฀ CHUYÊN ĐỀ LAO ฀
245
OVERVIEW OF FOOD AND PHARMACEUTICAL TECHNOLOGY:
DEVELOPMENT TRENDS AND APPLICATIONS IN PUBLIC HEALTH
MaiCongHung*,NguyenThiHuyen
Hai Duong Central College of Pharmacy - 324 Nguyen Luong Bang, Le Thanh Nghi Ward, Hai Phong City, Vietnam
Received:13/09/2025
Revised:02/10/2025;Accepted:09/10/2025
ABSTRACT
Objective: Food and pharmaceutical technology represents an interdisciplinary field
thatintegratesprinciplesoffoodscience,pharmaceuticalsciences,biotechnology,and
quality management. The core objective of this field is to ensure the safety, efficacy,
andsustainabilityoffoodandpharmaceuticalproducts,therebycontributingdirectlyto
disease prevention and the improvement of public health. This article provides an
overview of the discipline, highlights current development trends, and analyzes its
applicationsinpublichealth.
Methods: This study was conducted using a literature review approach. Scientific
datasourceswerecollectedfromreputable international databasessuchas PubMed,
Scopus,WebofScience,andScienceDirect,aswellasspecializedpublicationsinthe
fields of food technology, pharmaceutical technology, and public health. Keywords
employed during the search process included: “food technology”, “pharmaceutical
technology”, “public health, “biotechnology”, “nanotechnology”, “personalized
nutrition/medicineand“sustainabledevelopment”.
Results: The literature review indicates that food and pharmaceutical technology are
closelyrelatedinterdisciplinaryfieldswithasharedobjectiveofenhancingpublichealth
throughensuringproductsafety,quality,andefficacy.Keyemergingtrendsincludethe
applicationofbiotechnology,artificialintelligence,personalizednutritionandmedicine,
green and sustainable technologies, nanotechnology, and digital transformation in
qualitymanagement.These advancements have been widelyapplied inpublichealth,
ranging from disease prevention, nutritional improvement, food safety assurance, and
epidemiccontroltotheintegrationoftraditionalandmodernmedicine.
Conclusion: Foodandpharmaceuticaltechnologyisarapidlyevolvinginterdisciplinary
fieldthatcontributessignificantlytopublichealthpromotionandtheglobalresponseto
healthcarechallenges.Emergingtrendssuchasbiotechnology,nanotechnology,artificial
intelligence,personalizednutritionandmedicine,andgreenmanufacturingareopening
new avenues for applications in disease prevention, nutritional improvement, food
safetymanagement,andvaccinedevelopment.However,thesectorcontinuestoface
challenges related to quality management, costs, and accessibility, requiring cross-
disciplinarycollaborationandsupportivepoliciesforsustainabledevelopment.
Keywords: Review,foodandpharmaceuticaltechnology,publichealth.
*Correspondingauthor
Email:mchung242@gmai.com Phone:(+84)348567288 Https://doi.org/10.52163/yhc.v66iCD18.3484
Vietnam Journal of Community Medicine, Vol. 66, Special Issue 18, 245-248
www.tapchiyhcd.vn
246
TỔNG QUAN VỀ NGHỀ CÔNG NGHỆ THỰC PHẨM – DƯỢC PHẨM:
XU HƯỚNG PHÁT TRIỂN VÀ ỨNG DỤNG TRONG Y HỌC CỘNG ĐỒNG
MaiCôngHưng*,NguyễnThịHuyền
Trường Cao đẳng Dược Trung ương Hải Dương - 324 Nguyễn Lương Bằng, P. Lê Thanh Nghị, Tp. Hải Phòng, Việt Nam
Ngàynhận:13/09/2025
Ngàysửa:02/10/2025;Ngàyđăng:09/10/2025
ABSTRACT
Mục tiêu: Côngnghệthựcphẩmvàdượcphẩmlàmộtlĩnhvựcliênngành,kếthợpcác
nguyênlýcủakhoahọcthựcphẩm,khoahọcdược,côngnghệsinhhọcvàquảnlýchất
lượng.Mụctiêucốtlõicủalĩnhvựcnàylàđảmbảotínhantoàn,hiệuquảvàtínhbềnvững
củacácsảnphẩmthựcphẩmvàdượcphẩm,quađóđónggóptrựctiếpvàocôngtác
phòngngừabệnhtậtvànângcaosứckhỏecộngđồng.Bàiviếtnàycungcấpmộtcáinhìn
tổngquanvềngànhnghề,làmrõcácxuhướngpháttriểnhiệnnayvàphântíchnhữngứng
dụngtronglĩnhvựcyhọccộngđồng.
