BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
TIỂU LUẬN
NGHIỆP VỤ NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
Đề tài:
“Các giải pháp hoàn thiện công tác thẩm định dự án đầu tư
cho vay dài hạn của ngân hàng thương mại”
Giảng viên hướng dẫn: TS. Lại Tiến Dĩnh
Học viên thực hiện: Trần Phương Thảo
Lớp: Ngân hàng 4 – ngày 1
Cao học Khóa 17
Tp. Hồ Chí Minh 2009
Các giải pháp hoàn thiện công tác thẩm định dự án đầu tư cho vay dài hạn của các ngân hàng thtương mại
Trần Phương Thảo Ngân hàng 4 – ngày 1 Cao học khoá 17
2
MỤC LỤC
Trang
Lời mở đầu 3
Chương I Cơ sở lý luận về thẩm định và cho vay dài hạn 4
1.1
Sự cần thiết, mục tiêu, đối tượng của việc thẩm định dự án
cho vay dài hạn
4
1.2
Các nội dung thẩm định dự án đầu tư 5
1.2.1
Thẩm định các thông số dự báo thị trường và doanh thu 5
1.2.2
Thẩm định các thông số xác định chi phí 5
1.2.3
Thẩm định dòng tiền (ngân lưu) của dự án 5
1.2.4
Thẩm định chi phí sử dụng vốn 7
1.2.5
Thẩm định các chỉ tiêu đánh giá dự án và quyết định đầu
tư
9
1.2.6
Phân tích và kiểm soát rủi ro dự án 10
Chương II Thực trạng thẩm định và cho vay dài hạn tại Chi nhánh
Ngân hàng Công thương tỉnh Tiền Giang
12
2.1
Sơ lược về Chi nhánh Ngân hàng Công thương tỉnh Tiền
Giang
12
2.2
Thực trạng thẩm định và cho vay dài hạn tại Chi nhánh
Ngân hàng Công thương tỉnh Tiền Giang
12
Chương III Một số giải pháp hoàn thiện công tác thẩm định dự án đầu
tư trong quyết định cho vay dài hạn của Chi nhánh Ngân
hàng Công thương tỉnh Tiền Giang
16
Kêt luận 18
Tài liệu tham khảo 19
Các giải pháp hoàn thiện công tác thẩm định dự án đầu tư cho vay dài hạn của các ngân hàng thtương mại
Trần Phương Thảo Ngân hàng 4 – ngày 1 Cao học khoá 17
3
LỜI MỞ ĐẦU
Cho vay hay đầu tư sinh lợi từ tiền đã huy động được là lẽ sống còn của các
Ngân hàng thương mại. Cho vay hay đầu tư vào các loại tài sản nào cũng đều là
hoạt động kiếm lợi nhuận. Giữa cho vay và đầu tư cơ bản là giống nhau nhưng có
một số khác biệt nhỏ, do đó đôi khi người ta cũng gọi chung cả hai hoạt động trên
vào một từ là “đầu tư”. Khi ngân hàng đầu tư tiền vốn vào một thương vụ hoặc cho
người sản xuất kinh doanh và tiêu dùng vay, nó trở thành chủ nợ còn các đối tượng
kia là những người vay nợ. Do đó, các khoản đầu tư trên biến thành tài sản có của
ngân hàng. Càng đầu tư nhiều càng sinh lãi nhiều từ vốn đã huy động, nếu không
đầu tư được sẽ phải bị lỗ vì phải trả lãi cho tài sản nợ.
Ngân hàng Thương mại là một đơn vị kinh doanh tiền tệ, bất cứ thành phần
nào vay tiền của ngân hàng đều trở thành con nợ của ngân hàng. Do đó, con nợ của
ngân hàng có thể là mọi người dân ở trong nước và ngoài nước. Ngân hàng có rất
nhiều cách để đầu tư tiền. Sự khác nhau giữa các loại đầu tư này hình thành nên sự
khác nhau trong tài sản có của ngân hàng thương mại, nói cách khác sự đa dạng
trong tài sản có phản ảnh sự đa dạng trong các loại hình đầu tư của ngân hàng.
