Link xem tivi trực tuyến nhanh nhất xem tivi trực tuyến nhanh nhất xem phim mới 2023 hay nhất xem phim chiếu rạp mới nhất phim chiếu rạp mới xem phim chiếu rạp xem phim lẻ hay 2022, 2023 xem phim lẻ hay xem phim hay nhất trang xem phim hay xem phim hay nhất phim mới hay xem phim mới link phim mới

Link xem tivi trực tuyến nhanh nhất xem tivi trực tuyến nhanh nhất xem phim mới 2023 hay nhất xem phim chiếu rạp mới nhất phim chiếu rạp mới xem phim chiếu rạp xem phim lẻ hay 2022, 2023 xem phim lẻ hay xem phim hay nhất trang xem phim hay xem phim hay nhất phim mới hay xem phim mới link phim mới

intTypePromotion=1
ADSENSE

Bài giảng Vật lý đại cương 2: Chương 2 - TS. Phạm Thị Hải Miền

Chia sẻ: Hứa Tung | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:34

33
lượt xem
0
download
 
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Bài giảng Vật lý đại cương 2: Chương 2 - TS. Phạm Thị Hải Miền có nội dung gồm 2 phần: phần A trình bày về dao động cơ, dao động điều hòa, dao động tắt dần, dao động cưỡng bức; phần B trình bày về sóng cơ, sóng âm, sóng dừng... Mời các bạn cùng tham khảo chi tiết nội dung tài liệu.

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Bài giảng Vật lý đại cương 2: Chương 2 - TS. Phạm Thị Hải Miền

