§Ò ¸n m«n häc
NguyÔn ThÞ Chinh - Líp KT15G 1
Lêi më ®Çu
Nh÷ng n¨m võa qua ®Êt níc ta ®ang tõng bíc tiÕn lªn Chñ nghÜa X·
héi theo ®Þnh híng c«ng nghiÖp hãa, hiÖn ®¹i ho¸ ph¸t triÓn l©u dµi. Cïng
víi qu¸ tr×nh ph¸t triÓn kinh tÕ vµ ®æi míi c¬ chÕ kinh tÕ, hÖ thèng kÕ to¸n
ViÖt Nam ®· kh«ng ngõng ph¸t triÓn vµ hoµn thiÖn, gãp phÇn tÝch cùc vµo viÖc
t¨ng cêng vµ n©ng cao chÊt lîng qu¶n lý tµi chÝnh cña Nhµ níc vµ trong
qu¶n lý doanh nghiÖp. Víi tinh thÇn chung ®ã, hÖ thèng kÕ to¸n doanh nghiÖp
míi ®· ®îc x©y dùng phï hîp víi ®Æc ®iÓm kinh tÕ, yªu cÇu qu¶n trÞ kinh
doanh cña doanh nghiÖp.. Tuy nhiªn, ®Ó phï hîp víi nh÷ng quy ®Þnh míi vÒ
c¬ chÕ tµi chÝnh ®èi víi c¸c doanh nghiÖp hiÖn nay th× hÖ thèng kÕ to¸n ph¶i
thêng xuyªn bæ sung, hoµn thiÖn ®Ó phï hîp víi thùc tÕ.
Trong nh÷ng vÊn ®Ò cÇn ®Ò cËp hiÖn nay th× viÖc h¹ch to¸n khÊu hao TSC§
còng rÊt quan träng cÇn ®îc xem xÐt, ®¸nh gi¸. Bëi c¸c doanh nghiÖp khi sö
dông TSC§ ph¶i tÝnh to¸n vµ ph©n bæ dÇn gi¸ trÞ cña TSC§ vµo chi phÝ kinh
doanh trong tõng kú h¹ch to¸n nh»m môc ®Ých thu håi dÇn vèn ®Çu t, ph¶n
¸nh hao mßn cña TSC§ vµ tÝnh ®ñ chi phÝ vµo chi phÝ tõng kú.
XuÊt ph¸t tõ môc tiªu vµ tÇm quan träng cña c«ng t¸c tæ chøc h¹ch to¸n
khÊu hao TSC§ trong doanh nghiÖp lµ rÊt cÇn thiÕt nªn em ®· chän ®Ò tµi: “
Mét sè vÊn ®Ò vÒ khÊu hao TSC§ trong doanh nghiÖp” .
§èi tîng vµ ph¹m vi nghiªn cøu:
- §èi tîng nghiªn cøu: Nghiªn cøu vÊn ®Ò vÒ khÊu hao TSC§ trong
doanh nghiÖp.
- Ph¹m vi nghiªn cøu: Nghiªn cøu vÊn ®Ò vÒ khÊu hao TSC§ trong
doanh nghiÖp theo chÕ ®é tµi chÝnh hiÖn hµnh ( QuyÕt ®Þnh 206/2003 – BTC
cña bé tµi chÝnh vÒ qu¶n lý, sö dông vµ trÝch khÊu hao TSC§)
Môc ®Ých nghiªn cøu:
- Lµm râ c¬ së lý luËn, thùc tiÔn vµ sù cÇn thiÕt vÒ trÝch khÊu hao TSC§
trong doanh nghiÖp.
Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software
http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.
§Ò ¸n m«n häc
NguyÔn ThÞ Chinh - Líp KT15G 2
- Lµm râ mét sè vÊn ®Ò vÒ trÝch khÊu hao TSC§: C¸c ph¬ng ph¸p trÝch
khÊu hao, Nguyªn t¾c trÝch khÊu hao, ph¬ng ph¸p h¹ch to¸n khÊu hao TSC§.
- §¸nh gi¸ vµ kiÕn nghÞ vÒ trÝch khÊu hao TSC§ theo chÕ ®é tµi chÝnh
hiÖn hµnh vÒ qu¶n lý, sö dông vµ trÝch khÊu hao TSC§ (QuyÕt ®Þnh206/2003 –
BTC cña Bé tµi chÝnh.
