L TR C TRÙNGỴ Ự
Chuyên Khoa I
Bs Ph m Th L Hoaạ ị ệ
M C TIÊUỤ
1. Nêu đ c t m quan tr ng c a b nh do Shigellaượ ầ ọ ủ ệ
2. K đ c đi m vi sinh chính c a vi trùng Shigella ể ặ ể ủ
3. Trình bày tri u ch ng b nh và bi n ch ng.ệ ứ ệ ế ứ
4. K các kháng sinh đ đi u tr đ c hi u.ể ể ề ị ặ ệ
5. Trình bày bi n pháp phòng ng a cho cá nhân và ệ ừ
c ng đ ng.ộ ồ
I. Đ I C NGẠ ƯƠ
HC l = fân đàm máu, mót r n, đau b ng qu n (Hipocrate)ỵ ặ ụ ặ
Cu i TK 19: l amíp ố ỵ ≠ vi trùng
(nh n di n ậ ệ Entamoeba histolytica năm 1859
Shigella (Kyoshi Shiga, năm 1906)
Roger (1913) phân bi t 2 b nh c nh l : ệ ệ ả ỵ
do Shigella: gây d ch nhà tù, tr i lính, b nh tâm th nị ở ạ ệ ầ
do amíp: ca b nh l t vào mùa nóng.ệ ẻ ẻ
Trong l ch s : D ch liên quan đ n các tr n chi n, ghi nh n ị ử ị ế ậ ế ậ
trong các tr i lính. Thi t h i do b nh v t xa thi t h i do ạ ệ ạ ệ ượ ệ ạ
chi n tranh.ế
T TK 20: Shigella kháng thu c gây d ch n ng, t vong cao: ừ ố ị ặ ử
Trung M (1969); ỹ
Bangladesh (1970s); Nam Á (1980s)
Trung Phi (1970s 1990s) lan đ n ếNam Phi.
Hi n nay: Châu Á (ệBangladesh*), Phi, Trung M , Châu Âuỹ:
kháng AMP, TMP-SMZ, Nalidixic
B nh đang bùng phát. ệ
Gây 5-15% tiêu ch y tr em n c đang phát tri n. ả ẻ ướ ể
Bi n ch ng c p & n ng: t vong. L kháng thu c, kéo dài: ế ứ ấ ặ ử ỵ ố
m t protein qua ru t ấ ộ lùn
I. Đ I C NGẠ ƯƠ
II. TÁC NHÂN GÂY B NHỆ
Vi trùng Shigella: gia đình Enterobacteriacea, gram âm, không
di đ ng, ch có kháng nguyên thân O. Chia thành 4 nhóm huy t ộ ỉ ế
thanh, 40 serotýp & subtýp. Ch gây b nh trên ng i. ỉ ệ ườ
Nhóm huy t ế
thanh
Serotype
S.dysenteriae A 1-15
S.flexneri B 1-6
(15 subtypes)
S.boydii C 1-18
S.sonnei D 1