Bài giảng Quản trị vận hành và sản xuất: Chương 5 - Lê Thị Diệu Linh

Lập lịch sản xuất là một trong những khía cạnh trọng yếu của quản lý vận hành, có vai trò quyết định đến hiệu quả sử dụng nguồn lực và khả năng cạnh tranh của một tổ chức. Trong bối cảnh kinh doanh hiện đại đầy biến động, việc ấn định thời gian tối ưu cho việc sử dụng thiết bị, tiện ích và hoạt động của con người trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Mục tiêu chính là đạt được sự cân bằng giữa các mục đích thường mâu thuẫn như tối đa hóa hiệu suất nhân viên, thiết bị, và tiện ích, đồng thời giảm thiểu thời gian chờ đợi của khách hàng, chi phí tồn kho và tổng thời gian sản xuất. Hiểu rõ và áp dụng các nguyên tắc lập lịch hiệu quả sẽ là chìa khóa để tối ưu hóa chi phí, nâng cao năng suất và tạo dựng lợi thế cạnh tranh bền vững.

Chuyên gia quản lý vận hành, kỹ sư công nghiệp, nhà quản lý sản xuất, sinh viên các ngành kinh tế, quản trị kinh doanh và kỹ thuật có quan tâm đến tối ưu hóa quy trình sản xuất và lập kế hoạch.

Tài liệu này cung cấp một cái nhìn tổng quan toàn diện về lập lịch sản xuất, định nghĩa đây là quá trình ấn định thời gian cho việc sử dụng các nguồn lực như thiết bị, tiện ích và con người. Nó nhấn mạnh mục tiêu cốt lõi là cân bằng các mục đích mâu thuẫn nhằm tận dụng hiệu quả nhân viên, thiết bị, tiện ích và giảm thiểu các chi phí liên quan đến thời gian chờ đợi của khách hàng, tồn kho cũng như thời gian sản xuất tổng thể. Để thực hiện lập lịch hiệu quả, cần phân tích kỹ lưỡng ba yếu tố đầu vào cơ bản: dự trữ đầu kỳ, số liệu dự báo và đơn đặt hàng của khách hàng. Kết quả của quá trình này là các số liệu cụ thể về thời gian, khối lượng sản xuất và dự trữ sẵn sàng. Lợi ích của việc lập lịch trình hiệu quả được minh chứng rõ ràng qua việc tiết kiệm chi phí, tăng năng suất, và mang lại lợi thế cạnh tranh đáng kể trong nhiều lĩnh vực, từ y tế, giáo dục đến sản xuất. Tài liệu cũng giới thiệu các nguyên tắc sắp xếp thứ tự ưu tiên quan trọng như Đến trước làm trước (FCFS), Bố trí theo thời hạn hoàn thành sớm nhất (EDD), Công việc có thời gian thực hiện ngắn nhất (SPT) và Công việc có thời gian thực hiện dài nhất (LPT). Việc đánh giá các phương án này được thực hiện dựa trên các chỉ tiêu như dòng thời gian, dòng thời gian lớn nhất, dòng thời gian trung bình, mức độ chậm trễ lớn nhất và độ chậm trễ bình quân. Cuối cùng, tài liệu đi sâu vào Mô hình gán (Assignment Model), một phương pháp quy hoạch tuyến tính để gán tối ưu các công việc và tài nguyên cho trạm làm việc, đặc biệt là phương pháp Hungarian (Hungarian method). Phương pháp này được trình bày chi tiết với các điều kiện áp dụng và quy trình 6 bước để tối thiểu hóa chi phí, đảm bảo phân bổ công việc hiệu quả và tối ưu nhất trong hệ thống sản xuất.