Bài thuốc hay cho kinh nguyệt
không đều
Kinh nguyệt không đều là tên gọi chung cho tình trạng kinh nguyệt đến trước kỳ,
sau kỳ, hoặc rối loạn chu kỳ, kể cả lượng kinh ra nhiều, ít hoặc bế kinh (tức không
có kinh). Có nhiều phương pháp chữa kinh nguyệt không đều, bài viết xin giới
thiệu những cổ phương hiệu nghiệm.
Bổ thận dưỡng huyết thang
Thành phần: hoàng kỳ 30g, thục địa 30g, đương quy 30g, hà thủ ô 20g, nữ trinh tử
15g, hạn liên thảo 15g, đan sâm 15g, kê huyết đằng 30g, thỏ ty tử 10g. Người thận
dương hư thêm ba kích 10g, dâm dương hoắc 10g, nhục thung dung 10g, phúc bồn
tử 10g. Người béo phì, đàm nhiều, huyết trắng nhiều thêm thương truật 15g, bán hạ
10g, trần bì 10g, phục linh 15g, triết bối mẫu 10g, người can khí bất thư thêm sài
hồ 10g, uất kim 10g, hương phụ 10g. Người có huyết ứ (máu bầm) thêm đào nhân
10g, hồng hoa 10g. Người khí huyết hư suy ngoài việc dùng thang thuốc này, còn
kèm thêm bài Bát trân thang gồm: đảng sâm 15g, bạch linh 10g, bạch truật 10g,
cam thảo 4g, đương quy 12g, thục địa 12g, bạch thược 10g, xuyên khung 8g.
Công hiệu: bổ thận điền tinh, dưỡng huyết hành huyết.
Chữa trị: bế kinh (thể hư chứng).
Cách dùng: ngày 1 thang, sắc 2 lần, hòa 2 nước, chia uống sáng và tối.
Bài thuốc làm nguồn huyết sung túc, làm dày nội mạc tử cung, theo đó kinh huyết
sẽ có đúng lúc, tức kinh huyết tự đều.
An xung thang
Thành phần: bạch truật 12g, hoàng kỳ 20g, long cốt (sống) 30g, mẫu lệ (sống) 30g,
bạch thược 10g, hải phiêu tiêu 20g, tây thảo 10g, tục đoạn 10g, a giao 10g, ngải
cứu 5g. Người máu kinh nhiều, sắc đỏ, uất nhiệt trong tử cung, thêm sinh địa 30g,
trắc bá diệp (thán) 10g; người âm hư nội nhiệt, lượng kinh ít, sắc đỏ, thêm nữ trinh
tử 10g, mực hạn liên 10g; người kèm đau bụng dưới có ứ trệ, sắc kinh đậm có cục,
thêm ích mẫu 10g, bột tam thất 3g.
Công hiệu: bổ khí thăng đề, cố xung chỉ huyết (củng cố mạch xung, cầm máu).
Chữa trị: dùng cho kinh nguyệt không đều sau khi đặt vòng tránh thai.
Cách dùng: sắc uống, ngày 1 thang. Thời gian dùng thuốc bắt đầu tính từ ngày thứ
3 có kinh, ngày 1 thang, 5 thang là 1 liệu trình, ngừng thuốc khi sạch kinh, nếu
chưa lành có thể dùng liên tiếp liệu trình thứ 2; đến chu kỳ của tháng sau, kinh
nguyệt hồi phục bình thường thì ngưng thuốc. Nếu chưa bình thường, có thể dùng
tiếp tục với phương pháp nêu trên. Bài thuốc này có thể dùng liên tục trong 3
tháng.
Kim long đơn
Thành phần: hồng sâm 100g, đương quy 125g, hoàng kỳ 250g, đảng sâm 125g,
đan sâm 250g, ích mẫu 250g, hương phụ 250g, diên hồ sách 100g, địa du 250g.
Công hiệu: bổ khí dưỡng huyết, hành khí hoạt huyết.
Chữa trị: kinh nguyệt không điều (thể khí hư huyết trệ).
Cách dùng: đương quy, đảng sâm, diên hồ sách cùng rửa sạch sấy khô, tán bột mịn
sử dụng sau. Các vị thuốc còn lại thêm lượng nước gấp 8 lần để sắc 3 lần, mỗi lần
1 giờ, gạn lọc, lấy ba nước hòa lại, rồi cô thành dạng cao với nhiệt độ thấp, trộn
vào bột thuốc nêu trên, sấy khô với 80oC, chế thành 1.000 viên, tiệt trùng bao gói
thì hoàn tất. Người kinh nguyệt không đều, mỗi lần uống 6 viên, ngày 3 lần, 1,5
tháng là 1 liệu trình. Người đau bụng kinh mỗi lần uống 12 viên, ngày 3 lần, 1
tháng là 1 liệu trình, uống với nước ấm.
Khu ứ bổ thận thang
Thành phần: tam lăng 10g, bạch truật 10g, xích thược 15g, bạch chỉ 10g, xuyên
sơn giáp 15g, hải tảo 15g, cỏ móng mèo 15g, ngũ linh chi 9g, diên hồ sách 10g, ô
dược 10g, thỏ ty tử 15g, ba kích 12g. Đau lưng nhiều thêm tục đoạn 15g, đỗ trọng
10g; lưng lạnh căng cơ lưng thêm nhục quế 10g, bổ cốt chí 20g.
Công hiệu: ích khí bổ thận, hoạt huyết hóa ứ.
Chữa trị: kinh nguyệt không đều (chứng lạc nội mạc tử cung).
Cách dùng: sắc 3 lần, 2 nước đầu để uống, nước 3 lấy bã thuốc dùng đắp vùng
bụng dưới, ngày 1 thang, 3 tháng là 1 liệu trình, không dùng khi có kinh.