Vai trò của CEO thời khủng hoảng
Hồ Minh Chính (sưu tầm), TGĐ K.A.S Sales Training Center
Phong cách Doanh nhân
Trong giai đoạn kinh tế suy thoái, các giám đốc cần duy trì sự tập trung vào nền
tảng căn bản của một công ty: tình trạng kinh doanh, quản lý và khả năng thanh
khoản.
Trong giai đoạn nền kinh tế bất ổn như hiện nay, các giám đốc có thể kinh ngạc trước sự
thay đổi vận mệnh nhanh chóng của công ty. Điếu tối quan trọng trong những trường hợp
như thế này là các giám đốc phải ghi nhớ rằng trong giai đoạn khó khăn nhất, các giám
đốc phải chịu trách nhiệm giám sát công việc kinh doanh của công ty.
Mặc dù hầu hết các giám đốc đều biết, những điểm căn bản chính là trách nhiệm của
giám đốc trong việc giám sát các hoạt động của công ty. Trong giai đoạn thị trường bất
ổn, có ba lĩnh vực chính mà các giám đốc cần phải tập trung chú ý: tình trạng kinh doanh,
chất lượng và chiều sâu quản lý, và khả năng thanh khoản của công ty.
Rà soát mô hình kinh doanh của công ty
Trong quá trình thích ứng với những điều kiện kinh tế đang thay đổi, giám đốc nên đánh
giá khả năng chống chịu của mô hình kinh doanh mà công ty dang có. Ví dụ, sự sụp đổ
của thị trường cho vay dưới chuẩn năm 2007 của Hoa Kỳ đã gây ra những tổn thất không
nhỏ - một số tổn thất trong đó có thể dự báo được nhưng phần đa số là không thể - đối
với nhiều công ty thuộc các ngành công nghiệp khác nhau, các tổn thất về mặt tài chính
có thế xảy ra mà không được cảnh báo trước.
Tuy nhiên, nếu ban quản trị của một công ty có thể nhận thức được những rủi ro tiềm
tàng phát sinh từ những điều kiện thị trường đang thay đổi và sẵn sàng điều chỉnh mô
hình cũng như chiến lược kinh doanh của công ty thích ứng với những thay đổi này, họ
có thể giảm thiểu được tổn thất nếu khủng hoảng xảy ra hoặc cao hơn còn có thể chặn
đứng tình trận khủng hoảng tiềm tàng.
Một phần quan trọng trong toàn bộ quá trình này là cần phải đảm bảo rằng hội đồng quản
trị thường xuyên dược nghe các báo cáo trực tiếp từ phía CEO, từ đó toàn thể ban quản lý
mà có đủ tự tin trong các quyết định chiến lược. Đây cũng là phần quan trọng trong quy
trình kế hoạch kế nhiệm của hội đồng quản trị. Những vấn đề này cần phải được thảo
luận trong suốt nhiệm kỳ của CEO bằng cách luôn đưa nó vào chương trình nghị sự trong
mỗi cuộc họp của hội đồng quản trị.
Chăm sóc công ty
Khi giám đốc tự cảm thấy hài lòng rằng mô hình kinh doanh và chiến lược của CEO là
hợp lý, các giám đốc vẫn cần hiểu nguồn doanh thu của công ty có thể phản ứng như thế
nào với những điều kiện đang thay đổi trong nến kinh tế nói chung và trong ngành công
nghiệp của họ nói riêng.
Ví dụ, giám đốc cần phải hiểu biết tổng thể nền tảng khách hàng của công ty và liệu nó
có đang thay đổi theo chiều hướng khả quan hay không. Các giám đốc cũng cần phải có
được sự hiểu biết tồng thề vị chi phí hoạt động của công ty, bao gồm cả nhân công, hàng
hóa đã và đang bán, các chi phí quản lý... Các giám đốc nên có một cái nhìn tổng quan về
vị thế thị trường và tài chính của công ty để có thể đưa ra phương sách quản lý đúng đắn
trước những rủi ro tiềm tàng trong quá trình hoạt động phụ thuộc vào những bối cảnh
kinh tế khác nhau.
Các thành viên trong hội đồng quản trị cần phải tập trung chú ý vào khả năng thanh
khoản của công ty. Vấn đề này là đặc biệt quan trọng trong môi trường thị trường hiện
nay. Hiểu rõ về dòng tiền mặt của công ty và các sắp xếp tín dụng là tối quan trọng. Các
giám đốc cần nhận thức được liệu công việc kinh doanh của công ty có phát sinh nhu cầu
chui vụ tiến mặt hay không và phải đảm bảo rằng trong chồi đảm công ty có nhu cầu tiền
mặt lớn nhất, công ty vàn có đủ khả năng tiếp cận với nguồn vốn đế đáp ứng được nhu
cầu cho hoạt động kinh doanh. Ban quản lý cần hiểu rõ điều gì sẽ xảy ra nếu dòng tiền
mặt không đủ mạnh như dự đoán.