Trong tiểu luận này, xin nghiên cứu về công tác thẩm định dự án đầu tư cho
vay dài hạn của ngân hàng thương mại – lý luận chung và thực trạng thẩm định và
cho vay dài hạn tại chi nhánh Ngân hàng Công thương tỉnh Tiền Giang đồng thời đề
xuất một số giải pháp nhằm hoàn thiện công tác thẩm định dự án đầu tư trong quyết
định cho vay dài hạn của Chi nhánh.
Các giải pháp hoàn thiện công tác thẩm định dự án đầu tư cho vay dài hạn của các ngân hàng thtương mại
Trần Phương Thảo Ngân hàng 4 – ngày 1 Cao học khoá 17
4
CHƯƠNG I
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ THẨM ĐỊNH VÀ CHO VAY DÀI HẠN
1.1. Sự cần thiết, mục tiêu, đối tượng của việc thẩm định dự án đầu tư cho
vay dài hạn
Cho vay trung hạn là các khoản cho vay có thời hạn cho vay từ một năm đến
năm năm và cho vay dài hạn là các khoản cho vay có thời hạn cho vay từ năm năm
trở lên. Mục đích cho vay trung và dài hạn (sau đây gọi chung là vay dài hạn) là
nhằm đầu tư vào tài sản cố định của doanh nghiệp hoặc đầu tư vào các dự án đầu tư.
Ngoài ra ngân hàng cũng có thể cấp các khoản tín dụng dài hạn để tài trợ cho tài sản
lưu động thường xuyên của doanh nghiệp. Thực tế các khoản tín dụng dài hạn nhằm
mục đích đầu tư vào các dự án đầu tư.
Dưới góc độ khách hàng, các doanh nghiệp có nhu cầu vay dài hạn nhằm để
tài trợ cho việc đầu tư vào tài sản cố định và đầu tư vào một phần tài sản lưu động
thường xuyên, doanh nghiệp có thể sử dụng nguồn vốn dài hạn (vốn chủ sở hữu và
nợ dài hạn) để tài trợ cho những loại tài sản này, nhưng do nguồn vốn chủ sở hữu có
giới hạn nên các doanh nghiệp thường phải sử dụng đến nguồn vốn vay dài hạn.
Doanh nghiệp có thể vay dài hạn thông qua ngân hàng hoặc thông qua việc phát
hành trái phiếu huy động vốn trên thị trường vốn. Do vậy, doanh nghiệp vay dài hạn
không phải là nguồn vốn duy nhất có thể huy động được để tài trợ cho việc đầu tư
vào tài sản cố định.
Dưới góc độ ngân hàng, tín dụng dài hạn là một hình thức cấp tín dụng góp
phần đem lại lợi nhuận cho hoạt động ngân hàng. Do đó, tín dụng dài hạn là một
loại “sản phẩm” mà ngân hàng có thể cung cấp cho khách hàng vì mục đích lợi
nhuận, giúp cho ngân hàng thấy được trách nhiệm của mình phục vụ khách hàng
được tốt hơn đồng thời nâng cao năng lực cạnh tranh của ngân hàng.
