Luận văn
Thực trạng huy động và sử
dụng các nguồn lực tài chính
tài trợ cho đầu tư phát triển
KTXH trên địa bàn tỉnh BR-
VT từ năm 2001 đến nay
Trang 1
PHAÀN MÔÛ ÑAÀU
1- Tính caáp thieát cuûa ñeà taøi
Voán theo nghóa roäng ñöôïc hieåu laø toaøn boä nhöõng yeáu toá ñaàu vaøo cuûa
saûn xuaát xaõ hoäi (con ngöôøi, cuûa caûi, taøi nguyeân, …). Theo nghóa heïp laø
khoaûn tieàn, cuûa caûi tích luyõ cuûa xaõ hoäi ñöôïc söû duïng trong quaù trình taùi saûn
xuaát xaõ hoäi, duy trì tieàm löïc vaø taïo ra tieàm löïc môùi cho saûn xuaát xaõ hoäi.
Nhö vaäy, theo nghóa roäng hay nghóa heïp voán luoân ñoùng vai troø quyeát ñònh
ñoái vôùi söï phaùt trieån cuûa neàn KTXH, laø cô sôû quan troïng ñeå ñaàu tö hình
thaønh leân cô sôû haï taàng, taøi saûn, maùy moùc thieát bò, coâng ngheä … Cuõng nhö
caû nöôùc, nguoàn VÑT phaùt trieån treân ñòa baøn tænh BR-VT luoân trong tình
traïng thieáu huït, hieäu quaû söû duïng vaãn coøn haïn cheá. Vôùi muïc tieâu phaùt trieån
nhanh, hieäu quaû, beàn vöõng, phuø hôïp vôùi nhöõng lôïi theá vaø tieàm naêng cuûa
tænh, trong nhöõng naêm tôùi ñoøi hoûi tænh caàn phaûi huy ñoäng vaø söû duïng coù
hieäu quaû nguoàn voán lôùn vôùi chaát löôïng cao. Vieäc tìm giaûi phaùp khoâng chæ
quan troïng ñoái vôùi nhöõng nhaø laõnh ñaïo, nhaø hoaïch ñònh chính saùch, maø coøn
quan troïng ñoái vôùi nhöõng caù nhaân quan taâm nghieân cöùu. Trong ñoù, taùc giaû
cuõng seõ coá gaéng tìm caâu traû lôøi trong luaän vaên naøy.
2- Muïc ñích, yù nghóa vaø ñoái töôïng nghieân cöùu
Luaän vaên coá gaéng tìm moät soá giaûi phaùp ñeå coù theå huy ñoäng vaø söû
duïng coù hieäu quaû nguoàn löïc taøi chính taøi trôï cho caùc muïc tieâu ñaàu tö phaùt
trieån KTXH treân ñòa baøn tænh theo höôùng beàn vöõng. Vôùi nhöõng giaûi phaùp
naøy hy voïng seõ coù nhöõng ñoùng goùp nhoû vaøo söï hoaøn thaønh nhöõng muïc tieâu
maø Ñaûng boä, HÑND, UBND vaø nhaân daân tænh ñaõ ñeà ra trong nhöõng naêm
tôùi. Ñoái töôïng nghieân cöùu laø caùc nguoàn voán taøi chính, söï taùc ñoäng cuûa noù
ñoái vôùi söï phaùt trieån KTXH treân ñòa baøn tænh chuû yeáu trong giai ñoaïn 2001-
2005, vaø nhöõng naêm tôùi.
3- Giôùi haïn ñeà taøi nghieân cöùu
Nhö ôû treân, phaïm truø taøi chính noùi chung vaø voán noùi rieâng raát roäng
lôùn. Noù bao goàm toaøn boä caùc yeáu toá vaät chaát vaø phi vaät chaát ñöôïc ñöa vaøo
saûn xuaát nhö : Lao ñoäng, taøi nguyeân, tieàn voán … trong phaïm vi nghieân cöùu
Trang 2
cuûa ñeà taøi taùc giaû chuû yeáu ñi vaøo phaân tích caùc yeáu toá voán baèng tieàn cuûa
caùc nguoàn voán trong nöôùc vaø nöôùc ngoaøi treân ñòa baøn tænh.
