Bài giảng Kinh tế học thể chế: Chương 6 - Thất bại thể chế và tham nhũng

Sự vững mạnh của các thể chế đóng vai trò nền tảng cho sự phát triển bền vững của bất kỳ xã hội nào. Tuy nhiên, khi các thể chế không thực hiện đúng chức năng, chúng ta đối mặt với hiện tượng thất bại thể chế, một vấn đề phức tạp và có tác động sâu rộng. Hiện tượng này không chỉ làm suy yếu hiệu quả hoạt động của thị trường mà còn dẫn đến những hệ lụy nghiêm trọng như tham nhũng và bất bình đẳng kéo dài. Việc nghiên cứu và thấu hiểu bản chất, các dạng biểu hiện cùng những hệ quả của thất bại thể chế là cực kỳ cần thiết để xây dựng các chính sách hiệu quả nhằm tăng cường quản trị và thúc đẩy phát triển.

Các nhà nghiên cứu, hoạch định chính sách, sinh viên và học giả trong lĩnh vực kinh tế học, quản trị công, luật pháp và phát triển xã hội.

Tài liệu này đi sâu phân tích khái niệm thất bại thể chế, định nghĩa nó là tình trạng các thể chế không vận hành đúng chức năng, nơi các quy tắc, luật lệ, và ràng buộc không được nhận thức đầy đủ, rõ ràng, từ đó hạn chế hiệu quả của các lực lượng thị trường. Thất bại thể chế có thể nhận diện thông qua sự bất đối xứng trong quyền lực, kéo theo bất bình đẳng kéo dài trong xã hội. Các dạng phổ biến của thất bại thể chế bao gồm thông tin bất đối xứng, sự lạm dụng quyền lực, tình trạng quyền tài sản không được bảo vệ hoặc bảo hộ, và khủng hoảng niềm tin nghiêm trọng. Những thất bại này gây ra nhiều hệ lụy tiêu cực, trong đó đáng chú ý nhất là sự xuất hiện các chi phí phi chính thức làm tăng chi phí giao dịch, thúc đẩy tham nhũng lan rộng, và góp phần làm trầm trọng thêm tình trạng nghèo đói. Việc nhận diện rõ các yếu tố và biểu hiện của thất bại thể chế là cực kỳ quan trọng để phát triển các giải pháp chính sách nhằm cải thiện quản trị, tăng cường tính minh bạch và công bằng, từ đó tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển kinh tế-xã hội. Nội dung này cung cấp một cái nhìn tổng quan toàn diện, giúp người đọc hiểu sâu sắc về mối liên hệ mật thiết giữa sự yếu kém của thể chế và các vấn đề xã hội.