tiªu chuÈn viÖt nam tcvn 6161 : 1996
Phßng ch¸y ch÷a ch¸y - Chî vµ trung t©m th|¬ng m¹i-
Yªu cÇu thiÕt kÕ.
Fire protection - Markets and shopping centres - Design requirements
1. Ph¹m vi ¸p dông.
Tiªu chuÈn nµy quy ®Þnh nh÷ng yªu cÇu c¬ bn vÒ phßng ch¸y vµ ch÷a ch¸y (PCCC)
khi thiÕt kÕ x©y dùng míi hay c¶i t¹o më réng chî kiªn cè, chî b¸n kiªn cè vµ trung
t©m th|¬ng m¹i.
2. Tiªu chuÈn trÝch dÉn.
TCVN 2622 : 1995 Phßng ch¸y ch÷a ch¸y cho nhµ vµ c«ng tr×nh - Yªu cÇu thiÕt kÕ.
TCVN 6160 : 1996 Phßng ch¸y ch÷a ch¸y - Nhµ cao tÇng - Yªu cÇu thiÕt kÕ.
TCVN 5738 : 1993 HÖ thèng b¸o ch¸y - Yªu cÇu kÜ thuËt.
TCVN 5760 : 1993 HÖ thèng ch÷a ch¸y - Yªu cÇu chung vÒ thiÕt kÕ, l¾p ®Æt vµ sö
dông.
TCVN 5717 : 1993 Van chèng sÐt.
TCVN 4756 : 1989 Quy ph¹m nèi ®Êt vµ nèi kh«ng c¸c thiÕt bÞ ®iÖn.
3. ThuËt ng÷
3.1. Tæng diÖn tÝch gian hµng lµ diÖn tÝch c¸c gian, quÇy hµng kinh doanh.
3.2. DiÖn tÝch kinh doanh lµ tæng diÖn tÝch gian hµng vµ diÖn tÝch c¸c buång, phßng tham
gia kinh doanh.
3.3. Chî lµ khu tËp trung nhiÒu quÇy hµng, gian hµng, hµng ho¸ vµ ng|êi ®Ó mua, b¸n,
trao ®æi.
3.4. Trung t©m th|¬ng m¹i lµ khu kinh doanh bu«n b¸n giao dÞch th|¬ng m¹i vµ cã c¸c
dÞch vô ®a d¹ng.
4. Ph©n lo¹i chî
4.1. Ph©n lo¹i theo kiÕn tróc x©y dùng :
a) Chî kiªn cè lµ chî cè ®Þnh ®|îc thiÕt kÕ vµ x©y dùng víi bËc chÞu löa I vµ II;
b) Chî b¸n kiªn cè lµ chî cè ®Þnh mµ nhµ, quÇy hµng vµ c¸c c«ng tr×nh kh¸c trong
chî ®|îc thiÕt kÕ vµ x©y dùng víi bËc chÞu löa III.
c) Chî t¹m lµ chî kh«ng æn ®Þnh mµ lÒu, qu¸n trong chî ®|îc x©y dùng víi bËc chÞu
löa IV, V
Chó thÝch: BËc chÞu löa cña nhµ vµ c«ng tr×nh ®|îc quy ®Þnh trong b¶ng 1.
