PHẦN I. ĐẶT VẤN ĐỀ
Tên đề tài:
“ Một số giải pháp phối hợp với phụ huynh nhằm nâng cao chất lượng công
tác chăm sóc giáo dục trẻ 3-4 tuổi trong thời gian trẻ nghỉ dịch ở nhà”
1. Lý do lựa chọn đề tài:
a. Cơ sở lý luận.
“Trẻ em hôm nay
Thế giới ngày mai”
Giáo dục mầm non là bậc học đầu tiên của hệ thống giáo dục quốc dân có
vai trò đặc biệt quan trọng trong việc đặt nền móng cho sự hình thành và phát
triển nhân cách của con người. Chăm sóc giáo dục trẻ mầm non là một trong
những việc vô cùng quan trọng và cần thiết. Công việc này nó đòi hỏi cần có sự
liên hệ chặt chẽ giữa nhà trường, gia đình và xã hội để tạo ra một môi trường
giáo dục thống nhất và thuận lợi. Đây chính là một nguyên tắc quan trọng trong
quá trình chăm sóc giáo dục trẻ tại trường cũng như tại nhà.
Đúng vậy! trẻ mầm non chính là người chủ nhân tương lai của đất nước,
vì vậy giáo dục tốt cho trẻ mầm non là động lực, là mục tiêu của xã hội chứ
không phải của riêng cá nhân hay tổ chức nào. Mà đặc biệt gia đình chính là nơi
đóng vai trò rất quan trọng bởi lẽ gia đình chính là nơi trẻ được sinh ra, được
nuôi dưỡng, yêu thương và đùm bọc là cái nôi giáo dục rất tốt cho trẻ mà trong
đó bố mẹ chính là những người thầy tốt nhất cho con cái. Gia đình là nơi hình
thành nhân cách ban đầu cho trẻ thông qua cách sống, nề nếp sinh hoạt, Cách
yêu thương chia sẻ giữa các thành viên trong gia đình. Vì thế giáo dục trẻ mầm
non phải xuất phát từ giáo dục gia đình rồi mới tới giáo dục nhà trường và xã
hội. Do vậy để thực hiện mục tiêu giáo dục nói chung và giáo dục mầm non nói
riêng không những cần làm tốt công tác giáo dục trẻ tại nhà trường mà còn cần
có sự phối hợp chặt chẽ với gia đình, xã hội để làm tốt công tác chăm sóc giáo
dục trẻ.
Chủ tịch Hồ Chí Minh đã từng nói: “ Giáo dục trong nhà trường chỉ là
một phần còn có sự giáo dục ngoài xã hội và trong gia đình để giúp việc giáo
dục trong gia đình được tốt hơn. Giáo dục trong nhà trường dù tốt đến mấy mà
thiếu giáo dục trong gia đình và ngoài xã hội thì kết quả cũng không hoàn
toàn” Giáo dục trong nhà trường và phối hợp với giáo dục trong gia đình là rất
cần thiết giúp nâng cao hiệu quả giáo dục con người góp phần cho sự phát triển
của sự nghiệp giáo dục nói chung và giáo dục mầm non nói riêng.
Chính vì hiểu được tầm quan trọng của việc giáo dục phối hợp chặt chẽ
với gia đình, Với vai trò là một người giáo viên mầm non bản thân tôi luôn tìm
hiểu và suy nghĩ tìm mọi biện phấp để công tác chăm sóc giáo dục trẻ không chỉ
là của nhà trường mà còn cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà trường và gia
2
đình thì mới đạt hiệu quả cao. Đặc biệt là khi trẻ nghỉ ở nhà chỉ có thông qua bố
mẹ mới có thể dạy trẻ được.
b. Cơ sở thực tiễn.
Nhắc đến công tác chăm sóc giáo dục trẻ người ta thường nghĩ ngay đến
vai trò của các nhà trường, các cơ sở giáo dục. Trên thực tế, để đào tạo ra những
con người phát triển toàn diện cả đức - trí - thể - mỹ ngay từ khi còn ngồi trên
ghế nhà trường thì không chỉ có vai trò của nhà trường, mà còn rất cần sự phối
hợp, kết hợp chặt chẽ của gia đình và toàn xã hội. Đó là ba môi trường giáo dục
quan trọng tạo thành thế “chân kiềng” vững chắc để cùng giáo dục, hình thành
nhân cách và vun đắp sự trưởng thành của một con người.
