Mô hình tổ chức bộ máy kiểm toán nhà nước trên thế giới và liên hệ thực tiễn tại Việt Nam: Luận văn

Website: http:/ / www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel



: 0918.775.368

ĐỀ TÀI

"Các mô hình tổ chức bộ máy Kiểm toán

nhà nước trên thế giới và liên hệ thực tiễn

tại Việt Nam"

Giảng viên hướng dẫn :

Sinh viên thực hiện :

Website: http:/ / www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel



: 0918.775.368

MỤC LỤC

DANH MỤC TỪ NGỮ VIẾT TẮT

DANH MỤC SƠ ĐỒ, BẢNG BIỂU

LỜI MỞ ĐẦU .............................................................................................................1

PHẦN 1: LÝ LUẬN CHUNG VÀ KINH NGHIỆM THẾ GIỚI VỀ TỔ CHỨC MÔ

HÌNH BỘ MÁY KIỂM TOÁN NHÀ NƯỚC ..............................................................4

1.1. Những vấn đề chung về KTNN .........................................................................4

1.1.1. Khái niệm kiểm toán nhà nước....................................................................4

1.1.2. Mục tiêu thành lập của cơ quan KTNN .......................................................4

1.1.3. Vai trò của cơ quan KTNN trong bộ máy nhà nước ....................................5

1.1.4. Chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn cơ bản của cơ quan KTNN..................6

1.2. Mô hình tổ chức bộ máy KTNN ........................................................................7

1.2.1. Nguyên tắc tổ chức bộ máy KTNN .............................................................8

1.2.2. Phân loại mô hình tổ chức theo địa vị pháp lý.............................................8

1.2.3. Hình thức tổ chức của bộ máy KTNN.......................................................11

1.3. Mô hình tổ chức bộ máy KTNN của một số nước và bài học kinh nghiệm ......11

1.3.1. KTNN Cộng hòa liên bang Đức................................................................11

1.3.2. KTNN Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa.....................................................12

1.3.3. KTNN Cộng hòa Hàn Quốc......................................................................13

1.3.4. Bài học kinh nghiệm cho KTNN Việt Nam...............................................14

PHẦN 2: THỰC TRẠNG VỀ MÔ HÌNH TỔ CHỨC BỘ MÁY ...............................17

KIỂM TOÁN NHÀ NƯỚC VIỆT NAM ...................................................................17

2.1. Quá trình hình thành và phát triển của KTNN Việt Nam .................................17

2.1.1. Bối cảnh ra đời của KTNN........................................................................17

2.1.2. Đường lối, chủ trương của Đảng và Nhà nước về phát triển KTNN: .........18

2.1.3. Kết quả đạt được trong hoạt động của KTNN ...........................................19

2.2. Mô hình tổ chức KTNN Việt Nam ..................................................................20

2.2.1. Địa vị pháp lý, chức năng của KTNN trong bộ máy nhà nước...................20

2.2.2. Hình thức tổ chức......................................................................................22

2.2.3. Cơ cấu, chức năng, nhiệm vụ từng bộ phận trong bộ máy .........................23

3.1. Đánh giá về thực trạng tổ chức bộ máy Kiểm toán Nhà nước Việt Nam ..........29

3.1.1. Ưu điểm....................................................................................................29

3.1.2. Nhược điểm ..............................................................................................30

3.2. Một số ý kiến nhằm hoàn thiện mô hình tổ chức bộ máy Kiểm toán Nhà nước

Việt Nam................................................................................................................32

KẾT LUẬN ...............................................................................................................36

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Website: http:/ / www.docs. vn Email : lienhe@docs.vn Tel



: 0918.775.368

LỜI MỞ ĐẦU

Trên thế giới, KTNN tại một số nhà nước ra đời từ rất sớm. Ở mỗi nước mô

hình tổ chức và hoạt động của các cơ quan KTNN có những điểm khác nhau tuỳ thuộc

vào đặc điểm của từng quốc gia. Tuy nhiên, vị trí pháp lý cơ quan KTNN thường độc

lập với cơ quan hành pháp – cơ quan quản lý và sử dụng các nguồn lực kinh tế Nhà

nước, đây là một trong những điều kiện quan trọng nhất giúp cho các cơ quan KTNN

hoạt động hiệu quả, phù hợp với tuyên bố Lima của tổ chức INTOSAI về các chỉ dẫn

kiểm toán. Những bài học quốc tế trong việc xây dựng và hoàn thiện mô hình tổ chức

bộ máy KTNN được rút ra như vậy là hết sức qúy giá với các quốc gia đi sau như Việt

Nam chúng ta.

Kiểm toán Nhà nước Việt Nam được thành lập theo Nghị định 70/CP ngày

11/7/1994 của Chính phủ. Từ khi thành lập đến nay, vị trí của KTNN đã từng bước

được nâng cao; chức năng của KTNN từng bước được mở rộng; trách nhiệm của

KTNN trước Đảng, Nhà nước và Nhân dân ngày càng lớn hơn; những quy định về vị

trí, chức năng của KTNN trong những năm vừa qua là phù hợp với tiến trình ra đời và

phát triển của KTNN và ngày càng phù hợp hơn với thông lệ quốc tế về cơ quan

KTNN của mỗi quốc gia.Về mặt tổ chức, đã xây dựng và đưa vào vận hành một hệ

thống bộ máy tập trung thống nhất bao gồm các bộ phận tham mưu giúp việc và 7

KTNN chuyên ngành ở Trung ương và 9 KTNN khu vực.