Ph¬ng ph¸p Nghiªn cøu:
- Ph¬ng ph¸p ph©n tÝch
- Ph¬ng ph¸p tæng hîp
- Ph¬ng ph¸p so s¸nh
KÕt cÊu cña ®Ò ¸n:
§Ò ¸n m«n häc ngoµi phÇn më ®Çu, kÕt luËn, danh môc tµi liÖu tham kh¶o,
phô lôc, ®Ò ¸n m«n häc gåm 3 phÇn:
PhÇn I : C¬ së lý luËn vÒ khÊu hao TSC§ trong doanh nghiÖp
PhÇn II : Mét sè vÊn ®Ò vÒ khÊu hao TSC§ trong doanh nghiÖp
PhÇn III: §¸nh gi¸ vµ kiÕn nghÞ
Em xin ch©n thµnh c¶m ¬n sù híng dÉn, gióp ®ì cña C« gi¸o Th¹c sÜ
Ph¹m Minh Hång trong thêi gian em lµm ®Ò ¸n m«n häc. Trong qu¸ tr×nh viÕt
®Ò ¸n m«n häc em kh«ng tr¸nh khái nh÷ng h¹n chÕ, thiÕu sãt, rÊt mong ®îc
sù ®ãng gãp ý kiÕn cña thµy c« ®Ó em tiÕp tôc häc hái nhiÒu h¬n n÷a.
Sinh viªn thùc hiÖn:
NguyÔn THÞ Chinh
Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software
http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.
§Ò ¸n m«n häc
NguyÔn ThÞ Chinh - Líp KT15G 3
Néi dung
PhÇn I: C¬ së lý luËn vÒ khÊu hao TSC§
trong doanh nghiÖp
I. Tiªu chuÈn, nhËn biÕt vµ ph©n lo¹i TSC§:
1. Tiªu chuÈn vµ nhËn biÕt TSC§:
Ch¾c ch¾n thu ®îc lîi Ých kinh tÕ trong t¬ng lai tõ viÖc sö dông tµi
s¶n ®ã: Lîi Ých kinh tÕ do tµi s¶n mang l¹i ®îc biÓu hiÖn ë viÖc t¨ng doanh
thu, tiÕt kiÖm chi phÝ, t¨ng chÊt lîng cña s¶n phÈm, dÞch vô khi doanh nghiÖp
kiÓm so¸t vµ sö dông mét t¶i s¶n nµo ®ã.
Gi¸ trÞ ban ®Çu cña tµi s¶n ph¶i ®îc x¸c ®Þnh mét c¸ch tin cËy: Tiªu
chuÈn nµy yªu cÇu mét tµi s¶n nµo ®ã muèn ®îc ghi nhËn lµ TSC§ th× ph¶i
cã c¬ së kh¸ch quan ®Ó x¸c ®Þnh gi¸ trÞ ban ®Çu cña nã.
Cã thêi gian sö dông tõ 1 n¨m trë lªn: Tiªu chuÈn nµy nh»m cô thÓ
ho¸ tiªu chuÈn thø nhÊt cña TSC§. Lîi Ých kinh kÕ trong t¬ng lai do viÖc sö
dông TSC§ kh«ng ph¶i lµ trong mét n¨m tµi chÝnh mµ Ýt nhÊt lµ 2 n¨m.
Cã gi¸ trÞ tõ 10 triÖu ®ång trë lªn: Theo quan ®iÓm cña chÕ ®é tµi
chÝnh hiÖn hµnh, mét tµi s¶n cã gi¸ trÞ tõ 10 triÖu ®ång trë lªn th× ®îc coi lµ
cã gi¸ trÞ lín.
2. Ph©n lo¹i TSC§:
§Ó tiÕn hµnh ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh vµ c¸c ho¹t ®éng kh¸c, ®ßi
hái doanh nghiÖp ph¶i huy ®éng, ph©n phèi vµ sö dông mét khèi lîng tµi s¶n
nhÊt ®Þnh. Mét lo¹i tµi s¶n nµo ®ã ®îc ghi nhËn lµ tµi s¶n cña doanh nghiÖp
khi nã ®¸p øng ®îc hai tiªu chuÈn c¬ b¶n lµ: Doanh nghiÖp kiÓm so¸t ®îc
tµi s¶n ®ã; Dù tÝnh ®em l¹i lîi Ých kinh tÕ trong t¬ng lai cho doanh nghiÖp.
