GIÁO TRÌNH MÔN HỌC
AN TOÀN LAO ĐỘNG TRONG CÔNG NGHIỆP XÂY DỰNG
1
TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép
dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo.
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh
thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm.
LỜI GIỚI THIỆU
“An toàn lao động trong công nghiệp xây dng” thuộc lnh vc khoa học x hội-
k thut. N nghiên cu và phát hiện và phát hiện nhng nguy hiểm trong sản xuất, độc
hại nghề nghiệpvà đề ra các phương pháp loại bchng hay làm yế rồ tr khử các trưng
hợp tai nạn trong sản xuất, s c và ha hoạn. Trong thc tế không c loại sản xuất nào
hoàn toàn không nguy hiểm và không độc hại. Nhiệm vụ ca bảo hộ lao động là phải
làm giảm xác suất gây ra tai nạn hay bệnh nghề nghiệp cho ngưi lao độngđến nh nhất.
Đồng thi bảo đảm điều kiện tiện nghi ca lao động trong khi đạt được năng suất lao
động cao nhất.
“Tổ chc sản xuất” là môn khoa học về quản lý kinh tế, gip cho ngưi lao động
biết cách tổ chc hợp lý một quá trình sản xuất trong thi công xây lắp, nâng cao kiến
thc nghề. Đồng thi, nó trang bị cho ngưi học nhng kiến thc cơ bản về : Cơ cấu tổ
chc ca một bộ máy sản xuất, tổ chc và b trí hợp lý nơi làm việc, nâng cao năng suất
lao động, đảm bảo tiết kiệm và an toàn trong sản xuất.
Các yêu cu hiện đại ca tiến bộ khoa học – k thut ch c thể được tha mn,
khi c một hệ thng ca tp hợp các nhiệm vụ về bảo hộ lao động c cơ s khoa học
toàn diện và được nghiên cu một cách cặn kẽ. Nền tảng ca hệ thng này là áp dụng
k thut mới an toàn và c năng suất cao, các phương pháp tổ chc lao động tiên tiến và
cơ giới ha toàn bộ.
An toàn lao động được coi là một khoa học trên cơ s gắn kết ca khoa học pháp
lut, k thut và y học. Đi tượng nghiên cu ca nlà con ngưi và quá trnh lao động,
quan hệ tương h ca con ngưi với thiết bị công nghệ, tổ chc lao động và sản xuất,
các quá trnh công nghệ.
Trên cơ s ca các thành tu đ đạt được ca khoa học – kthut và ng dụng
cng như ca các công trnh nghiên cu đ và đang dược tiến hành mà đề ra các biện
pháp và qui chun nhm không ngng nâng cao hơn na trnh độ an toàn lao động trong
sản xuất.
Mặc d đ c nhiều c gắng song giáo trnh chắc chắn vn không tránh khi nhng
thiếu st. Mong nhn được ý kiến đng gp, phê bnh ca các đồng nghiệp cng như
toàn thể các sinh viên, để cun giáo trnh ln sau được tt hơn.
Cần Thơ, ngày tháng năm 2021
Tác giả
1. Nguyễn Trung Quang
2. Ngô Thanh
2
MỤC LỤC
TT
Tên chương, bài
Trang
1
Li giới thiệu
1
2
Mục lục
2
3
Giáo trnh môn học
3
4
Chương 1. Nhng vấn đề chung về An toàn lao động
4
5
Chương 2. Hệ thng tổ chc và quản lý công tác An toàn lao
động
9
6
Chương 3. Tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp
19
7
Chương 4. An toàn và vệ sinh lao động
25
8
Chương 5. Quyền và ngha vụ ca ngưi sử dụng lao động và
ngưi lao động
28
9
Chương 6. K thut an toàn điện
36
10
Chương 7. K thut phòng cháy cha cháy
43
11
Chương 8. K thut an toàn nghề k thut xây dng
48
Bài 1. Tổ chc mặt bng, an toàn trong bc xếp vt tư
48
Bài 2. An toàn trong công tác sử dụng xe máy, dụng cụ thi công
50
Bài 3. An toàn trong công tác đất
51
Bài 4. An toàn trong công tác xây
53
Bài 5. An toàn trong công tác trát, lớp mái
55
Bài 6. An toàn trong công tác giàn giáo và sơn – vôi
57
Bài 7. An toàn trong công tác lắp ghép
59
Bài 8. An toàn trong công tác ván khuôn, ct thép, bê tông
61
Câu hi nâng cao chương 8
63
12
Chương 9. Một s biện pháp tổ chc quản lý sản xuất đơn vị
kinh tế cơ s
64
13
Tài liệu tham khảo
80
3
GIÁO TRÌNH MÔN HỌC
Tên môn học: An toàn lao động;
Mã số môn học: MH 08;
Thời gian thực hiện: 45 gi (Lý thuyết 39 gi, bài tp 04 gi, kiểm tra 02 gi)
I. Vị trí, tính chất của môn học:
- Vị trí môn hoc: Môn an toàn lao động là một trong các môn k thut cơ s, được
b trí học trước các môn học/mô đun chuyên môn nghề;
- Tính chất môn học:
+ An toàn lao động là một trong nhng môn học c vị trí quan trọng trong các
môn cơ s, là môn học bắt buộc đi với học sinh học nghề dài hạn chuyên ngành xây
dng dân dụng công nghiệp. Môn học an toàn lao động va ctính lý lun và va c
tính thc tiễn. T thc tiễn hoạt động nghề nghiệp rt ra bài học kinh nghiệm, đảm bảo
quyền và ngha vụ ca ngưi lao động và sc khe cộng đồng.
