3 – 4 tu i ự ệ ở ớ ẫ ổ
- Th i gian th c hi n đ tài: t tháng 9 đn tháng 5/2023ờ ự ệ ề ừ ế
B- PH N N I DUNGẦ Ộ
3
1. Th c tr ng v n đ:ự ạ ấ ề
Năm h c 2022-2023 đc s phân công c a Ban giám hi u nhà tr ngọ ượ ự ủ ệ ườ
tôi đc phân công nhi m v d y l p 3- 4 tu i, t i đi m Trung tâm c a tr ng,ượ ệ ụ ạ ớ ổ ạ ể ủ ườ
tr ng l p khang trang s ch s t ng s h c sinh 26 cháu/2 GV.ườ ớ ạ ẽ ổ ố ọ
1.1. Thu n l i:ậ ợ
- L p đc trang b đy đ các thi t b , đ dùng thu n ti n, phù h p v iớ ượ ị ầ ủ ế ị ồ ậ ệ ợ ớ
t ngừ đ tu i c a tr .ộ ổ ủ ẻ
- L p có 2 giáo viên đu có trình đ chuyên môn Đi h c, và có nhi uớ ề ộ ạ ọ ề
năm kinh nghi m d y l a tu i này. Các giáo viên c a l p nhi t tình, yêu ngh ,ệ ạ ứ ổ ủ ớ ệ ề
m n tr .ế ẻ
- Lãnh đo nhà tr ng luôn sâu sát, t o đi u ki n thu n l i cho giáoạ ườ ạ ề ệ ậ ợ viên
có đ ph ng ti n đ chăm sóc và giáo d c tr nh b i d ng v chuyên mônủ ươ ệ ể ụ ẻ ư ồ ưỡ ề
nghi p v cho giáo viên…ệ ụ
- Tr đi h c đu nên đm b o quá trình d y và h c c a cô và tr không bẻ ọ ề ả ả ạ ọ ủ ẻ ị
gián đo n.ạ
1.2. Khó khăn:
- Đa s tr ch a qua l p nhà tr nên các k năng t ph c v c a tr h uố ẻ ư ớ ẻ ỹ ự ụ ụ ủ ẻ ầ
nh không có mà hoàn toàn ph thu c vào cô và cha m .ư ụ ộ ẹ
- Giáo viên ch a th c hi n t t vi c d y tr k năng t ph c v qua cácư ự ệ ố ệ ạ ẻ ỹ ự ụ ụ
ho t đng trong ngày.ạ ộ
- Tr s ng trong môi tr ng đc bao b c khi n tr quen d a d m, không ẻ ố ườ ượ ọ ế ẻ ự ẫ
có tính t l p.ự ậ
2 Nh ng gi i pháp th c hi n:ữ ả ự ệ
Bi n pháp 1: Xác đnh m t s k năng công vi c v a s c v i trệ ị ộ ố ỹ ệ ừ ứ ớ ẻ
Đ hình thành tính t l p, ng i l n c n tin t ng tr , đng viên khuy nể ự ậ ườ ớ ầ ưở ẻ ộ ế
khích tr làm nh ng công vi c trong kh năng c a tr . N u ki m soát tr quáẻ ữ ệ ả ủ ẻ ế ể ẻ
ch t đ tr ph thu c nhi u vào ng i l n thì tr s bám ri t l y cha m và côặ ể ẻ ụ ộ ề ườ ớ ẻ ẽ ế ấ ẹ
giáo, tr có th tr thành m t đa tr l i bi ng và m i vi c đi v i tr đu trẻ ể ở ộ ứ ẻ ườ ế ọ ệ ố ớ ẻ ề ở
nên khó khăn. Và vi c xác đnh đc các k năng c b n phù h p v i l a tu i sệ ị ượ ỹ ơ ả ợ ớ ứ ổ ẽ
giúp giáo viên l a ch n nh ng n i dung đ chăm sóc giáo d c tr m t cách t tự ọ ữ ộ ể ụ ẻ ộ ố
nh t. Chính vì v y ngay t đu năm tôi đã xây d ng các k ho ch giáo d c phùấ ậ ừ ầ ự ế ạ ụ
h p v i đ tu i mình ph trách t đó xác đnh các k năng t l p c b n trongợ ớ ộ ổ ụ ừ ị ỹ ự ậ ơ ả
cu c s ng h ng ngày cho tr l p mình nh :ộ ố ằ ẻ ớ ư
4
- K năng t ph c v b n thân: Là cách t p cho tr làm nh ng công vi cỹ ự ụ ụ ả ậ ẻ ữ ệ
v a s c phù h p l a tu i vì l a tu i t 3 tu i tr có th t mình làm đc m từ ứ ợ ứ ổ ở ứ ổ ừ ổ ẻ ể ự ượ ộ
s vi c đn gi n nh t thay qu n áo, t c t và mang gi y dép, t l y và c t đố ệ ơ ả ư ự ầ ự ấ ầ ự ấ ấ ồ
dùng cá nhân, l y c t đ dùng đ ch i đúng n i quy đnh, t xúc c m ăn…Vàấ ấ ồ ồ ơ ơ ị ự ơ
tăng d n m c đ khó cho tr . ầ ứ ộ ẻ
+ Ví d : Vi c đi Giày c a tr , lúc đu h ng d n tr đi nh ng đôi Giàyụ ệ ủ ẻ ầ ướ ẫ ẻ ữ
ch c n x chân vào đn nh ng đôi Giày dính và cu i cùng là đôi Giày có dây.ỉ ầ ỏ ế ữ ố
Tr s h c đc cách thích nghi và bi t t mình đi giày m t cách nhanhẻ ẽ ọ ượ ế ự ộ