Phương pháp: Bàiviếtnàyđượcthựchiệntheohướngtiếpcậntổngquantàiliệu.Các
nguồn dữ liệu khoa học được thu thập từ cơ sở dữ liệu quốc tế uy tín như PubMed,
Scopus,WebofScience,ScienceDirectvàcáctàiliệuchuyênngànhtronglĩnhvựccông
nghệthựcphẩm,côngnghệdượcphẩmvàyhọccộngđồng.Từkhóađượcsửdụngtrong
quá trình tìm kiếm bao gồm:food technology”,“pharmaceutical technology,“public
health, “biotechnology”, “nanotechnology”, “personalized nutrition/medicine và
“sustainabledevelopment”.
Kết quả: Tổngquantàiliệuchothấycôngnghệthựcphẩmvàdượcphẩmlàhailĩnhvực
liênngành,cùnghướngđếnmụctiêunângcaosứckhỏecộngđồngthôngquađảmbảo
antoàn,chấtlượngvàhiệuquảsảnphẩm.Cácxuhướngpháttriểnnổibậtbaogồmứng
dụngcôngnghệsinhhọc,trítuệnhântạo,cáthểhóadinhdưỡngvàđiềutrị,côngnghệ
xanh-bềnvững,côngnghệnanovàchuyểnđổisốtrongquảnlýchấtlượng.Nhữngtiến
bộnàyđãđượcứngdụngrộngrãitrongyhọccộngđồng,từphòngngừabệnhtật,cảithiện
dinhdưỡng,đảmbảoantoànthựcphẩmđếnkiểmsoátdịchbệnhvàkếthợpyhọccổ
truyềnvớihiệnđại.
Kết luận: Côngnghệthựcphẩmvàdượcphẩmlàlĩnhvựcliênngànhpháttriểnnhanh,góp
phầnnângcaosứckhỏecộngđồngvàứngphótháchthứcytếtoàncầu.Cácxuhướng
mớinhưcôngnghệsinhhọc,nano,trítuệnhântạo,cáthểhóadinhdưỡng-yhọcvàsản
xuấtxanhđangmởranhiềuứngdụngtrongphòngngừabệnhtật,cảithiệndinhdưỡng,
quảnlýantoànthựcphẩmvàpháttriểnvắc-xin.Tuynhiên,ngànhvẫnđốimặtvớithách
thứcvềquảnlýchấtlượng,chiphívàkhảnăngtiếpcận,đòihỏisựphốihợpđangànhvà
chínhsáchhỗtrợđểpháttriểnbềnvững.
Từ khóa: Tổngquan,côngnghệthựcphẩmvàdượcphẩm,yhọccộngđồng.
1. ĐẶT VẤN ĐỀ
Trongbốicảnhtoàncầuhóavàsựgiatăngcácthách
thứcytếcôngcộng,nhucầuvềnhữnggiảiphápan
toàn,hiệuquảvàbềnvữngtronglĩnhvựcchămsóc
sức khỏe ngày càng trở nên cấp thiết. Công nghệ
thựcphẩmvàdượcphẩm,vớitínhchấtliênngành,
đãvà đang đóngvai tròquantrọngtrongviệc giải
quyếtcácvấnđềliênquanđếndinhdưỡng,antoàn
thựcphẩm,phòngchốngbệnhtậtvànângcaochất
lượngcuộcsống[1].
Côngnghệthựcphẩmtậptrungvàonghiêncứu,phát
triển,chếbiến,bảoquảnvàkiểmsoátchấtlượng
thực phẩm nhằm đảm bảo nguồn cung ổn định,
dinhdưỡngvàantoànchocộngđồng.Songsong,
côngnghệdượcphẩmhướngđếnbàochế,sảnxuất
Mai Cong Hung, Nguyen Thi Huyen / Vietnam Journal of Community Medicine, Vol. 66, Special Issue 18, 245-248
*Tácgiảliênhệ
Email:mchung242@gmai.com Điện thoại:(+84)348567288 Https://doi.org/10.52163/yhc.v66iCD18.3484
247
vàkiểmđịnhcácchếphẩmthuốc,vắc-xinvàthực
phẩmchứcnăng,gópphầnđápứngnhucầuđiềutrị
vàdựphòngbệnhtật.Sựgiaothoagiữahailĩnhvực
nàytạonênmộtnềntảngvữngchắcchoviệcphát
triểncácsảnphẩmvừacógiátrịdinhdưỡngvừacó
tácdụnghỗtrợytế,từđótácđộngtrựctiếpđếnsức
khỏecộngđồng[2].
