
Shakespeare dạy ta về hợp đồng
Xã h i nói chung v n hay nhìn doanh nhân là lo i ng iộ ẫ ạ ườ
lúc nào cũng ch nghĩ đ n ti n, vì trong doanh nhânỉ ế ề
không ít ng i lúc nào cũng ch nói đ n ti n, c y vàoườ ỉ ế ề ậ
ti n đ gi i quy t m i quan h trên đ i. Và vì v y ng iề ể ả ế ọ ệ ờ ậ ườ
ta c t ng trái tim doanh nhân đã bứ ưở ị
đ ng ti n thôn tính, ngoài ti n raồ ề ề
ch ng còn ch nào dành cho tình c mẳ ỗ ả
con ng i, cho văn h c ngh thu t...ườ ọ ệ ậ
Th c ra, s l n doanh nhân cũng là nh ng ng i s ngự ố ớ ữ ườ ố
khá tình c m, và th ng th c văn h c ngh thu t là m tả ưở ứ ọ ệ ậ ộ
nhu c u l n c a không ít doanh nhân. H n n a, qua cácầ ớ ủ ơ ữ
tác ph m văn h c ngh thu t, doanh nhân có th h cẩ ọ ệ ậ ể ọ
đ c bao đi u b ích cho cu c s ng và công vi c kinhượ ề ổ ộ ố ệ
doanh c a mình. ủ
Shakespeare, đ i văn hào ng i Anh, đã đ l i cho nhânạ ườ ể ạ
lo i m t kho tàng văn h c đ s . Là doanh nhân, đ c cácạ ộ ọ ồ ộ ọ
v k ch c a ông, trên góc đ ngh nghi p, tôi th y thíchở ị ủ ộ ề ệ ấ
thú và th m thía nh t câu chuy n “Ng i lái buôn thànhấ ấ ệ ườ
Venice”. Tôi xin chia s v i các đ ng nghi p v nh ngẻ ớ ồ ệ ề ữ
đi u tôi h c đ c câu chuy n này. ề ọ ượ ở ệ
Chuy n k r ng vào th i kinh doanh th nh tr thànhệ ể ằ ờ ị ị ở
Venice c x a, có k cho vay n ng lãi tên là Isac vàổ ư ẻ ặ
chàng th ng nhân Antonio tuy cùng trong gi i kinhươ ớ
doanh nh ng không bao gi a nhau. M t ngày kia,ư ờ ư ộ
Antonio c n m t kho n v n l n đ th c hi n m tầ ộ ả ố ớ ể ự ệ ộ
th ng v buôn hàng t n i khác v , nh ng không thươ ụ ừ ơ ề ư ể
ki m đ v n, đành tìm t i Isac đ h i vay. Isac đ ng ýế ủ ố ớ ể ỏ ồ

cho Antonio vay v i đi u ki n khá l kỳ: đ n ngày đáoớ ề ệ ạ ế
h n, n u Antonio không tr đ c n thì Isac có quy nạ ế ả ượ ợ ề
thu n b ng cách x o l y m t l ng th t trên ng iợ ằ ẻ ấ ộ ượ ị ườ
Antonio ngang v i tr ng l ng vàng đã vay. ớ ọ ượ
Antonio tin t ng th ng v c a mình ch c ch n sưở ươ ụ ủ ắ ắ ẽ
thành công, mình s tr n đúng h n nên không h ng nẽ ả ợ ạ ề ầ
ng i, ký ngay vào kh c vay c a Isac v i đi u ki nạ ế ướ ủ ớ ề ệ
nh trên. Ng đâu trên đ ng ch hàng v , tàu c a chàngư ờ ườ ở ề ủ
g p bão, không v đ c nh l trình đã tính toán. T iặ ề ượ ư ộ ớ
ngày đáo h n n , Antonio không tr đ c s vàng đãạ ợ ả ượ ố
vay, Isac mang kh c cho vay ra toà, yêu c u toà choế ướ ầ
phép Isac đ c th c thi kh c. ượ ự ế ướ
Đ c u Antonio, ng i yêu c a chàng đã gi d ng làmể ứ ườ ủ ả ạ
lu t s ra toà ch ng ki n vi c th c thi kh c. Khi Isacậ ư ứ ế ệ ự ế ướ
hí h ng ti n g n t i Antonio đ ra tay x o th t chàng thìử ế ầ ớ ể ẻ ị
“lu t s ” c a chàng m i lên ti ng nh c h n: Đúng, trongậ ư ủ ớ ế ắ ắ
kh c có quy đ nh đ n ngày đáo h n mà bên đi vayế ướ ị ế ạ
không tr đ c vàng thì bên cho vay có quy n x o th tả ượ ề ẻ ị
trên c th c a bên đi vay ngang v i tr ng l ng vàng đãơ ể ủ ớ ọ ượ
vay. Song kh c ch cho phép Isac đ c x o th tế ướ ỉ ượ ẻ ị
Antonio đúng b ng tr ng l ng vàng mà chàng đã vay,ằ ọ ượ
không h n không kém, và đ ng th i không có đi u kho nơ ồ ờ ề ả
nào cho phép h n đ c làm ch y máu chàng. N u x oắ ượ ả ế ẻ
h n hay kém, n u làm ch y máu chàng, h n s vi ph mơ ế ả ắ ẽ ạ
kh c và b pháp lu t tr ng tr . ế ướ ị ậ ừ ị
Isac ch ng h ng, vì làm sao có th x o th t Antonio đúngư ử ể ẻ ị
tr ng l ng và không gây ch y máu! Còn Antonio xi tọ ượ ả ế
bao vui m ng vì ng i yêu đã h t s c thông minh v nừ ườ ế ứ ậ

d ng k h trong kh c đ c u đ c tính m ngụ ẽ ở ế ướ ể ứ ượ ạ
chàng.
G p l i câu chuy n, tôi m i ng m chính Shakespeare đãấ ạ ệ ớ ẫ
d y ta m t bài h c c c hay v h p đ ng. Đó là ý chí c aạ ộ ọ ự ề ợ ồ ủ
hai bên ph i đ c th hi n đ y đ , ch t ch , rõ ràngả ượ ể ệ ầ ủ ặ ẽ
đ n t ng chi ti t nh nh t trong văn b n ký k t thì m iế ừ ế ỏ ấ ả ế ớ
có c s đ ràng bu c nhau th c hi n nghiêm túc h pơ ở ể ộ ự ệ ợ
đ ng. Ngoài ra, b t c ai đã “đi buôn” nh Antonio thìồ ấ ứ ư
không th ch quan, ph i l ng tr c m i r i ro để ủ ả ườ ướ ọ ủ ể
phòng, tránh, ph i bi t d a vào các t v n, lu t s đ hả ế ự ư ấ ậ ư ể ỗ
tr cho mình, nh t là khi mình lâm vào th bí. ợ ấ ế
Các b n có đ ng ý v i tôi nh v y không? ạ ồ ớ ư ậ

