Khóa luận tốt nghiệp: Vận dụng phương pháp dạy học tích cực trong dạy học Tiếng Việt lớp 5

Trong bối cảnh giáo dục hiện đại hướng đến phát triển năng lực người học, việc đổi mới phương pháp dạy học (PPDH) trở thành yêu cầu cấp thiết để đào tạo thế hệ có khả năng thích ứng và giải quyết vấn đề. Môn Tiếng Việt ở bậc tiểu học đóng vai trò trung tâm, là công cụ nền tảng cho mọi hoạt động học tập. Đặc biệt, với sự thay đổi chương trình giáo dục phổ thông và bộ sách giáo khoa mới cho lớp 5 vào năm học 2024-2025, việc nghiên cứu và vận dụng các phương pháp dạy học tích cực càng trở nên quan trọng. Đề tài này nhằm khảo sát cơ sở lý luận và thực tiễn của việc áp dụng PPDH tích cực trong dạy học Tiếng Việt lớp 5, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục và phát triển toàn diện năng lực, phẩm chất cho học sinh.

Giáo viên tiểu học (đặc biệt là giáo viên dạy Tiếng Việt lớp 5), sinh viên và nghiên cứu sinh ngành Giáo dục Tiểu học, cán bộ quản lý giáo dục quan tâm đến đổi mới phương pháp dạy học.

Nghiên cứu này tập trung vào việc vận dụng các phương pháp dạy học tích cực (PPDH tích cực) nhằm nâng cao hiệu quả giảng dạy môn Tiếng Việt cho học sinh lớp 5, đặc biệt trong bối cảnh thực hiện Chương trình Giáo dục phổ thông (2018) và bộ sách giáo khoa mới. Luận văn đi sâu phân tích cơ sở lí luận về PPDH, phân biệt giữa PPDH truyền thống và PPDH tích cực, đồng thời làm rõ các đặc điểm và ý nghĩa của việc tích cực hóa hoạt động học tập của học sinh. Nội dung chính bao gồm việc xác định các nguyên tắc vận dụng PPDH tích cực, thiết kế các kế hoạch bài dạy Tiếng Việt lớp 5 phù hợp với phương pháp này, và đưa ra những lưu ý thực tiễn để triển khai hiệu quả. Phương pháp nghiên cứu kết hợp giữa phân tích lý thuyết (phân tích, tổng hợp, phân loại các quan điểm về PPDH tích cực) và nghiên cứu thực tiễn thông qua thực nghiệm sư phạm tại các trường tiểu học ở Ninh Bình. Cụ thể, đề tài đã tiến hành dự giờ, quan sát hoạt động học tập của học sinh, tổ chức dạy thực nghiệm và thống kê, đánh giá kết quả nhằm kiểm chứng hiệu quả của các PPDH tích cực. Kết quả mong đợi là sự phát triển toàn diện về năng lực ngôn ngữ, tư duy phản biện, sáng tạo và phẩm chất cho học sinh, đồng thời cung cấp tài liệu tham khảo giá trị cho giáo viên và sinh viên ngành Giáo dục Tiểu học, góp phần giải quyết những khó khăn trong việc đổi mới PPDH hiện nay.