Trongnhữngthậpkỷgầnđây,sựxuấthiệncủacác
côngnghệmớinhưcôngnghệsinhhọc,côngnghệ
nano, trí tuệ nhân tạo và chuyển đổi số đã mở ra
nhiềucơhộiđổimới,đồngthờiđặtranhữngyêucầu
mớivềquảnlýchấtlượng,tínhbềnvữngvàkhảnăng
ứngdụngrộngrãi[2].Dođó,việcphântíchxuhướng
pháttriểnvànhậndiệncácứngdụngthựctiễncủa
côngnghệthựcphẩm-dượcphẩmtrongyhọccộng
đồnglàcầnthiết,nhằmđịnhhướngnghiêncứu,đào
tạovàtriểnkhaicácgiảiphápphùhợpvớinhucầu
sứckhỏetoàncầu.
Chúngtôitiếnhànhtiếpcậntổngquantàiliệutừcác
nguồndữliệukhoahọcnhằmcungcấpmộtcáinhìn
tổngquanvềngànhnghề,làmrõcácxuhướngphát
triểnhiện nayvà phântích những ứngdụng trong
lĩnhvựcyhọccộngđồng.
2. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
2.1. Đối tượng nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu bao gồm các tài liệu khoa
học,bàibáo,hướngdẫnthựchànhvàcácnghiên
cứu trước đây về ngành công nghệ thực phẩm
dượcphẩm.Cáctừkhóađượcsửdụngtrongquá
trìnhtìmkiếmtàiliệubaogồm:“foodtechnology,
“pharmaceutical technology”, “public health,
“biotechnology”,“nanotechnology, “personalized
nutrition/medicinevà“sustainabledevelopment”.
2.2. Phương pháp nghiên cứu
Bàiviếtnàyđượcthựchiệntheohướngtiếpcậntổng
quantàiliệu.Cácnguồndữliệukhoahọcđượcthu
thậptừcơ sởdữliệuquốctếuytínnhưPubMed,
Scopus,WebofScience,ScienceDirectvàcáctài
liệu chuyên ngành trong lĩnh vực công nghệ thực
phẩm,côngnghệdượcphẩmvàyhọccộngđồng.
Cácbàibáokhoahọcđượcchọnlọctheotiêuchí:
xuấtbảntrongvòng10nămgần đây(2014-2024),
ngoạitrừmộtsốtàiliệukinhđiểncógiátrịnềntảng;
côngbốtrêncáctạpchícóbìnhduyệt;nộidungliên
quantrựctiếpđếnxuhướngpháttriểnvà/hoặcứng
dụngcủacôngnghệthựcphẩm-dượcphẩmtrong
yhọccộngđồng.
Các tài liệu được phân tích theo hướng tổng hợp
nhằmrútranhữngxuhướngchủđạo,sosánhcác
quanđiểmvàđánhgiámứcđộứngdụngthựctiễn.
Kếtquảtổngquanđượctrìnhbàytheo3nhóm:tổng
quan lĩnh vực, xu hướng phát triển, và ứng dụng
trongyhọccộngđồng.
3. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
3.1. Tổng quan về công nghệ thực phẩm dược
phẩm
Kếtquảtổngquantàiliệuchothấycôngnghệthực
phẩmvàợcphẩmlàhailĩnhvựccótínhliênngành
cao,cùnghướngđếnmụctiêuđảmbảoantoàn,hiệu
quảvàchấtlượngcủasảnphẩmphụcvụsứckhỏe
cộngđồng[1],[3].Trongkhicôngnghệthựcphẩm
tậptrungvàocảithiệngiátrịdinhdưỡng,bảoquản
vàantoànthựcphẩm,thìcôngnghệdượcphẩmtập
trungvàonghiêncứubàochế,sảnxuấtvàkiểmđịnh
cácdạngthuốc,vắc-xinvàthựcphẩmchứcnăng.
