BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
CHƯƠNG TRÌNH ETEP
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
TÀI LIỆU HƯỚNG DẪN
BỒI DƯỠNG GIÁO VIÊN PHỔ THÔNG ĐẠI TRÀ
(Bồi dưỡng trực tiếp)
MÔ ĐUN 9
ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN, KHAI THÁC VÀ
SỬ DỤNG THIẾT BỊ CÔNG NGHỆ TRONG DẠY HỌC,
GIÁO DỤC HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ
HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM, HƯỚNG NGHIỆP
Thành phố Hồ Chí Minh, năm 2021
2
MỤC LỤC
MỤC LỤC ...................................................................................................................... 2
BAN BIÊN SOẠN TÀI LIỆU ....................................................................................... 5
DANH SÁCH CỘNG TÁC VIÊN ................................................................................ 5
KÍ HIỆU VIẾT TẮT ..................................................................................................... 6
CHÚ GIẢI THUẬT NGỮ ............................................................................................. 7
ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT MÔ ĐUN ............................................................................... 9
4. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG BỒI DƯỠNG .......................................................... 11
NỘI DUNG 1. VAI TRÒ CỦA CÔNG NGHỆ THÔNG TIN, HỌC LIỆU SỐ VÀ
THIẾT BỊ CÔNG NGHỆ TRONG DẠY HỌC, GIÁO DỤC ............................. 36
1.1. KHÁI QUÁT VỀ CÔNG NGHỆ THÔNG TIN, HỌC LIỆU SỐ VÀ THIẾT
BỊ CÔNG NGHỆ TRONG DẠY HỌC, GIÁO DỤC ........................................... 36
Công nghệ thông tin trong dạy học, giáo dục ..................................... 36
Học liệu số trong dạy học, giáo dục .................................................... 37
Thiết bị công nghệ trong dạy học, giáo dục ........................................ 39
1.2. CÁC XU HƯỚNG HIỆN NAY TRONG ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ
THÔNG TIN VÀ KHAI THÁC, SỬ DỤNG HỌC LIỆU SỐ VÀ THIẾT BỊ CÔNG
NGHỆ TRONG DẠY HỌC, GIÁO DỤC ............................................................ 40
Công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong lĩnh vực giáo dục ......... 40
Công nghệ thông tin và ứng dụng để đổi mới phương pháp dạy học,
hình thức dạy học, kiểm tra đánh giá ............................................................ 41
Công nghệ thông tin và ứng dụng trong giáo dục thông minh và xây
dựng hệ sinh thái giáo dục ............................................................................ 43
1.3. VAI TRÒ CỦA CÔNG NGHỆ THÔNG TIN, HỌC LIỆU SỐ VÀ THIẾT BỊ
CÔNG NGHỆ TRONG DẠY HỌC, GIÁO DỤC ................................................ 45
Vai trò của công nghệ thông tin trong dạy học, giáo dục ................... 45
Vai trò của học liệu số và thiết bị công nghệ trong dạy học, giáo dục
....................................................................................................................... 49
1.4. MỘT SỐ YÊU CẦU ĐẶT RA TRONG VIỆC ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ
THÔNG TIN, HỌC LIỆU SỐ VÀ THIẾT BỊ CÔNG NGHỆ TRONG DẠY HỌC,
GIÁO DỤC ........................................................................................................... 55
Đảm bảo tính khoa học ....................................................................... 55
Đảm bảo tính sư phạm ........................................................................ 56
Đảm bảo tính pháp lí ........................................................................... 57
3
Đảm bảo tính thực tiễn ........................................................................ 59
NỘI DUNG 2. THIẾT BỊ CÔNG NGHỆ, HỌC LIỆU SỐ VÀ PHẦN MỀM HỖ
TRỢ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC VÀ GIÁO DỤC HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ
61
2.1. THIẾT BỊ CÔNG NGHỆ HỖ TRỢ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC, GIÁO DỤC
.. 61
2.1.1. Một số thiết bị công nghệ cơ bản ........................................................ 61
2.1.2. Một số thiết bị công nghệ nâng cao .................................................... 65
2.2. HỌC LIỆU HỖ TRỢ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC, GIÁO DỤC HỌC SINH 70
2.2.1. Nguồn học liệu số ............................................................................... 70
2.2.2. Mối quan hệ giữa loại nội dung dạy học với dạng học liệu số ........... 73
2.2.3. Sử dụng Internet để tìm kiếm học liệu số hỗ trợ hoạt động dạy học, giáo
dục ................................................................................................................. 75