- Tổ chc sản xuất là môn khoa học về quản lý kinh tế, gip cho ngưi lao động
biết cách tổ chc hợp lý một quá trình sản xuất trong thi công xây lắp, nâng cao kiến
thc nghề.
II. Mục tiêu môn học
- Về kiến thức:
- Trnh bày được nhng kiến thc cơ bản về lut An toàn lao động;
- Nêu được các quy định hiện hành về công tác An toàn lao động, quyền lợi và
ngha vụ ca ngưi lao động.
- Trang bị cho ngưi học nhng kiến thc cơ bản về: Cơ cấu tổ chc ca một bộ
máy sản xuất, tổ chc và b trí hợp lý nơi làm việc, nâng cao năng suất lao động, đảm
bảo tiết kiệm và an toàn trong sản xuất.
- Về kỹ năng:
Áp dụng được các văn bản, quy phạm và các lut An toàn lao động vào trong
công việc, đảm bảo quyền và trách nhiệm ca ngưi lao động với công việc.
Trnh bày được một s nội dung cơ bản ca công tác tổ chc quản lý sản xuất
đơn vị kinh tế cơ s theo cơ chế thị trưng
- Về năng lực tự chủ và trách nhiệm:
Gip cho ngưi học ý thc được quyền và ngha vụ, phòng tránh được các bệnh
nghề nghiệp, đồng thi nâng cao ý thc trách nhiệm với cộng đồng.
Phải coi tổ chc sản xuất phù hợp là yếu t quyết định đến s thành công ca ca
quá trình sản xuất mà có ý thc tham gia xây dng và tạo môi trưng sản xuất hợp lý.
III.Nội dung môn học:
4
Chương 1
NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ AN TOÀN LAO ĐỘNG
Mục tiêu:
- Nêu được khái niệm, ý nghĩa, nội dung của công tác An toàn lao động;
- Biết vận dụng các quy định, hệ thống pháp luật về An toàn lao động vào thực
tế khi tham gia lao động sản xuất.
1. MỘT SỐ KHÁI NIỆM
TT
Thuật ngữ
Nội dung
1
An toàn lao
động.
Tình trạng điều kiện lao động không gây ra nguy hiểm trong lao
động sản xuất .
2
Điều kiện lao
động.
Tổng thể các yếu t kinh tế, xã hội, tổ chc, k thut, t nhiên
… thể hiện qua quá trình công nghệ, công cụ lao động, con
ngưi lao động, môi trưng lao động và s tác động qua lại gia
chúng tạo nên nhng điều kiện cn thiết cho hoạt động ca con
ngưi trong quá trnh lao động sản xuất.
3
Yêu cu an
toàn lao động.
Các yêu cu phải thc hiện nhm đảm bảo an toàn lao động
trong quá trnh lao động sản xuất.
4
S nguy hiểm
trong lao động
sản xuất .
Khả năng tác động ca các yếu t nguy hiểm và có hại trong lao
động sản xuất đi với ngưi lao động .
5
Yếu t nguy
hiểm trong lao
động sản xuất .
Yếu t c tác động gâu chấn thương cho ngưi lao động trong
quá trnh lao động sản xuất.
6
Yếu t có hại
trong lao động
sản xuất .
Yếu t c tác động gây bệnh cho ngưi lao động trong quá
trnh lao động sản xuất.
7
An toàn ca
thiết bị sản
xuất .
Tính chất ca thiết bị đảm bảo được tình trạng an toàn khi thc
hiện các chc năng đ qui định trong nhng điều kiện xác định
và trong suất thi gian sử dụng, vn hành sản xuất.
8
An toàn ca
quá trình sản
xuất .
Tính chất ca quà trình sản xuất đảm bảo được tình trạng an
toàn khi thc hiện các tông s đ cho và trong suất thi gian qui
định.
9
Phương tiện
bảo vệ ngưi
lao động .
Phương tiện dng để phòng nga hoặc làm giảm tác động các
yếu t nguy hiểm và có tác hại trong sản xuất đi với ngưi lao
động.
10
K thut an
toàn
Hệ thng các biện pháp và phương tiện về tổ chc và k thut
nhm phòng nga s tác động ca các yếu t nguy hiểm trong
sản xuất đi với ngưi lao động.
11
Vệ sinh sản
xuất.
Hệ thng các biện pháp và phương tiện tổ chc vệ sinh học và
k thut vệ sinh nhm phòng nga s tác động ca các yếu t
nguy hiểm đi với ngưi lao động.
12
Bảo hộ lao
động.
Hệ thng các văn bản pháp lut và các biện pháp tương ng về
tổ chc kinh tế, xã hội, k thut và vệ sinh học nhm đảm bảo