Sựkếthợpgiữahailĩnhvựcnàyngàycàngthểhiện
vaitròquantrọngtrongviệcphòngngừabệnhtậtvà
nângcaosứckhỏecộngđồng.
3.2. Xu hướng phát triển
Cácxuhướngnổibậtđượcghinhậntrongcáctài
liệubaogồm:
-Ứngdụngcôngnghệsinhhọcvàtrítuệnhântạo
(artificial intelligence): trí tuệ nhân tạo hỗ trợ quá
trìnhphântíchdữliệuysinh,thiếtkếthuốcmớivà
tốiưuhóaquytrìnhsảnxuất,trongkhicôngnghệ
sinh học mở ra khả năng tạo ra thực phẩm chức
năng,probiotics,enzymevàproteintáitổhợp.
- Cá thể hóa trong y học và dinh ỡng: dựa trên
nềntảnggenomicsvànutrigenomics,cácsảnphẩm
dinhdưỡngvàdượcphẩmcáthểhóađangtrởthành
xuhướngquantrọng,chophépđiềuchỉnhchếđộăn
uốngvàliệuphápđiềutrịtheođặcđiểmditruyềnvà
lốisốngtừngcánhân[4].
-Côngnghệxanhvàbềnvững:áplựctừbiếnđổikhí
hậuvànhucầutiêudùngbềnvữngđãthúcđẩysự
pháttriểncủacácquytrìnhsảnxuấtthânthiệnmôi
trường,baogồmthựcphẩmhữucơ,dượcliệuthiên
nhiênvàdượcphẩmsinhhọc.
- Công nghệ nano: các hệ dẫn truyền thuốc bằng
nano(nanocarriers)chothấyhiệuquảvượttrộitrong
việccảithiệnsinhkhảdụngvàvậnchuyểnthuốccó
đích,mởratriểnvọngmớitrongđiềutrịbệnhmạn
tínhvàungthư[1],[5].
-Chuyểnđổisốtrongquảnlýchấtlượng:blockchain
vàIoTđãđượctriểnkhaitronggiámsátchuỗilạnhvà
truyxuấtnguồngốc,nângcaotínhminhbạchvàan
toàntrongchuỗicungứngthựcphẩm-dượcphẩm
[6].
Nhữngxu hướng này khôngchỉphản ánhsự phát
triểnkhoahọc-côngnghệmàcònchothấysựthay
đổitronghànhvitiêudùngvàyêucầuvềsứckhỏe
cộngđồng.
3.3. Ứng dụng trong y học cộng đồng
Cáctàiliệuđượctổnghợpchothấycôngnghệthực
phẩm và dược phẩm có nhiều ứng dụng trực tiếp
Mai Cong Hung, Nguyen Thi Huyen / Vietnam Journal of Community Medicine, Vol. 66, Special Issue 18, 245-248
www.tapchiyhcd.vn
248
tronglĩnhvựcyhọccộngđồng,baogồm:
- Phòng ngừa bệnh tật: sản xuất thực phẩm chức
năng, chế phẩm tăng cường miễn dịch và vi chất
dinhdưỡngnhằmgiảmnguycơmắcbệnhmạntính
khônglây[2],[3].
-Cảithiệndinhdưỡngcộngđồng:ứngdụngtrong
chươngtrìnhdinhdưỡnghọcđường,hỗtrợbàmẹvà
trẻem,phòngchốngsuydinhdưỡngvàbéophì[4].
-Đảmbảoantoànthựcphẩm:triểnkhaihệthống
quảnlýchấtlượngtiêntiến(HACCP,GMP,ISO)giúp
giảmthiểungộđộcthựcphẩmvànângcaoniềmtin
củacộngđồng[7].
- ng phó với dịch bệnh: phát triển và sản xuất
vắc-xin,kháng sinhvà các chếphẩm sinhhọc đã
chứngminhvaitròquantrọngtrongkiểmsoátdịch
bệnhtruyềnnhiễmvàđạidịchtoàncầu.
-Kếthợpyhọccổtruyềnvàhiệnđại:cáccôngnghệ
chuẩnhóavàkiểmchứngdượcliệugiúppháthuy
giátrịcủayhọccổtruyềntronghệthốngytếcộng
đồnghiệnnay[1].
