Bài giảng Lịch sử phát triển quản lý và lý luận quản lý chương 2

Ả Ả

Ị Ị

QU N TR HOC QU N TR HOC

Ị Ể

TS. BÙI QUANG XUÂN TS. BÙI QUANG XUÂN HV CHINH TRI –HANH CHÍNH QG HV CHINH TRI –HANH CHÍNH QG buiquangxuandn@gmail.com buiquangxuandn@gmail.com

Ả Ả Ử L CH S PHÁT TRI N Ủ C A QU N LÝ Ậ VÀ LÝ LU N QU N LÝ

Company LOGO

ươ

Ị

Ả Ả

ng II Ể Ử L CH S PHÁT TRI N Ủ C A QU N LÝ Ậ VÀ LÝ LU N QU N LÝ

CHÚNG TA CÙNG BÀN

ự

ể

ậ

ấ

ả 1. S phát tri n lý lu n qu n lý có th chia thành m y

giai đo n?ạ

ộ

ổ ể

ậ

ổ

ể

ổ ể

ố ớ

ả

ủ ế ệ ậ nào đ i v i lý lu n qu n lý c đi n. ả

ườ

ứ

ư

ủ 2. N i dung ch y u c a lý lu n c đi n là gì? Lý ườ ế thuy t quan h con ng i đã b sung và phát tri n ế ố nh ng y u t ủ 3. N i dung c a tr

ng phái qu n lý ch c năng có u

ữ ộ ể

đi m gì?

ượ

ườ

c đánh giá cao? ườ

ả

ậ ủ 4. Vì sao lý lu n c a Barnard đ 5. Tr

ng phái qu n lý h th ng và tr ị

ệ ố ổ

ậ ủ

ợ

ườ

ả ng phái qu n ng

ố ư ế

lý theo tình hu ng đ nh t ng h p lý lu n c a tr phái khác nh th nào? ủ ề

ừ

ữ

ổ

ả

6. Nh ng ch đ gì đã n i lên trong qu n lý t

ữ nh ng

năm 1990?

Ố Ả

Ị

Ử

B I C NH L CH S

Ố

Ọ

4 M C QUAN TR NG

ướ

ắ

ả

ị ơ ng qu n tr s khai, g n

ư ưở t : t ế ọ t h c. ể ủ

ự

ươ

ạ

ẩ ự ng m i thúc đ y s

ả

c công nguyên Tr ớ ề li n v i tôn giáo & tri ế ỷ s phát tri n c a th Th k 14 : ị ể ủ phát tri n c a qu n tr .

ộ

ạ

ệ

ề

ề cu c cách m ng công nghi p là ti n đ

ả

s xu t hi n c a nhà qu n tr chuyên

ế ự ấ ấ ự

ị ế

ế ỷ Th k 18 : ị ả ệ ấ xu t hi n lý thuy t qu n tr . ệ ủ ế ỷ Th k 19 : ị ờ ủ ệ nghi p đánh d u s ra đ i c a các lý thuy t qu n tr .

ả CN TK14 TK18 TK19

Ộ

N I DUNG

BỐI CẢNH LỊCH SỬ

TRƯỜNG PHÁI QUẢN TRỊ CỒ ĐIỂN

TRƯỜNG PHÁI TÂM LÝ XÃ HỘI

TRƯỜNG PHÁI ĐỊNH LƯỢNG

TRƯỜNG PHÁI HỘI NHẬP TRONG QUẢN TRỊ

TRƯỜNG PHÁI QUẢN TRỊ HIỆN ĐẠI

Sự phát triển lý luận quản lý có thể chia thành mấy giai đoạn?

ố

ề

ọ

ả ả ả ả

ạ ấ

1. “Qu n lý truy n th ng”, 2. “Qu n lý theo khoa h c”, ệ 3. “Qu n lý hi n đ i” ị ớ 4. “Qu n tr m i nh t”.

1. QU N LÝ TRUY N TH NG.

Ố Ả Ề

ẩ

ư ả

ờ ỳ cu i th k 17, th i k ủ b n ch

ế ỷ ừ ố ủ ng th công t

ể

Nhà kinh t

W. Petty

ậ

 N y sinh t ườ công tr ạ . nghĩa phát tri n m nh ế ị chính tr Anh ậ sáng l p lý lu n phân công

Năm 1776, Adam Smith phân tích l ộ

ế ủ

ợ

ệ

ả

i ợ ích kinh t c a phân công lao đ ng, ư đ a ra khái ni m “h p lý hoá s n xu tấ

ọ ử

Năm 1886, Owen nhóm lên ng n l a

ả

“phong trào qu n lý”

Ả Ả

Ị Ị

QU N TR HOC QU N TR HOC

Ả NG PHÁI QU N

TS. BÙI QUANG XUÂN TS. BÙI QUANG XUÂN HV CHINH TRI –HANH CHÍNH QG HV CHINH TRI –HANH CHÍNH QG buiquangxuandn@gmail.com buiquangxuandn@gmail.com

