intTypePromotion=1

Ứng dụng công nghệ thông tin trong giáo dục Việt Nam: Từ chính sách tới thực tế

Chia sẻ: K Loi Roong | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:8

0
24
lượt xem
4
download

Ứng dụng công nghệ thông tin trong giáo dục Việt Nam: Từ chính sách tới thực tế

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Nội dung của bài viết tiến hành phân tích chính sách để nghiên cứu về tầm nhìn và nhiệm vụ quốc gia về ứng dụng công nghệ thông tin trong giáo dục Việt Nam, những hướng dẫn được xây dựng gần đây nhất về công nghệ thông tin và giáo dục, quá trình áp dụng các hướng dẫn ở các trường và đánh giá việc hiểu và thực hiện về các hướng dẫn chính sách trong đào tạo giáo viên ở Việt Nam.

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Ứng dụng công nghệ thông tin trong giáo dục Việt Nam: Từ chính sách tới thực tế

ng d ng Công ngh thông tin trong giáo d c Vi t Nam: T chính sách t i th c t<br /> Jef Peeraer (ði u ph i viên H p ph n ñào t o giáo viên – CNTT, VVOB Vi t Nam)<br /> Tr n N Mai Thy (ði u ph i viên H p ph n ñào t o giáo viên – CNTT, VVOB Vi t Nam)<br /> Tóm t t n i dung<br /> Trong năm h c 2008 – 2009, B Giáo d c và ðào t o (B GD-ðT) ñã phát ñ ng “Năm<br /> h c CNTT” nh m t o ra bư c ñ t phá trong ñ i m i giáo d c. Trong b i c nh ñó, các tác gi ñã<br /> ti n hành phân tích chính sách ñ nghiên c u v t m nhìn và nhi m v qu c gia v ng d ng<br /> công ngh thông tin (CNTT) trong giáo d c Vi t Nam. Ph n nghiên c u chính sách t p trung vào<br /> nh ng hư ng d n ñư c xây d ng g n ñây nh t v CNTT và giáo d c trong b i c nh phát ñ ng<br /> phong trào “Trư ng h c thân thi n, h c sinh tích c c”. Ph n phân tích khám phá c p ñ 5<br /> trư ng Cð/ðHSP s làm sáng t quá trình áp d ng các hư ng d n các trư ng và ñánh giá vi c<br /> hi u và th c hi n v các hư ng d n chính sách trong ñào t o giáo viên Vi t Nam.<br /> T khóa: Công ngh giáo d c, phân tích chính sách, ñào t o giáo viên, Vi t Nam<br /> <br /> 1. Gi i thi u<br /> các nư c ðông Á, CNTT có m t v trí quan tr ng trong chương trình ñ i m i giáo d c.<br /> Các chính sách m i v ñ i m i giáo d c ñư c xây d ng d a trên các ti n ñ và tri n v ng ng<br /> d ng hi u qu CNTT vào d y và h c (Richards, 2004). Tuy nhiên, trên th c t vi c ng d ng<br /> CNTT vào d y h c v n còn h t s c h n ch . Phân tích vi c ng d ng CNTT trong giáo d c<br /> không có kh năng lo i b máy tính kh i các thay ñ i xã h i và chính tr như là m t b i c nh<br /> trư ng h c l n hơn (Selwyn, 1999).<br /> Các chính sách chi n lư c có th ñưa ra cơ s lý lu n, các m c ñích và t m nhìn c a h<br /> th ng giáo d c khi ng d ng CNTT (Kozma, 2008). Pick và Azari (2008) cũng nh n xét r ng các<br /> k t qu mà m t dân t c mu n nâng cao CNTT ph thu c vào ý chí chính tr và cách các nhà lãnh<br /> ñ o ñánh giá s c n thi t c a vi c k t h p các y u t ña chi u vào quá trình phát tri n.<br /> <br /> 2. M c tiêu nghiên c u<br /> M c tiêu nghiên c u c a bài vi t này là ñi u tra vai trò c a CNTT ñ i v i quá trình ñ i<br /> m i giáo d c Vi t Nam như ñã nêu trong các hư ng d n chính sách; và vi c ñưa t m nhìn này<br /> vào vi c ng d ng CNTT trong các k ho ch CNTT c a các trư ng Cð/ðHSP. Nghiên c u này<br /> s t p trung vào các khía c nh & ñ c ñi m c a các hư ng d n chính sách qu c gia và các cơ s lý<br /> lu n cho t m nhìn và nhi m v qu c gia. ð ng th i, câu h i ñ t ra là t m nhìn và nhi m v này<br /> ñư c hi u và th c hi n như th nào trong th c t ñào t o giáo viên. Phân tích cũng nh m m c<br /> ñích ñánh giá li u t m nhìn và các hư ng d n có th d n t i vi c ng d ng CNTT hi u qu trong<br /> ñào t o giáo viên hay không.