C NG HÒA XÃ H I CH NGHĨA VI T NAM
Đc l p – T do – H nh phúc
Sông Đc, ngày 23 tháng 3 năm 2013
BÁO CÁO
N I DUNG, HI U QU KINH NGHI M
- Tên kinh nghi m: Rèn kĩ năng đi đơn v đo di n tích và th tích
cho h c sinh l p 5
- H và tên ng ư i nghiên c u: Nguyn Văn Hưng
- Thi gian đã đưc tri n khai th c hi n: t ngày 05 tháng 09 năm
2012 đến ngày 15 tháng 05 năm 2013
I. S c n thi t, m ế c đích c a vi c th c hi n kinh nghi m.
H c t p ph i g n li n v i th c ti n, ph c v thi t th c cho cu c ế
s ng. Trong các môn h c, môn Toán là môn có v trí r t quan tr ng nó góp
ph n quan tr ng trong vi c rèn luy n t ư duy, phát tri n trí tu . Ki n th c ế
v đơn v đo lưng th ư ng mang tính khái quát cao, tr u t ư ng. Nh ưng
đi v i l a tu i h c sinh ti u h c, ho t đng nh n th c ch y u d a vào ế
thu c tính c th do đó, các em g p r t nhi u khó khăn trong vi c ti p thu ế
ki n th c vế đi l ượng, đc bi t là d ng toán đi đơn v đo lưng.
Sau nhiu năm gi ng d y l p 5, tôi đã đúc rút ra đưc m t s kinh
nghi m và th ư ng xuyên ng d ng vào gi ng d y đ h ư ng d n các em
h c sinh trong vi c gi i toán đi đơn v đo di n tích và th tích.
II. Ph m vi tri n khai th c hi n.
N i dung c a sáng ki ến đưc tri n khai áp d ng gi i toán đi đơn v
đo di n tích, th tích cho h c sinh ti u h c trên đa bàn huy n Tr n Văn
Th i t nh Cà Mau
III. Mô t sáng ki n ế
1. Phân lo i bài t p đi đơn v đo di n tích và th tích.
Có th chia các bài t p v đi đơn v đo di n tích và th tích b ng
nhi u cách khác nhau, nh ưng căn c vào quan h gi a 2 đơn v li n nhau
trong các đơn v đo đ có th chia thành 3 nhóm bài nh ư sau:
D ng 1: Đi t đơn v l n sang đơn v bé.
D ng 2: Đi t đơn v bé sang đơn v l n.
D ng 3: Đi n d u >, <, = vào ô tr ng
M i d ng bài bao g m các lo i bài đi:
+ Danh s đơn sang danh s đơn
+ Danh s ph c sang danh s đơn
+ Danh s đơn sang danh s ph c
2. Bi n pháp th c hi n
* Trưc nh t giáo viên c n kh c sâu cho h c sinh:
- Hai đơn v đo di n tích li n nhau, đơn v l n g p đơn v bé 100 l n,
mt đơn v bé b ng
1
100
đơn v l n.
Khi đi t đơn v l n sang đơn v bé (ho c t đon v bé sang đơn v
l n) ch c n d ch chuy n d u ph y sang ph i( ho c trái) m i đơn v đo hai
ch s (d ng toán vi t d ế ư i d ng s th p phân).
- Hai đơn v đo th tích li n nhau, đơn v l n g p đơn v bé 1000 l n,
mt đơn v bé b ng
1
1000
đơn v l n.
Khi đi t đơn v l n sang đơn v bé (ho c t đon v bé sang đơn v
l n) ch c n d ch chuy n d u ph y sang ph i( ho c trái) m i đơn v đo ba
ch s (d ng toán vi t d ế ư i d ng s th p phân).
* Giáo viên cho h c sinh k s n b ng đo di n tích, th tích (ch ghi
tên đơn v đo như b ng d ư i) trong gi y nháp và dùng bút chì khi vi ết đ
s d ng lâu dài.
Đu bàikm2hm2 ( ha) dam2m2dm2cm2mm2k t quế
1.2. Dng 1: Đi t đơn v l n sang đơn v bé.
1.2.1 Danh s đơn
Ví d 1: 7,6256ha = ....m2 ( Bài t p 2d, trang 47- Toán 5)
Tôi hưng d n h c sinh hi u b n ch t c a phép đi nh ư sau: 1ha =
10.000m2 nên 7,6256ha = 7,6256 x 10.000 (m2) = 76256 m2.
Như v y là ta ch vi c d ch chuy n d u ph y sang ph i b n ch s
tương ng v i 2 đơn v đo di n tích liên ti p là dam ế 2, m2
Ví d 2: 4,351dm3 =... cm3 ( Bài t p 2, trang 155- Toán 5)
Giáo viên hưng d n h c sinh hi u b n ch t c a phép đi nh ư sau:
1dm3 = 1000cm3 nên 4,351dm3 = 4,351x 1000 (cm3) = 4351cm3.