2.3. MỘT SỐ PHẦN MỀM HỖ TRỢ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC, GIÁO DỤC
HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ ....................................................................... 78
Khái quát các phần mềm hỗ trợ Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp
ở cấp trung học cơ sở .................................................................................... 78
Phần mềm thiết kế/biên tập học liệu số và trình diễn ......................... 80
Phần mềm hỗ trợ kiểm tra, đánh giá ................................................... 86
Phần mềm hỗ trợ dạy học trực tuyến .................................................. 88
Phần mềm hỗ trợ quản lí lớp học và hỗ trợ học sinh .......................... 97
NỘI DUNG 3. LỰA CHỌN, ỨNG DỤNG THIẾT BỊ CÔNG NGHỆ, HỌC LIỆU
SỐ VÀ PHẦN MỀM TRONG HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM, HƯỚNG
NGHIỆP Ở CẤP TRUNG HỌC CƠ SỞ .............................................................103
3.1. CƠ SỞ LỰA CHỌN, ỨNG DỤNG THIẾT BỊ CÔNG NGHỆ, HỌC LIỆU SỐ
VÀ PHẦN MỀM TRONG HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM, HƯỚNG NGHIỆP
CẤP TRUNG HỌC CƠ SỞ ................................................................................103
3.1.1. Cơ sở lựa chọn các hình thức giáo dục có ứng dụng công nghệ thông
tin phù hợp thực tiễn giáo dục Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp ở cấp
trung học cơ sở ............................................................................................ 103
3.1.2. Cơ sở lựa chọn, ứng dụng phần mềm, thiết bị công nghệ hỗ trợ xây
dựng nội dung dạy học, giáo dục và kiểm tra đánh giá .............................. 108
4
3.2. ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN, HỌC LIỆU SỐ VÀ THIẾT BỊ
CÔNG NGHỆ TRONG HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM, HƯỚNG NGHIỆP Ở
CẤP TRUNG HỌC CƠ SỞ ................................................................................116
3.2.1. Ứng dụng các phần mềm và thiết bị công nghệ trong thiết kế kế hoạch
bài dạy/chủ đề ............................................................................................. 116
3.2.2. Ứng dụng các phần mềm, thiết bị công nghệ trong hoạt động kiểm tra
đánh giá kết quả .......................................................................................... 117
3.2.3. Ứng dụng các phần mềm và thiết bị công nghệ trong tổ chức hoạt động
học có ứng dụng công nghệ thông tin ......................................................... 119
3.2.4. Ứng dụng các phần mềm và thiết bị công nghệ để hỗ trợ quản lí học
sinh .............................................................................................................. 124
3.3. PHÂN TÍCH VÀ ĐÁNH GIÁ VIỆC ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG
TIN TRONG HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM, HƯỚNG NGHIỆP Ở CẤP TRUNG
HỌC CƠ SỞ QUA TRƯỜNG HỢP MINH HOẠ .............................................127
3.3.1. Kế hoạch chủ đề/bài dạy có ứng dụng công nghệ thông tin trong Hoạt
động trải nghiệm, hướng nghiệp ................................................................. 127
3.3.2. Phân tích và đánh giá việc ứng dụng công nghệ thông tin ............... 130
PHỤ LỤC ...............................................................................................................134
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ................................................................. 168
5
BAN BIÊN SOẠN TÀI LIỆU
(Kèm theo Quyết định số: 912/QĐ-ĐHSP ngày 12 tháng 5 năm 2020 của
Hiệu trưởng Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh)
1. TS. Nguyễn Đức Danh - Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh
2. TS. Lê Đức Long - Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh
3. TS. Lê Duy Hùng - Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh
4. TS. Dư Thống Nhất - Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh
5. ThS. Võ Thị Hồng Trước - Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh
6. ThS. Nguyễn Văn Hiến - Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh
7. ThS. Lê Thị Thu Liễu - Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh
8. TS. Đinh Đức Hợi - Trường Đại học Sư phạm – Đại học Thái Nguyên
9. TS. Nguyễn Tuấn Vĩnh - Trường Đại học Sư phạm – Đại học Huế
10. TS. Lê Mỹ Dung - Trường Đại học Sư phạm – Đại học Đà Nẵng
DANH SÁCH CỘNG TÁC VIÊN
1. ThS. Đặng Ánh Hồng - Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh
2. CN. Nguyễn Tuấn Kiệt- Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh