Quản lý rủi ro thiên tai và thích ứng với biến đổi khí hậu

Việt Nam, một quốc gia thuộc vùng nhiệt đới gió mùa, liên tục đối mặt với các loại hình thiên tai khốc liệt, gây ra những thiệt hại nghiêm trọng về người, tài sản và môi trường. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu toàn cầu đang làm gia tăng tần suất và mức độ phức tạp của các sự kiện thiên tai, việc nâng cao năng lực ứng phó trở nên cấp thiết. Tài liệu này được biên soạn trong khuôn khổ dự án của UNDP nhằm tăng cường năng lực thể chế về quản lý rủi ro thiên tai, đặc biệt là các rủi ro liên quan đến biến đổi khí hậu, hướng tới mục tiêu phục vụ hiệu quả cho công tác và các hoạt động đào tạo chuyên sâu.

Giảng viên, học viên, cán bộ quản lý và thực hiện công tác quản lý rủi ro thiên tai và thích ứng biến đổi khí hậu ở các cấp, đặc biệt là cấp tỉnh và huyện, cùng với các chuyên gia và nhà hoạch định chính sách trong lĩnh vực này.

Tài liệu chuyên khảo này cung cấp một cái nhìn toàn diện về quản lý rủi ro thiên tai (QLRRTT) và thích ứng với biến đổi khí hậu (BĐKH) tại Việt Nam, được biên soạn bởi các chuyên gia từ các viện nghiên cứu trong nước và quốc tế. Nó tổng hợp kiến thức từ cơ bản đến chuyên sâu, dựa trên kết quả đánh giá nhu cầu đào tạo tại các tỉnh thí điểm và tham vấn rộng rãi các bên liên quan, đồng thời cập nhật các quan điểm tiên tiến về QLRRTT và BĐKH từ khu vực và thế giới. Tài liệu được cấu trúc thành 9 chương, bắt đầu bằng việc giới thiệu các khái niệm then chốt như hiểm họa, thiên tai, rủi ro thiên tai, tình trạng dễ bị tổn thương và các thuật ngữ liên quan đến biến đổi khí hậu, cùng với bối cảnh thực tế ở Việt Nam. Các chương tiếp theo đi sâu vào cơ cấu tổ chức QLRRTT, tình hình BĐKH ở Việt Nam, các phương pháp quản lý rủi ro thiên tai toàn diện, quy trình đánh giá rủi ro, và các biện pháp giảm nhẹ rủi ro thiên tai (GNRRTT) cụ thể. Đặc biệt, tài liệu nhấn mạnh vai trò của quản lý rủi ro thiên tai dựa vào cộng đồng (CBDRM) và trình bày cách tích hợp thích ứng với biến đổi khí hậu vào các chiến lược giảm nhẹ rủi ro thiên tai và phát triển bền vững. Cuối cùng, tài liệu đề cập đến việc đánh giá thiệt hại và nhu cầu cứu trợ sau thiên tai. Mục tiêu chính là trang bị kiến thức để xây dựng chương trình đào tạo và triển khai hoạt động phòng ngừa, ứng phó hiệu quả hơn trước những thách thức của biến đổi khí hậu và thiên tai.