Khi đó h c sinh nh m và d ch chuy n d u ph y sang ph i ba ch s
tương ng v i 1 đơn v là cm3
Ta bi u th b ng s ơ đ sau đ h c sinh hi u:
7,6256ha = 7 62 56 = 76256m2
ha dam2 m2
4,351dm3 = 4 351 = 4351cm3
dm3 cm3
1.2.2. Danh s ph c
Ví d 1: 17dm2 23cm2 = ....cm2
Khi đó h c sinh nh m dm 2 ri đnế cm2 và k t qu là: 17dmế 2 23cm2 =
17 23cm2
Ta l p b ng đi nh ư sau:
Đu bàidm2cm2 K t quế đi
17dm2 23cm217 23 1723cm2
Ví d 2: 3m3 82dm3 = .....dm3
Giáo viên giúp h c sinh hi u: đơn v dm3 m i có hai ch s nên ta
thêm vào m t ch s 0 vào bên ph i s 82 khi đó ta đưc k t qu nh ế ư
sau: 3m3 82dm3 = 3082dm3
Ta l p b ng đi sau:
Đu bàim3dm3K t quế đi
3m3 82dm33 082 3082dm3
Ví d 3 : 16,5m2 = ....m2...dm2 ( Bài t p 3b, trang 47- Toán 5)
d ng bài t p này giáo viên c n h ư ng d n h c sinh hi u: đơn v
ghi chú luôn đi v i ph n nguyên và 2 ch s đu c a ph n th p phân là
đơn v nh h ơn li n k .
16,5m2 bao g m 16m2 và 50dm2 v y 16,5m2 = 16m2 50dm2
Ta l p b ng đi nh ư sau:
Đu bàim3dm3K t quế đi
16,5m216 50 16m2 50dm2
2.2. Dng 2: Đi t đơn v bé sang đơn v l n
2.2.1. Danh s đơn
Ví d 1: 23cm2 = .....m2 ( Bài t p 1c, trang 47 -Toán 5)
0,22m3 = ...dm3 ( Bài t p 2a, trang 118 -Toán 5)
Cách 1:
d ng bài này không nh ng h c sinh ph i n m v ng quan h gi a
các đơn v đo mà còn c n ph i n m v ng ki n th c v phân s , s th p ế
phân mà h c sinh c n ph i hi u 23cm 2 =
23
10000
m2= 0,0023m2; (h c sinh
ph i hi u vì 1cm 3 =
1
10000
m3), cũng t đó h c sinh nh : hai ch s ch c và
hàng đơn v bao gi cũng g n v i tên đơn v ghi chú c a nó và m i hàng
ti p theo g n vế i 2 đơn v li n tr ư c nó, t đó h c sinh nh m 23(cm 2)
00(dm2) 0(m2) đ đưc 23cm2 = 0,0023m2(vì nó ch có 0 m).
Hay 22cm3 =
23
1000
dm3 = 0,023dm3 (h c sinh ph i hi u 1cm 3 =
1
1000
dm3
)
H c sinh nh m 023(cm 3 ) 000(dm3) đ đưc 22cm3 = 0,023dm3
Tuy v y v i cách nh m này h c sinh v n có th b sót hàng ho c
không đánh d u ph y vào k t qu nên tôi th ế ư ng yêu c u h c sinh l p
b ng v i các bài t p đi đơn v t nh đn l n.ế
Cách 2: L p b ng.
Đu bàiha dam2m2K t quế đi
5000m200 50 00 0,5ha hay 50dam2
Đu bàim3dm3cm3K t quế đi
3670cm3000 003 670 0,00367m3 hay 3,67dm3
Khi hưng d n h c sinh l p b ng đ đi, giáo viên c n h ư ng d n
k :
- Xác đnh khung các đơn v đi c a toàn b bài t p th m chí các bài
t p trong ti t h ế c đ ti t ki m t ế i đa s b ng c n l p.
- Xác đnh đúng yêu c u bài t p c n đi ra đơn v nào.
- Đi n d u ph y vào sau đơn v c n đi r i ghi k t qu vào bài làm. ế
2.2.2. Danh s ph c.
Ví d: Đi các s đo sau:
a. 17dm2 23cm2 =......dm2 ( Bài t p1b, trang 47)
b. 5dm3 77cm3 =......dm3 ( Bài t p3b, trang 155)
Cách 1 : Nh m b ng đơn v t l n đn béế
a. 17dm2 23cm2=......dm2
H c sinh v a nh m v a vi t t ph i sang trái: 17(dm ế 2) 23( cm2) ri
đánh d u ph y sau ch s ch đơn v dm2 ta đưc k t qu : 17dm ế 2 23cm2 =
17,23dm2
b. 5dm3 77cm3 =......dm3
Tương t h c sinh v a nh m v a vi t t ph i sang trái: 5(dm ế 3)
077( cm3) ri đánh d u ph y sau ch s ch đơn v dm3 ta đưc k t qu : ế
5dm3 77cm3 = 5,077dm3
Cách 2: L p b ng.
Th c ra b n ch t, ý nghĩa c a bài toán là nh ư nhau song cách th
hi n khác nhau, cách này h c sinh ít nh m l n h ơn, nó hi n th rõ ràng
không như phương pháp nh m trên.
Đu bàidam2m2dm2K t quế đi
7m2 19dm20 07 19 0,0719dam2 hay 7,19m2