tiªu chuÈn viÖt nam tcvn 6161 : 1996
B¶ng 1
Giíi h¹n chÞu löa, phót
BËc chÞu
löa cña
nhµ
Cét t|êng
chÞu lùc,
t|êng
buång
thang
ChiÕu
nghØ, bËc
vµ c¸c cÊu
kiÖn kh¸c
cña thang
T|êng
ngoµi
kh«ng
chÞu lùc
T|êng
trong
kh«ng
chÞu lùc
(t|êng
ng¨n)
TÊm l¸t
va c¸c cÊu
kiÖn chÞu
lùc kh¸c
cña sµn
TÊm l¸t
vµ c¸c cÊu
kiÖn chÞu
lùc kh¸c
cña m¸i
I 150 60 30 30 60 30
II 120 60 15 15 45 15
III 120 60 15 15 45
Kh«ng quy
®Þnh
IV 30 15 15 15 15
Kh«ng quy
®Þnh
V Kh«ng quy ®Þnh
4.2. Ph©n lo¹i theo quy m«, sè l|îng hé kinh doanh :
a) Chî lo¹i l lµ chî cã trªn 500 hé bu«n b¸n cã ®¨ng kÝ kinh doanh hoÆc cã tæng diÖn
tÝch gian hµng trªn 2000m2;
b) Chî lo¹i 2 lµ chî cã tõ 300 ®Õn 500 hé bu«n b¸n cã ®¨ng kÝ kinh doanh hoÆc cã
tæng diÖn tÝch gian hµng tõ 1200m2 ®Õn 2000m2;
c) Chî lo¹i 3 lµ chî cã d|íi 300 hé bu«n b¸n cã ®¨ng kÝ kinh doanh hoÆc cã tæng
diÖn tÝch gian hµng d|íi 1200m2.
5. Quy ®Þnh chung
5.1. Khi thiÕt kÕ PCCC cho chî vµ trung t©m th|¬ng m¹i ph¶i ¸p dông tiªu chuÈn nµy vµ
c¸c tiªu chuÈn, quy ph¹m kh¸c cã liªn quan.
5.2. Khi bè trÝ chî vµ trung t©m th|¬ng m¹i trong nhµ cao tÇng hoÆc nhµ cã tÝnh chÊt sö
dông kh¸c ph¶i ¸p dông tiªu chuÈn nµy vµ ph¶i tu©n theo TCVN 6161 : 1996.
5.3. Khi thiÕt kÕ PCCC cho chî vµ trung t©m th|¬ng m¹i x©y dùng míi, c¶i tao, më réng
ph¶i dùa vµo quy ho¹ch cña toµn khu hay côm, ®ång thêi kÕt hîp chÆt chÏ víi gi¶i
ph¸p thiÕt kÕ PCCC cña c«ng tr×nh bªn c¹nh (tæ chøc ®|êng giao th«ng, hÖ thèng
®|êng èng cÊp n|íc ch÷a ch¸y, th«ng tin liªn l¹c b¸o ch¸y...).
5.4. ThiÕt kÕ chî vµ trung t©m th|¬ng m¹i ph¶i ®|îc tháa thuËn vÒ thiÕt kÕ vµ thiÕt bÞ
PCCC víi c¬ quan cã thÈm quyÒn.
6. Bè trÝ mÆt b»ng.
6.1. Chî vµ trung t©m th|¬ng m¹i cã thÓ lµ mét ng«i nhµ riªng biÖt hoÆc nhiÒu nhµ hoÆc
bè trÝ ë tÇng l ®Õn tÇng 3 cña toµ nhµ nhiÒu tÇng cã tÝnh n¨ng sö dông kh¸c nh| : nhµ
ë, kh¸ch s¹n, nhµ hµnh chÝnh...
tiªu chuÈn viÖt nam tcvn 6161 : 1996
Chó thÝch:
1) Kh«ng cho phÐp bè trÝ chî vµ trung t©m th|¬ng m¹i trong nhµ ë hai tÇng;
2) Kh«ng ph¶i thay ®æi cÊu tróc chî vµ trung t©m th|¬ng m¹i chiÕm toµn bé diÖn tÝch mét
tÇng cña nhµ trªn 5 tÇng cã tÝnh n¨ng sö dông kh¸c;
3) Kh«ng cho phÐp bè trÝ chî vµ trung t©m th|¬ng m¹i kinh doanh c¸c lo¹i hµng dÔ ch¸y,
næ vµ ®éc h¹i trong nhµ ë.
6.2. Chî vµ trung t©m th|¬ng m¹i ®|îc chia thµnh c¸c khu sau :
6.2.1. Khu kinh doanh bao gåm : c¸c quÇy, s¹p hµng, gian hµng n¬i giao vµ nhËn hµng,
gi¶i kh¸t ¨n uèng, sµn nh¶y, gian tr|ng bµy hµng vµ nh÷ng phßng, buång phôc vô
kh¸ch hµng.