ƯỜ TR Ị Ổ Ể TR C ĐI N

ƯỜ

Ị Ổ Ể

Ả

NG PHÁI QU N TR C ĐI N

ườ

ng phái ị ổ ể

Tr ả

qu n tr c đi n

Lý thuy tế ị qu n trả hành chính

Lý thuy tế ị ả qu n tr khoa h cọ

Ậ Ậ

Ả Ả

2. LÝ LU N QU N LÝ 2. LÝ LU N QU N LÝ THEO KHOA H C.Ọ THEO KHOA H C.Ọ

ế ỷ ữ ế

ố ế ỷ ủ ả ậ  Cu i th k 19 đ n nh ng năm 40 c a F. W. Taylor_Lý lu n qu n

th k 20. lý theo khoa h cọ

ườ con ng i

ộ ệ ố ế t nh t đ làm m t vi c. đ n cách t

ứ ấ ậ

ề ể ủ ả  Gantt nghiên c u y u t ứ ế ố  Gilbreth nghiên c u các thao tác đ a ứ ấ ể  Henri Fayol _t p trung nghiên c u v n đ ki m tra hành chính c a qu n lý.

Ị Ả Ế 2.1 LÝ THUY T QU N TR KHOA H CỌ

ả

ị ộ

ế ữ

ệ

ượ

ệ ố

ọ 1. Qu n tr khoa h c là ti n hành ữ ự hành đ ng d a trên nh ng d c do quan sát, thí li u có đ ậ ệ nghi m, suy lu n có h th ng. ế ườ

2. Tr

ợ

ng phái này quan tâm đ n ộ ấ năng su t lao đ ng và h p lý hóa các công vi c.ệ

Ả Ế Ị

2.2 LÝ THUY T QU N TR HÀNH CHÍNH

ặ ữ

ệ

ế ự

ứ

ạ ể c, các t

ể

ị ị ố ấ ứ ộ ổ ứ

thi ổ riêng ổ

ế ả t: Xây d ng lý thuy t trên gi ứ ỗ ch c có M c dù m i lo i hình t ặ (doanh nh ng đ c đi m ướ ch c đoàn nghi p, nhà n đ u ề th , tôn giáo …), nh ng chúng ị ả ộ ế có chung m t ti n trình Qu n tr ả ể ả mà qua đó nhà qu n tr có th qu n ch c nào t b t c m t t tr t .

ƯỜ Ị Ổ Ể Ả 2. TR NG PHÁI QU N TR C ĐI N

ị

ặ

ạ

ả ự ế thi

ệ

ả ế 2.2 Lý thuy t qu n tr hành chính ế Xây d ng lý thuy t trên gi ổ ứ ướ t: ữ ch c có nh ng đ c đi m ổ ứ

c, các t ề

ả

ị

ể ặ ch c đoàn ộ ư đ u có chung m t ể ị mà qua đó nhà qu n tr có th

ị ố ấ ứ ộ ổ ứ

ể ế ả

ỗ M c dù m i lo i hình t riêng (doanh nghi p, nhà n th , tôn giáo …), nh ng chúng ả ti n trình Qu n tr qu n tr t

t b t c m t t

ch c nào.

Ị Ả Ế 2.1 LÝ THUY T QU N TR KHOA H CỌ

ả

Federick F. Taylor: ẻ ủ ờ

ẩ

ệ

ả

ề ữ

ọ

ả

ị

ị ọ Cha đ c a qu n tr h c. Cho ra đ i tác ph m đ u ầ ị tiên v công vi c qu n tr : ắ “Nh ng nguyên t c qu n tr khoa h c”

Ữ

NH NG NG

ƯỜ Ế ƯỚ I TI P B

C TAYLOR

Henry L.Gantt Frank & Lillian Gibreth

Ắ Ắ

Ả Ả

Ị Ị

Ọ Ủ Ọ Ủ

CÁC NGUYÊN T C QU N TR KHOA CÁC NGUYÊN T C QU N TR KHOA H C C A TAYLOR H C C A TAYLOR

ự

ọ

ệ

ơ ở ị

ữ

1. Xây d ng c s khoa h c cho các công vi c ứ ớ v i nh ng đ nh m c và tuân theo các ph

ng pháp.

ươ ọ

ọ

ệ

ỹ

ọ ấ

ố

ể

ệ

ộ 2. Ch n công nhân m t cách khoa h c, chú ợ ớ ự tr ng k năng và s phù h p v i công vi c, ấ ộ t nh t đ hoàn hu n luy n m t cách t thành công vi c.ệ

ưở

ể ả

ầ

ả

3. Khen th

ủ

ệ

ầ

ợ ệ

ng đ đ m b o tinh th n h p ị ơ tác, trang b n i làm vi c đ y đ và hi u qu .ả

ấ ạ

ữ

ệ

ả

ị

ả

ả 4. Phân nhi m gi a qu n tr và s n xu t, t o ị ệ ủ ra tính chuyên nghi p c a nhà qu n tr .