Để vay vốn dài hạn của ngân hàng, khách hàng phải lập và nộp bộ hồ sơ vay
vốn dài hạn (dự án đầu tư vốn dài hạn). Dự án đầu tư là căn cứ quan trọng để ngân
hàng xem xét và quyết định cho doanh nghiệp vay vốn dài hạn. Nhìn chung một dự
án đầu tư thường bao gồm các nội dung chủ yếu sau: (i) giới thiệu chung về khách
hàng vay vốn và về dự án; (ii) phân tích sự cần thiết phải đầu tư dự án; (iii) phân
tích sự khả thi về mặt tài chính của dự án; (iiii) phân tích các yếu tố kinh tế-xã hội
của dự án. Trong những nội dung trên thì việc phân tích tính khả thi về tài chính của
dự án rất quan trọng vì dựa vào đây ngân hàng có thể phân tích và đánh giá khả
năng trả nợ và lãi của khách hàng. Để thấy được tính khả thi về tài chính của dự án
khách hàng phải nêu được những căn cứ sau: (i) phân tích và đánh giá tình hình nhu
Các giải pháp hoàn thiện công tác thẩm định dự án đầu tư cho vay dài hạn của các ngân hàng thtương mại
Trần Phương Thảo Ngân hàng 4 – ngày 1 Cao học khoá 17
5
cầu thị trường và giá cả tiêu thụ để làm căn cứ dự báo doanh thu từ dự án; (ii) phân
tích và đánh giá tình hình thị trường và giá cả chi phí để làm căn cứ dự báo chi phí
đầu tư ban đầu và chi phí trong suốt quá trình hoạt động của dự án; (iii) phân tích và
dự báo dòng tiền ròng thu được từ dự án; (4i) phân tích và dự báo chi phí huy động
vốn cho dự án; (5i) xác định các chỉ tiêu NPV, IRR, PP dùng để đánh giá và quyết
định tính khả thi về tài chính của dự án; (6i) nếu dự án lớn và phức tạp cần có thêm
các phân tích về rủi ro thực hiện dự án như phân tích độ nhạy, phân tích tình huống
và phân tích mô phỏng.
Thẩm định tín dụng trước khi quyết định cho vay là điều cần thiết nhằm mục
tiêu đánh giá chính xác và trung thực khả năng sinh lời, hiệu quả thực sự của dự án,
qua đó xác định được khả năng thu hồi nợ khi ngân hàng cho vay để đầu tư vào dự
án.
1.2. Các nội dung thẩm định dự án đầu tư
Quy trình phân tích và ra quyết định đầu tư của khách hàng dựa vào việc phân
tích các chỉ tiêu NPV, IRR và PP. Nhưng việc xác định các chỉ tiêu này lại tùy
thuộc vào mức độ chính xác của các ước lượng ngân lưu và suất chiết khấu mà mức
độ chính xác của ước lượng ngân lưu lại phụ thuộc vào các thông số được sử dụng
để dự báo thị trường, doanh thu và chi phí sản xuất.
1.2.1. Thẩm định các thông số dự báo thị trường và doanh thu
Các thông số dự báo thị trường là những thông số dùng làm căn cứ để dự báo
tình hình thị trường và thị phần của doanh nghiệp chiếm lĩnh trên thị trường, qua đó
có thể ước lượng đượ doanh thu của dự án. Các thông số dự báo thị trường sử dụng
khác nhau tùy theo từng ngành và từng loại sản phẩm, các thông số thường gặp bao
gồm: dự báo tăng trưởng của nền kinh tế; tỷ lệ lạm phát; kim ngạch xuất khẩu; tốc
độ tăng giá; nhu cầu của thị trường về loại sản phẩm dự án sắp đầu tư; ước lượng thị
phần của doanh nghiệp; công suất máy móc thiết bị, ... Các loại thông số này có thể
thu thập từ dự báo kinh tế vĩ mô và kết quả nghiên cứu thị trường.
1.2.2. Thẩm định các thông số xác định chi phí
Các thông số này rất đa dạng và thay đổi tùy theo đặc điểm công nghệ sử dụng
trong từng loại dự án. Các thông số thường dùng để làm cơ sở xác định chi phí bao
gồm: công suất máy móc thiết bị; định mức tiêu hao năng lượng, nguyên vật liệu, sử
dụng lao động, ...; đơn giá các loại chi phí; phưong pháp khấu hao, tỷ lệ khấu hao;
...
1.2.3. Thẩm định dòng tiến (ngân lưu) của dự án
Ngân lưu là bảng dự báo thu chi trong suốt thời gian tuổi thọ của dự án, nó
bao gồm những khoản thực thu hay dòng tiền vào và thực chi hay dòng tiền ra của
dự án tính theo năm.
