Rèn đ c di n c m cho h c sinh l p 5 - Tr ng Ti u h c H ng Thái ườ
A: PH N M Đ U
I. Lí do ch n đ tài
Giáo d c Ti u h c là n n móng đ u tiên giúp con ng i t n t i và phát tri n, trong ườ
đó môn Ti ng Vi t có m t vi trí đ c bi t quan tr ng vì nó hình tnh và phát tri n cho h cế
sinh kh năng giao ti p, là c s đ pt tri n t duy cho tr , gp tr ti p thu các môn h c ế ơ ư ế
khác.
Ti ng Vi t Tế i u h c g m nhi u phân môn nh : T p đ c, Luy n t ư
câu, K chuy n, Chính t , T p làm văn ,…Môi môn h c đ u có m t ch c năng, khi
d y ng văn nhà tr ng đ ng th i cung chu n bi v n cho h c sinh khi h c văn mà ư ườ
T p đ c là phân môn gi vai tro không nh . ư
T p đ c phân môn v trí quan tr ng hàng đ u trong ch ng trình Ti ngươ ế
Vi t Ti u h c. D y t t phân môn này không nh ng rèn luy n cho h c sinh k năng
đ c còn phát tri n cho các em v n t ng phong phú, t o đi u ki n đ các em h c
t t các phân môn khác. Rèn luy n k năng đ c cho h c sinh nh ư: đ c đúng, đ c nhanh,
đ c chính xác, ràng, rành m ch, di n c m đ h c sinh nh ng hi u bi t v ki n ế ế
th c văn h c, v ngôn ng ng c l i khi hi u đ c nh ng văn b n đ c s giúp ượ ượ
h c sinh hi u đ c đ c di n c m. v y gi a vi c đ c đúng, đ c hi u đ c di n ượ
c m hai quá trình liên quan g n m t thi t v i nhau. Qua vi c đ c, h c sinh ế
chi m lĩnh đ c văn hoá c a dân t c, ti p thu đ c n n văn minh c a loài ngế ượ ế ượ iườ
thông qua sách v . Qua vi c đ c, h c sinh bi t đánh giá cu c s ng h i, t ế ư duy.
Cũng qua ho t đ ng đ c, tình c m, th m m c a các em đ ư c nâng lên cao, t m hi u
bi t c a các em nhìn ra th gi i xung quanh quá trình nh n th c cũng chi u sâuế ế
h n. S phát tri n nhi u m t này t o đi u ki n đ tr phát huy đ c m i kh năngơ ư
ti m tàng, t đó t o c h i đ sau này tr giúp ích cho h i. Phân môn T p đ c ơ
Ti u h c nói chung l p 5 nói riêng đ t ra m t nhi m v quan tr ng: đ c rành
m ch, l u loát bài văn (kho ng 120 ti ng/ phút), đ c bi u c m bài văn, bài th ư ế ơ
ng n, hi u n i dung, ý nghĩa bài đ c. Thông qua các bài văn, bài th , h c sinh càng ơ
thêm yêu các mi n quê c a đ t n c, đ ng c m v i m i t ng l p nhân dân, m i con ướ
ng i trên đ t n c Vi t Nam cũng nh trên th gi i, bi t quý tr ng, gi gìn nh ngườ ướ ư ế ế
truy n th ng quý báu c a dân t c ta.
Phân n T p đ c c d ng m nh m trong giáo d c th m , giúp h c sinh
thêm yêu i đ p, rung c m tr c cái đ p trong thiên nhiên, i đ p trong n ch ng. ướ ươ
Môn h c y p ph n n luy n cho h c sinh t duy tr u t ng, t duy gic. Gi t p ư ượ ư
đ c, ngoài vi c n đ c, d n d t cho h c sinh c m th t t i văn, th yi hay i đ p
c a hình t ng văn h c, chúng ta còn cho h c sinh tìm b c c đ phát tri n óc pn tích, ượ
m đ i ý đ phát tri n óc t ng h p. Ngoài ra còn n óc t ng t ng, phán đoán, ghiưở ượ
nh ...