Bên cạnh một số thành tựu đã đạt được trong tổ chức và hoạt động của KTNN

vẫn còn không ít những hạn chế, bất cập làm ảnh hưởng đến chất lượng, hiệu quả và

hiệu lực hoạt động kiểm toán. Để xây dựng KTNN thực sự trở thành một công cụ

mạnh của nhà nước trong giai đoạn mới, đòi hỏi phải có sự nghiên cứu và vận dụng lý

luận về mô hình tổ chức và cơ chế hoạt động của các cơ quan KTNN, kinh nghiệm

thực tiễn của các cơ quan KTNN trên thế giới vào điều kiện cụ thể phù hợp với pháp

luật về KTNN ở Việt Nam. Chính vì những lý do trên đây, em đã chọn đề tài: "Các

mô hình tổ chức bộ máy Kiểm toán nhà nước trên thế giới và liên hệ thực tiễn tại

Việt Nam"

Đề án của em gồm có 3 phần:

Phần 1: Lý luận chung và kinh nghiệm thế giới về tổ chức mô hình bộ máy

KTTN.

Phần 2: Thực trạng về mô hình tổ chức bộ máy KTNN Việt Nam.

Phần 3: Nhận xét và các ý kiến đề xuất hoàn thiện mô hình tổ chức bộ máy

KTNN Việt Nam.

Em xin gửi lời cảm ơn đến cô giáo Thạc sỹ Nguyễn Thị Mỹ đã chỉ bảo giúp đỡ

tận tình để em hoàn thành đề án này. Do lượng kiến thức tích luỹ của bản thân còn hạn

chế cùng với một thời gian nghiên cứu chưa dài, có thể đề án của em có những thiếu

sót. Vì vậy, em rất mong nhận được sự chỉ bảo của các thầy các cô.

Em xin chân thành cảm ơn!

Website: http:/ / www.docs. vn Email : lienhe@docs.vn Tel



: 0918.775.368

PHẦN 1: LÝ LUẬN CHUNG VÀ KINH NGHIỆM THẾ GIỚI VỀ TỔ

CHỨC MÔ HÌNH BỘ MÁY KIỂM TOÁN NHÀ NƯỚC

1.1. Những vấn đề chung về kiểm toán nhà nước

1.1.1. Khái niệm Kiểm toán Nhà nước

Giáo trình Lý thuyết Kiểm toán (GS.TS Nguyễn Quang Quynh, TS Nguyễn Thị

Phương Hoa, Nhà xuất bản tài chính, 2008) có đưa ra khái niệm vể KTNN như sau:

"Kiểm toán nhà nước là hệ thống bộ máy chuyên môn của Nhà nước thực hiện các

chức năng kiểm toán tài sản công". Theo đó, KTNN cùng với kiểm toán độc lập và

kiểm toán nội bộ là ba loại hình kiểm toán khi phân loại kiểm toán theo hệ thống bộ

máy tổ chức.

Luật KTNN Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam tháng 6 năm 2005 ghi rõ:

"Kiểm toán Nhà nước là cơ quan chuyên môn về lĩnh vực kiểm tra tài chính nhà nước

do Quốc hội thành lập, hoạt động độc lập và chỉ tuân theo pháp luật". (Điều 13).

Theo các khái niệm trên, KTNN được hiểu là cơ quan nhà nước thực hiện chức

năng giám sát tài chính nhà nước. Qua các giai đoạn phát triển của Nhà nước, kiểm tra

tài chính nhà nước của Nhà nước được thực hiện với nhiều hình thức khác nhau nhưng

đều có mục tiêu là kiểm tra và xác định các khoản chi tiêu tài chính, công quỹ quốc gia

được sử dụng đúng mục đích; phát hiện và ngăn chặn các hành vi lạm dụng quyền lực

làm thất thoát tài sản công. Ở hầu hết các nước trên thế giới KTNN là công cụ kiểm tra

tài chính cao nhất của Nhà nước.

1.1.2. Mục tiêu thành lập của cơ quan Kiểm toán Nhà nước

Đối với mọi quốc gia trên thế giới, việc sử dụng thống nhất và hiệu quả các

khoản công quỹ là một trong những đòi hỏi thiết yếu đảm bảo hiệu năng các quyết

định của các cơ quan Nhà nước cũng như sự phát triển bền vững của đất nước với một

nguồn lực kinh tế, tài chính có hạn. Trong điều kiện các Nhà nước quản lý nền kinh tế

bằng pháp luật thì càng đỏi hỏi phải có một cơ quan KTNN được pháp luật bảo hộ tính

độc lập để thực hiện chức năng kiểm toán. Ngày nay, khi mà Nhà nước đang ngày

càng mở rộng hoạt động của mình sang lĩnh vực kinh tế - xã hội thì yêu cầu đó càng

trở nên cấp thiết hơn.

