UBND TỈNH THANH HÓA
TRƯỜNG CAO ĐẲNG CÔNG NGHIỆP THANH HOÁ
------------
GIÁO TRÌNH
MÔN HỌC/MÔ ĐUN: XÂY TƯỜNG CƠ BẢN
NGÀNH, NGHỀ: KỸ THUẬT XÂY DỰNG
TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG
Ban hành kèm theo Quyết định số: /QĐ-TCĐCN ngày….
tháng…..năm
2025 của Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Công nghiệp Thanh Hóa
1
Thanh Hóa, năm 2025
2
TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được
phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh
doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm.
LỜI GIỚI THIỆU
“Nghề nề” là nghề truyền thống, được thi công bằng phương pháp thủ công
là chủ yếu, các công việc trong nghề được thực hiện, yêu cầu cần phải bền vững
đảm bảo tính mĩ quan và nhu cầu người sử dụng. Bố cục và nội dung giáo trình
không viết tuần tự theo chương mục nhỏ như cách viết truyền thống trước đây mà
viết theo từng nhiệm vụ (Mô đun). Mỗi Môđun được người viết chia thành các
công việc (các bài). Mỗi công việc được người viết chú ý phân tích sâu từng kỹ
năng nghề để người học tiếp thu dễ dàng. Học xong một Môđun người học có thể
làm ngay được các công việc cụ thể trong Môđun đó.
Toàn bộ nội dung của Môđun 16. Xây tường cơ bản được chia thành 10 công
việc – do ………………………..biên soạn (xem nội dung tổng quát và phân bổ
thời gian tại trang 2 và 3.
Khi soạn thảo giáo trình này, tác giả đã nhận được nhiều sự động viên và
góp ý của các đồng chí lãnh đạo lãnh đạo trường Cao đẳng Công nghiệp Thanh
Hóa; các đồng nghiệp đang dạy nghề “Kỹ thuật xây dựng” trình độ cao đẳng
trong và ngoài trường. Tác giả xin chân thành cảm ơn.
Vì giáo trình dạy trình độ cao đẳng “Kỹ thuật xây dựng” viết theo phương
pháp Môđun mới được xuất bản lần đầu nên không thể tránh khỏi sai sót. Rất
mong được bạn đọc góp ý để lần tái bản sau cuốn sách được tốt hơn.
Thanh Hóa, ngày tháng năm 2025
Tham gia biên soạn
1. Chủ biên:
2.
3
MỤC LỤC
LỜI GIỚI THIỆU....................................................................................................3
BÀI 1: Vữa xây dựng thông thường........................................................................9
1. Khái niệm và phân loại..................................................................................10
1.1. Khái niệm
...................................................................................................10
1.2. Phân loại vữa
..............................................................................................10
2. Các tính chất cơ bản của vữa.........................................................................10
2.1. Tính lưu động
.............................................................................................10
2.2. Tính giữ nước
.............................................................................................11
2.3. Tính bám dính
.............................................................................................12
2.4. Tính chịu lực
...............................................................................................12
2.5. Tính co nở
...................................................................................................12
3. Phạm vi sử dụng của vữa...............................................................................13
3.1.Vữa vôi
........................................................................................................13
3.2. Vữa tam hợp
...............................................................................................13
3.3. Vữa xi măng cát
..........................................................................................13
BÀI 2: Trộn vữa....................................................................................................14
1. Yêu cầu kỹ thuật............................................................................................14
1.1. Yêu cầu chất lượng vật liệu
........................................................................14
1.2. Yêu cầu chất lượng vữa
..............................................................................14
2. Tính liều lượng vật liệu thành phần cho một cối trộn...................................14
2.1. Định mức cấp phối cho 1m3 vữa
................................................................14
2.2. Định mức cấp phối theo thể tích xi măng
...................................................16
2.3. Tính lượng vật liệu thành phần cho cối trôn theo 1 bao xi măng (50kg)
...16
2.4. Tính lượng vật liệu thành phần cho cối trộn có thể tích cho trước
.............17
3. Tổ chức trộn vữa............................................................................................17
3.1. Bố trí trạm trộn vữa
....................................................................................17
3.2. Dụng cụ trộn vữa thủ công
.........................................................................17
3.3. Máy trộn vữa
.............................................................................................. 18
4. Trình tự trộn vữa thủ công.............................................................................18
4.1. Trình tự trộn vữa vôi
..................................................................................18
Hình 2.2.Trộn vữa bằng thủ công......................................................................19
4.2. Trình tự trộn vữa xi măng cát
.....................................................................19
4.3. Trình tự trộn vữa tam hợp
..........................................................................19
5. Trình tự trộn vữa bằng máy...........................................................................19
6. An toàn lao động và vệ sinh công nghiệp......................................................20
6.1. Trang bị bảo hộ lao động