  1. CHƢƠNG 2 DAO ĐỘNG SÓNG A. DAO ĐỘNG CƠ 1. Dao động điều hòa . 2. Dao động tắt dần. 3. Dao động cƣỡng bức. B. SÓNG CƠ 1. Sóng cơ. 2. Sóng âm. 3. Sóng dừng. 1
  2. A1. DAO ĐỘNG ĐIỀU HÒA 2
  3. Xét con lắc lò xo gồm quả cầu m gắn vào lò xo chiều dài L và độ cứng k. Kéo m ra khỏi vị trí cân bằng O một đoạn x, xuất hiện lực đàn hồi: Fñh  k.x Áp dụng định luật 2 Newton: F  ma  kx  ma  mx '' 2 d x  kx  m 2 k dt Đặt:   02 m d2x 2 Phương trình vi phân  2   0x  0 -- của dao động cơ điều hòa dt Nghiệm của phương dao động cơ điều hòa: x  A0 cos0t    A0 ,  0 , - biên độ, tần số góc, pha ban đầu của dao động. 2 m 0t    và - T0   2 - pha và chu kỳ dao động. 0 k 3
  4. x  A0 cos0t    Độ dời của vật m dx v  0 A 0 sin0t    Vận tốc của vật dt d2x a  2  02 A 0 cos0 t     02 x Gia tốc của vật dt mv2 1 Wñ   m02 A02 sin 2 0 t    Động năng 2 2 kx 2 1 2 Wt   kA0 cos 2 0 t    Thế năng 2 2 1 2 W  Wd  Wt  kA0  const Cơ năng bảo toàn 2 Động năng và thế năng trong dao động điều hòa biến đổi tuần hoàn và chuyển hóa lẫn nhau, nhưng cơ năng luôn bảo toàn. 4
  5. DAO ĐỘNG CƠ ĐIỀU HÒA CỦA CON LẮC VẬT LÝ • Con lắc vật lý là một vật rắn khối lượng m quay không ma sát quanh một trục ngang cố định đi qua điểm treo của nó. • Kéo con lắc khỏi VTCB góc nhỏ α. Lực Pt tạo momen quay làm con lắc quay quanh trục ngang qua O.   M  I   Pt .OG  I  mgd  (mg )d  I       0 I mgd Đặt: 0  I     0   0 -- PT dao động điều hòa con lắc. 2 2 I T0   2 -- Chu kì dao động. 0 mgd Với: I - mômen quán tính của con lắc đối với trục quay qua O. d – khoảng cách từ khối tâm con lắc đến trục quay. 5
  6. DAO ĐỘNG CƠ ĐIỀU HÒA CỦA CON LẮC ĐƠN • Con lắc đơn gồm một quả cầu nhỏ khối lượng m (xem như chất điểm) treo vào một sợi dây dài l không dãn không khối lượng. • Giải bài toán con lắc đơn tương tự như con lắc vật lý. • Momen quán tính của con lắc đơn I  ml 2 l T0  2 g 6
  7. BÀI TẬP VÍ DỤ 1 Chất điểm m nằm trong trường lực có thế năng: U  U 0 (1  cos  x), (U 0 ,   const ) Tìm chu kì dao động nhỏ của m. Hƣớng dẫn giải dU Lực thế tác dụng lên m: F    U 0 sin  x  U 0 2 x dx PT dao động điều hòa của m: F  ma  U 0 2 x  mx '' U 0 2 x '' x0 m U 0 2 2 m   T  m  U0 7
  8. BÀI TẬP VÍ DỤ 2 Một thanh mảnh đồng chất tiết diện đều, chiều dài L thực hiện dao động nhỏ quanh trục nằm ngang vuông góc với thanh và đi qua điểm M nằm trên thanh. Tìm vị trí điểm M để chu kì dao động của thanh là nhỏ nhất. Hƣớng dẫn giải Momen quán tính của thanh đối với trục quay qua M: 1 I  mL2  mx 2 12 Chu kì dao động điều hòa của thanh: 1 mL2  mx 2 I T  2  2 12 mgx mgx L 2 L Để tìm T min, ta giải PT: T’=0  x  T  4 12 3 g 8
  9. A2. DAO ĐỘNG TẮT DẦN 9
  10. • Nếu vật dao động trong môi trường có lực cản, năng lượng và biên độ dao động sẽ giảm dần theo thời gian.   • Xét con lắc lò xo chịu lực cản Fc  r.v , v – vận tốc của lò xo, r – hệ số cản của môi trường. • Phương trình vi phân của dao động cơ tắt dần: d2x dx 2 2  2   0x  0 dt dt • Nghiệm của phương trình (điều kiện β< ω0): x  A0e t cos 0t    k r 0  - tần số dao động riêng.   - hệ số tắt dần. m 2m 2 2      - tần số dao động tắt dần. o , 10
  11. Khảo sát tính chất của dao động tắt dần • Chu kì dao động: 2 2 2 T  T   o2   2 o  Dao động tắt dần diễn biến chậm hơn dao động riêng (dao động điều hòa). • Biên độ dao động giảm theo t: At  Ae  t  Biên độ dao động tắt dần giảm càng nhanh nếu hệ số cản của môi trường càng lớn. At Ao e  t • Giảm lượng loga:   ln  ln   ( t T )  T At T Ao e 11
  12. BÀI TẬP VÍ DỤ 3 Biết rằng hệ số tắt dần β=6.10-3 s-1 là rất nhỏ so với tần số góc dao động riêng của hệ. Năng lượng dao động ban đầu của hệ là E0 =10 J. Tìm công của lực cản tác dụng lên hệ sau thời gian τ =25 s. Hƣớng dẫn giải • Lực cản làm năng lượng của hệ dao động bị giảm theo thời gian. Vì vậy, công của lực cản bằng độ biến thiên năng lượng của hệ: W  E2  E1 • Năng lượng của hệ dao động tỉ lệ với bình phương biên độ dao động: E  A2 t • Mà: A  A0e • Vì vậy, năng lượng của hệ có thể được biểu diễn: E  E0e2  t  W  E0e2  t  E0  7, 4  10  2,6 J 12
  13. A3. DAO ĐỘNG CƢỠNG BỨC 13
  14. • Dao động cƣỡng bức: Nếu một hệ vật dao động tắt dần được bù lại phần năng lượng đã mất do lực cản bởi một lực kích thích biến đổi tuần hoàn theo thời gian thì hệ sẽ dao động tuần hoàn với cùng chu kỳ của lực kích thích. • Giả sử lực kích thích có dạng: Fkt  F0 . cos t , Ω – tần số lực kích thích. • Phương trình dao động cưỡng bức của hệ vật có dạng: x  A cost   A F0 2 . tg   2     0 2 2 m 2 0  2  4  2 2 14
  15. Hiện tƣợng cộng hƣởng F0 • Khi   ch    2  Amax  2 2 2m 02   2 0 Nếu ma sát nhỏ (β
  16. BÀI TẬP VÍ DỤ 4 Vật thực hiện dao động cưỡng bức trong môi trường có hệ số cản r = 4.10-4 kg/s . Biên độ lực cưỡng bức F0 =10-4 N và chu kì dao động riêng của vật T0 = 1 s. Cho rằng sự tắt dần là rất nhỏ. Tìm giá trị gần đúng của biên độ cộng hưởng. Hƣớng dẫn giải F0 • Biên độ cộng hưởng: Amax  2m 02   2 • Vì sự tắt dần là rất nhỏ nên β
  17. B1. SÓNG CƠ 17
  18. • Quá trình lan truyền dao động cơ trong môi trường đàn hồi được gọi là sóng đàn hồi hay sóng cơ. Sóng cơ không lan truyền được trong chân không vì trong đó không có môi trường đàn hồi. • Phương truyền sóng gọi là tia sóng. • Tập hợp những điểm trong trường sóng tại đó các phần tử dao động cùng pha gọi là mặt sóng. Sóng cầu Sóng phẳng 18
  19. Sóng ngang và sóng dọc • Sóng ngang là sóng trong đó các phần tử của môi trường đàn hồi dao động theo phương vuông góc với tia sóng. Sóng ngang chỉ có thể truyền trong chất rắn và bề mặt chất lỏng. Ví dụ: sóng điện từ, sóng âm. • Sóng dọc là sóng trong đó các phần tử của môi trường đàn hồi dao động dọc theo tia sóng. sóng dọc có thể truyền trong cả chất rắn, chất lỏng và chất khí. Ví dụ: lò xo co dãn. 19
  20. CÁC ĐẶC TRƢNG CỦA SÓNG CƠ • Vận tốc sóng v là quãng đường sóng truyền đi được trong môi trường đàn hồi sau mỗi đơn vị thời gian. 1 v và v  T (đối với chất khí)  Với ρ, T – khối lượng riêng và nhiệt độ của môi trường Ví dụ: trong đồng v = 3600 m/s; trong rượu v = 1210 m/s; trong nước v = 1457 m/s; trong không khí v = 330 m/s ở 00C và v = 343 m/s ở 200C. • Chu kỳ T và tần số f của sóng có trị số đúng bằng chu kỳ và tần số dao động của các phần tử trong trường sóng. • Bƣớc sóng λ là quãng đường sóng truyền đi được sau mỗi chu kỳ: v   vT  f 20
ADSENSE

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

 

Đồng bộ tài khoản
2=>2