Ữ

NH NG NG

ƯỜ Ế ƯỚ I TI P B

C TAYLOR

ớ ể

ấ

ằ ụ ề ừ ủ

ườ ợ

 Frank & Lillian Gibreth :  Khác quan đi m v i Taylor , tăng ả ộ năng su t lao đ ng b ng cách gi m các tác đ ng th a (ví d v thao tác c a ng

ộ i th xây).

ế ề ườ ầ i đ u tiên đ ườ ủ i lao

 Lillian Gibreth: Ng ề ấ ậ c p đ n v n đ tâm lý c a ng đ ng.ộ

Ư ể

u đi m:

Ơ Ồ Ậ NH N XÉT S Đ GANTT:

ự

̀ ươ

i đoc dê nhân biê t

̣ ̣

 Dê xây d ng và la m cho ng ơ

̣ ̣ ̉

ự công viêc và th i gian th c hiên cua ca c công ta c.

̀ ơ

ự

 Thâ y rõ tông th i gian th c hiên ca c công viêc.

ượ

• Nh

ể c đi m:

̉ ̣ ̣

ượ

 Không thê hiên đ ́

c mô i quan h gi ́

̉ ̣

ệ ư ệ

ự

ệ

́ a ca c công ̀ ̀ ̀ vi c. Trong d a n co nhiê u công vi c, điê u na y thê hiên râ t rõ.

ợ

ư

ự

ng d a n co quy mô

̉ ̣

 Chi phù h p a p dung cho nh ́ ́ ư

ỏ

nh , không ph

c tap.

Ả Ả

Ị Ế Ị Ế 2.2 LÝ THUY T QU N TR 2.2 LÝ THUY T QU N TR HÀNH CHÍNH HÀNH CHÍNH

ự

ặ ữ

ệ

ổ ứ

ế ạ ể c, các t ư

ể

ị ị ố ấ ứ ộ ổ ứ

ế ả thi Xây d ng lý thuy t trên gi ứ ổ ỗ ch c có M c dù m i lo i hình t ặ nh ng đ c đi m (doanh riêng ướ ch c đoàn nghi p, nhà n đ u ề th , tôn giáo …), nh ng chúng ả ị ộ ế có chung m t ti n trình Qu n tr ả ể ả mà qua đó nhà qu n tr có th qu n ch c nào. t b t c m t t tr t

Ả Ả

Ị Ế Ị Ế 2.2 LÝ THUY T QU N TR 2.2 LÝ THUY T QU N TR HÀNH CHÍNH HÀNH CHÍNH

 Henri Fayol

ạ ữ Nh ng đ i ệ di n tiêu bi u:ể

Henri Fayol

ệ ệ Phân chia công vi c doanh nghi p ra thành 6

ấ

lo i.ạ

ỹ ạ

ươ

ậ ả ấ ng m i (mua bán, trao đ i). ố

ử ụ

ạ

ả 1. 2. Th 3. Tài chính (t o và s d ng v n có

ệ

ả

hi u qu ).

ệ

ả

4. An ninh (b o v tài s n và nhân

viên). ế 5. K toán.

6. Hành chánh.

S n xu t (k thu t s n xu t). ổ

Henri Fayol

ệ

ộ

Cá nhân l

thu c

+ Đ ra 14 nguyên t c

ắ

ợ

i ích chung.

ề ả ị qu n tr :

ươ

Thù lao t

x ng.ứ

Phân chia công

T p trung và

vi c.ệ

ậ phân tán.

T ng quan

ệ ố

ề

H th ng quy n

hành

ươ ẩ ề ữ

ấ gi a th m quy n và trách nhi m.ệ ỷ ậ K lu t. ỉ ố Th ng nh t ch

Ổ ị

ệ

ậ ự Tr t t . Công b ng.ằ n đ nh nhi m

v .ụ

huy.

ố ề ấ Th ng nh t đi u

khi n.ể

ầ ậ

Sáng ki n.ế ế Đoàn k t (tinh ể th n t p th ).

Ả Ả

Ị Ế Ị Ế 2.2 LÝ THUY T QU N TR 2.2 LÝ THUY T QU N TR HÀNH CHÍNH HÀNH CHÍNH

Maz Weber

ữ ạ Nh ng đ i ệ di n tiêu bi u:ể

Ả Ả

Ị Ế Ị Ế 2.2 LÝ THUY T QU N TR 2.2 LÝ THUY T QU N TR HÀNH CHÍNH HÀNH CHÍNH

Chester Chester Barnard Barnard

ữ ạ Nh ng đ i ệ di n tiêu bi u:ể

Henri Fayol

ộ ệ ố

ứ

ả

ề Đ ra m t h th ng các ch c năng qu n tr :ị

ị ạ Ho ch đ nh. ổ ứ T ch c. ỉ Ch huy. ố ợ Ph i h p. ể Ki m tra.

