Trồng khoai tây bằng phương pháp làm đất tối thiểu kết hợp với các hoạt
động giảm thiểu thuốc BVTV
Đặtvấn đề
Khoai tây là cây trồng quan trọngtrong công thức luân canh lúa xuân muộn -
lúa mùa sớm - khoai tây đông vàkhoai tây xuân – lúa xuân muộn – lúa mùa sớm –
rau đông. Khoai tây là cây trồng có ưu thế hơn nhiều loạicây trồng khác về khả năng
tiêu dùng và bảo quản lâu, là nguồn nguyên liệu quantrọng trong công nghiệp chế
biến, cho hiệu quả kinh tế cao. Đồng thời nó cũnglà cây trồng góp phần bảo đảm an
ninh lương thực. Ngoài ra đất đai, khí hậu,thời tiết vụ đông xuân ở các tỉnh miền bắc
thuận lợi cho việc phát triển câykhoai tây với quy mô lớn. Với ưu thế đó, trong
những năm gần đây diện tích trồng khoai tây tại Hải Phòng ngày càng đượcmở
rộng, hàng năm diện tích trồng khoai tây toàn thành từ 1500 - 1600ha, nhiều địa
phương đã ký hợp đồng trực tiếp với các nhà sản xuất về cung ứnggiống và bao
tiêu sản phẩm, tuy nhiên nông dân chủ yếu trồng theo phương phápcanh tác truyền
thống. Được sự giúp đỡ của Cục Bảo vệ thực vật, Văn phòng FAO -IPM, Chi cục
BVTV Hải Phòng triển khai, thựchiện mô hình “Trồng khoai tây bằngphương pháp
làm đất tối thiểu kết hợp với các hoạt động giảm thiểu thuốc BVTV” từ vụđông
2009 đến nay, cụ thể:
+ Vụ đông 2009:- Thực hiện tại thôn Đồng Hải – xã An Hưng–An Dương –Hải Phòng.
+ Vụ đông 2010: Thực hiện tại thôn Kinh Điền – xã tânViên – An Lão – Hải Phòng
+ Vụ xuân 2011: Thực hiện tại thôn Đồng Hải – xã An Hưng– An Dương – Hải
Phòng.
Cùng với việc triển khai các thí nghiệm ngoài đồng ruộng,chúng tôi còn tổ
chức 03 lớp huấn luyện nông dân về quản lý dịch hại tổng hợp(IPM) trên cây khoai
tây.
- Số nông dân tham dự: 30 người/lớp. Tổng số 90 người
- Ngoài điều tra phân tích hệ sinh thái để đưa ra biện pháp xử lý đồng ruộng
hàng tuần,nông dân còn được tham gia thảo luận và trao đổi các chủ đề như anh
hưởng củathuốc BVTV đến sâu hại và thiên địch; sinh lý cây khoai tây qua các giai
đoạnphát triển; ảnh hưởng của thuốc BVTV đến sức khỏe con người và môi
trường; sửdụng thuốc BVTV an toàn và hiệu quả trên rau; quản lý chuột hại; quản
lý bệnhhại….
II. Mụcđích
- Ứngdụng tiến bộ kỹ thuật trồng khoai tây mới bằng phương pháp làm đất tối
thiểu đểgiảm công lao động trong khâu làm đất, chăm sóc và chi phí sản xuất.
- Tậndụng các nguồn rơm rạ sau thu hoạch góp phần cải tạo đất, tránh ô
nhiễm môitrường bảo vệ HST nông nghiệp.
- Nângcao nhận thức cho nông dân về sử dụng thuốc BVTV an toàn hiệu quả
nhằm giảm thiểuthuốc BVTV trên đồng ruộng.
- Chuyểngiao tiến bộ kỹ thuật canh tác khoai tây có hiệu quả cho nông dân.
III.Một số kết quả đã đạt được tại Hải Phòng
Kết quả thí nghiệm cho thấy, trồng khoai tây làm đất tốithiểu tiết kiệm được
công trồng, công làm đất, công thu hoạch, cho hiệu quảkinh tế cao hơn trồng khoai
tây theo phương pháp truyền thống từ 1.945.000đ/sào - 2.310.000 đ/sào (tương
đương54.027.000 - 63.987.000 đ/ha). Đồng thời sản phẩm khoai tây sau thu hoạch
cómẫu mã đẹp hơn, củ sáng bóng, tạo sản phẩm sạch, nâng cao sức khoẻ cộng
đồng.