Phân môn T p đ c k t h p ch t ch v i c phân n khác c a ch ng trình ế ươ
Ti ng Vi t. Qua c i văn, bài th ch n l c, h c sinh v a c m th đ c cái hay cáiế ơ ượ
đ p, v a h c cách dùng t chính xác, đ tu sinh đ ng, đ c luy n v ng âm, cnh t , ượ
t p m n.
Giáo viên: H Th Qu - Tr ng Ti u h c H ng Thái ế ườ 1
Rèn đ c di n c m cho h c sinh l p 5 - Tr ng Ti u h c H ng Thái ườ
H c phân n T p đ c, vi c rèn đ c c m th i đ c hai y u t không th ế
thi u, hai y u t này quan h m t thi t v i nhau, g n , h tr đ c l c cho nhau. C mế ế ế
th t t gp cho các em tìm đ c gi ng đ c thích h p cho bài đ c, t đó các em s đ c m t ượ
cách hay, di n c m. Ng c l i, đ c di n c m không t t s khó kn ượ trong vi c c m th
bài văn.
Mu n có kĩ năng đ c hay, di n c m, h c sinh ph i có kh năng c m th bài đ c
m c đ nh t đ nh. Khi đã có kĩ năng đ c t t, h c sinh s hi u đúng, c m th sâu s c
h n. Phân môn T p đ c luôn luôn th hi n s g n ch t ch quá trình đ c quáơ
trình hi u (hi u n i dung c b n c a bài đ c qua h th ng t ng , ki u câu, b c c và ơ
th lo i văn b n đ đ c đúng, đ c hayt đó giúp h c sinh c m th cái hay cái đ p
c a t t ng, tình c m, c a ngh thu t ngôn t đ th hi n ra cách đ c, gi ng đ c, ư ưở
đ c di n c m).
b c ti u h c nói chung và l p 5 i riêng phân môn T p đ c có 2 yêu c u cnh
là:
+ Rèn kĩ năng t p đ c.
+ Giúp h c sinh c m th t t bài văn.
H c phân môn T p đ c, vi c đ c c m th hai khâu quan h m t thi t ế
v i nhau, g n tr đ c l c cho nhau, c m th t t giúp vi c đ c diên c m t t.
Đi u đó kh ng đinh r ng trong ti t t p đ c l p 5, vi c rèn năng đ c diên c m cho ế
h c sinh r t c n thi t. Trong ti t h c, h c sinh bi t đ c diên c m thì ti t h c m i ế ế ế ế
có hi u qu cao và m i th hi n đ c t m quan tr ng c a b môn. ượ
Trong th c t gi ng d y, vi c rèn cho h c sinh đ c diên c m còn g p nhi u khó ế
khăn, lúngng làm nh h ng đ n ch t l ng d y và h c. Vì v y, tôi ch n đ tài ưở ế ượ n
đ c di n c m cho h c sinh l p 5 - Tr ng Ti u h c H ng Thái”. ườ đ nghiên c u và v n
d ng vào th c t l p 5/1 - Tr ng Ti u h c H ng Thái nh m ng cao ch t l ng d y ế ườ ượ
h c.
II. Đ i t ng nghiên c u ượ
Giúp h c sinh kh i l p 5 và đ c bi t là h c sinh l p 5/1- Tr ng ti u h c Hông ườ
Thai -rèn đ c di n c m .
III. Ph m vi nghiên c u
Phân môn T p đ c l p 5, t p trung vào vi c rèn kĩ năng đ c diên c m cho h c
sinh l p 5/1 - Tr ng Ti u h c H ng Thái trong năm h c 2013-2014. ườ
VI. Ph ng pháp nghiên c uươ
a) Ph ng pháp nghiên c u tài li u:ươ Tìm đ c các tài li u, t p chí, giáo trình
n i dung rèn kĩ năng đ c diên c m cho h c sinh.