Ậ

Ế

K T LU N:

ả ộ

ệ ng là

ừ ấ công

ừ ấ ả qu n

ườ ệ ầ i thu n lý

ế Quan tâm đ n hi u qu lao đ ng tăng năng su t ấ ườ thông qua con đ lao đ ng ộ (NSLĐ) Taylor: tăng NSLĐ xu t phát t nhân. Fayol: tăng NSLĐ xu t phát t tr .ị ư Đ a ra khái ni m “con ng kinh t ”.ế

ĐÓNG GÓP:

ả

ệ

ị ọ

ặ ề ả

ị

ả

ơ ở

ả c ph

các n

ề

ượ

ầ ủ

ậ

Đ t n n t ng cho qu n tr h c hi n đ i.ạ ệ Vi c qu n tr các c s kinh doanh, ơ ấ ơ ở ả các c s s n xu t, và ngay c các c ề ở ươ ướ quan chính quy n ng ướ ế ớ i Tây và nhi u n c khác trên th gi ệ ộ c nâng cao m t cách rõ r t đã đ ế ỷ ề trong nhi u th p niên đ u c a th k XX.

Ạ

Ế H N CH :

ườ ườ ầ i thu n lý “Con ng i là

ề ổ ứ

ị ổ ể

ệ

ừ ắ ủ ự ứ

Xem con ng kinh tế” ộ ệ ố T ch c là m t h th ng khép kín, đi u ự ế . này là không th c t ả ắ Các nguyên t c qu n tr C đi n (14 ờ ề ị ủ ả ắ nguyên t c qu n tr c a Fayol) nghi ng v ị ự ễ giá tr th c ti n. ấ ế kinh nghi m và Lý thuy t xu t phát t ơ ở ữ ế thi u c s v ng ch c c a s nghiên c u khoa h cọ

Company LOGO

ườ

ấ

ợ

ng phái này quan Tr ế tâm đ n năng su t lao ộ đ ng và h p lý hóa các công vi c.ệ

Ả Ả

Ị Ị

QU N TR HOC QU N TR HOC

Ả

Ậ Ạ

Ệ

LÝ LU N QU N LÝ HI N Đ I..

TS. BÙI QUANG XUÂN TS. BÙI QUANG XUÂN HV CHINH TRI –HANH CHÍNH QG HV CHINH TRI –HANH CHÍNH QG buiquangxuandn@gmail.com buiquangxuandn@gmail.com

Ậ Ậ Ả Ả Ệ Ệ

3. LÝ LU N QU N LÝ HI N 3. LÝ LU N QU N LÝ HI N Đ I..ẠĐ I..Ạ

ạ

ế

ủ

ằ

ả

ọ

ạ ệ ố

ậ

ằ ạ ệ ố

 N u giai đo n 1, giai đo n 2 c a khoa h c qu n lý cho r ng xí ệ ộ nghi p là m t lo i h th ng kinh ế ỹ t k thu t  Đ n giai đo n 3 cho r ng xí ạ ế ỹ ộ nghi p là m t lo i h th ng k ộ thu t xã h i. ả

ệ ậ "khoa h c qu n lý“ ọ "khoa h c hành vi" ọ

Ọ

KHOA H C HÀNH VI

ầ do Abraham Maslow

ế

Gugor_t

do Donglas Mc. ạ v n đ b n tính c a nhân lo i ố c a Frederich ố ủ ủ ự đ ng l c và nhân t

ề

 Lý thuy t nhu c u: ế  Thuy t X – thuy t Y ế ề ả ừ ấ  Lý thuy t hai nhân t ế ố ộ Herggerg_nhân t ệ đi u ki n.  Lý thuy t phong cách ế : Robert Blake và

Jane Monton

Ọ

Ả

KHOA H C QU N LÝ

ươ

ể

ụ ệ

ự ế

ệ ả

Chú tr ng ph ọ ng châm ị kinh doanh, xác đ nh m c tiêu đ nâng cao hi u quả Trên th c t ấ , nó xu t hi n ể ủ ừ ự t s phát tri n c a "qu n lý theo khoa h c".ọ

Ọ

KHOA H C HÀNH VI

ộ

ọ

ế

ụ

ủ ư

ạ

ọ

ộ

ứ ậ

ọ ọ

• là m t môn khoa h c l ợ i ề ứ d ng ki n th c c a nhi u ọ môn khoa h c nh tâm lý h c, xã h i h c, đ o đ c ứ h c v.v... nghiên c u quy lu t ườ ủ hành vi c a con ng

Ữ Ữ

Ạ Ạ

Ể Ể

Ệ Ệ NH NG Đ I DI N TIÊU BI U: NH NG Đ I DI N TIÊU BI U:

