Bài giảng Luật Ngân hàng - Chương 2: Địa vị pháp lý của ngân hàng nhà nước Việt Nam

Nghiên cứu về địa vị pháp lý của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNNVN) là một yếu tố then chốt để hiểu rõ nền tảng thể chế và cơ chế vận hành của chính sách tiền tệ quốc gia. Trong bối cảnh hội nhập kinh tế toàn cầu và sự phát triển không ngừng của thị trường tài chính, vai trò của một ngân hàng trung ương vững mạnh và có định vị pháp lý rõ ràng càng trở nên quan trọng. Tài liệu này nhằm mục đích làm sáng tỏ khái niệm, chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn của NHNNVN, cung cấp cái nhìn toàn diện về cơ cấu tổ chức và hoạt động của định chế tài chính trọng yếu này.

Sinh viên luật, kinh tế, tài chính ngân hàng; nhà nghiên cứu, giảng viên; các chuyên gia và nhà hoạch định chính sách quan tâm đến hệ thống ngân hàng trung ương và chính sách tiền tệ tại Việt Nam.

Tài liệu này cung cấp một phân tích chuyên sâu về địa vị pháp lý của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNNVN), một cơ quan trọng yếu trong hệ thống tài chính quốc gia. Bắt đầu bằng việc xác định khái niệm, tài liệu làm rõ NHNNVN là cơ quan ngang bộ của Chính phủ và đồng thời là ngân hàng trung ương của Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, có tư cách pháp nhân và trụ sở chính tại Hà Nội. Luận điểm chính được xây dựng dựa trên các văn bản pháp luật hiện hành như Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam 2010 và Luật Các tổ chức tín dụng 2010, cùng với các công trình nghiên cứu học thuật liên quan. Nội dung tiếp theo đi sâu vào các chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn của NHNNVN, bao gồm vai trò quản lý nhà nước về tiền tệ, hoạt động ngân hàng và ngoại hối, cũng như các chức năng cốt lõi của một ngân hàng trung ương như phát hành tiền, thực hiện nghiệp vụ ngân hàng với các tổ chức tín dụng và cung ứng dịch vụ tiền tệ cho Chính phủ. Tài liệu cũng phác thảo cơ cấu tổ chức và lãnh đạo điều hành, đồng thời đề cập đến các hoạt động chính của NHNNVN, nhấn mạnh đặc điểm độc đáo khi Chính phủ vừa là cơ quan quản lý trực tiếp vừa là khách hàng. Việc hiểu rõ địa vị pháp lý này là cần thiết để đánh giá hiệu quả chính sách tiền tệ, ổn định vĩ mô và phát triển bền vững của hệ thống ngân hàng.