6.2.2. Khu phô trî gåm : kho, buång ®ãng gãi hµng ®Æt; buång söa ch÷a thiÕt bÞ, qu¶ng
c¸o.
6.2.3. Khu hµnh chÝnh vµ sinh ho¹t gåm : phßng lµm viÖc Ban gi¸m ®èc, Ban qu¶n lÝ, v¨n
th|, v¨n phßng, kÕ to¸n, c¨ng tin, c¸n bé, phßng truyÒn thèng, b¶o vÖ PCCC, y tÕ...
6.2.4. Khu kÜ thuËt gåm : buång th«ng giã, buång thang m¸y, tñ b¶ng ®iÖn, tæng ®µi ®iÖn
tho¹i, tr¹m b¬m n|íc cho sinh ho¹t, ch÷a ch¸y.
6.3. Khi bè trÝ khu, buång cña chî vµ trung t©m th|¬ng m¹i ë nhµ cao tÇng ph¶i tu©n theo
c¸c yªu cÇu sau :
a) Kho chøa hµng ho¸, nguyªn vËt liÖu dÔ ch¸y, ch¸y ®|îc ë tÇng trªn kh«ng trïng
khÝt víi c¸c kho t|¬ng tù ë tÇng d|íi;
b) Lèi ra, vµo ë khu hµnh chÝnh, buång phô trî, khu kÜ thuËt kh«ng cho phÐp thiÕt kÕ
®i qua khu vùc kinh doanh;
c) Kho vµ n¬i ®Ó hµng ho¸ ph¶i thiÕt kÕ lèi ®i riªng.
6.4. Chî vµ trung t©m th|¬ng m¹i ph¶i thiÕt kÕ lèi ra, vµo vµ cÇu thang riªng biÖt cho
kh¸ch hµng vµ cho c¸n bé, nh©n viªn.
Lèi ra, vµo vµ cÇu thang cho c¸n bé, nh©n viªn ph¶i thiÕt kÕ ®Ó khi cÇn cã thÓ sö
dông lµm lèi tho¸t n¹n cho kh¸ch hµng ®ang ë khu vùc kinh doanh.
6.5. CÇu thang chÝnh tõ tÇng l lªn tÇng 2 thuéc chî vµ trung t©m th|¬ng m¹i cã bËc chÞu
löa I vµ II cho phÐp thiÕt kÕ hë, cßn c¸c cÇu thang kh¸c ph¶i thiÕt kÕ trong buång
thang.
§èi víi chî vµ trung t©m th|¬ng m¹i cã tæng diÖn tÝch gian hµng trªn 3600 m2 cho
phÐp ®Æt thang b¨ng ti.
6.6. Chî vµ trung t©m th|¬ng m¹i kh«ng l¾p ®Æt thang b¨ng ti chØ ®|îc bè trÝ c¸c quÇy,
gian hµng tõ tÇng 2 trë xuèng. NÕu cã thiÕt kÕ vµ sÏ l¾p ®Æt thang b¨ng t¶i th× cho
phÐp bè trÝ quÇy, gian hµng tõ tÇng 3 trë lªn trong thêi gian l n¨m chê l¾p ®Æt thang
b¨ng t¶i kÓ tõ khi chî vµ trung t©m th|¬ng m¹i ®|a vµo sö dông.