b) Ph ng pháp đi u tra:ươ D gi , trao đ i v i các b n đ ng nghi p, h c sinh v nh ng ư
khó khăn cung nh nh ng thu n l i khi th c hi n d y và h c trong các gi h c T p đ c trên ư ư
l p,
Giáo viên: H Th Qu - Tr ng Ti u h c H ng Thái ế ườ 2
Rèn đ c di n c m cho h c sinh l p 5 - Tr ng Ti u h c H ng Thái ườ
c) Ph ng pháp th c nghi m:ươ T ch c cho h c sinh th c hi n các yêu c u c a
gi i
pháp đ ra, ki m tra k t qu và tác d ng c a gi i pháp khi ti n hành. ế ế
d) Ph ng pháp so sánh, đ i chi u:ươ ế T ch c so sánh, đ i chi u k t qu tr c ế ế ướ
sau khi th c hi n gi i pháp đ th y đ c k t qu cung nh h n ch nh m tìm ra ượ ế ư ế
h ng đi u ch nh, kh c ph c h p lí.ướ
B: N I DUNG
I. C s lí lu nơ
M c tiêu c a môn Ti ng Vi t Ti u h c nh m ế hình thành và phát tri n h c
sinh các kĩ năng s d ng Ti ng Vi t (nghe, nói, đ c, vi t) đ h c t p và giao ti p ế ế ế
trong các
môi tr ng ho t đ ng c a l a tu i. Thông qua vi c d y h c Ti ng Vi t góp ph nườ ế
rèn luy n các thao tác c a t duy cho h c sinh. ư
Cung c p cho h c sinh nh ng ki n th c c b n v Ti ng Vi t nh ng hi u ư ế ơ ế ư
bi t s gi n v xa h i, v t nhiên và con ng i, v văn hóa, văn h c c a Vi t Nam vàế ơ ườ
n c ngoài.ướ
B i d ng tình yêu Ti ng Vi t và hình thành thói quen gi n s trong sáng, giàu ươ ế ư
đ p c a Ti ng Vi t, góp ph n hình thành nhân cách con ng i Vi t Nam xa h i ch ế ườ
nghĩa.
T năm h c 2006- 2007 h c sinh l p 5 đ c h c ch ng trình ti u h c m i t t ượ ươ
c c n. Trong đó môn Ti ng Viêt g m 10 đ n vi h c, i đ n vi h c ng v i m t ế ơ ơ
ch đi m h c trong 3 tu n (rng ch đi m h nh phúc con ng i đ c h c trong 4 ườ ượ
tu n), các ch đi m h c t p xoay quanh nh ng v n đ l n đ t ra cho đ t n c, dân t c ư ướ
c loài ng i. ườ
*Phân môn T p đ c giúp h c sinh:
+ C ng c kĩ năng đ c tr n, đ c th m đa đ c hình thành các l p 1, 2, 3, 4; ơ ượ
Tăng c ng t c đ đ c, bi t đ c l t đ ch n thông tin nhanh; ti p t c rèn luy n kĩườ ế ư ế
năng đ c diên c m là kĩ năng b t đ u đ c rèn luy n t l p 4. ượ
+ Phát tri n kĩ năng đ c hi u lên m c cao h n: n m và v n d ng đ c m t s ơ ượ
khái ni m nh đ tài, c t truy n, tính cách,…đ hi u ý nghĩa c a bài và phát hi n ư
m t vài giá tri ngh thu t trong các bài văn, th . Đây là yêu c u tr ng tâm. ơ
+ M r ng v n hi u bi t v t nhiên, xa h i và con ng i đ góp ph n ế ườ
hình thành nhân cách c a con ng i m i. ườ
* Yêu c u v kĩ năng đ c đ i v i h c sinh l p 5:
+ Đ c các văn b n ngh thu t, khoa h c, hành chinh, báo chí. -
+ Đ c th m.
+ Đ c diên c m đo n văn, bài th , màn kich ng n. ơ
+ Tìm hi u ý nga c a i văn, i th và m t s chi ti t giá tri ngh thu t ơ ế
trong i văn, bài th . Nh n xét v nn v t, nh nh cách s d ng t ng trong bàiơ ư
văn, i th .ơ
+ Đ c thu c m t s bài văn, bài th . ơ
Giáo viên: H Th Qu - Tr ng Ti u h c H ng Thái ế ườ 3
Rèn đ c di n c m cho h c sinh l p 5 - Tr ng Ti u h c H ng Thái ườ
+ Dùng t đi n h c sinh ho c các sách công c đ tra c u, ghi chép thông tin.