Là người giáo viên mầm non đặc biệt trong tình hình dịch bệnh diễn ra
phức tạp như hiện nay trẻ được nghỉ học tại nhà thì việc chăm sóc giáo dục trẻ
cần phải có sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà trường và gia đình từ đó giúp trẻ phát
triển một cách tốt nhất không bị ngắt quãng, mà còn tận dụng được những mốc
vàng trong sự phát triển của trẻ.
Thực tế cho thấy rằng sự thống nhất giữa giáo dục nhà trường và giáo dục
gia đình, xã hội được xem là một việc có tính nguyên tắc đảm bảo việc giáo dục
đạt hiệu quả cao. Bởi giáo dục gia đình nó đến với trẻ đầu tiên và sớm nhất. Vì
vậy sự kết hợp giáo dục gia đình với giáo dục nhà trường, xã hội nó sẽ cho đến
sự thống nhất về cả nội dung lẫn phương pháp, cách thức giáo dục trẻ. Đặc biệt
ở lứa tuổi mầm non 3-4 tuổi một trong những độ tuổi đang trong giai đoạn hình
thành và phát triển nhân cách một cách cao nhất trẻ bắt đầu hiểu và nhận thức tốt
về thế giới xung quanh thì việc giáo dục trẻ cần phải được đặt lên hàng đầu. Vì
đây chính là giai đoạn vàng trong sự phát triển của trẻ, giai đoạn khủng hoảng
nhất về mặt tâm, sinh lý của trẻ. Và hiện nay do chưa nhận thức được tầm quan
trong của giáo dục gia đình phải kết hợp chặt chẽ với giáo dục nhà trường nên
rất nhiều những bậc phụ huynh thường không quan tâm, chủ quan trong việc
giáo dục trẻ ở độ tuổi này, và thường suy nghĩ rằng giáo dục trẻ là việc của nhà
trường mà quên đi cái vai trò, cái tầm ảnh hưởng của gia đình đối với trẻ. Người
thầy tốt nhất với con cái chính là bố mẹ. Bởi bố mẹ chính là người gần gũi con
mình nhiều nhất còn nhà trường chỉ là nơi nuôi dưỡng và phát triển những kiến
thức trẻ đã có từ gia đình. Vì vậy tôi đã mạnh dạn lựa chọn đề tài: “ Một số giải
pháp phối hợp với phụ huynh nhằm nâng cao chất lượng công tác chăm sóc
giáo dục trẻ 3-4 tuổi trong thời gian trẻ nghỉ dịch ở nhà”làm đề tài nghiên cứu.
2. Mục đích nghiên cứu
- Tôi nghiên cứu đề tài này nhằm tìm ra một số giải pháp, cách thức phối
hợp với phụ huynh trong công tác chăm sóc giáo dục trẻ tại nhà từ đó giúp nâng
cao chất lượng, hiệu quả giáo dục, giúp gia đình, phụ huynh nhận thức sâu sắc
hơn về vai trò của mình góp phần phát triển toàn diện nhân cách cho trẻ.
3
- Đề tài nghiên cứu này nhằm mục đích tìm ra những nội dung, kiến thức,
kỹ năng cần thiết trong việc chăm sóc giáo dục trẻ sớm, hiểu được những giải
pháp để có sự phối hợp chặt chẽ giữa gia đình nhà trường và xã hội trong việc
chăm sóc và giáo dục trẻ trong tình hình dịch bệnh diễn ra phức tạp và trẻ nghỉ
học tại nhà.
3. Đánh giá nghiên cứu:
Bản thân tôi nhận thấy đề tài nghiên cứu này là rất cần thiết với bối cảnh
hiện nay trong tình hình xã hội phát triển nhưng dịch bệnh diễn ra phức tạp. Với
vai trò là một một giáo viên chủ nhiệm lớp được phân công để hướng dẫn phụ
huynh của lớp mình dạy trẻ học tại nhà nên đã đặt ra cho tôi một vấn đề đó
chính là làm sao để phối hợp tốt với phụ huynh, làm sao để phụ huynh có thể
hướng dẫn trẻ học được một cách tốt nhất nhằm nâng cao được chất lượng đáp
ứng được những yêu cầu giáo dục trong tình hình hiện nay. Từ đó tôi nhận thấy
đây là một trong những vấn đề rất quan trọng và cần thiết.