<br /> <br /> 1<br /> <br /> 3. Phương pháp nghiên c u<br /> Phân tích chính sách nghiên c u các hư ng d n chính sách g n ñây nh t c a chính ph v<br /> CNTT và giáo d c. Phân tích nh m m c ñích làm sáng t cơ s lý lu n, t m nhìn và nhi m v<br /> cũng như các ưu tiên cho th i gian t i b ng cách nêu b t nh ng y u t quan tr ng trong các<br /> hư ng d n v ng d ng CNTT trong giáo d c ñ i h c Vi t Nam. Chính ph là cơ quan qu n lý<br /> hành chính nhà nư c cao nh t c a nư c CHXHCN Vi t Nam. B GD & ðT là cơ quan ch u trách<br /> nhi m v giáo d c và ñào t o trư c chính ph và ph trách t t c các c p h c. (Tran, Vu, &<br /> Sloper, 1995).<br /> ð u năm CNTT (2008-2009), năm trư ng Cð/ðHSP ñã ñư c hư ng d n ñ xây d ng k<br /> ho ch công ngh d a trên Hư ng d n l p k ho ch CNTT trong ñào t o giáo viên (UNESCO,<br /> 2002). Các k ho ch công ngh này do các nhà qu n lý giáo d c và các ñi u ph i viên CNTT c a<br /> các trư ng Cð/ðHSP xây d ng. D a trên các k ho ch ñó, nghiên c u ñã phân tích v t m nhìn,<br /> nhi m v và c u ph n ho t ñ ng c a các k ho ch CNTT c a các trư ng này. Các “c u ph n ho t<br /> ñ ng c a l p k ho ch CNTT” theo mô t c a Kozma (2008) ñư c áp d ng ñ phân tích và phân<br /> nhóm các ho t ñ ng (xem b ng 1).<br /> B ng 1: Các c u ph n ho t ñ ng c a chính sách CNTT (Kozma, 2008)<br /> Phát tri n cơ s v t ch t<br /> <br /> Cung c p và phân b ngân sách cho các ngu n<br /> l c k thu t<br /> <br /> ðào t o giáo viên<br /> <br /> Phát tri n chuyên môn cho gi ng viên<br /> <br /> ð i m i n i dung chương trình và phương Nh ng thay ñ i liên quan ñ n CNTT trong n i<br /> pháp sư ph m<br /> dung chương trình, phương pháp sư ph m và<br /> phương pháp ñánh giá<br /> Phát tri n n i dung<br /> <br /> Phát tri n n i dung s hóa<br /> <br /> H tr k thu t<br /> <br /> H tr k thu t ho t ñ ng<br /> <br /> 4. Các phát hi n<br /> 4.1<br /> <br /> Phân tích chính sách CNTT<br /> <br /> Ch th 55 c a b GD & ðTGV (B GD & ðT, 2008b) ñã ch ra t p trung vào ng d ng<br /> CNTT trong giáo d c có nghĩa là tăng cư ng d y h c, ñào t o và ng d ng CNTT. Ti p c n v i<br /> CNTT v n là m t ưu tiên. Các S GD & ðT ñư c yêu c u h p tác tích c c v i các chi nhánh c a<br /> công ty vi n thông quân ñ i Viettel ñ th c hi n m ng lư i giáo d c t i ñ a phương. H th ng<br /> qu n lý giáo d c qua email ñã ñư c xây d ng và t t c các cán b , gi ng viên và sinh viên ñư c<br /> cung c p tài kho n email ñ c i thi n vi c trao ñ i thông tin. ð u tư trang thi t b CNTT cũng<br /> ñư c ñ y m nh. Ngoài các ñi m trên, ch th 55 cũng r t phù h p v i ch th 40 c a B GD & ðT<br /> v vi c phát ñ ng phong trào thi ñua “Trư ng h c thân thi n, h c sinh tích c c” cho các trư ng<br /> ph thông giai ño n 2008-2013, v i m c ñích xây d ng m t môi trư ng giáo d c an toàn, thân<br /> thi n và hi u qu (B GD & ðT, 2008a). CNTT có th ñóng m t vai trò nh t ñ nh trong xây<br /> d ng trư ng h c thân thi n và h c sinh tích c c qua vi c h tr m t môi trư ng h c t p phong<br /> phú, s ng ñ ng và cu n hút. CNTT ñư c coi là m t công c có th h tr h u hi u quá trình ñ i<br /> 2<br /> <br /> m i d y & h c, qu n lý giáo d c ñóng góp vào nâng cao ch t lư ng và hi u qu giáo d c. Các<br /> nhà qu n lý giáo d c ñư c khuy n khích th c hi n các ng d ng CNTT m t cách h p lý nh m<br /> ñ i m i d y & h c t ng c p, t ng l p. Các nhà giáo d c ñư c khuy n cáo là không nên l m<br /> d ng CNTT và nên suy ng m v các giá tr gia tăng mà ng d ng CNTT mang l i cho vi c d y<br /> h c hàng ngày c a h . Các gi ng viên và giáo viên cũng ñư c khuy n khích thi t k các bài h c<br /> có s d ng các trang trình chi u, bài gi ng ñi n t và k ho ch bài h c trên máy vi tính. M t thư<br /> vi n ñi n t và d li u c n ñư c xây d ng bao g m chương trình & giáo trình ñi n t , các bài<br /> ki m tra, thí nghi m mô t , tài li u ña phương ti n, bài gi ng, trang trình chi u và k ho ch bài<br /> h c c a gi ng viên.<br /> Trong các văn b n B GD & ðT g i các S GD & ðT, các yêu c u trên ñư c ñưa ra c th<br /> và ñi vào ho t ñ ng. Trong năm h c 2008-2009, cùng v i vi c phát ñ ng năm h c CNTT B GD<br /> & ðT cũng kh i ñ ng cu c thi “giáo viên sáng t o” v i kh u hi u “M i giáo viên xây d ng m t<br /> bài gi ng ñi n t ” và các S GD & ðT s t ch c cu c thi. Các cách th c tương t ñư c áp d ng<br /> cho xây d ng n i dung ñi n t , ñ y m nh CNTT cho qu n lý giáo d c, ñào t o và b i dư ng giáo<br /> viên, CNTT như là m t môn h c và ñ u tư trang thi t b cũng ñư c nh c l i cho năm h c 20092010.<br /> 4.2<br /> <br /> Vi c hi u và th c hi n<br /> <br /> giáo d c ñ i h c<br /> <br /> Các k ho ch CNTT c a các trư ng Cð/ðHSP ñ u b t ñ u v i ph n vi t v t m nhìn. Các<br /> nhà qu n lý giáo d c và các gi ng viên ñư c yêu c u di n t các m c ñích giáo d c mà trư ng<br /> mình c g ng ñ t ñư c cùng v i vi c th c hi n và ng d ng CNTT. Câu vi t v t m nhìn nên tr<br /> l i câu h i là t m nhìn này s ñư c th c hi n như th nào. Các k ho ch công ngh c a các<br /> trư ng có s khác bi t v tính toàn di n và ch t lư ng.<br /> 4.2.1 T m nhìn v giá tr gia tăng c a CNTT<br /> T i năm trư ng Cð/ðHSP chúng tôi nghiên c u, CNTT ñư c coi là quan tr ng ñ i v i t t<br /> c các ho t ñ ng ñang di n ra. CNTT làm gi m kh i lư ng công vi c và nâng cao ch t lư ng<br /> qu n lý c a nhà trư ng như qu n lý nhân s hay k toán. Nó ñư c coi là m t công c giúp nâng<br /> cao kh năng thông tin liên l c gi a gi ng viên và sinh viên cũng như v i ph huynh và c ng<br /> ñ ng. Hơn n a, CNTT còn có giá tr góp ph n giám sát theo dõi, và nghiên c u giáo d c, ví d<br /> thông qua kh năng lưu tr d li u v k t qu tuy n sinh và k t qu t t nghi p. Trong h u h t các<br /> ph n t m nhìn và nhi m v các nhà qu n lý giáo d c ñ u nh c t i giá tr gia tăng mà CNTT mang<br /> l i cho quá trình d y và h c. Tuy nhiên, các ph n vi t này v n chưa ñư c c th và v n còn quá<br /> r ng:<br /> “Thông qua CNTT, các gi ng viên và sinh viên có th theo k p v i n n giáo d c hi n ñ i<br /> nh t, ñáp ng ñư c nhu c u ngày càng tăng v công nghi p hóa và hi n ñ i hóa.” (K<br /> ho ch CNTT c a trư ng Cð/ðHSP s 1, trang 2)<br /> “Trư ng Cð/ðHSP c a chúng tôi coi CNTT là m t trong nh ng ưu tiên ñ t o ra ñ t phá<br /> trong vi c nâng cao ch t lư ng giáo d c” (K ho ch CNTT c a trư ng Cð/ðHSP s 5,<br /> trang1)<br /> <br /> 3<br /> <br /> Ch có m t trư ng Cð/ðHSP ñã nêu rõ v giá tr gia tăng mà CNTT mang l i cho quá<br /> trình d y và h c trong tuyên b v nhi m v c a h như sau:<br /> “Nhi m v c a chúng tôi là s d ng CNTT ñ h tr quá trình ñ i m i d y và h c. CNTT<br /> ph i ñư c ñưa vào t t c các môn h c b ng phương pháp hi u qu và sáng t o nh m ñ y<br /> m nh ho t ñ ng, kh năng t h c và tìm tòi c a sinh viên” (K ho ch CNTT c a trư ng<br /> Cð/ðHSP s 1, trang 3)<br /> Các nhà qu n lý giáo d c ñã th y rõ tương lai khi nhà trư ng không còn là m t trung tâm<br /> ki n th c “theo cách truy n th ng” n a, khi mà gi ng viên và sinh viên ñóng nhi u vai trò khác<br /> nhau.<br /> “Nhà trư ng tr thành m t trung tâm h c t p: sinh viên t i trư ng ñ h c cách h c t p.<br /> Gi ng viên là ngư i h tr sinh viên, ch d n cho sinh viên cách h c t p. Gi ng viên là<br /> ngư i qu n lý vi c h c t p c a sinh viên” (K ho ch CNTT c a trư ng Cð/ðHSP s 3,<br /> trang 6)<br /> L p h c trong tương lai ñư c hình dung như m t môi trư ng m và thân thi n, trong ñó<br /> CNTT là công c h tr tính sáng t o và kh năng khám phá:<br /> “L p h c trong tương lai s là m t môi trư ng lý tư ng cho các sinh viên ñư c khám phá,<br /> tr i nghi m và suy ng m v ki n th c toàn c u. Trang b ñ y ñ các phương ti n CNTT<br /> phù h p cho l p h c là t o cơ h i cho sinh viên thu nh n ki n th c nhanh và th u ñáo.<br /> ðây cũng là m t môi trư ng tr i nghi m cho sinh viên ñư c sáng t o. L p h c là m t môi<br /> trư ng cho phép ti p c n v i ngu n ki n th c vô t n. L p h c, gi ng viên và sinh viên là<br /> b ph n c a m t môi trư ng thân thi n, t o cơ h i bình ñ ng cho h c t p và nghiên c u.<br /> M t trư ng h c v i các l p h c ñư c h tr b i các phương ti n CNTT thân thi n ph i là<br /> nơi có công ngh tiên ti n cho phép k t n i v i toàn xã h i” (K ho ch CNTT c a trư ng<br /> Cð/ðHSP s 1, trang 3)<br /> 4.2.2 Nh ng v n ñ quan tr ng và k ho ch hành ñ ng ng d ng CNTT<br /> Xây d ng cơ s v t ch t<br /> H u h t các nhà qu n lý giáo d c ñ u nh n m nh vào t m quan tr ng c a vi c ti p c n<br /> CNTT, cũng như s c n thi t ph i t i ña hóa ti m năng c a các phương ti n s n có. ð ñáp ng<br /> các tiêu chu n v ng d ng CNTT trong gi ng d y, các phòng ña phương ti n c n ph i ñư c l p<br /> ñ t ñ y ñ trang thi t b . Ngoài ra, các phòng h c cũng ph i ñư c trang b ñ y ñ phương ti n.<br /> Gi ng viên và sinh viên ph i ñư c ti p c n v i CNTT ñ làm vi c và h c t p. Các nhà qu n lý,<br /> qu n tr c n CNTT ñ nâng cao ch t lư ng qu n lý giáo d c. Các khoa và các phòng ban c n<br /> qu n lý hi u qu và t i ưu hóa ti m năng c a các phương ti n s n có b ng vi c phân lo i và phân<br /> b các phương ti n m t cách phù h p. Ph i t o ñi u ki n thu n l i cho sinh viên có th “h c<br /> b t kỳ nơi nào, b t kỳ th i ñi m nào và có th ti p c n nh ng n i dung phù h p”<br /> <br /> 4<br /> <br /> Vi c trang b cho các trư ng ch y u ñư c lên k ho ch theo giai ño n. Các trư ng<br /> thư ng lên k ho ch b t ñ u v i m t gói thi t b cơ b n dành cho t ng khoa bao g m m t s máy<br /> tính, máy chi u, màn chi u, máy in, máy fax và m ng n i b . Sau ñó, các phòng h c s ñư c<br /> trang b màn chi u c ñ nh và ñôi khi c máy chi u. M t s trư ng còn th nghi m v i m ng<br /> internet không dây. Trư c tiên, t t c các trư ng ñ u t p trung tăng kh năng ti p c n CNTT cho<br /> các nhà qu n lý, gi ng viên và các cán b hành chính. Các phòng máy tính chưa dành cho sinh<br /> viên ho c ch khi nào các em c n ñư c ch d n v CNTT cho môn công ngh và/ho c môn<br /> CNTT. M t trư ng Cð/ðHSP có k ho ch trang b cho m i gi ng viên m t máy tính xách tay.