6.7. ChiÒu réng lèi ®i l¹i trong khu vùc kinh doanh ®|îc quy ®Þnh ë b¶ng 2.
tiªu chuÈn viÖt nam tcvn 6161 : 1996
B¶ng 2
ChiÒu réng lèi ®i tèi thiÓu, m
Lo¹i lèi ®i Chî, trung t©m th|¬ng
m¹i ë thµnh phè, thÞ x·
Chî, trung t©m th|¬ng
m¹i ë hu yÖn, thÞ trÊn
1 2 3
1. Lèi ®i chÝnh trong khu vùc kinh
doanh :
- Chî trung t©m th|¬ng m¹i cã tæng
diÖn tÝch gian hµng ®Õn 90m2
- Chî trung t©m th|¬ng m¹i cã tæng
diÖn tÝch gian hµng lín h¬n 90m2
- Tõ d·y quÇy, gian hµng ®Õn cöa ra
vµo kh«ng cã phßng ®Öm
- Tõ d·y quÇy, gian hµng ®Õn cöa ra
vµo cã phßng ®Öm
2. C¸c lèi ®i kh¸c :
- Gi÷a hai d·y quÇy, gian hµng vi,
quÇn ¸o may s½n
- Gi÷a hai d·y, quÇy gian hµng giÇy
dÐp
- Gi÷a hai d·y, quÇy, gian hµng kh¸c
song song
2,8
3,6
2,8
4,2
1,8
1,2
1,2
2,0
2,8
2,0
3,4
1,8
1,2
1,2
Chó thÝch: kho¶ng c¸ch gi÷a hai lèi ®i chÝnh trong khu vùc kinh doanh lµ 20 m.
7. Yªu cÇu ng¨n ch¸y
7.1. Khi thiÕt kÕ chî vµ trung t©m th|¬ng m¹i, ph¶i tu©n thñ c¸c yªu cÇu vÒ kho¶ng c¸ch
an toµn phßng ch¸y, vËt hÖu vµ giíi h¹n chÞu löa cña tõng cÊu kiÖn theo TCVN 2622
: 1995.
7.2. Sè tÇng cña ng«i nhµ, diÖn tÝch lín nhÊt gi÷a hai tÇng ng¨n ch¸y cña chî vµ trung
t©m th|¬ng m¹i phô thuéc vµo bËc chÞu löa, ®|îc quy ®Þnh trong b¶ng 3.
B¶ng 3
BËc chÞu löa cña chî vµ
trung t©m th|¬ng m¹i Sè tÇng ®|îc phÐp x©y dùng, tÇng DiÖn tÝch lín nhÊt gi÷a hai
t|êng ng¨n ch¸y, m2
I, II
III
IV
V
Kh«ng h¹n chÕ, nh|ng chiÒu cao nhµ
kh«ng cao qu¸ quy ®Þnh trong
TCVN 6160 : 1996
2
1
1
2200
1800
1400
500
Chó thÝch: DiÖn tÝch tèi ®a gi÷a hai t|êng ng¨n ch¸y cho phÐp t¨ng 100% khi c¸c c¬ së ®ã
cã trang bÞ hÖ thèng ch÷a ch¸y tù ®éng .
7.3. T|êng ng¨n ch¸y ph¶i ®|îc x©y tõ mãng hay dÇm mãng c¾t qua c¸c kÕt cÊu kh¸c
®Õn hÕt chiÒu cao chî vµ trung t©m th|¬ng m¹i nÕu m¸i nhµ lµm b»ng vËt liÖu kh«ng
tiªu chuÈn viÖt nam tcvn 6161 : 1996
ch¸y, cao h¬n m¸i 0,6 m nÕu m¸i lµm b»ng vËt liÖu khã ch¸y hoÆc dÔ ch¸y. Tr|êng
hîp t|êng ng¨n ch¸y ng¨n däc theo nhµ, ®Òu ph¶i cao h¬n m¸i 0,6 m dï m¸i lµm
b»ng bÊt k× vËt liÖu g×. T|êng ng¨n ch¸y ph¶i lµm b»ng vËt liÖu kh«ng ch¸y vµ cã
giíi h¹n chÞu löa nhá nhÊt lµ 150 phót.
7.4. Trong c¸c chî vµ trung t©m th|¬ng m¹i cã bËc chÞu löa III, IV, V, khong ng¨n ch¸y
ph¶i cã chiÒu réng nhá nhÊt 6m vµ chia m¸i t|êng thµnh khu vùc riªng biÖt.
