SỞ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
***
TÀI LIỆU KỸ THUẬT
KỸ THUẬT CHĂN NUÔI HEO VIETGAHP
Thành phố Hồ Chí Minh, tháng 12/2017
MỤC LỤC
I. HIỆN TRẠNG NGÀNH CHĂN NUÔI HEO 1
1. Hiện trạng chăn nuôi heo Việt Nam 1
2. Hiện trạng chăn nuôi heo thành phố Hồ Chí Minh 2
II. QUY TRÌNH KỸ THUẬT 4
1. Vị trí, hệ thống hạ tầng chuồng trại và thiết bị dụng cụ chăn nuôi 4
2. Giống và quản lý giống 5
3. Thức ăn và quản lý thức ăn 6
4. Nước uống và hệ thống cấp, thoát nước 7
5. Công tác thú y và vệ sinh thú y 8
6. Xuất bán heo 10
7. Quản lý chất thải và bảo vệ môi trường 11
8. Ghi chép, lưu trữ hồ sơ 12
I. HƯỚNG DẪN GHI CHÉP HẠCH TOÁN KINH TẾ CHĂN NUÔI HEO
THEO VIETGAHP HEO NÔNG HỘ. 14
III. MỘT SỐ VẤN ĐỀ CẦN LƯU Ý 20
IV. ĐỊA CHỈ ĐÃ ÁP DỤNG VIETGAPH 21
TÀI LIỆU THAM KHẢO 28
I. HIỆN TRẠNG NGÀNH CHĂN NUÔI HEO
1. Hiện trạng chăn nuôi heo Việt Nam
Ngành chăn nuôi, đặc biệt là nuôi lợn theo mô hình trang trại và gia trại
trong những năm vừa qua đã có sự phát triển nhanh tại các địa phương trên cả
nước. Hiện tại theo con số thống kê, tổng đàn lợn đã lên tới hàng chục triệu
con.t
Một trong những nguyên nhân khiến đàn lợn tăng nhanh như vậy là do
giá cả chăn nuôi trong vài năm trở lại đây luôn giữ ổn định, người chăn nuôi
có lãi. Chăn nuôi phát triển nóng cũng kéo theo hàng loạt hệ lụy đó là tình
trạng ô nhiễm môi trường, người nuôi sử dụng các chất cấm, giá cả lên xuống
thất thường, phụ thuộc nhiều vào thường lái.t
Những tháng cuối năm 2016 và đầu năm 2017, giá thịt lợn hơi xuống
thấp, khiến cho người chăn nuôi sau một thời kỳ hưng thịnh đang phải đối mặt
với nhiều khó khăn. Do vậy, để chăn nuôi phát triển ổn định, bền vững đòi hỏi
các hộ chăn nuôi cần phải thay đổi tư duy, đầu tư phát triển công nghệ hướng
1
tới những sản phẩm sạch và an toàn, trong đó phải kể đếntmô hình chăn nuôi
lợn theo tiêu chuẩn VietGap đang được nhiều địa phương áp dụng.