Và giám đốc nên tự đặt câu hỏi rằng nếu một ngành kinh doanh suy thoái đồng thời trong
giai đoạn có nhu cầu tiền mặt cao nhất, thì khả năng thanh khoản của công ty sẽ bị ảnh
hưởng nghiêm trọng như thế nào?
Trong bối cảnh sáp nhập và mua lại, các giám đốc nên cẩn trọng trong việc kiểm tra khả
năng thanh khoản và các rủi ro về khả năng thanh toán, đặc biệt la trong những giao dịch
mua bán có hỗ trợ tài chính cao.
Các giám đốc cần luôn luôn quan tâm tới kế hoạch kế nhiệm, chính môi trường kinh tế
đầy thách thức làm tăng tầm quan trọng của kế hoạch này. Nếu một công ty trải qua giai
đoạn suy thoái cùng lúc CEO (hoặc một thành viên quan trọng khác của ban quản lý) xin
từ chức mà không có một người kế nhiệm rõ ràng, đủ khả năng, chắc chắn hội đồng quản
trị và cả công ty sẽ gặp khó khăn trong việc đối phó có hiệu quả với những thách thức mà
công ty đang phải đối mặt.
Đưa ra quyết định trên cơ sở thông tin đầy đủ
Giám đốc cần phải lưu tâm tới các điều kiện của thị trường và suy nghĩ thấu đáo về cách
thức các xu hướng hay các sự kiện ảnh hưởng tới chiến lược và khả năng kinh doanh của
công ty. Chỉ cần các giám đốc hành động trên cơ sở nắm bắt thông tin đầy đủ, tự tin, và
theo cách khiến họ tin tưởng rằng lợi ích cao nhất của công ty luôn được đảm bảo, thì các
quyết định kinh doanh của họ sẽ nhận được sự bảo hộ từ phía luật pháp.
Giám đốc chủ động tìm kiếm thông tin để được cung cấp thông tin đầy đủ - đó chính là
nguyên lý cốt lõi của trách nhiệm chăm sóc công ty. Để được cung cấp thông tin đầy đủ,
các giám đốc phải quan tâm đúng mức đến những tài liệu có liên quan, thực sự suy ngẫm,
cân nhắc kỹ càng trước khi đưa ra quyết định. Một sự thiếu quan tâm đối với công ty -
cho dù đó là việc có ý đưa ra quyết định khi chưa thu thập đầy đủ thông tin và cân nhắc
kỹ càng hay thông qua việc bỏ qua có hệ thống một rủi ro đã được biết đến - sẽ không thể
thỏa mãn yêu cầu hành động trung thực và dựa trên nền tảng được cung cấp đầy đủ thông
tin đối với một giám đốc.
Trách nhiệm của các giám đốc là phải đòi hỏi được cung cấp thông tin họ cần để biến
mình thành người đưa ra quyết định dựa trên thông tin đầy đủ, và đồng thời cũng chính là
nghĩa vụ của nhóm quản lý phải cung cấp đầy đủ thông tin cho giám đốc. Ngược lại, các
giám đốc được quyền dựa vào những thành viên trong hội đồng quản lý và các chuyên
gia khác trong quá trình đưa ra quyết định. Hơn thế nữa, các giám đốc không nên ngần
ngại tham khảo ý kiến của các chuyên gia tư vấn xem thông tin họ được cung cấp là đủ
để ra quyết định hay chưa.
Bảo hiểm trách nhiệm pháp lý
Trong môi trường tranh chấp như hiện nay thì việc kiện tụng rất dễ xảy ra, vì vậy các
công ty cần phải đảm bảo có sự chuẩn bị sắp xếp bồi thường hợp lý và thường xuyên cập
nhật dành cho các thành viên trong hội đồng quản trị, và phải đảm bảo rằng công ty đã
mua bảo hiểm trách nhiệm pháp lý cho các cán bộ vị giám đốc đầy đủ.
Những sự sắp xếp này cần phải được rà soát thường xuyên nhằm đảm bảo rằng các giám
đốc được bảo hiểm đầy đủ trước những rủi ro trách nhiệm pháp lý cá nhân cho những
hành động của họ với tư cách là giám đốc. Mặc dù bảo hiểm trách nhiệm pháp lý cho cán
bộ và giám đốc ngày càng có giá cao, nhưng chúng bao gồm bảo hiểm trong hầu hết các
trường hợp và các công ty nên mua loại bảo hiểm này. Những hạn chế và ngoại lệ trong
gói bảo hiểm cần phải được nghiên cứu cẩn thận, qua đó các giám đốc hiểu rõ chỗ nào họ
được bảo hiểm và chỗ nào không.
Thêm vào đó, các giám đốc nên cân nhắc tác động của sự phá sản của công ty trong phạm
vi hiệu lực của bảo hiểm.
Nguồn: Phong cách Doanh nhâ