II. C s th c ti nơ
1. Đi u tra th c tr ng
Qua th c t gi ng d y l p 5, tôi th y vi c d y c a giáo viên vi c h c c a ế
h c sinh có m t s v n đ nh sau: ư
V phía giáo viên: Đ i v i đa s giáo viên, T p đ c không ph i là phân môn khó
d y. H u h t trong s h đ u nhi u c g ng trong vi c tìm tòi ph ng pháp, ế ươ
nghiên c u n i dung, h c h i kinh nghi m, đ c bi t đ i m i ph ng pháp gi ng ươ
d y“ l y h c sinh làm trung tâm” song k t qu cho th y h c sinh ch a đ c đ c hay ế ư ượ
c di n c m) bài đ c. B i trong khi d y, giáo viên th ng m i ch coi tr ng s a ườ
cho h c sinh v n đ đ c to, ràng, l u loát ch ch a quan tâm nhi u đ n k thu t ư ư ế
đ c, gi ng đ c, cách đ c di n c m c a h c sinh hay vi c đ c m u c a giáo viên.
Giáo viên d y T p đ c nh ư d y Văn tr c đây. Nhìn chung ph ướ ư ng pháp còn mangơ
tính ch t h ư ng th áp đ t (v cách hi u n i dung bài, cách đ c bài). Giáo viên
gi ng gi i quá nhi u v các t khó, v ý nghĩa c a bài xem nh ph n luy n đ c,
đ c bi t luy n đ c di n c m. Bên c nh đó, do khách quan, m t s giáo viên không
có ch t gi ng t t đ đ c hay bài đ c. Giáo viên
ti u h c l i d y quá nhi u môn trong m t bu i h c nên vi c đ u t th i gian đ ư
luy n đ c tr c khi lên l p còn có ph n h n ch ... ướ ế
V phía h c sinh: H c sinh không quan tâm đ n ph ế ng pháp đ c c a mình, doươ
đó các em r t y u v năng l c di chuy n kĩ năng đ c đã đ c hình thành các l p tr ế ượ ư-
c, các bài trc đ gi i quy t nh ng v n đ đ t ra trong bài m i. Các em đã đ cướ ế
thành ti ng, phát âm đúng và rõ các ti ng có v n khó. Nh ng đ c đ th hi n n i dungế ế ư
bài đ c thì còn th p. Khi đ c, nhi u em ch a hi u ý c a t ng đo n, t ng bài, các em ư
ng t ngh câu văn, ng t nh p câu th ch a chính xác, ch a th hi n đ c n i dung ơ ư ư ượ
tình c m bài đ c b ng s c thái gi ng đ c vui, bu n, tr m, b ng, g i c m... năng
đ c l t đ tìm hi u n i dung bài ch a t t đa s các em. ướ ư
nh h ng c a ph ng ng : ưở ươ Tình tr ng phát âm l n gi a thanh ngã thanh
s c,... còn n ng n . Do đ c đi m vùng mi n, kinh t gia đình ch a cao nên các em ế ư
ch a đ c t o đi u ki n t t đ h c t p. Qua đi u tra kh o sát ch t l ng đ c c aư ượ ượ
h c sinh ngay t đ u năm h c, tôi th y l ng h c sinh đã bi t đ c di n c m bài văn, ượ ế
bài th r t ít, nh t là đ i v i nh ng h c sinh có l c h c trung bình hay y u.ơ ế
C th đi u tra ch t l ng đ c c a h c sinh hai l p 5 đ u năm h c này s ượ
li u c th nh sau: ư
- L p 5/1 đ u năm h c 2013- 2014
Sĩ sH c sinh đ c nh , ch m H c sinh đ c to, l u loát ư H c sinh đ c di n c m
16 9 h c sinh = 56,25 %5 h c sinh = 31,25 % 2 h c sinh = 12,5%
- L p 5/2 đ u năm h c 2013 - 201 4
Sĩ sH c sinh đ c nh , ch m H c sinh đ c to, l u loát ư H c sinh đ c di n c m
