MỤC LỤC
BÀI 1: GIỚI THIỆU VỀ HỆ THỐNG Y TẾ ........................................................ 1
I. Khái niệm và phân loại hệ thống y tế ................................................................ 1
II. Khung lý thuyết về hệ thống y tế...................................................................... 3
BÀI 2: TỔ CHỨC HỆ THỐNG Y TẾ VIỆT NAM ............................................ 8
I. Nguyên tắc cơ bản trong tổ chức hệ thống y tế Việt Nam................................. 8
II. Mô hình chung hệ thống y tế Việt Nam ......................................................... 10
III. Tổ chức y tế theo các tuyến .......................................................................... 12
BÀI 3: QUAN ĐIỂM, CHIẾN LƯỢC VÀ CHÍNH SÁCH Y TẾ VIỆT NAM .. 40
I. Các quan điểm chỉ đạo cơ bản của Đảng về y tế ............................................. 40
II. Một số chính sách lớn về y tế hiện hành ........................................................ 47
BÀI 4: CHĂM SÓC SỨC KHỎE BAN ĐẦU .................................................... 51
I. Khái niệm ......................................................................................................... 51
II. Nội dung chăm sóc sức khỏe ban đầu ............................................................ 53
BÀI 5: ĐẠI CƯƠNG QUẢN LÝ Y TẾ ............................................................ 63
I. Quản lý là gì ..................................................................................................... 63
II. Các mô hình quản lý ...................................................................................... 67
BÀI 6: TỔ CHỨC VÀ QUẢN LÝ BỆNH VIỆN ............................................... 71
I. Định nghĩa/khái niệm bệnh viện ..................................................................... 71
II. Phân loại bệnh viện: ....................................................................................... 74
III. Nguyên lý quản lý bệnh viện ........................................................................ 75
IV. Mô hình quản lý BV...................................................................................... 76
BÀI 7: LẬP KẾ HOẠCH Y TẾ ......................................................................... 80
I. Khái niệm về lập kế hoạch và lập kế hoạch y tế ............................................. 80
II. Các loại lập kế hoạch ..................................................................................... 80
III. Các bước lập kế hoạch .................................................................................. 82
BÀI 8: GIÁM SÁT HOẠT ĐỘNG Y TẾ ........................................................... 93
I. Một số khái niệm ............................................................................................. 93
II. Giám sát các hoạt động CSSK ........................................................................ 94
III. Phương tiện để giám sát ................................................................................ 96
DrB - VMU TestExam
https://www.vmutestexam.com/
IV. Phương pháp giám sát .................................................................................... 96
V. Quy trình giám sát .......................................................................................... 97
VI. Lồng ghép giám sát với các hoạt động, dịch vụ y tế/sức khoẻ khác ............. 99
VII. Xây dựng bản danh mục giám sát ................................................................ 99
BÀI 9: ĐÁNH GIÁ HOẠT ĐỘNG Y TẾ ......................................................... 101
I. Khái niệm ....................................................................................................... 101
II. Mục đích của đánh giá .................................................................................. 101
III. Phân loại đánh giá ....................................................................................... 102
IV. Phương pháp đánh giá ................................................................................ 102
V. Xây dựng chỉ số đánh giá ............................................................................. 102
VI. Các bước cơ bản của đánh giá..................................................................... 104
BÀI 10: QUẢN LÝ THÔNG TIN Y TẾ ............................................................................ 109
I. Hệ thống thông tin y tế ................................................................................... 109
II. Hệ thống thông tin y tế Việt Nam ................................................................. 113
III. Hệ thống chỉ tiêu y tế .................................................................................. 116
IV. Tính chất của thông tin y tế ......................................................................... 120
V. Phương pháp thu thập thông tin .................................................................. 120
BÀI 11: QUẢN LÝ CÁC NGUỒN LỰC Y TẾ ............................................... 122
I. Khái niệm nguồn lực và quản lý nguồn lực y tế ............................................ 122
II. Các nội dung quản lý nguồn lực ................................................................... 124
III. Một số phương pháp quản lý nhân lực y tế ................................................. 126
IV. Nhóm làm việc ............................................................................................ 128
VII. Quản lý tài chính: ....................................................................................... 130
TÀI LIỆU THAM KHẢO ................................................................................. 135
PHỤ LỤC .......................................................................................................... 138
DrB - VMU TestExam
https://www.vmutestexam.com/
DANH MỤC HÌNH
Hình 1.1 Khung lý thuyết của hệ thống y tế theo Tổ chức Y tế thế giới .............. 3
Hình 1.2. Khung hệ thống y tế của Việt Nam ....................................................... 7
Hình 2.1. Mô hình chung hệ thống tổ chức Ngành Y tế Việt Nam. ................... 11
Hình 2.2. Sơ đồ tổ chức bộ máy Bộ Y tế ......................................................... 23
Hình 5.1. Chu trình quản lý cơ bản ..................................................................... 64
Hình 5.2. Sơ đồ một hệ thống và các yếu tố ....................................................... 68
Hình 5.3. Tam giác chất lượng ........................................................................ 70
Hình 7.1. Mô hình hoá lập kế hoạch theo chỉ tiêu .............................................. 82
Hình 7.2. Mô hình hoá lập kế hoạch từ dưới lên .............................................. 82
Hình 10.1. Luồng thông tin thống kê tổng hợp ................................................. 113
DANH MỤC BẢNG
Bảng 1. Nhận thức về chăm sóc sức khỏe .......................................................... 53
Bảng 6.1. Bốn cấp độ dự phòng .......................................................................... 72
Bảng 10.1. Hệ thống chỉ tiêu y tế Việt Nam ..................................................... 117
Bảng 11.1. So sánh một số chỉ tiêu của hai nguồn tài chính công ................... 131
DrB - VMU TestExam
https://www.vmutestexam.com/
DrB - VMU TestExam
https://www.vmutestexam.com/
1
BÀI 1
GIỚI THIỆU VỀ HỆ THỐNG Y TẾ
MỤC TIÊU
Sau khi học xong bài này, sinh viên có khả năng:
1. Trình bày được khái niệm và phân loại hệ thống y tế.
2. Mô tả được mô hình hệ thống y tế theo Tổ chức y tế thế giới (WHO).
3. Trình bày được tổng quan của hệ thống y tế Việt Nam.
NỘI DUNG
I. Khái niệm và phân loại hệ thống y tế
1.1 Khái niệm về hệ thống y tế
Tổ chức Y tế Thế giới đã đưa ra định nghĩa về Hệ thống y tế trong báo
cáo năm 2000 và được chỉnh sửa, hoàn thiện năm 2007.
“Hệ thống y tế (HTYT) là một phức hợp bao gồm con người, các tổ chức
và nguồn lực được sắp xếp và liên kết với nhau bởi các chính sách, nhằm thúc
đẩy, phục hồi và duy trì sức khỏe. Nó còn bao gồm các nỗ lực để tác động tới
các yếu tố liên quan đến sức khỏe và các hoạt động cải thiện sức khỏe. HTYT
bao gồm các cơ sở y tế công lập, y tế tư nhân, chương trình y tế, các chiến dịch
kiểm soát vec-tơ truyền bệnh, bảo hiểm y tế, các quy định pháp luật về sức khỏe
và an toàn nghề nghiệp, và các hoạt động liên nghành giữa ngành y tế và các
ngành khác.
Theo định nghĩa này, hệ thống y tế cũng giống như bất kỳ một hệ thống
bao gồm các phần (cơ quan, các cấp, v..) có mối liên hệ tương tác với nhau để
thực hiện các chức năng cần thiết. Thay đổi của bộ phận này sẽ tác động ít hay
nhiều, trực tiếp hay gián tiếp đến những bộ phận khác của hệ thống. Muốn có sự
cải thiện trong một bộ phận thuộc hệ thống y tế không thể không tính đến sự
đóng góp của các lĩnh vực khác thuộc hệ thống. Hơn nữa, có nhiều yếu tố bên
ngoài, bao gồm: giáo dục, tình trạng kinh tế xã hội, cơ sở hạ tầng, và môi trường
kinh tế, chính trị, v.v., tác động đến sức khỏe con người, do đó hệ thống y tế còn
được biết đến là một hệ thống “mở” do chịu tác động của những yếu tố này.
Tổ chức y tế thế giới, với vai trò là tổ chức kỹ thuật đứng đầu về các vấn đề
sức khỏe trên thế giới đã đưa ra đi nghĩa về hệ thống y tế nhằm thúc đẩy sự hiểu
biết chung và các hoạt động nhằm tăng cường hệ thống y tế của các nước với các
DrB - VMU TestExam
https://www.vmutestexam.com/