4. Đối tượng khảo sát thực nghiệm
- Nghiên cứu: Một số giải pháp phối hợp với phụ huynh nhằm nâng cao chất
lượng công tác chăm sóc giáo dục trẻ 3-4 tuổi trong thời gian trẻ nghỉ dịch ở
nhà.
5. Phương pháp nghiên cứu
* Nhóm thu thập xử lý thông tin lý thuyết
- Tìm tài liệu
- Phân tích tổng quát hóa cơ sở lý luận
- Phương pháp thực nghiệm khảo sát
*Nhóm thu nhập xứ lý thông tin thực tiễn
- Phương pháp nghiên cứu tài liệu.
- Phương pháp quan sát.
- Phương pháp trao đổi, trò chuyện.
- Phương pháp thực hành
- Phương pháp phối hợp
6. Phạm vi và kế hoạch nghiên cứu
- Đề tài được thực hiện tại lớp 3-4 tuổi trường mầm non Thuần Mỹ
- Thời gian thực hiện: Từ tháng 9 / 2021 đến tháng 4 / 2022 và những năm tiếp
theo.
PHẦN II. NHỮNG BIỆN PHÁP ĐỔI MỚI ĐỂ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
1. Những nội dung lý luận liên quan đến đề tài
Chăm sóc và giáo dục trẻ trong hệ thống giáo dục nó là một thể thống nhất
giữa giáo dục trong nhà trường với giáo dục trong gia đình và giáo dục ngoài xã
4
hội. Giống như học phải đi đôi với hành, lý luận phải gắn với thực tiễn, giáo dục
nhà trường phải kết hợp chặt chẽ với giáo dục gia đình và giáo dục xã hội.
Thay đổi nhận thức của phụ huynh về vai trò của giáo dục nói chung và giáo
dục gia đình nói riêng là việc làm cần thiết đầu tiên. Việc giúp phụ huynh nhận
thức được việc giáo dục sớm cho con, em mình là điều cần thiết và trẻ không chỉ
học ở trường mà còn cần phải học ở nhà. Càng nhỏ thì việc giáo dục trẻ càng
cần thiết vì chúng ta cần hình thành cho trẻ những hành vi, kỹ năng, kiến thức
nền tảng từ sớm bác bỏ cái suy nghĩ trẻ nhỏ thì học hành gì, mầm non chỉ cần trẻ
lên lớp đó là một trong những suy nghĩ sai lệch của đại đa số bộ phận phụ
huynh.
Với sự phát triển của xã hội cùng với đó là sự phát triển của công nghệ thông
tin vì vậy việc sử dụng các thiết bị thông minh đối với chúng ta không còn xa lạ,
để hướng dẫn được phụ huynh của lớp mình đạt hiệu quả tăng tính tương tác thì
phải có nhóm lớp để giáo viên có thể tương tác cùng với phụ huynh và các con.
Ngoài ra, đặc điểm tâm sinh lý của trẻ mầm non đó chính là trẻ học thông
qua chơi, trẻ thường thích những đồ dùng, đồ chơi ngộ nghĩnh, hay những bài
dạy với nhiều màu sắc, hình ảnh động phong phú sẽ kích thích thị giác của trẻ,
khiến trẻ hứng thú và tập trung hơn. Việc thiết kế các bài giảng điện tử hay các
video bài dạy kết hợp với hình ảnh, âm thanh vui nhộn, những trò chơi hấp dẫn
sẽ khiến trẻ vô cùng hững thú làm tăng hơn hiệu quả của công tác chăm sóc giáo
dục trẻ.
Dựa theo sự chỉ đạo của sở, của phòng giáo dục và của trường trong thời gian
trẻ nghỉ học tại nhà giáo viên cần phối hợp với phụ huynh trong việc hướng dẫn
trẻ học tại nhà đồng tới tuyên truyền tới phụ huynh công tác chăm sóc trẻ trong
thời gian diến biến dịch bệnh diễn ra phức tạp. Nên tôi nhận thấy đây là một đề
tài, một vấn đề quan trọng, cấp bách trong thời gian này.