15 8 h c sinh = 53,34%5 h c sinh = 33,33% 2 h c sinh = 13,33 %
Giáo viên: H Th Qu - Tr ng Ti u h c H ng Thái ế ườ 4
Rèn đ c di n c m cho h c sinh l p 5 - Tr ng Ti u h c H ng Thái ườ
2. Ph ng pháp nghiên c uươ
Tr c hi n tr ng trên, tôi đã suy nghĩ: Ph i làướ m th nào đ nâng cao ch t l ngế ượ
đ c cho h c sinh t t h n n a, nh t đ c di n c m. Đ th c hi n đ c đi u đó, tôi ơ ượ
đã nghiên c u và ti n hành ph i h p s d ng nhi u ph ng pháp: ế ươ
+ Ph ng pháp đi u tra.ươ
+ Ph ng pháp so sánh đ i ch ng.ươ
+ Ph ng pháp quan sát.ươ
+ Ph ng pháp ki m tra đánh giá.ươ
+ Ph ng pháp t ng h p,....ươ
ph ng pháp đi u tra: không ch d ng l i đi u tra th c tr ng ph i đi uươ
tra qua t ng giai đo n trong su t năm h c, trao đ i v i giáo viên h c sinh ti u
h c, tìm hi u th c t vi c d y và h c phân môn T p đ c trong tr ng Ti u h c. ế ườ
ph ng pháp so sánh đ i ch ng: không nh ng so sánh đ i ch ng trong cùng ươ
m t giai đo n gi a l p này v i l p kia, gi a các giai đo n v i nhau trong cùng m t l p
mà còn đ i ch ng c v i nh ng năm h c tr c. ướ
Ph ng pháp quan sát: tinh th n, thái đ , ý th c trong h c T p đ c c a h c sinhươ
l p mình, h c sinh l p khác trong khi đi d gi còn quan sát ph ng pháp s ph m ươ ư
c a giáo viên gi ng d y đ tìm hi u nh ng tác nhân tr c ti p nh h ng đ n ch t ế ưở ế
l ng đ c di n c m c a h c sinh. ượ
Ph ng pháp ki m tra đánh giá: đ c ti n hành đ ng th i v i ph ng phápươ ượ ế ươ
ki m tra toán h c ph ng pháp t ng h p s li u. Khi ki m tra đánh giá ch t l ng ươ ượ
đ c c a t ng h c sinh, tôi t th ng ch t l ng y b ng nh ng s li u c ượ
th , sau đó t ng h p các s li u đã thu đ c nh m rút ra kinh nghi m gi ng d y cho ư
b n thân.
3. Công vi c th c làm
3. 1. Tìm hi u v m c tiêu, c u trúc, ph ng pháp d y phân môn T p đ c 5 ươ
a. T p đ c là gì?
Môn Ti ng Vi t trế ng ph thông nhi m v nh thành ng l c ho t đ ngư
ngôn ng cho h c sinh. Đ c không ch là công vi c gi i quy t m t b mã g m hai ph n ế
ch vi t âm thanh, nghĩa không ph i ch s ánh v n" n thành ti ng theo ế ế
đúng như c hi u ch vi t, mà đ c còn quá trình nh n th c đ kh ng hi u ế
đ c nh ng đã đ c đ c. T p đ c ch h c n b n t đ c đúng, đ c nhanh, đ c ượ
hi u, đ c di n c m. D y T p đ c chính là vi c go viên h ư ng d n hoàn tnh 4 ph m
ch t trên.
b. Y nghĩa c a vi c đ c
T p đ c là m t phân môn có ý nghĩa to l n Ti u h c. Nó tr thành m t đòi h i
c b n, đ u tiên đ i v i m i ngơ i đi h c. Tr c tiên, tr ph i h c đ c, sau đó ph iườ ướ
đ c đ h c. Đ c giúp tr chi m lĩnh đ ế c ngôn ng trong giao ti p h c t p, ượ ế
cũng công c đ h c các môn khác, t o ra h ng thú đ ng c trong h c t p. ơ
Đ ng th i t o đi u ki n đ h c sinh kh năng t h c tinh th n h c. Đ c
Giáo viên: H Th Qu - Tr ng Ti u h c H ng Thái ế ườ 5