Bài giảng Kỹ thuật môi trường: Chương 2 - Trịnh Xuân Báu

Trong bối cảnh công nghiệp hóa và đô thị hóa nhanh chóng, vấn đề ô nhiễm môi trường ngày càng trở nên cấp bách và nghiêm trọng, đặt ra những thách thức lớn đối với sức khỏe con người, hệ sinh thái và sự phát triển bền vững. Việc thấu hiểu khái niệm, các dạng thức và nguồn gốc của ô nhiễm là nền tảng thiết yếu cho mọi nỗ lực bảo vệ môi trường. Chương này sẽ cung cấp cái nhìn tổng quan về ô nhiễm môi trường, từ định nghĩa cơ bản đến các loại hình cụ thể như ô nhiễm nước, không khí và đất, đồng thời nhấn mạnh tầm quan trọng của việc nhận diện và quản lý các tác nhân gây hại.

Sinh viên, giảng viên chuyên ngành Kỹ thuật môi trường, Khoa học môi trường, và các chuyên gia, nhà quản lý môi trường quan tâm đến các vấn đề ô nhiễm và giải pháp bảo vệ môi trường.

Tài liệu này trình bày chi tiết về ô nhiễm môi trường, bắt đầu bằng việc định nghĩa hiện tượng này là sự biến đổi tính chất vật lý, hóa học, sinh học của thành phần môi trường không phù hợp với quy chuẩn kỹ thuật, gây ảnh hưởng xấu đến sức khỏe con người và tự nhiên. Chương này phân loại rõ ràng các dạng ô nhiễm chính, bao gồm ô nhiễm môi trường nước, không khí, đất, tiếng ồn, nhiệt, phóng xạ và các vấn đề môi trường toàn cầu. Đặc biệt, tài liệu đi sâu vào phân tích ô nhiễm môi trường nước, mô tả các đặc trưng của nguồn nước bị ô nhiễm như thay đổi pH, tăng hàm lượng kim loại nặng (Pb, Cd, Hg, As, Zn), anion (PO43-, NO3-, NH4+), giảm ôxy hòa tan (DO), tăng nhu cầu ôxy sinh học (BOD, COD), gây mùi, màu và tăng vi sinh vật có hại. Các nguồn gây ô nhiễm nước được phân loại cụ thể thành nước thải sinh hoạt (từ khu dân cư, thương mại, cơ quan), nước thải công nghiệp (từ khai thác, sản xuất, vệ sinh máy móc), nước thải nông nghiệp (từ canh tác, chăn nuôi), nước chảy tràn và hoạt động của tàu thuyền. Tài liệu cung cấp ví dụ cụ thể về nồng độ bụi trong không khí và các tiêu chuẩn quy định, cũng như hình ảnh minh họa về các loại hình ô nhiễm và nguồn nước thải. Nội dung này trang bị kiến thức nền tảng vững chắc để nhận diện, đánh giá và đề xuất giải pháp xử lý các vấn đề môi trường.