Nói cách khác, mục tiêu thành lập của cơ quan KTNN chính là để đáp ứng yêu

cầu của công tác kiểm tra tài chính nhà nước. Theo tuyên bố Lima (được thông qua tại

Hội nghị lần thứ IX của tổ chức INTOSAI): "Khái niệm và việc hình thành kiểm toán

gắn liền với quản trị tài chính công vì quản lý công quỹ là một sự uỷ thác. Kiểm toán

tự nó không phải là cứu cánh mà là bộ phận không thể thiếu của một hệ thống pháp lý

Website: http:/ / www.docs. vn Email : lienhe@docs.vn Tel



: 0918.775.368

nhằm bóc trần những sai lệch so với các chuẩn mực đã được chấp nhận và hành vi vi

phạm nguyên tắc về tính hợp pháp, hiệu quả, hiệu lực và tính kinh tế của quản lý tài

chính kịp để có thể áp dụng biện pháp chấn chỉnh trong từng vụ việc, làm cho những

người liên đới phải chịu trách nhiệm, chấp nhận bồi thường, hay thực hiện các bước

để ngăn ngừa - hay chí ít cũng gây khó khăn - cho những sai phạm đó" (Điều 1 -

Tuyên bố Lima về hướng dẫn các nguyên tắc kiểm toán).

1.1.3. Vai trò của cơ quan Kiểm toán Nhà nước trong bộ máy nhà nước

KTNN góp phần nâng cao tính kinh tế, tính hiệu quả, tính hiệu năng của việc

quản lý và sử dụng nguồn lực tài chính nhà nước. Trong các loại hình kiểm toán được

KTNN thực hiện, kiểm toán báo cáo tài chính và kiểm toán tuân thủ nhằm kiểm tra xác

nhận tính đúng đắn, trung thực, hợp pháp của các tài liệu, số liệu kế toán, các báo cáo

quyết toán của các khách thể kiểm toán,...Đồng thời góp phần giúp các thông tin về

kinh tế - tài chính của Nhà nước, các cơ quan đơn vị đáp ứng được yêu cầu trung thực,

khách quan và công khai. Kiểm toán hoạt động nhằm đánh giá tính kinh tế, tính hiệu

quả, hiệu năng của việc quản lý và sử dụng các nguồn lực tài chính. Thông qua đó, các

Chính phủ thấy được các thế mạnh, những việc làm tốt, những hoạt động cần chấn

chỉnh; thúc đẩy Chính phủ các các tổ chức kinh tế có sử dụng NSNN nâng cao chất

lượng quản lý và sử dụng các nguồn lực kinh tế một cách toàn diện cả về tính kinh tế,

hiệu quả và hiệu năng.

KTNN góp phần nâng cao việc chấp hành và hoàn thiện pháp luật về quản lý

kinh tế, tài chính của Nhà nước. Trong các cuộc kiểm toán, sự tuân thủ pháp luật và

những quy định của các cấp có thẩm quyền của khách thể kiểm toán đều được đánh

giá. Thông qua hoạt động kiểm toán tính tuân thủ pháp luật, cơ quan kiểm toán sẽ đánh

giá và kiến nghị các đơn vị được kiểm toán sửa chữa những sai phạm về quản lý kinh

tế - tài chính. Như vậy kiểm toán góp phần tích cực vào duy trì sự tuân thủ pháp luật

tại các cấp quản lý, nâng cao chất lượng và hiệu năng quản lý bằng pháp luật của các

cơ quan nhà nước. Mặt khác, cơ quan KTNN luôn sẵn có điều kiện thâm nhập thực

tiễn để phát hiện và so sánh những mặt ưu nhược điểm của những quy định hiện hành,

những chính sách lạc hậu, lỗi thời cản trở sự phát triển của xã hội. Từ đó, thông qua

chức năng tư vấn, KTNN kiến nghị với các cơ quan quản lý nhà nước sửa đổi các quy

định chưa phù hợp với thực tiễn. Những thông tin thu được từ thực tiễn công tác kiểm

toán rất hữu dụng cho việc xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật về kinh tế - tài

chính.

KTNN góp phần làm minh bạch các quan hệ kinh tế - tài chính. Vai trò này của

kiểm toán gắn liền với chức năng công khai các thông tin qua hoạt động kiểm toán mà

chủ yếu là thông qua hình thức kiểm toán báo cáo tài chính. Kiểm toán góp phần xác

Luận văn: Các mô hình tổ chức bộ máy kiểm toán nhà nước trên thế giới và liên hệ thực tiễn tại Việt Nam

Chủ đề:

Tài liệu liên quan

Tài liêu mới

Xác nhận đăng nhập

Đăng nhập từ tài khoản này?

AI tóm tắt

Giới thiệu tài liệu

Đối tượng sử dụng

Từ khoá chính

Nội dung tóm tắt

Hỗ trợ

Phương thức thanh toán

Theo dõi chúng tôi