4- Phöông phaùp nghieân cöùu
Phöông phaùp nghieân cöùu chuû yeáu ñöôïc söû duïng trong luaän vaên laø
phöông phaùp thoáng keâ. Treân cô sôû soá lieäu thu thaäp töø nhieàu nguoàn tin caäy,
sau ñoù ñöôïc toång hôïp, tính toaùn, phaân tích, ñaùnh giaù, so saùnh … Ñoàng thôøi,
treân cô sôû nghieân cöùu thöïc tieãn nhöõng yeáu toá cô baûn aûnh höôûng ñeán khaû
naêng huy ñoäng voán töø caùc keânh trong vaø ngoaøi nöôùc treân ñòa baøn tænh
nhöõng naêm qua. Töø ñoù ñöa ra moät soá giaûi phaùp cô baûn ñeå huy ñoäng caùc
nguoàn voán phuïc vuï cho ñaàu tö phaùt trieån KTXH treân ñòa baøn tænh trong
nhöõng naêm tôùi.
5- Keát caáu luaän vaên
Keát caáu cuûa luaän vaên ngoaøi phaàn môû ñaàu vaø keát luaän goàm 3 chöông
Chöông I : Nguoàn löïc taøi chính – Vai troø cuûa voán ñaàu tö ñoái vôùi söï
phaùt trieån KTXH theo höôùng beàn vöõng.
Chöông II : Thöïc traïng huy ñoäng vaø söû duïng caùc nguoàn löïc taøi chính
taøi trôï cho ñaàu tö phaùt trieån KTXH treân ñòa baøn tænh BR-VT töø naêm 2001
ñeán nay.
Chöông III : Huy ñoäng vaø söû duïng nguoàn löïc taøi chính taøi trôï cho
ñaàu tö phaùt trieån KTXH treân ñòa baøn tænh BR-VT giai ñoaïn 2006-2015 vaø
2020 theo höôùng beàn vöõng.
Do khaû naêng, taøi lieäu vaø thôøi gian coøn haïn cheá neân luaän vaên khoâng
traùnh khoûi sai soùt. Nhieàu vaán ñeà ñaët ra trong luaän vaên nhöng chöa ñöôïc
nghieân cöùu vaø giaûi quyeát thaät thaáu ñaùo. Kính mong caùc Thaày, Coâ, caùc ñoàng
nghieäp vaø caùc baïn quan taâm cho nhöõng yù kieán ñeå luaän vaên ñöôïc hoaøn
thaønh vaø mang yù nghóa thieát thöïc hôn.
Trang 3
Chöông I :
NGUOÀN LÖÏC TAØI CHÍNH - VAI TROØ CUÛA VOÁN
ÑAÀU TÖ VÔÙI PHAÙT TRIEÅN KINH TEÁ - XAÕ HOÄI
THEO HÖÔÙNG BEÀN VÖÕNG
1.1- NGUOÀN LÖÏC TAØI CHÍNH - PHAÙT TRIEÅN BEÀN VÖÕNG -
VAI TROØ CUÛA VOÁN ÑAÀU TÖ VÔÙI PHAÙT TRIEÅN KINH TEÁ - XAÕ HOÄI
1.1.1- Toång quan veà nguoàn löïc taøi chính
1.1.1.1- Lyù luaän chung veà taøi chính :
Taøi chính ra ñôøi cuøng vôùi söï xuaát hieän cuûa neàn saûn xuaát haøng hoaù.
Trong neàn kinh teá haøng hoaù, vieäc trao ñoåi, mua baùn ñöôïc dieãn ra moät caùch
deã daøng thoâng qua tieàn teä laøm vaät trung gian trao ñoåi. Tieàn teä ñoùng vai troø
ñaëc bieät quan troïng kích thích söï phaùt trieån cuûa kinh teá haøng hoaù, tieàn teä
laøm cho quaù trình phaân phoái, trao ñoåi dieãn ra deã daøng. Trong quaù trình ñoùù
caùc quyõ tieàn teä trong neàn kinh teá ñöôïc taïo laäp, söû duïng cho ñaàu tö phaùt
trieån KTXH vaø laøm naûy sinh phaïm truø taøi chính. Saûn xuaát haøng hoaù caøng
phaùt trieån, caùc quan heä taøi chính caøng môû roäng, vaø coù aûnh höôûng ngaøy
caøng saâu saéc hôn ñoái vôùi söï phaùt trieån cuûa neàn kinh teá.
Theo K.Marx : Taøi chính laø phaïm truø phaân phoái, phaûn aùnh caùc quan
heä kinh teá phaùt sinh trong phaân phoái caùc quyõ tieàn teä nhaèm thoaû maõn caùc
nhu caàu cuûa caùc chuû theå trong neàn kinh teá. Caùc chuû theå trong neàn kinh teá
goàm Nhaø nöôùc, caùc DN, vaø daân cö, trong quan heä kinh teá quoác teá laøm xuaát
hieän caùc chuû theå kinh teá nöôùc ngoaøi tham gia, hình thaønh caùc doøng voán ñaàu
tö tröïc tieáp nöôùc ngoaøi (Foreign direction investment, FDI) vaø giaùn tieáp
(Foreign portfolio investment, FPI). Söï phaùt trieån maïnh meõ ña daïng cuûa
caùc quan heä kinh teá cuõng laøm xuaát hieän quan heä taøi chính phong phuù cuøng
vôùi nhöõng quyõ tieàn teä raát ña daïng.