g n nh t. Đi u quan tr ng là ph i dành th i gian h tr , h ng d n, đa raọ ấ ề ọ ả ờ ỗ ợ ướ ẫ ư
nh ng l i g i ý m i g i cho tr t làm.ữ ờ ợ ờ ọ ẻ ự
Hình nh tr đang t p mang dép, giàyả ẻ ậ
- K năng gi gìn v sinh: Đ có m t đa tr t l p, tr c h t d y cho trỹ ữ ệ ể ộ ứ ẻ ự ậ ướ ế ạ ẻ
bi t cách gi gìn v sinh cá nhân và môi tr ng xung quanh nh t thay qu n áoế ữ ệ ườ ư ự ầ
khi th y b n, t ch i răng, r a m t, r a tay, bi t đi v sinh đúng n i quy đnh,ấ ẩ ự ả ử ặ ử ế ệ ơ ị
bi t nh t rác, b rác vào thùng rác…ế ặ ỏ
5
Hình nh tr đang t p r a tay b ng xà phòng cùng côả ẻ ậ ử ằ
+ Ví d : Đu năm tr ch a bi t t r a tay b ng xà phòng, lúc này giáoụ ầ ẻ ư ế ự ử ằ
viên ph i h ng d n tr quy trình r a tay b ng xà phòng nh th nào? Khi tr đãả ướ ẫ ẻ ử ằ ư ế ẻ
n m đc r i thì giáo viên nên nh c nh tr ph i bi t “R a tay tr c khi ăn, sauắ ượ ồ ắ ỡ ẻ ả ế ử ướ
khi đi v sinh và khi tay b n” đ tr bi t đc lúc nào c n r a tay đ gi gìn vệ ẩ ể ẻ ế ượ ầ ử ể ữ ệ
sinh.
- K năng giúp đ ng i khác: Có th d y cho tr hi u giúp đ ng iỹ ỡ ườ ể ạ ẻ ể ỡ ườ
khác là m t vi c làm t t và tr cũng có th th c hi n đc đi u đó t chínhộ ệ ố ẻ ể ự ệ ượ ề ừ
nh ng hành đng c a tr nh l y, c t đ dùng, d ng c h c t p ti p cô, chu n bữ ộ ủ ẻ ư ấ ấ ồ ụ ụ ọ ậ ế ẩ ị
bàn ăn, gi ng ng cùng cô, xách ti p đ, t i cây…ườ ủ ế ồ ướ
+ Ví d : Đn gi th d c sáng giáo viên nh tr đem d ng c th d c raụ ế ờ ể ụ ờ ẻ ụ ụ ể ụ
sân ti p cô và sau khi k t thúc gi th d c tr cũng s ti p cô đem đ dùng vàoế ế ờ ể ụ ẻ ẽ ế ồ
c t đúng n i quy đnh.ấ ơ ị
Nh xác đnh đc nh ng k năng, nh ng công vi c v a s c c a tr màờ ị ượ ữ ỹ ữ ệ ừ ứ ủ ẻ
tôi đã rèn tr thông qua các ho t đng hàng ngày, giúp tr hi u đc ý nghĩa,ẻ ạ ộ ẻ ể ượ
hành đng c a công vi c đó nh th nào, bi t đc vi c nào nên làm vi c nàoộ ủ ệ ư ế ế ượ ệ ệ
không nên làm, và khi giáo viên ho c cha m đ tr giúp đ mình nh ng lúc đóặ ẹ ể ẻ ỡ ữ
tr s c m th y b n thân mình gi i và h u ích, t đó s kh i g i đc tinh th nẻ ẽ ả ấ ả ỏ ữ ừ ẽ ơ ợ ượ ầ
t l p tr .ự ậ ở ẻ
Bi n pháp 2: T o môi tr ng giáo d c cho trệ ạ ườ ụ ẻ
Môi tr ng giáo d c c a tr có v trí khá quan tr ng trong vi c t o tâm thườ ụ ủ ẻ ị ọ ệ ạ ế
h c t p và rèn luy n tính t l p cho tr , là n i tr ti p xúc hàng ngày đ h c t pọ ậ ệ ự ậ ẻ ơ ẻ ế ể ọ ậ
vui ch i, vì v y c n b trí m t cách khoa h c nh m t n d ng t t nh t di n tíchơ ậ ầ ố ộ ọ ằ ậ ụ ố ấ ệ
phòng h c, đng th i chú ý s p x p đ dùng, đ ch i ngăn n p g n gàng, đ t oọ ồ ờ ắ ế ồ ồ ơ ắ ọ ể ạ
môi tr ng giáo d c thân thi n, tho i mái cho tr .ườ ụ ệ ả ẻ
- Đi v i các góc ch i c n trang trí th t sinh đng và thay đi theo ch đố ớ ơ ầ ậ ộ ổ ủ ề
đ gây s chú ý thu hút đi v i tr . Các góc ch i là n i tr có đi u ki n đ thể ự ố ớ ẻ ơ ơ ẻ ề ệ ể ể
hi n kh năng t l p c a mình. Tr đc vui ch i các góc theo cách th c “H cệ ả ự ậ ủ ẻ ượ ơ ở ứ ọ
b ng ch i, ch i b ng h c” tr có nhi u c h i th c hành và h c h i nhi u th ,ằ ơ ơ ằ ọ ẻ ề ơ ộ ự ọ ỏ ề ứ
tr có nhi u l a ch n và th c hi n các ho t đng, các bài t p theo h ng thú c aẻ ề ự ọ ự ệ ạ ộ ậ ứ ủ