Nuôi lợn theo quy trình VietGap tốn nhiều công hơn so với phương
pháp truyền thống. Đó là đòi hỏi rất khắt khe từ địa điểm bố trí khu chăn nuôi;
chuồng nuôi và thiết bị chăn nuôi; giống và quản lý chăn nuôi; vệ sinh, thức
ăn của vật nuôi. Hàng ngày đều phải ghi nhật ký chi tiết, theo dõi mọi diễn
biến cũng như những tác động của con người tới vật nuôi. Tuy nhiên bù lại đã
giúp người nuôi kiểm soát được dịch bệnh, tạo ra sản phẩm chất lượng.t
2. Hiện trạng chăn nuôi heo thành phố Hồ Chí Minh
Để góp phần vào chủ trương phát triển chăn nuôi bền vững, trên quan
điểm: “Chăn nuôi là ngành kinh tế quan trọng trong sản xuất nông nghiệp,
tăng tỷ trọng chăn nuôi là giải pháp chủ yếu để duy trì và nâng cao giá trị của
sản xuất nông nghiệp. Áp dụng công nghệ tiên tiến, từng bước công nghiệp
hóa, hiện đại hóa ngành chăn nuôi theo hướng gắn sản xuất với thị trường,
chăn nuôi trang trại, công nghiệp và nâng cao khả năng kiểm soát dịch bệnh,
vệ sinh an toàn thực phẩm” từ năm 2014 đến nay, Trung tâm khuyến nông
Thành Phố Hồ Chí Minh đã xây dựng 18 mô hình trình diễn “Chăn nuôi heo
thịt trên nền đệm lót sinh học”, với 57 hộ tham gia tại các xã thuộc địa bàn
huyện Củ Chi, Hóc Môn, Bình Chánh, Nhà Bè. Mô hình không chỉ là giải
pháp kinh tế cho người chăn nuôi mà còn giúp họ tiếp cận và nhận thức được
tầm quan trọng, tính hiệu quả của việc áp dụng chế phẩm sinh học làm đệm lót
trong chăn nuôi.
Trong gần 20 năm qua, sản lượng thịt heo tăng khoảng 3 lần, từ 1,8
triệu tấn lên 5,4 triệu tấn. Tiếp đến là nguyên nhân tổ chức kinh doanh ngành
hàng thịt heo chưa tốt, trong đó có sản xuất, quy mô chăn nuôi phần lớn là nhỏ
lẻ (với 3 triệu hộ chăn nuôi) khiến giá thành cao và khó kiểm quy trình soát
chuỗi.t
Việc chế biến cũng là khâu yếu nhất của ngành chăn nuôi thành phố.
Không nhiều doanh nghiệp có thể tổ chức chế biến sâu.
Đa phần doanh nghiệp tiêu thụ thịt heo vẫn theo cách truyền thống, bán
thịt tươi là chính. Trong khi đó, việc tìm kiếm thị trường tiêu thụ còn nhiều
yếu kém nên ngành chăn nuôi heo dễ bị khủng hoảng.
Bên cạnh việc tính kế “giải cứu” ngành chăn nuôi heo, thành phố đã tích cực
2
hoạt động khuyến nông, chuyển giao các tiến bộ về giống và áp dụng công
nghệ, tư vấn và hỗ trợ cải tiến kỹ thuật, đặc biệt đẩy mạnh cơ giới hóa trong
sản xuất hoa lan; phát triển giống cây, giống con chất lượng cao, hoa - cây
kiểng, rau an toàn, giống bò thịt, nâng cao chất lượng đàn bò sữa. Qua đó, giá
trị sản xuất nông nghiệp, lâm nghiệp, thủy sản 4 tháng đầu năm ước đạt 3.604
tỷ đồng, tăng 6,1% so cùng kỳ (cùng kỳ tăng 5,9%).
Ngoài ra, TP còn đẩy mạnh thực hiện Chương trình và chính sách
khuyến khích chuyển dịch cơ cấu nông nghiệp theo hướng nông nghiệp đô thị
trên địa bàn, giai đoạn 2016 - 2020. Cơ cấu kinh tế nông nghiệp tiếp tục
chuyển dịch theo hướng nông nghiệp đô thị hiện đại, hiệu quả; tập trung phát
triển các loại cây trồng, vật nuôi có giá trị kinh tế cao, phù hợp điều kiện của
thành phố.
Công tác kiểm tra tình hình dịch tễ đàn gia súc, gia cầm; vận chuyển,
giết mổ, kinh doanh động vật, sản phẩm động vật trái phép được tăng cường,
nhất là các khu vực giáp ranh giữa các quận huyện trên địa bàn.
TP triển khai các biện pháp phòng, chống dịch một cách đồng bộ, nhanh
chóng đảm bảo không xảy ra dịch bệnh gia súc, gia cầm, góp phần duy trì và
phát triển ngành chăn nuôi.
3