Nhaø nöôùc xuaát hieän gaén lieàn vôùi söï hình thaønh quyõ NSNN nhaèm thöïc
hieän chöùc naêng vaø quyeàn löïc cuûa mình ñaûm baûo an ninh, quaûn lyù, duy trì
oån ñònh xaõ hoäi … Trong neàn kinh teá haøng hoaù giaûn ñôn vaø kinh teá thò tröôøng
töï do caïnh tranh, Nhaø nöôùc chæ thuaàn tuyù thöïc hieän chöùc naêng cai trò, khoâng
Trang 4
can thieäp vaøo kinh teá (A.Smith). Khi ñoù NSNN chuû yeáu phuïc vuï cho caùc
hoaït ñoäng quaûn lyù haønh chính, traät töï xaõ hoäi, an ninh quoác phoøng. Tuy
nhieân, tình traïng saûn xuaát voâ chính phuû, laïm phaùt, thaát nghieäp, khuûng
hoaûng kinh teá coù tính chu kyø (ñaëc bieät 1929-1933) daãn ñeán söï caàn thieát can
thieäp cuûa Nhaø nöôùc vaøo kinh teá. Caùc chính saùch kinh teá cuûa Nhaø nöôùc taùc
ñoäng tröïc tieáp ñeán quan heä kinh teá, söï hình thaønh caùc quyõ tieàn teä trong neàn
kinh teá.
Phaïm truø taøi chính raát roäng, bao goàm nhieàu lónh vöïc nhö : NSNN;
Tín duïng ngaân haøng; Baûo hieåm; Taøi chính DN; Taøi chính khu vöïc daân cö;
Taøi chính quoác teá … Taát caû caùc lónh vöïc ñoù hình thaønh neân nguoàn löïc taøi
chính taøi trôï cho ñaàu tö cuûa Nhaø nöôùc, DN, daân cö vaø caùc chuû theå kinh teá
quoác teá.
1.1.1.2- Caùc nguoàn löïc taøi chính taøi trôï cho ñaàu tö phaùt trieån :
1.1.1.2.1- Ngaân saùch Nhaø nöôùc :
NSNN laø khaâu taøi chính taäp trung lôùn nhaát trong heä thoáng taøi chính.
NSNN bao goàm toaøn boä caùc khoaûn thu, chi cuûa Nhaø nöôùc trong döï toaùn
ñöôïc Quoác hoäi quyeát ñònh vaø thöïc hieän trong moät naêm, ñeå ñaûm baûo vieäc
thöïc hieän caùc chöùc naêng cuûa Nhaø nöôùc. NSNN bao goàm ngaân saùch Trung
öông vaø ngaân saùch ñòa phöông. NSNN ñöôïc hình thaønh töø vieäc huy ñoäng
caùc khoaûn thu cuûa Nhaø nöôùc töø thueá, phí, leä phí, caùc khoaûn vieän trôï, vay
nôï, caùc khoaûn ñoùng goùp cuûa caùc toå chöùc, caù nhaân vaø caùc khoaûn thu khaùc.
Ñoàng thôøi NSNN ñöôïc söû duïng ñeå chi tieâu cho hoaït ñoäng cuûa boä maùy Nhaø
nöôùc, chi cho an ninh quoác phoøng, y teá, vaên hoaù, giaùo duïc, chi traû nôï, caùc
khoaûn khaùc theo quy ñònh vaø quan troïng hôn ñoù laø chi cho ñaàu tö phaùt
trieån. Nguoàn NSNN hình thaønh leân quyõ döï tröõ quoác gia, ñieàu tieát kinh teá vó
moâ cuûa Nhaø nöôùc.
1.1.1.2.2- Vay nôï trong nöôùc vaø vay nôï nöôùc ngoaøi :
Vay nôï trong nöôùc vaø vay nôï nöôùc ngoaøi ñöôïc Chính phuû, caùc DN
thöïc hieän döôùi caùc hình thöùc nhö : Vay tín duïng thöông maïi; phaùt haønh
giaáy nôï (traùi phieáu) treân thò tröôøng voán. Ñaây laø nguoàn voán boå sung quan
troïng nhaèm thöïc hieän caùc nhieäm vuï chi tieâu cuûa Chính phuû, ñaëc bieät laø chi