ế

1.Abraham Maslow ế 2.Thuy t X – thuy t Y 3.Robert Blake và Jane Monton

ABRAHAM MASLOW

Ế Ế

THUY T X VÀ THUY T Y THUY T X VÀ THUY T Y

3.Robert Blake và Jane Monton

Ả Ả

Ị Ị

QU N TR HOC QU N TR HOC

ƯỜ

NG PHÁI TÂM LÝ XÃ H IỘ

TS. BÙI QUANG XUÂN TS. BÙI QUANG XUÂN HV CHINH TRI –HANH CHÍNH QG HV CHINH TRI –HANH CHÍNH QG buiquangxuandn@gmail.com buiquangxuandn@gmail.com

ƯỜ TR Ộ NG PHÁI TÂM LÝ XÃ H I

ạ ệ

ụ

ườ

ổ

 Nghiên c u tâm lý ng d ng trong môi tr ứ

ượ

ứ ọ

ứ ng t ẻ ủ ch c, ông đ c coi là cha đ c a ngành tâm lý ệ . h c công nghi p ộ ấ ỹ

ế ư

ủ

ữ

ớ

ợ

 Năng su t lao đ ng s cao h n n u công vi c ệ ẽ h p v i nh ng k năng cũng nh tâm lý c a nhân viên.

ể Đ i di n tiêu bi u • Hugo Munsterberg (18631916) :

ệ

 Vi

ấ ả

ế ả

ọ ề “Tâm lý h c và hi u ệ xu t b n năm 1913

ẩ t tác ph m nhan đ qu trong công nghi p”

Ạ

Ể

Ệ

Đ I DI N TIÊU BI U

ậ ế ế ố y u t • Ông k t lu n r ng “

ấ ộ ữ

ố ệ ấ

ế ạ

ằ xã h iộ ” là nguyên nhân tăng năng ứ su t lao đ ng t c là gi a tâm lý và tác phong có m i liên h r t ế ậ m t thi ớ ệ ệ ị

ầ

• V i vi c nh n m nh đ n quan ấ ả ườ i trong qu n tr , các h con ng ả ả ị nhà qu n tr ph i tìm cách tăng ả ự s tho mãn tâm lý và tinh th n ủ c a nhân viên.

ự ể ệ ự ể ệ T th hi n T th hi n

Abraham Maslow:

ượ ượ

ọ ọ

Đ c tôn tr ng Đ c tôn tr ng

Nhu cầu xã hội Nhu cầu xã hội

ầ ầ

Nhu c u an toàn Nhu c u an toàn

ầ ầ Nhu c u sinh lý Nhu c u sinh lý

THEO MẠNG QUẢN LÝ TRÊN, CÓ THỂ THẤY:

ả

ể

ả

ả ả

ấ

 Qu n lý ki u 1 1 là phong cách qu n lý nghèo nàn không quan tâm c s n xu t và con ng

i.ườ ả

ể

ấ

ỉ ả

ể

ả

 Qu n lý ki u 9 1, không quan tâm đ n s n ế ả ườ ế i là phong xu t ch quan tâm đ n con ng ươ ạ ộ ồ ể ng. cách qu n lý ki u câu l c b đ ng h ả ế ả

ườ

ấ

 Qu n lý ki u 5 5, quan tâm v a ph i đ n ừ i là phong cách qu n lý

ả s n xu t và con ng trung gian. ả

ể

ấ ủ ườ

ả ả ồ

ả

 Qu n lý ki u 9 9, th hi n s hi n dâng ả cao nh t c a nhà qu n tr cho c s n xu t và con ng

ể ệ ự ế ấ ị ộ . i, là phong cách qu n lý đ ng đ i

Ả Ả

Ị Ị

QU N TR HOC QU N TR HOC

Ả Ả Ấ Ấ

Ậ Ậ 4. LÝ LU N QU N 4. LÝ LU N QU N Ớ Ớ LÝ M I NH T LÝ M I NH T

TS. BÙI QUANG XUÂN TS. BÙI QUANG XUÂN HV CHINH TRI –HANH CHÍNH QG HV CHINH TRI –HANH CHÍNH QG buiquangxuandn@gmail.com buiquangxuandn@gmail.com

Elton Mayo (18801949):

ư

ọ

Là giáo s tâm lý h c

ị

Havard cùng các đ ng ồ ộ ự ế s ti n hành cu c ứ ạ i nhà nghiên c u t máy Hawthornes thu c ộ ề ệ công ty đi n mi n tây, ộ ự ệ ớ là m t s ki n l n ử trong l ch s phát ể ủ ư ưở tri n c a t qu n trả

ị.

Elton Mayo

ệ ộ ệ ố

ưở  Xí nghi p là m t h th ng tâm lý – ng

ố ỹ ị ự ả k thu t.

ậ ủ ự ả ấ ộ xã h i đa nguyên ch u s nh h ấ ớ ủ r t l n c a nhân t  Là k t qu t ế

ệ ể

ệ

ườ ậ

ế ớ ả ạ ứ t nhiên c a s phát ủ tri n nhanh chóng c a công nghi p, ề ự ệ ạ nông nghi p, quân s hi n đ i và b ệ ủ i trong vi c nh n sâu c a con ng ế ớ i và c i t o th gi th c th gi i.

