11/17/2018
1
VIÊM
SINH L BNH - MIỄN DỊCH
Dược sĩ ĐH
BÀI 5
ThS.BS Nguyễn Duy Tài
2
MỤC TIÊU HỌC TẬP
Sau khi học xong bài này, sinh viên có khả năng
MỤC TIÊU HỌC TẬP
Sau khi học xong bài này, sinh viên có khả năng
Mô t 4phnng carilonvnmch trong viêm.
11
Trình bày được ccphnng tê bào trong viêm.
22
Phân tch huqu caphnng tunhoàn trong viêm.
33
Phân tch mi quan hêgiaphnng viêm vacơ thê.
44
ĐẠI CƯƠNG
Viêm là quá trình bệnh lý rất phổ biến vì:
Có rất nhiều yếu tố gây viêm.
Đa dạng về vị trí viêm.
3
ĐẠI CƯƠNG
Viêm là phn ng bo vệ cơ thể nhằm:
oLoại trừ tác nhân gây viêm;
oSửa chữa tổn thương.
ĐẠI CƯƠNG
Là quá trình bệnh lý phc tp với nhiều hiện
tượng:
oRối loạn tuần hoàn,
oWBC đến ổ viêm và thực bào,
oRối loạn chuyển hóa,
oTổn thương tổ chức, tăng sinh tế bào.
ĐẠI CƯƠNG
Cách đây 2000 năm: Anders Celsius đưa ra
4 tính chất ca viêm: sưng, nóng, đỏ, đau.
Aelius Galenus bổ sung : viêm gây ri lon
chc năng.
Metnhicop phát hiện hiện tượng thực bào
trong viêm.
6
11/17/2018
2
ĐẠI CƯƠNG
Conheim nghiên cu về ri lon vn mch
trong viêm.
Virchow (thế kỷ XIX) đã cho rằng viêm là
phn ng cục bộ,nhưng hiện ti người ta
cho rằng viêm là biểu hiện cục bộ ca một
phn ng toàn thân.
7
8
Hoi tử tổ chc
Tổn thương tế bào
Viêm
Viêm là một phn ng phc tp / tổn thương tế bào
Biểu hiện : sưng, đỏ, nóng, đau, ri lon chc năng
Viêm là một phn ng phc tp / tổn thương tế bào
Biểu hiện : sưng, đỏ, nóng, đau, ri lon chc năng
NGUYÊN NHÂN
oVi khuẩn
oVt lý, hoá học,
oCơ học, sinh học
PHÂN LOẠI
Theo nguyên nhân: nhiễm khuẩn và vô khuẩn.
Theo vị tr: nông, sâu.
Theo dịch rỉ viêm: viêm thanh dịch, viêm m....
Theo diễn biến: cấp, mn.
Theo tnh chất: đặc hiệu và không đặc hiệu.
9
BIẾN ĐỔI TRONG VIÊM
1. Ri lon tun hoàn.
2. Ri lon chuyển hóa.
3. Tổn thương mô và tăng sinh tế bào.
10
RỐI LOẠN TUẦN HOÀN
Là ri lon xy ra sớm nhất và dễ
thấy nhất, có thể thực nghiệm trên
màng chân ếch hoặc tai thỏ khi gây
viêm.
11
RỐI LOẠN TUẦN HOÀN
Ri lon vn mch.
To dịch rỉ viêm.
Bch cu xuyên mch.
Hiện tượng thực bào.
12
1
2
3
4
11/17/2018
3
RỐI LOẠN VẬN MẠCH
CO MẠCH
-Hiện tượng:xy ra rất sớm và ngắn;co tiểuđộng mch.
-Cơ Chế:có tính phn x,
-Ýnghĩa:là hiện tượng mở màn cho các hiện
tượng sy ra sau đó.
SUNG HUYẾT ĐNG MẠCH
-Hiện tượng:là hiện tượng các tiểu động mch
giãn. Biểu hiện :da màu đỏ tươi, nóng, căng
phồng,đau,có thể có st.