2. Khảo sát thực trạng:
a. Đặc điểm đặc trưng của nhà trường
- Được sự chỉ đạo sát sao về chuyên môn của phòng Giáo dục và sự quan
tâm tạo điều kiện của Ban giám hiệu nhà trường về cơ sở vật chất.
- Được tham gia các buổi chuyên đề do phòng và nhà trường tổ chức về
các phương pháp cũng như các phần mềm phục vụ cho công tác giáo dục trẻ
mầm non tại nhà.
- Bản thân là một giáo viên mầm non, trực tiếp giảng dạy lớp mẫu giáo 3 -
4 tuổi tổng số là 23 trẻ, các cháu đều là con em tại địa phương. Tuy nhiên do
trình độ, nhận thức của đại đa số phụ huynh còn chưa cao về công tác chăm sóc
giáo dục trẻ 3-4 tuổi tại nhà. Chưa có kinh nghiệm cũng như kiến thức để dạy
các con.
Trăn trở với mục tiêu giáo dục, nhận thức được tầm quan trọng của giáo
dục nhà trường phải phối hợp chặt chẽ với gia đình trong việc chăm sóc giáo
5
dục trẻ. Trong quá trình nghiên cứu, tìm hiểu đề tài tôi cũng có những thuận lợi
và những khó khăn nhất định như:
b.Thuận lợi:
- Luôn được sự quan tâm hướng dẫn chỉ đạo của BGH nhà trường tạo
điều kiện bồi dưỡng về chuyên môn và tổ chức các buổi kiến tập của trường.
- Phong trào xã hội hóa tiếp tục được đẩy mạnh, các phương tiện truyền
thông ngày càng phát triển và phủ rộng khắp thuân lợi cho công tác tuyên truyền
đến phụ huynh.
- Chị em đồng nghiệp luôn quan tâm giúp đỡ và cùng trao đổi các phương
pháp giảng dạy hay để cùng tiến bộ.
- Bản thân luôn tự trau dồi kiến thức, ham học hỏi để nâng cao trình độ.
- Bản thân tôi cũng có năng lực trình độ trong việc sử dụng các thiết bị
truyền thông cũng như có khả nắng sử dụng cộng nghệ thông tin khá tốt.
- Đa số phụ huynh quan tâm ủng hộ cùng kết hợp với cô giáo trao đổi
những vướng mắc của con em mình để cùng nhau tháo gỡ, giúp trẻ có được kết quả tốt
nhất.
c. Khó khăn:
- Phần lớn phụ huynh đều làm nông nghiệp, buôn bán, nên chưa quan tâm
nhiều đến công tác chăm sóc giáo dục trẻ. Các phương tiện, thiết bị, đồ dùng còn
thiếu thốn.
- Kinh nghiệm của phụ huynh trong công tác hướng dẫn chăm sóc, giáo
dục trẻ tại nhà còn chưa có. Nên trẻ ít hợp tác. Thậm chí không có kiến thức để
dạy con.
- Một số phụ huynh còn hạn chế trong việc sử dụng các thiết bị, phương
tiện truyền thông nên việc tuyên truyền tới các bậc phụ huynh đôi khi còn gặp
rất nhiều khó khăn, phụ huynh tương tác chậm hoặc có phụ huynh không biết
tương tác.
- Đặc điểm nhận thức của trẻ không đồng đều, trẻ chủ yếu trẻ còn ở nhà
với ông bà nhiều.
- Do tình hình dịch bệnh trẻ nghỉ học ở nhà nên giữa cô giáo và phụ huynh
còn chưa có sự phối hợp chặt chẽ trong các hoạt động giáo dục trẻ.
- Trẻ còn nhỏ nên khả năng tập trung học của trẻ còn chưa cao, Trẻ không
thích gò bó, nhàm chán...
d. Khảo sát thực trạng:
- Năm học 2021-2022 tôi được phân công phụ trách lớp 3-4 tuổi – C4
trường mầm non Thuần mỹ.
Tổng số trẻ của lớp: 23 trẻ
+ Số trẻ trai: 11 trẻ