Ệ Ố Ệ Ố

Ậ Ậ

LÝ LU N H TH NG LÝ LU N H TH NG

ồ

ạ

ự

i trong gi

ớ ự i t

ố nhiên v n t n t

ự ự ư

ế

ộ i trong lĩnh v c xã h i; duy; i trong lĩnh v c t ự ườ i xây d ng nên ế ụ , kinh t i, giáo d c, y t

 H th ng có th phân thành năm: ể ệ ố ố ệ 1.H th ng t nhiên; ệ ố ộ ồ ạ 2.H th ng xã h i t n t ồ ạ ệ ố duy t n t 3.H th ng t ạ ệ ố 4.H th ng nhân t o do con ng ậ ả ư nh giao thông v n t v.v...,

ệ ố

ạ

ư ệ ố

ườ

5.H th ng ph c t p bao g m h th ng nhân t o i máy,

ứ ạ ồ ự nhiên, nh : h th ng ng ị

ệ ố

ệ ố và h th ng t h th ng đô th v.v...

ƯƠ

ƯỚ

HAI PH

NG H

NG.

ộ ế ạ ạ ấ 1. M t lo i nh n m nh đ n tác

ủ ổ ứ ụ ủ d ng c a t ch c và c a khoa

ọ ỹ ườ ậ h c k thu t, coi con ng i con

ườ ạ ế ụ ng i đ t đ n m c tiêu

ộ ạ ươ ướ 2. M t lo i ph ng h ng lý

ậ ấ lu n khác là nh n

Ả Ả

Ị Ị

QU N TR HOC QU N TR HOC

II.CÁC TR II.CÁC TR

ƯỜ ƯỜ Ả Ả

NG NG PHÁI QU N LÝ PHÁI QU N LÝ

TS. BÙI QUANG XUÂN TS. BÙI QUANG XUÂN HV CHINH TRI –HANH CHÍNH QG HV CHINH TRI –HANH CHÍNH QG buiquangxuandn@gmail.com buiquangxuandn@gmail.com

Ị Ọ Ị Ọ Ả Ả ƯỜ ƯỜ I I

ừ

ậ

ả

 G i đó là "khu r ng lý lu n qu n lý“_sáu

ọ lo i: ạ

ườ

ả

1.Tr

ng phái quá trình qu n lý,

ườ

ệ

2.Tr

ng phái kinh nghi m,

ườ

ộ

3.Tr

ng phái hành đ ng,

ườ

4.Tr

ộ ệ ố ng phái h th ng xã h i

ườ

ế ị

ậ

5.Tr

ng phái lý lu n và quy t đ nh

ườ

ọ

6.Tr

ng phái toán h c.

Ỹ NHÀ QU N TR H C NG NHÀ QU N TR H C NG ỸM H. KOONTZ M H. KOONTZ

Ữ

Ầ

Ể

III. NH NG PHÁT TRI N G N ĐÂY

Phân tích h th ng và ố ệ ể ố ệ công trình h th ng đ ố ư ế ị i u tìm ra quy t đ nh t ị ế ụ ợ i d ng quy t đ nh và l ả ể ố ư i u này đ qu n lý và t ố ệ ể th ng soát h ki m chung.

Ả Ả

Ị Ị

QU N TR HOC QU N TR HOC

ƯỜ

Ậ

NG PHÁI Ộ H I NH P

TS. BÙI QUANG XUÂN TS. BÙI QUANG XUÂN HV CHINH TRI –HANH CHÍNH QG HV CHINH TRI –HANH CHÍNH QG buiquangxuandn@gmail.com buiquangxuandn@gmail.com

ƯỜ Ộ Ậ 5. TR NG PHÁI H I NH P

ộ ậ ẫ

ậ 5.2. H i nh p theo tình hu ng ng u nhiên • Lý thuy t này cho r ng k thu t qu n tr ị ằ

ế ợ ộ

ố ỹ ả ề ả ấ ị ệ ủ ấ ả

ỳ thích h p cho m t hoàn c nh nh t đ nh, tu ộ thu c vào b n ch t và đi u ki n c a hoàn ả c nh đó

ậ

ị

• Quan đi m ng u nhiên l p lu n r ng, các ế ấ i quy t v n ẫ ể

ể không th có m t khuôn m u ườ ề ầ ụ ấ ả ợ . ể ẫ ả nhà qu n tr trong quá trình gi đ c n hi u: áp d ng cho t ậ ằ ả ộ ng h p. t c các tr

ƯỜ Ộ Ậ 5. TR NG PHÁI H I NH P

ậ ộ ả ướ

ữ

ệ ố ng h th ng ế ệ ố ệ ố ố

ệ ố ọ ệ ệ ố ộ ấ ỳ ộ

ế nh h

ổ ưở • Doanh nghi p (t ệ ạ ộ ậ 5.3 H i nh p theo kh o h • Nguyên lý c b n c a lý thuy t h th ng là ơ ả ủ ỏ ồ h th ng nào cũng g m nh ng h th ng nh ữ g i là h th ng con, gi a chúng có m i quan ữ ơ ớ h tác đ ng h u c v i nhau, b t k m t ỏ ủ ệ ố thay đ i dù nh c a h th ng con cũng có ượ ạ . ệ ố ả i c l ng đ n h th ng và ng ộ ệ ố ổ ứ ch c) là m t h th ng, vì v y nó ho t đ ng theo nguyên lý này.