-Cơ chế:Thot đu do cơ chế thn kinh, sau
được duy trì bằng cơ chế thể dịch.
Biểu hiện bên ngoài ca viêm
SUNG HUYẾT ĐNG MẠCH
- Ý nghĩa:
+To điều kiện cho thành mch tăng tính thấm.
+To điều kiện tế bào thực bào tp trung.
SUNG HUYẾT TNH MẠCH
-Hiện tượng: Các mao tĩnh mạch dãn rộng, biểu
hiện: da bớt nóng, bớt căng, có màu tím sẫm
-Cơ chế:thần kinh vận mạch bị tê liệt, chủ yếu tác
dụng của chất dãn mạch.
-Ýnghĩa:Tạo điều kiện cho bạch cầu bám mạch và
xuyên mạch.
11/17/2018
4
HUYẾT
-Cơ chế: Độ nhớt của máu tăng cao, thành mạch
tăng ma sát dòng máu chảy chậm do:
+ Tác dụng của chất dãn mạch
+ Bạch cầu bám mạch; Vón tụ PLT
+ Tế bào nội mô hoạt hóa, phì đại
+ Nước tràn vào mô kẽ chèn ép mạch
- nghĩa: Cô lập yếu tố gây viêm.
20
HNH THÀNH DỊCH R VIÊM
ĐẠI CƯƠNG
Vị trí:Ổviêm;
Thời điểm: Sung huyết động mch.
Thành phn:
Nước;
Các thành phn hu hình;
Các thành phn hòa tan.
21
CƠ CHẾ
Tăng áp lực thy tĩnh:
oVị trí: Mch máu ti ổ viêm;
oThời điểm: Giai đon sung huyết động mch;
oKết qu: Phù ti ổ viêm.
22
CƠ CHẾ
Tăng áp lực keo:
oGiãn các khe gia các tế bào nội mô thành mch;
oNguyên nhân: các chất có hot tính (H+, NO, histamin,
PG) tác động vào thành mch.
oKếtqu: làm tăng thấm mch, gây thoát protein và các
thành phn hu hình,
oVai trò: lớn trong giai đon sung huyết tĩnh mch và làm
các dịch rỉ viêm giàu protein.
23
CƠ CHẾ
Tăng áp lực thẩm thấu:
oVị trí: ổviêm:
oHu qu: tích li các ion và hóa chất phân tử
nhỏ,
oVai trò gây phù rất quan trọng trong giai đon
máu.
24
11/17/2018
5
THÀNH PHẦN
Cc thành phn hòa tan:
-H2 O, mui, protein huyết tương (albumin, globulin, fibrinogen)
Cc chất mới được hình thành
+ Hot chất trung gian có hot tnh: histamin, serotonin,
acetylcholin…
+ Các kinin : brandikinin, callikrein
+ Cc cytokin: interleukin, yếu t hoi tử u (TNF), interferon
(IFN), leucotrien (LTC4)
NGHA
Khu trú ổ viêm ti chỗ;
Tiêu diệt yếu t gây viêm;
Dịch rỉ viêm có tính chất bo vệ nhưng nếu
lượng quá nhiều sẽ gây chèn ép mô xung quanh,
hn chế hot động ca các cơ quan, …
BẠCH CẦU XUYÊN MẠCH
ĐẠI CƯƠNG
Hiện tượng bch cu thoát ra khỏi lòng
mch đã được Conheim mô t từ thế kỷ
XIX khi quan sát trên thành ruột ếch.
ĐẠI CƯƠNG
Hiện tượng bch cu vn động đến ổ viêm gọi là hiện
tượng hóa hướng động ,đã được mô t bởi Leber (1888),
sau đó là Peiffer và Metchnikoff.
Ngày nay hiện tượng hóa hướng động được nghiên cu
nhiều, có thể gây tổn thương cho tổ chc bình thường,
cn phi kìm hãm bớt.
HIN TƯNG
Bch cu bm mch ;
Xuyên qua thành mch ;
Tiến tới ổ viêm.