PhÇn t|êng håi cña khong ng¨n ch¸y phi nh« lªn khái m¸i nhá nhÊt 0,6m. Trong
kho¶ng ng¨n ch¸y, c¸c lo¹i t|êng ph¶i kÝn, cét ph¶i cã giíi h¹n chÞu löa nhá nhÊt
150 phót. C¸c kÕt cÊu bao che khong ng¨n ch¸y ph¶i lµm b»ng vËt liÖu kh«ng ch¸y
cã giíi h¹n chÞu löa nhá nhÊt 60 phót, cöa ph¶i cã giíi h¹n chiu löa nhá nhÊt 45 phót.
7.5. Ph¶i thiÕt kÕ kho riªng biÖt vµ cã t|êng ng¨n b»ng vËt liÖu kh«ng ch¸y, giíi h¹n chÞu
löa nhá nhÊt 45 phót ®Ó b¶o qu¶n hµng, nguyªn vËt liÖu dÔ b¾t ch¸y.
7.6. Cöa kho, cöa phßng b¶o qu¶n hµng ph¶i thiÕt kÕ cöa hai c¸nh, cã chiÒu réng kh«ng
nhá h¬n 1,3 m vµ chiÒu cao kh«ng thÊp h¬n 2,3 m b»ng vËt liÖu. kh«ng ch¸y cã giíi
h¹n chÞu löa nhá nhÊt 45 phót.
7.7. C¸c ®|êng èng kÜ thuËt, (cÊp tho¸t n|íc, vÖ sinh...) cña chî vµ trung t©m th|¬ng m¹i
cã bËc chÞu löa I, II ph¶i lµm b»ng vËt liÖu kh«ng ch¸y.
7.8. KÕt cÊu nÒn chî vµ trung t©m th|¬ng m¹i kh«ng ®|îc rçng. Kh«ng cho phÐp lµm
b»ng bª t«ng atphan. NÒn buång t¾m, khu vÖ sinh phi thÊp h¬n nÒn buång kÒ liÒn
nhá nhÊt lµ 2 cm.
7.9. Khi thiÕt kÕ c¸c bé phËn ng¨n ch¸y kh¸c cho chî vµ trung t©m th|¬ng m¹i, ph¶i tu©n
theo c¸c quy ®Þnh cña TCVN 2622 : 1995.
8. Lèi tho¸t n¹n
8.1. Chî vµ trung t©m th|¬ng m¹i ph¶i b¶o ®¶m lèi tho¸t n¹n an toµn khi cã ch¸y, ®ång
thêi t¹o ®iÒu kiÖn thuËn lîi cho lùc l|îng ch÷a ch¸y ho¹t ®éng.
Sè l|îng lèi tho¸t n¹n kh«ng ®|îc Ýt h¬n 2 vµ ph¶i bè trÝ ph©n t¸n.
8.2. Kho¶ng c¸ch tõ cöa ®i xa nhÊt cña bÊt k× gian, phßng nµo (trõ phßng vÖ sinh, t¾m,
kho) ®Õn lèi tho¸t n¹n gÇn nhÊt, ®|îc quy ®Þnh trong b¶ng 4.
B¶ng 4
Kho¶ng c¸ch xa nhÊt cho phÐp, m
BËc chÞu löa Tõ nh÷ng gian, phßng bè trÝ gi÷a
hai lèi tho¸t n¹n
Tõ nh÷ng gian, phßng cã lèi tho¸t
n¹n ra hµnh lang côt
I vµ II
III
IV
V
40
30
25
20
25
15
12
10
8.3. Sè ng|êi cã trong khu vùc kinh doanh tÝnh theo ®Þnh møc lµ 1,35 m2 sµn/ 01 ng|êi.
Tæng chiÒu réng lèi ®i, ®|êng tho¸t n¹n ®|îc tÝnh cho c¶ cÇu thang chÝnh, thang
trong buång thang vµ thang ngoµi trêi.