ƯỜ

Ộ

Ậ

NG PHÁI H I NH P

ạ

ể

ữ

ệ Nh ng đ i di n tiêu bi u: 1. Henri Fayol 2. Harold Koontz. 3. Maz Weber 4. Chester Barnard

Lãnh đ oạ

Tổ ch cứ

(Organizing)

Ki mể tra (Controlling)

Ho ch ạ đ nhị (Planning)

(Leading)

ƯỜ ƯỜ Ộ Ộ Ậ Ậ TR TR NG PHÁI H I NH P NG PHÁI H I NH P

ƯỜ Ộ Ậ 5. TR NG PHÁI H I NH P

ả ướ ộ ậ 5.3 H i nh p theo kh o h ệ ố ng h th ng

Môi tr ngườ

ệ ố H th ng

ữ

ế ố

ế

Quá trình ổ bi n đ i

ế ữ Nh ng y u ố ầ đ u ra t

Nh ng y u t ầ đ u vào

IV. QUẢN LÝ THEO HỆ THỐNG

ạ

ậ ưở

ể

 Do tác d ng qua l ụ ữ ộ i gi a các b ổ ứ ả ng ch c và nh h ệ ườ ng bên ngoài, vi c ộ ổ ứ ch c không th có m t ệ ng pháp chính xác tuy t

ph n trong t ủ c a môi tr ả qu n lý t ươ ộ b ph đ i, ố

ậ ươ  Dùng lý lu n hay ph

ườ ng pháp nào ự ế ủ ổ c a t ố ng đang s ng mà

ả ph i xem tình hình th c t ứ ch c và môi tr ị đ nh.

V. TIẾN VÀO THỜI ĐẠI MỚI

ổ

ệ

ữ

ướ

ầ

ụ

ậ

ề

ạ ư ế

ể

ủ

ệ

ạ

ệ

 Hi n nay tr c nh ng thay đ i nhanh chóng và liên t c, c n suy ế ạ ề i v cách ti p c n truy n nghĩ l ả ố i xem qu n lý th ng, suy nghĩ l ở ế ẽ th s phát tri n nh th nào ỷ k 21.  Tr ng tâm c a vi c suy nghĩ l ọ i là th i gian và quan h con ng

ờ i.ườ

Ế Ế

THUY T X VÀ THUY T Y THUY T X VÀ THUY T Y

Thuy t Xế Thuy t Yế

ố ố

ệ

ề ả

ấ

ệ ể

ự

ơ

ư 1.Công vi c xét v b n ch t nh ỉ ơ trò ch i hay s ngh ng i

ướ

ố

ng và ế

ụ

1.Không thích làm vi c và c tr n ỗ tránh m i khi có th ọ 2.Không có tham v ng, không ệ mong mu n trách nhi m và thích ạ ơ ph c tùng h n lãnh đ o

ự ị ả đ nh h 2.Có kh năng t ậ ậ ẵ s n sàng nh n, th m chí tìm ki m, trách nhi mệ

ả A. Gi ế ề thuy t v ấ ả b n ch t con iườ ng

ả

ạ ả 3. Không có kh năng sáng t o

ạ 3.Có kh năng sáng t o

ự

ẩ

ở

ộ

ự

các

ầ

ẩ ộ

ầ

ộ ở 4.Đ ng l c thúc đ y phát sinh ấ c p nhu c u sinh lý và an toàn

ệ

ầ

ệ

ướ

ẫ ụ ể

ng d n c th ,

tế

B. Bi n ệ pháp qu n lýả

1.Giao vi c và h chi ti ể

ẽ

ặ

4.Đ ng l c thúc đ y phát sinh ọ ấ c p nhu c u xã h i, tôn tr ng và ấ ư ở ự các c p hoàn thi n cũng nh t nhu c u sinh lý và an toàn 1. Lôi cu nố 2. Thúc đ yẩ

2.Ki m tra, giám sát ch t ch ộ

ườ

ả ạ

ng bu c nhân viên ph i đ t

3.Th ụ ữ nh ng m c tiêu c a t

ủ ổ ứ ch c

ỉ ầ

ả ươ

ứ

4.Ch c n tr l

ng x ng đáng.

Ế Ế

THUY T X VÀ THUY T Y THUY T X VÀ THUY T Y

ấ ế ố t” ?