- Các giống khoai tây ( Sinora, Atlantic, VT2, Diamant )trồng thí nghiệm theo
phương pháp làm đất tối thiểu đều cho năng suất và hiệuquả kinh tế cao hơn so với
phương pháp truyền thống.
- Phương pháp trồng khoai tây làm đất tối thiểu hiệu quảkinh tế cao hơn
phương pháp truyền thống, dễ thực hiện, không phụ thuộc chặtchẽ vào thành phần
đất canh tác.
Trồng khoai tây bằng phương pháp làm đất tối thiểu là mộttrong những tiến
bộ trồng trọt mới trong sản xuất khoai tây. Chi cục bảo vệthực vật Hải Phòng đã
triển khai và thực hiện thí nghiệm trồng khoai tây bằngphương pháp làm đất tối
thiểu qua 3 vụ liên tiếp. Qua kết quả thực hiện, Chicục BVTV Hải Phòng xây dựng
quy trình trồng khoai tây bằng phương pháp làm đất tốithiểu như sau:
IV. Quytình trồng khoai tây theo phương pháp làm đất tối thiểu CHI CỤC BẢO
VỆ THỰC VẬT HẢI PHÒNG
PHÒNG NGHIÊN CỨU ƯDCNSH
QUY TRÌNH TRỒNG KHOAI TÂY BẰNG PHƯƠNG PHÁP
LÀM ĐẤT TỐI THIỂU
Trồng khoai tây bằng phương pháp làm đất tối thiểu là một trong những tiến
bộ trồng trọt mới trong sản xuất khoai tây. Chi cục bảo vệ thực vật Hải Phòng đã
triển khai và thực hiện thí nghiệm trồng khoai tây bằng phương pháp làm đất tối
thiểu qua 2 vụ đông 2009, 2010. Qua kết quả thí nghiệm, Chi cục BVTV Hải Phòng
xây dựng quy trình trồng khoai tây bằng phương pháp làm đất tối thiểu như sau:
1. Thời vụ trồng
- Vụ đông: trồng từ 5/10-20/11.
- Vụ xuân: trồng từ 15/12 – 15/1.
2. Đất trồng
- Có thể trồng trên chân đất: thịt, thịt nhẹ, cát, cát pha và đất bãi bồi, pH
khoảng 5,5 – 6,5. Đất phải chủ động tưới tiêu, không trồng trên đất trước đó
trồng cây họ cà.
- Đất sau khi trồng lúa hoặc các cây trồng khác, dọn sạch tàn dư, không phải
cày bừa.
- Tạo luống bề mặt rộng 1m, sau đó tạo rãnh rộng 30 cm, sâu 25 cm. Xung
quanh ruộng tạo rãnh để thoát nước. Đất rãnh đập nhỏ dùng để phủ lên củ khoai
tây khi trồng.
3. Mật độ trồng
Trồng mật độ từ 1.000 – 1.300 gốc/sào với khoảng cách 50 x 30 cm hoặc 50 x
40 cm
4. Phân bón
Để trồng khoai tây bằng phương pháp làm đất tối thiểu tốt nhất phải chuẩn
bị phân chuồng, phân rác ủ hoai mục và một số loại phân hóa học khác. Lượng
phân bón có thể dùng cho 1 sào bắc bộ (360 m
2
) như sau:
Loại phân Tổng lượng phân bón Bón thúc (%)
Kg/sào Bón lót (%) Lần 1 Lần 2
P/c ủ mục 500-700 100 - -
Đạm ure 6- 10 20 30 40
Lân supe 15- 20 100 - -
Kali clorua 6- 10 20 30 40
Tuyệt đối không được dùng phân chuồng tươi, phân bắc tươi và nước phân
tươi để bón hoặc tưới.
Có thể dùng phân hữu cơ vi sinh, phân rác qua chế biến thay thế phân chuồng
với tỷ lệ 1/3 phân chuồng.
- Cách bón thúc:
+ Lần 1: sau khi trồng 20- 30 ngày
+ Lần 2: sau lần 1 từ 15- 20 ngày.
Có thể hòa nước tưới hoặc bón trực tiếp vào dưới lớp rạ sau đó tưới nước.
5. Chuẩn bị giống
Tiêu chuẩn khoai giống: không bị sâu bệnh, kích cỡ củ phải đều, mầm phát
triển bình thường (mập, khỏe), nên sử dụng củ giống trẻ sinh lý. Tốt nhất nên
dùng giống đã qua xử lý và được bảo quản trong kho lạnh. Trước khi trồng 5-7
ngày, lấy khoai từ kho lạnh, để dưới đất, dưới có đặt lớp rơm mỏng, hàng ngày