
BÀI GIẢNG KINH TẾ CHÍNH TRỊ
Mã học phần: SSH 1121
Tài liệu học tập hỗ trợ sinh viên
khối không chuyên ngành Mác – Lênin
ĐH Bách Khoa Hà Nội
Khoa Lý luận Chính trị
GV: Nguyễn Thị Phƣơng Dung
dung.nguyenthiphuong2@hust.edu.vn
1

KINH TẾ CHÍNH TRỊ
1. Sự chuyển hóa tiền thành tƣ bản
2. Quá trình sản xuất giá trị thặng dƣ
3. Một số quy luật của chủ nghĩa tƣ bản
CHƢƠNG III
SẢN XUẤT GIÁ TRỊ THẶNG DƢ
TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƢỜNG

CHƢƠNG III
SẢN XUẤT GIÁ TRỊ THẶNG DƢ TRONG NỀN
KINH TẾ THỊ TRƢỜNG
Hai phƣơng pháp nâng
cao tỷ suất GTTD
&
Một số quy luật của
Chủ nghĩa Tƣ bản

2.4. Hai phƣơng pháp nâng cao tỷ suất Giá trị thặng dƣ
2.Quá trình sản xuất
Giá trị thặng dƣ
•Phương pháp sản xuất giá trị thặng dư tuyệt đối
-Đặc điểm:
+ Bị giới hạn: thời gian, sức lực con người
+ Dễ gặp phản kháng của công nhân
Tức là: Kéo dài thời gian lao động mà không trả thêm lƣơng tương
xứng cho công nhân.
(t + t’) tăng
t không đổi
=>
t’ tăng
t không đổi
=> m’ = 𝑡′
𝑡 𝑡ă𝑛𝑔
v không đổi
Áp dụng phổ biến vào giai
đoạn đầu của CNTB
- Cách thức: Kéo dài tuyệt đối ngày lao động của công nhân trong điều kiện
thời gian lao động tất yếu không đổi.

2.4. Hai phƣơng pháp nâng cao tỷ suất Giá trị thặng dƣ
2.Quá trình sản xuất
Giá trị thặng dƣ
•Phương pháp sản xuất giá trị thặng dư tương đối
-Đặc điểm:
+ Không bị giới hạn về thời gian, sức
lực con người và KHKT
+ Xoa dịu sự phản kháng của CN
Tức là: Ứng dụng các thành tựu KHKT vào sản xuất để nâng cao NSLĐ
xã hội, từ đó giảm giá trị sức lao động để tạo ra mỗi SP
t giảm
(t + t’) không đổi => => m’ = 𝑡′
𝑡 𝑡ă𝑛𝑔
Áp dụng phổ biến trong
CNTB hiện đại
t giảm
t’ tăng lên
v giảm
-Cách thức: Rút ngắn thời gian lao động tất yếu (t), đồng thời kéo dài thời gian
lao động thặng dư (t’) trên cơ sở tăng NSLĐ xã hội trong điều kiện độ dài ngày
lao động không đổi.