4. BÀN LUẬN
Kếtquảtổngquanchothấycôngnghệthựcphẩm
vàdượcphẩmkhôngchỉgiảiquyếtnhucầucơbản
vềdinhdưỡngvàđiềutrị,màcònđóngvaitròchiến
lượctrongviệcnângcaosứckhỏecộngđồngtoàn
cầu.Tuynhiên,sựpháttriểncủalĩnhvựcnàycũng
đốimặtvớinhiềutháchthức,baogồm:
-Yêucầunghiêmngặtvềquảnlýchấtlượngvàan
toàn.
-Cânbằnggiữađổimớicôngnghệvàchiphísản
xuất.
-Giảiquyếtkhoảngcáchtiếp cậncôngnghệgiữa
cácquốcgiapháttriểnvàđangpháttriển.
Dođó,cầncósựphốihợpchặtchẽgiữacáccơquan
quản,cơsởnghiêncứu,doanhnghiệpvàtổchứcy
tếcôngcộngđểkhaitháctốiưutiềmnăngcủacông
nghệthựcphẩm-dượcphẩm,đồngthờiđảmbảo
tínhbềnvữngvàcôngbằngtrongphânphốilợiích
chotoànxãhội.
5. KẾT LUẬN
Công nghệ thực phẩm và ợc phẩm là một lĩnh
vựcliênngànhpháttriểnnhanhchóng,giữvaitrò
thenchốttrongviệcnângcaosứckhỏecộngđồng
vàứngphóvớicáctháchthứcytếtoàncầu.Những
xuhướngmớinhưcôngnghệsinhhọc,côngnghệ
nano,trítuệnhântạo,dinhdưỡngvàyhọccáthể
hóa, cùng với định ớng sản xuất xanh và bền
vững,đangđịnhhìnhtươnglaicủangành.Cácứng
dụngthựctiễntrongphòngngừabệnhtật,cảithiện
dinhỡng,quảnlýantoànthựcphẩm,pháttriển
vắc-xinvàkếthợpyhọccổtruyềnvớiyhọchiệnđại
đãchứngminhgiátrịthiếtthựccủacôngnghệnày
tronghệthốngytếcộngđồng.
Tuynhiên,lĩnhvựcnàycũngđốidiệnvớinhữngthách
thứclớn,baogồmyêucầunghiêmngặtvềquảnlý
chấtlượng,chiphísảnxuấtcao,vàsựchênhlệchvề
khảnăngtiếpcậncôngnghệgiữacácquốcgia.Điều
nàyđòihỏisựphốihợpđangànhvàchínhsáchhỗ
trợphùhợpđểpháttriểnbềnvững.
TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1] Han K, Yang H, Fan D, Deng J. Advances in
nanotechnologyresearchinfoodproduction,
nutrition,andhealth.Nutrients,2025,17(15),
2443.https://doi.org/10.3390/nu17152443
[2] Altemimi A, Aziz N, Yi-Chen H, Ibrahim S.A.
Applicationofnanoparticlesinhumannutri-
tion: A review. Nutrients, 2024, 16 (5), 636.
https://doi.org/10.3390/nu16050636
[3] SuQ,ZhaoX,ZhangX,WangY,ZengZ,CuiH,
Wang C. Nano functional food: Opportuni-
ties, development, and future perspectives.
InternationalJournalof Molecular Sciences,
2022, 24 (1), 234. https://doi.org/10.3390/
ijms24010234
[4] CuiG,YuX,HeM,HuangS,LiuK,LiY,LiX.
Nanoparticle delivery systems of functional
substances for precision nutrition. Advanc-
es in Food and Nutrition Research, 2024,
112, 1-50. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.
gov/39218508/
[5] MehtaJ,PathaniaK,PawarS.V.Recentover-
view of nanotechnology based approaches
for targeted delivery of nutraceuticals. Food
&Function,2025,16(5),947-978.https://doi.
org/10.1039/d5fb00122f
[6] Frontiers in Nutrition. Biocompatible nano-
materials in food science, technology, and
nutrient drug delivery. Frontiers in Nutrition,
2021, 8, 778155. https://doi.org/10.3389/
fnut.2021.778155.
[7] Spandidos Publications. Various facets of
nanotechnologyinfoodprocessing(Review).
International Journal of Functional Nutri-
tion,2024,5(2),38.https://doi.org/10.3892/
ijfn.2024.38
Mai Cong Hung, Nguyen Thi Huyen / Vietnam Journal of Community Medicine, Vol. 66, Special Issue 18, 245-248