Kỹ năng giao tiếp –
Cầu nối thâm giao
Trong công vi
ệc & cuộc sống, những bất đồng, thiếu hợp tác đôi khi
phát sinh và ngày càng trở nên nghiêm trọng chỉ vì chưa hi
ểu nhau. Một
trong những rào cản lớn nhất chính là do chúng ta chưa bi
ết cách giao
tiếp hiệu quả.
Với mong muốn cùng nhau tháo gỡ rào cản giao tiếp, mời bạn c
ùng
chúng tôi khám phá kỹ năng vô cùng quan trọng này nhé!
Trước tiên, chúng ta cần làm rõ: “Giao tiếp là gì?”
Theo tôi, giao tiếp là quá trình trao đổi thông tin hai chiều giữa hai đối
tượng: gửi - “giao” và nhận - “tiếp”, sao cho cả hai cùng nghĩ & h
ành
động. Khi cả hai cùng thấu hiểu, thì chúng ta mới tạo đư
ợc niềm tin lẫn
nhau. Đó cũng là lúc “cầu nối thâm giao” của chúng ta được bắt nhịp.
Bạn cần lưu ý: “hai đối tượng” ở bài viết này không ám chỉ 2
người mà
đôi khi chỉ một. Đó là lúc ta giao tiếp với chính ta.
Thế nên mới có
chuyện “tiếng nói lương tri”, “tòa án lương tâm”.
quen giao tiếp với chính mình, thường là những người rất sâu sắc.
Họ tự
chiêm nghiệm với chính mình những kiến thức và trãi nghiệm trong
cuộc sống. Và nhờ những chiêm nghiệm ấy,
họ biết cách điều khiển cảm
xúc của mình và ít phạm lỗi lầm hơn.
Khi có ý tưởng, chúng ta tìm cách mã hóa nó thành ngôn ngữ giao tiếp
:
có người mã hóa ý tưởng của mình thành lời nói;
có người mã hóa ý
tưởng của mình thành âm thanh: tiếng đàn, trồng, sáo, khèn,….;
có
người mã hóa thành màu sắc; có người lại mã hóa thành cử chỉ, điệu bộ
;
… để gửi đến đối tượng giao tiếp với mình. Khi nhận,
ta lại phải giải mã
để hiểu được ý tưởng của người gửi. Việc giải mã này không phải dễ
.
Lắm khi ta nghe đi, nghe lại thuộc l
ào cả ca khúc mà chẳng thể nào hiểu
nổi tác giá muốn nói gì. Kể cả khi nghe nói,
hoặc đọc từng câu chữ rất rõ
ràng,
ta cứ nghĩ là đã hiểu nhưng thật ra vẫn chưa hiểu gì cả hoặc hiểu
sai hoàn toàn.
Sở dĩ có hiện tượng “Ông nói gà – bà nói vịt”
như vậy là vì quá trình
giao tiếp của chúng ta luôn bị ảnh hưởng bởi rất nhiều yếu tố từ nhận
thức cá nhân, trạng thái cảm xúc, bối cảnh, chênh lệch quyền lực,
độ tin
cậy giữa hai đối tượng. Thậm chí,
không ít khi ta lại lắng nghe “chọn
lựa”, tức là chỉ chọn những gì ta quan tâm,
ta muốn nghe và bỏ qua
những thông tin khác. Thế là ta hiểu sai.
Có đôi khi ta bị quá tải thông
tin nên dù muốn lắm, ta cũng không thể nào tiếp nhận và giải mã nổi.
Để hạn chế tình trạng “Ông nói gà – bà nói vịt”,
các đối tượng giao tiếp
cần phải liên tục phản hồi thông tin cho nhau. Oái oăm thay, ngư
ời Việt
chúng ta thường có thói quen giao tiếp một chiều, chỉ “giao” m
à không
“tiếp” hoặc chỉ “tiếp” mà không “giao”. Tức là chúng ta đã bỏ qua bư
ớc
phản hồi thông tin. Đây chính là nguyên nhân c
ủa trăm sự hiểu nhầm,
mâu thu
ẫn, bất đồng,… Nếu không phản hồi, chúng ta sẽ không bao giờ
tìm được tiếng nói chung. Và dĩ nhiên, s
ẽ không thể có chuyện thấu hiểu
để cùng suy nghĩ & hành động.
Một điều nữa, chẳng thấy sách hay trường nào dạy,
nhưng tôi vẫn cứ băn
khoăn.
Trong cuộc đời, bạn đã bao nhiêu lần làm điều gì có ích chưa? Đ
ã bao
nhiêu lần bạn giúp đỡ ai đó chưa? Dù bạn là m
ột kẻ tồi tệ nhất, tôi vẫn
tin, ít nhất bạn cũng đã vài lần làm đư
ợc những việc tốt đó. Khi ấy, bạn
mong đợi điều gì? Người nhận trả công ư? Nếu bạn mong như thế th
ì
chẳng có gì đáng ca tụng cả. Riêng tôi, tôi mong lắm một lời cảm
ơn.
Chỉ một lời cảm ơn thôi cũng làm tôi sướng rân cả người. Và như đư
ợc
tiếp thêm bao nhiêu nghị lực. Nhưng đã bao nhi
ều lần bạn nói lời cảm
ơn? Ngày nay, tôi thấy người ta nói cảm ơn hay “Thanks” r
ất nhiều.
Nhưng ti
ếc thay, đó chỉ là lời nói cửa miệng, không một chút c
ảm xúc.
Lời cảm ơn như thế không có giá trị gì cả, ít nhất là v
ới tôi. Tôi mong
lắm, một lời cảm ơn đầy cảm xúc của ngư
ời nhận, ngay khi họ nhận ra