............................................................................20
6.2. Quy định an toàn khi sử dụng máy trộn
.....................................................20
6.3. Vệ sinh sau ca trộn vữa...............................................................................20
BÀI 3: Khối xây gạch............................................................................................22
1. Yêu cầu kỹ thuật của khối xây gạch..............................................................22
1.1. Yêu cầu chất lượng vật liệu
........................................................................22
1.2 Yêu cầu chất lượng khối xây
.......................................................................22
2. Cấu tạo khối xây............................................................................................23
2.1. Chiều dày tường gạch
.................................................................................23
4
2.2. Cấu tạo góc tường (L)
.................................................................................23
2.3. Cấu tạo góc tường chữ đinh (T)
.................................................................25
2.4. Cấu tạo góc tường chữ thập ( + )
................................................................27
3. Kiểm tra, đánh giá chất lượng khối xây........................................................27
3.1. Bảng trị số sai lệch cho phép của khối xây
................................................27
3.2. Phương pháp kiểm tra đánh giá chất lượng khối xây
.................................28
BÀI 4: Xây tường chiều dày ≥ 220; ≤ 105............................................................30
1. Chuẩn bị dụng cụ, vật liệu, hiện trường........................................................30
1.1. Chuẩn bị dụng cụ xây gạch
........................................................................30
1.2. Chuẩn bị vật liệu, hiện trường
....................................................................32
2. Trình tự thao tác xây......................................................................................32
2.1. Thao tác xây tường 220
..............................................................................32
2.2. Thao tác xây tường 105
..............................................................................34
2.3. Thao tác xây tường 335
..............................................................................34
2.4. Thao tác xây tường 60
................................................................................34
3. Các sai phạm và cách khắc phục...................................................................35
3.1. Sai phạm trong khâu chuẩn bị
....................................................................35
3.2. Sai phạm thao tác
........................................................................................36
4. An toàn lao động khi thao tác xây.................................................................36
4.1. An toàn cho sản phẩm
................................................................................36
4.2. An toàn cho con người
...............................................................................36
BÀI 5: Xây mỏ......................................................................................................37
1. Khái niệm, phân loại và phạm vi áp dụng.....................................................37
1.1. Khái niệm
...................................................................................................37
1.2. Cấu tạo
........................................................................................................37
1.3. Phạm vi áp dụng
.........................................................................................39
2. Các yêu cầu kỹ thuật......................................................................................39
2.1. Yêu cầu kỹ thuật chung
..............................................................................39
2.2. Yêu cầu kỹ thuật riêng
................................................................................39
3. Phương pháp xây mỏ.....................................................................................40
3.1. Xây mỏ dật tường 220
................................................................................40
3.2. Xây mỏ dật tường 105
................................................................................43
3.3. Xây mỏ nanh
...............................................................................................43
Hình 5.14.
Áp thước cữ xây mỏ nanh
...............................................................45
3.4. Xây mỏ hốc
.................................................................................................45
4. Các sai phạm và cách khắc phục...................................................................47
4.1. Các mỏ cùng trục không phẳng, thẳng với nhau
........................................47
4.2. Số lượng lớp xây ở các mỏ khác nhau ở cùng một cốt
...............................47
BÀI 6: Xây tường trừ cửa......................................................................................48
1. Khái niệm, phân loại......................................................................................48
1.1. Khái niệm
...................................................................................................48
1.2. Phân loại
.....................................................................................................48
2. Yêu cầu kỹ thuật............................................................................................48
2.1. Yêu cầu về kích thước của ô trống
.............................................................48
2.2. Yêu cầu về cấu tạo, vị trí và số lượng lỗ chờ
.............................................48
5