ổ ổ ồ

ộ ế ế ế ả

ế

ườ ề ơ ự ọ ộ ạ

Thuy t X “x u” vs. thuy t Y “t Thuy t X: công nhân c xanh vs. thuy t Y: công nhân c c n và lao đ ng qu n lý AX – BY AY BX Thuy t Y: M i ng ộ ậ đ c l p và có đ ng c t

ắ i đ u chín ch n, thân m nh ?

THUY T ZẾ THUY T ZẾ

ƯỜ Ả Ệ Ị TR Ạ NG PHÁI QU N TR HI N Đ I

6.1 Lý thuy t Zế

ậ ả

DN Nh t B n

DN Âu Mỹ

ệ

ờ ạ

ừ

ệ

ố ờ Làm vi c su t đ i

Làm vi c trong t ng th i h n.

ề ạ

ậ

ề ạ

Đánh giá và đ b t ch m

Đánh giá và đ b t nhanh.

Không chuyên môn hóa ngành nghề

Chuyên môn hóa ngành ngh .ề

ơ ế ể

ặ

ơ ế ể

ể

C ch ki m tra m c nhiên

C ch ki m tra hi n nhiên.

ế ị

ệ

ậ

ể

ế ị

ệ

Quy t đ nh và trách nhi m t p th

Quy t đ nh và trách nhi m cá nhân.

ệ ộ Quan h r ng rãi.

ệ ụ ộ Quan h c c b .

THUY T ZẾ THUY T ZẾ

Thuy t Zế ỉ ế

ộ

ườ

1. Ng ả

ơ ộ ể i lao đ ng không ch ki m tìm c h i đ ơ ộ

ể

ậ ế

ạ

2. Ng

ộ i lao đ ng đ ế

ườ ẽ ề ự

ứ ố ủ c a cái

c thúc đ y b i ý th c m nh ư ầ ự

ọ

ệ đ m nh n trách nhi m mà còn khát khao c h i ế ơ ề t h n v công ty thăng ti n và hi u bi ẩ ở ượ ộ m v s cam k t nh là m t thành t ệ hoàn thi n gì quan tr ng – nhu c u t ề ộ ậ ơ ộ ượ ọ ậ ở

nhi u b ph n trong

c h c t p

1. C h i đ

doanh nghi pệ

ưở

ự

Thăng th

ả A. Gi ế ề thuy t v ả ấ b n ch t con iườ ng ệ B. Bi n pháp qu n lýả

ệ

ng d a trên thâm niên ố ờ 3. Vi c làm su t đ i

ế ị

Tham gia vào quá trình ra quy t đ nh.

ƯỜ Ả Ệ Ị 6. TR Ạ NG PHÁI QU N TR HI N Đ I

ộ

ượ

ườ

c m t giáo s ng

Lý thuy t Z đ ế ậ ả

ư ự

ậ ả

ả ế ộ

ườ

ệ

ỹ ố i M g c ơ ở Nh t B n là William Ouchi xây d ng trên c s áp ủ ụ d ng cách qu n lý c a Nh t B n trong các công ty ế ọ ờ ỹ M . Lý thuy t ra đ i năm 1978, chú tr ng đ n ổ ứ . ế ố ch c i trong t quan h xã h i và y u t

con ng

ủ

ề

ế

T t

vai

ổ ứ

ng c a Ouchi trong thuy t Z là đ cao ch c

ư ưở trò t p thậ

6.1 Lý thuy t Zế

ể trong môt t

ƯỜ Ả Ệ Ị 6. TR Ạ NG PHÁI QU N TR HI N Đ I

ệ

ấ

ộ

ệ

ế

ủ ầ ng toàn c u hóa hi n nay

6.2 Lý thuy t Kaizen • Tác gi ế ả ủ c a lý thuy t Kaizen là Masaaiimai; giúp ạ ộ ơ cho ho t đ ng c a các doanh nghi p thích nghi h n ườ ớ ng đ y năng đ ng, và nh t là trong xu v i môi tr ầ ướ h

ủ ế

ữ

ộ

• Nh ng n i dung ch y u:

ướ

ả ế

ọ

C i ti n t ng b ả ế ừ Phát huy tinh th n t p th trong c i ti n m i m t ặ ể

ầ ậ trong doanh nghi p ệ

CÂU HOI ÔN TÂP

̉ ̣

ậ ự

ộ

ườ ế ố ậ ổ ể i đã nào

ng phái qu n lý

ể ả ườ ể ứ ể ả ể 1. S phát tri n lý lu n qu n lý có th ấ ạ chia thành m y giai đo n ? ủ ế ủ 2. N i dung ch y u c a lý lu n c đi n ệ ế là gì ? Lý thuy t quan h con ng ữ ổ b sung và phát tri n nh ng y u t ậ ổ ể ố ớ đ i v i lý lu n qu n lý c đi n. ả ủ ộ 3. N i dung c a tr ư ch c năng có u đi m gì ?