i
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ
Lê Trung Hiếu
ỨNG DỤNG YẾU TỐ CON NGƯỜI VÀO TRONG TỔ CHỨC HCI
LUẬN VĂN THẠC SĨ
ii
MỤC LỤC
MỤC LỤC................................................................................................................................... i
Danh mục kí hiệu và viết tắt....................................................................................................... iv
Danh mục hình và bảng.............................................................................................................. vi
MỞ ĐẦU.................................................................................................................................... 1
Chương I. VAI TRÒ CỦA CON NGƯỜI TRONG HỆ THỐNG TƯƠNG TÁC.......................... 4
1. 1. Nhận thức của con người và sự đa dạng trong nhận thức ................................................. 4
1. 1. 1. Nhận thức của con người ......................................................................................... 4
1. 1. 2. Sự đa dạng trong nhận thức của con người............................................................. 10
1. 2. Vai trò của ngôn ngữ và hình ảnh trong quá trình hình thành nhận thức......................... 12
1. 2. 1. Các yếu tố của hình ảnh tác động lên bộ não con người ......................................... 12
1. 2. 2 Mối quan hệ giữa hình ảnh và ngôn ngữ................................................................. 19
1. 2. 3. Đặc điểm của hình ảnh ba chiều............................................................................. 28
1. 3. Hoạt động của con người trong quá trình hình thành nhận thức...................................... 29
1. 4. Sự suy nghĩ của con người............................................................................................. 31
1. 5. Tương tác người người .................................................................................................. 42
1. 6. Cách tiếp cận của HCI đối với các vấn đề của con người ............................................... 50
1. 7. Kết luận......................................................................................................................... 57
Chương II. TƯƠNG TÁC NGƯỜI MÁY.................................................................................. 59
2. 1. Lựa chọn thực đơn, các mẫu điền, và các hội thoại ........................................................ 60
2. 1. 1. Giới thiệu .............................................................................................................. 60
2. 1. 2. Các kiểu thực đơn.................................................................................................. 61
2. 1. 3. Trình diễn các thư mục theo chuỗi ......................................................................... 69
2. 1. 4. Thời gian phản hồi và tốc độ hiển thị ..................................................................... 71
2. 1. 5. Sự di chuyển nhanh trên thực đơn.......................................................................... 71
2. 1. 6. Bố cục của thực đơn .............................................................................................. 73
2. 1. 7. Các mẫu điền có sẵn .............................................................................................. 76
2. 1. 8. Kết luận................................................................................................................. 81
2. 2. Sử dụng các câu lệnh..................................................................................................... 81
2. 2. 1. Giới thiệu .............................................................................................................. 81
2. 2. 2. Chức năng hỗ trợ nhiệm vụ của người dùng........................................................... 83
2. 2. 4. Lợi ích của cấu trúc ............................................................................................... 86
2. 2. 5. Tên và viết tắt........................................................................................................ 88
2. 2. 6. Thực đơn các câu lệnh ........................................................................................... 89
2. 2. 7. Ngôn ngữ tự nhiên trong máy tính ......................................................................... 89
2. 2. 8. Kết luận................................................................................................................. 92
2. 3. Tương tác với các thiết bị .............................................................................................. 92
2. 3. 1. Giới thiệu .............................................................................................................. 92
2. 3. 2. Bàn phím và các phím chức năng........................................................................... 93
2. 3. 3. Các thiết bị trỏ ....................................................................................................... 97
2. 3. 4. Nhận dạng giọng nói và số hóa .............................................................................102
2. 3. 5. Hình ảnh và hiển thị đoạn phim ............................................................................107
2. 3. 6. Máy in ..................................................................................................................108
2. 3. 7. Kết luận................................................................................................................109
Chương III. CÁC LỖI TRONG HCI VÀ THIẾT KẾ MỘT TRANG WEB CỤ THỂ ...............111
3. 1. Các lỗi trong HCI .........................................................................................................111
iii
3. 1. 1. Lỗi về các phím điều khiển ...................................................................................111
3. 1. 2. Lỗi các hộp thoại ..................................................................................................123
3. 1. 3. Các lỗi khác..........................................................................................................132
3. 2. Thiết kế một giao diện cụ thể........................................................................................144
3. 2. 1. Cách thiết kế cho trang chủ...................................................................................145
3. 2. 2. Cách thiết kế cho trang các địa chỉ khó khăn.........................................................147
3. 2. 3. Cách thiết kế cho trang đóng góp..........................................................................151
3. 2. 4. Cách thiết kế cho trang những tấm lòng nhân ái....................................................153
3. 2. 5. Cách thiết kế trang tìm kiếm .................................................................................153
3. 2. 6 Cách thiết kế trang diễn đàn...................................................................................154
3. 2. 7 Cách thiết kế trang liên hệ......................................................................................157
3. 3. Kết luận........................................................................................................................157
KẾT LUẬN .............................................................................................................................159
TÀI LIỆU THAM KHẢO........................................................................................................161
iv
Danh mục kí hiệu và viết tắt
Tên Tiếng Anh Tên Tiếng Việt
Algol Tên một ngôn ngữ lập trình.
Alzhemeir Bệnh đãng trí (thường xuất hiện khi tuổi cao).
Camera Thiết bị để ghi hình.
Colbol Tên một ngôn ngữ lập trình
Cone Là một bộ phận thu nhận của cơ quan thị giác trên võng mạc được
kích hoạt bởi ánh sáng mạnh và mầu sắc.
DNA Acid deoxyribonucleic (viết tắt DNA) là một phân tử acid nucleic
mang thông tin di truyền
Edit Chỉnh sửa hay thay thế
Font Phông nền
Fortran Ngôn ngữ lập trình FORMULA TRANSLATOR
Ftp Giao thức truyển tải dữ liệu
HCI Human Computer Interaction – Tương tác người máy.
Help Trợ giúp
Html Ngôn ngữ đánh dấu siêu văn bản.
Http Giao thức truyền siêu văn bản
Hypothalamus Vùng não điều khiển thân nhiệt, đói, khát...
Icon Biểu tượng.
Logic Đảm bảo tính có hệ thống
NLI Giao diện ngôn ngữ tự nhiên
NLQ Ngôn ngữ truy vấn tự nhiên
Nơron Là một bộ phận trong hệ thống thần kinh
Rod Là một bộ phận thu nhận của cơ quan thị giác được kích hoạt bới
ánh sáng yếu
Scrollbar Cuộn ngang.
Scrolling Cuộn dọc
v
Video Thiết bị để ghi hình
View Hiển thị.
Web Là một hệ thống mạng phức tạp được đan xen vào với nhau
Window Cửa sổ
World Wide Web Mạng lưới toàn cầu.
