TÁC DỤNG TỪ CỦA DÒNG ĐIỆN -
TỪ TRƯỜNG
I- MỤC TIÊU
1- Kiến thức:
Mô tả được thí nghiệm về tác dụng từ của dòng điện; Trả lời được câu hỏi, từ
trường tồn tại ở đâu; Biết cách nhận biết từ trường.
2- Kĩ năng:
Thực hành
3- Thái độ: Yêu thích môn học, có ý thức cẩn thận, hợp tác nhóm.
II- CHUẨN BỊ ĐỒ DÙNG
* Đối với GV và mỗi nhóm HS:
2 giá thí nghiệm; 1 nguồn điện 3V hoặc 4,5V; 1 kim nam châm được đặt
trên giá, có trục thẳng đứng; 1 công tắc; 1 đoạn dây dẫn bằng constantan dài
khoảng 40cm; 5 đoạn dây nối; 1 biến trở; 1 ampe kế có GHĐ 1,5A và ĐCNN
0,1A.
III- PHƯƠNG PHÁP:
Thực nghiệm, vấn đáp, hoạt động nhóm
IV- TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
A - ổn định tổ chức: 9A: 9B:
B - Kiểm tra bài cũ:
HS lên bảng chữa bài tập 21.2; 21.3 từ kết quả đó nêu các đặc điểm của nam
châm.
C - Bài mới:
1- Hoạt động 1: Tổ chức tình huống học tập (Như SGK)
Hoạt động của giáo viên và học sinh Kiến thức cần đạt
Hoạt động 2: Phát hiện tính chất từ của dòng
điện
- Yêu cầu HS nghiên cứu cách bố trí thí
I- Lực từ
1- Thí nghiệm
nghiệm trong hình 22.1 (tr.81-SGK).
(HS nghiên cứu thí nghiệm hình 22.1)
- Gọi HS nêu mục đích thí nghiệm, cách bố trí,
tiến hành thí nghiệm.
- (nêu mục đích thí nghiệm, cách bố trí và tiến
hành thí nghiệm)
- Yêu cầu các nhóm tiến hành thí nghiệm,
quan sát để trả lời câu hỏi C1.
(Tiến hành thí nghiệm theo nhóm, sau đó trả
lời câu hỏi C1)
- Thí nghiệm đó chứng tỏ điều gì?
- GV thông báo KL
Hoạt động 3: Tìm hiểu từ trường
- Gọi HS nêu phương án kiểm tra
Thống
C1: Khi cho dòng điện chạy qua dây dẫn
Kim nam châm bị lệch đi. Khi ngắt
dòng điện Kim nam châm lại trở về
vị trí cũ.
2- Kết luận: Dòng điện gây ra tác dụng
lực lên kim nam châm đặt gần nó chứng
tỏ dòng điện có tác dụng từ.
II- Từ trường
nhất cách tiến hành thí nghiệm.
(HS tiến hành thí nghiệm theo nhóm để trả lời
câu hỏi C2)
- Yêu cầu các nhóm chia các bạn trong nhóm
làm đôi, một nửa tiến hành thí nghiệm với dây
dẫn có dòng điện, một nửa tiến hành với thanh
nam châm
Thống nhất trả lời câu hỏi C3
-(HS tiến hành thí nghiệm theo nhóm để trả lời
câu hỏi C3)
- Thí nghiệm chứng tỏ không gian xung quanh
nam châm và xung quanh dòng điện có gì đặc
biệt?
1- Thí nghiệm
C2: Khi đưa kim nam châm đến các vị
trí khác nhau xung quanh dây dẫn có
dòng điện hoặc xung quanh thanh nam
châm Kim nam châm lệch khỏi
hướng Nam - Bắc địa lí.
C3: ở mỗi vị trí, sau khi nam châm đã
đứng yên, xoay cho nó lệch khỏi hướng
vừa xác định, buông tay, kim nam châm
luôn chỉ một hướng xác định.
- Thí nghiệm đó chứng tỏ không gian
xung quanh nam châm và xung quanh
dòng điện có khả năng tác dụng lực từ
lên kim nam châm đặt trong nó.
- HS nêu kết luận, ghi vở:
2- Kết luận:- Không gian xung quanh
nam châm, xung quanh dòng điện tồn tại
một từ trường.
(Cá nhân HS trả lời câu hỏi)
Nội dung tích hợp
- Nam chõm hoặc dũng điện có khả năng
tác dụng lực từ nên nam châm đặt gần
nó.
- Các kiến thức về môi trường:
+ Trong không gian từ trường và điện
trường tồn tại trong một trường thống
nhất là điện từ trường. Sóng điện từ là
sự lan truyền của điện từ trường biến
thiên trong không gian.
+ Cỏc súng radio, súng vụ tuyến, ỏnh
sỏng nhỡn thấy, tia X, tia gamma cũng
là súng điện từ. Các sóng điện từ truyền
đi mang theo năng lượng. Năng lượng
sóng điện từ phụ thuộc vào tần số và
cường độ sóng.
- Các biện pháp bảo vệ môi trường:
+ Xây dựng các trạm phát sóng điện từ
xa khu dân cư.