Khi sö dông TSC§ th× c¸c doanh nghiÖp ph¶i tÝnh to¸n vµ ph©n bæ mét c¸ch
cã hÖ thèng nguyªn gi¸ cña TSC§ vµo chi phÝ kinh doanh trong tõng kú h¹ch
to¸n vµ gäi lµ khÊu hao TSC§.
Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software
http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.
§Ò ¸n m«n häc
NguyÔn ThÞ Chinh - Líp KT15G 4
§Ó lµm râ vÒ vÊn ®Ò khÊu hao TSC§ cÇn ph©n lo¹i TSC§ vµ c¸c kh¸i
niÖm liªn quan ®Õn vÊn ®Ò khÊu hao TSC§.
2.1. TSC§ h÷u h×nh:
Tµi s¶n cè ®Þnh h÷u h×nh lµ nh÷ng t liÖu lao ®éng chñ yÕu cã h×nh th¸i
vËt chÊt (tõng ®¬n vÞ tµi s¶n cã kÕt cÊu ®éc lËp hoÆc lµ mét hÖ thèng gåm
nhiÒu bé phËn tµi s¶n liªn kÕt víi nhau ®Ó thùc hiÖn mét hay mét sè chøc n¨ng
nhÊt ®Þnh) tho¶ m·n c¸c tiªu chuÈn cña TSC§ h÷u h×nh, tham gia vµo nhiÒu
chu kú kinh doanh nhng vÉn gi÷ nguyªn h×nh th¸i vËt chÊt ban ®Çu nh Nhµ
cöa, vËt kiÕn tróc, m¸y mãc, thiÕt bÞ,…
2.2. TSC§ v« h×nh:
TSC§ v« h×nh lµ nh÷ng tµi s¶n kh«ng cã h×nh th¸i vËt chÊt, thÓ hiÖn mét
lîng gi¸ trÞ ®· ®îc ®Çu t tho¶ m·n c¸c tiªu chuÈn cña tµi s¶n cè ®Þnh v«
h×nh, tham gia vµo nhiÒu chu kú kinh doanh, nh mét sè chi phÝ liªn quan
trùc tiÕp tíi ®Êt sö dông; chi phÝ vÒ quyÒn ph¸t hµnh, b»ng ph¸t minh, b»ng
s¸ng chÕ, b¶n quyÒn t¸c gi¶,…
2.3. TSC§ thuª tµi chÝnh:
TSC§ thuª tµi chÝnh lµ nh÷ng tµi s¶n cè ®Þnh mµ doanh nghiÖp thuª cña
c«ng ty cho thuª tµi chÝnh. Khi kÕt thóc thêi h¹n thuª, bªn thuª ®îc quyÒn
lùa chän mua l¹i tµi s¶n thuª hoÆc tiÕp tôc thuª theo c¸c ®iÒu kiÖn ®· tho
thuËn trong hîp ®ång thuª tµi chÝnh. Tæng sè tiÒn thuª mét lo¹i tµi s¶n quy
®Þnh t¹i hîp ®ång thuª tµi chÝnh, Ýt nhÊt ph¶i t¬ng ®¬ng víi gi¸ trÞ cña tµi
s¶n ®ã t¹i thêi ®iÓm ký hîp ®ång.
3. C¸c kh¸i niÖm c¬ b¶n vÒ KhÊu hao TSC§:
3.1. Kh¸i niÖm vÒ khÊu hao TSC§:
KhÊu hao TSC§ lµ viÖc tÝnh to¸n vµ ph©n bæ mét c¸ch cã hÖ thèng
nguyªn gi¸ cña TSC§ vµo chi phÝ s¶n xuÊt, kinh doanh trong thêi gian sö
dông cña TSC§.
3.2. Kh¸i niÖm vÒ gi¸ trÞ hao mßn luü kÕ cña TSC§:
Gi¸ trÞ hao mßn luü kÕ cña TSC§ lµ tæng céng gi¸ trÞ hao mßn cña tµi
s¶n cè ®Þnh tÝnh ®Õn thêi ®iÓm b¸o c¸o.
Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software
http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.
§Ò ¸n m«n häc
NguyÔn ThÞ Chinh - Líp KT15G 5
3.3. Kh¸i niÖm vÒ hao mßn TSC§:
Hao mßn TSC§ lµ sù gi¶m dÇn gi¸ trÞ sö dông vµ gi¸ trÞ cña tµi s¶n cè
®Þnh do tham gia vµo ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh, do bµo mßn cña tù
nhiªn, do tiÕn bé kü thuËt,… trong qu¸ tr×nh ho¹t ®éng cña tµi s¶n cè ®Þnh.
II. Sù cÇn thiÕt vÒ qu¶n lý, sö dông vµ trÝch khÊu hao TSC§
trong doanh nghiÖp:
Hao mßn TSC§ lµ mét ph¹m trï mang tÝnh kh¸ch quan, muèn x¸c ®Þnh
gi¸ trÞ hao mßn cña mét TSC§ nµo ®ã th× c¬ së cã tÝnh kh¸ch quan nhÊt lµ
th«ng qua gi¸ c¶ thÞ trêng, tøc lµ ph¶i so s¸nh gi¸ c¶ cña TSC§ cò víi TSC§
míi cïng lo¹i. Tuy nhiªn, TSC§ ®îc ®Çu t mua s¾m lµ ®Ó sö dông l©u dµi
cho qu¸ tr×nh kinh doanh, do vËy, c¸c doanh nghiÖp kh«ng thÓ x¸c ®Þnh gi¸ trÞ
hao mßn TSC§ theo ph¬ng ph¸p nh trªn.
NhËn thøc ®îc sù hao mßn TSC§ cã tÝnh kh¸ch quan, cho nªn khi sö
dông TSC§, c¸c doanh nghiÖp ph¶i tÝnh to¸n vµ ph©n bæ nguyªn gi¸ cña
TSC§ vµo chi phÝ kinh doanh trong tõng kú h¹ch to¸n. Môc ®Ých cña viÖc
trÝch khÊu hao TSC§ lµ gióp cho c¸c doanh nghiÖp tÝnh ®óng, tÝnh ®ñ chi phÝ
sö dông TSC§ vµ thu håi vèn ®Çu t ®Ó t¸i t¹o TSC§ khi chóng bÞ hháng
hoÆc thêi gian kiÓm so¸t hÕt hiÖu lùc. Nh vËy, khÊu hao TSC§ lµ mét ho¹t
®éng cã tÝnh chñ quan lµ con sè gi¶ ®Þnh vÒ sù hao mßn cña TSC§ trong qu¸
tr×nh sö dông. ChÝnh v× vËy, vÒ ph¬ng tiÖn kÕ to¸n, gi¸ trÞ hao mßn cña TSC§
®îc tÝnh b»ng sè khÊu hao luü kÕ ®Õn thêi ®iÓm x¸c ®Þnh. Khi TSC§ b¾t ®Çu
®a vµo sö dông t¹i doanh nghiÖp th× gi¸ trÞ hao mßn coi nh b»ng kh«ng ( trõ
trêng hîp TSC§ chuyÓn giao gióp c¸c ®¬n vÞ thµnh viªn h¹ch to¸n phô thuéc
trong doanh nghiÖp, gi¸ trÞ hao mßn TSC§ bªn nhËn ®îc tÝnh b»ng gi¸ trÞ
hao mßn ghi trªn sor cña ®¬n vÞ giao).
TSC§ cña doanh nghiÖp cã nhiÒu thø, nhiÒu lo¹i víi ®Æc tÝnh hao mßn
kh¸c nhau, cho nªn c¸c doanh nghiÖp ph¶i x¸c ®Þnh ph¬ng ph¸p tÝnh khÊu
hao phï hîp víi tõng TSC§. Tuy nhiªn, c¸c ph¬ng ph¸p khÊu hao kh¸c nhau
sÏ cho kÕt qu¶ c¸c kh¸c nhau vÒ chi phÝ khÊu hao TSC§ vµ qua ®ã ¶nh hëng
Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software
http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.