<br /> V ph n m m, h u h t các trư ng ñ u không th cung c p gi i pháp tích c c. Hi n nay, các<br /> trư ng v n dùng h ñi u hành chu n v i ng d ng Microsoft Office ñ ng th i ý th c v các kh<br /> năng c a ng d ng các ngu n m .<br /> Phát tri n chuyên môn<br /> T p hu n các k năng v CNTT ñư c coi là yêu c u b t bu c ñ i v i các gi ng viên và<br /> giáo viên tương lai. T t c các gi ng viên ñ u ph i tích c c h c h i k năng CNTT và trao ñ i<br /> ki n th c, kinh nghi m v i ñ ng nghi p. Ph i t ch c t p hu n trên cơ s ng d ng CNTT trong<br /> công tác gi ng d y, ñ ng th i t p hu n các k năng như s d ng thi t b hay tìm ki m thông tin<br /> trên Internet. Ph i khuy n khích sinh viên s d ng CNTT. CNTT ñư c coi như là m t môn h c.<br /> Theo các nhà qu n lý giáo d c, ñ i ngũ gi ng viên cũng c n ñư c h tr ng d ng CNTT trong<br /> d y & h c ñ ng th i c n khuy n khích h thi t k các bài trình chi u và k ho ch bài h c trên<br /> máy vi tính. Các chương trình t p hu n thi t th c và c p nh t ph i ñư c thi t k d a trên ng<br /> d ng CNTT cho công tác gi ng d y.<br /> T t c các trư ng Cð/ðHSP ñ u có k ho ch t p hu n k năng cho gi ng viên, thư ng<br /> b t ñ u t t p hu n các k năng cơ b n và k năng s d ng, b o trì thi t b . Ngoài ra, các gi ng<br /> viên ñ ng th i ñư c t p hu n v<br /> ng d ng CNTT trong công tác gi ng d y. M t trư ng<br /> Cð/ðHSP (K ho ch CNTT c a trư ng Cð/ðHSP s 1, trang 8) d ñ nh t ch c t p hu n cho<br /> hai nhóm ñ i tư ng: các gi ng viên có tu i (t t nghi p trư c năm 1975) và các gi ng viên tr tu i<br /> hơn (t t nghi p sau 1975). T m quan tr ng c a vi c t o ñi u ki n thu n l i cho cán b tham gia<br /> và ch ñ h tr cho t p hu n viên ñư c nêu ra, tuy nhiên còn thi u các ý tư ng c th . M t<br /> phương pháp ti p c n quý báu b tr thêm cho ñ u vào t các chuyên gia bên ngoài và các khoá<br /> t p hu n t i trư ng là tích c c t h c và chia s ki n th c, kinh nghi m. Mô hình bài gi ng ñi n<br /> t ñư c xây d ng, thu th p và chia s . M t s trư ng xây d ng k ho ch phát tri n và thi t k l i<br /> tài li u t p hu n. ð i v i sinh viên, gi i pháp có th là vi c t o m t môi trư ng cho phép h có<br /> th t h c t p và làm nghiên c u qua m ng internet. ði u này d a trên gi ñ nh là m t khi sinh<br /> viên ñã có cách ti p c n, h có th t tìm tòi. N u t p hu n cho sinh viên, c n thi t ph i k t n i<br /> tr c ti p v i lĩnh v c h c c a h .<br /> Thay ñ i v phương pháp sư ph m và chương trình h c<br /> Ngoài vi c ñưa CNTT thành m t môn h c trong chương trình h c, có th khai thác kh<br /> năng l ng ghép CNTT trong các môn h c khác. C n ñ i m i phương pháp d y & h c và CNTT<br /> c n ñư c tăng cư ng là m t công c cho xây d ng các phương pháp d y & h c l y h c sinh làm<br /> trung tâm. Theo các nhà qu n lý giáo d c và cán b ñi u ph i CNTT, m t trong nh ng y u t<br /> quan tr ng là suy ng m v giá tr gia tăng c a CNTT. C n ñ y m nh nghiên c u như m t công c<br /> <br /> 5<br /> <br />

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

 

Đồng bộ tài khoản