TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG
KHOA KINH TẾ QUỐC TẾ
TIỂU LUẬN
KINH TẾ QUỐC TẾ
THƯƠNG MẠI QUỐC TẾ GIỮA VIỆT NAM - TRUNG
QUỐC VỀ GẠO VÀ MÁY TÍNH SẢN PHẨM ĐIỆN TỬ
LINH KIỆN
Giảng viên hướng dẫn: TS. Nguyễn Bình Dương
Nhóm sinh viên thực hiện: Nhóm 11
STT
Họ tên
Mã sinh viên
1
Trần Thị Quyên
1914420073
2
Đặng Thị Phương Thảo
1914420084
3
Phạm Thị Minh Phượng
1914420070
4
Nguyễn Thu Nhung
1914420065
5
Phạm Phương Anh
1914420005
Hà Nội, 4/2021
MỤC LỤC
CÁC TỪ VIẾT TẮT .............................................................................................................................. 1
DANH MỤC CÁC BẢNG ...................................................................................................................... 1
DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ ................................................................................................................. 1
TÓM TẮT....................................................................................................................................................... 2
PHẦN MỞ ĐẦU ............................................................................................................................................. 2
CHƯƠNG I. TỔNG QUAN THƯƠNG MẠI QUỐC TẾ, CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN
CỨU ................................................................................................................................................................ 4
1. Tổng quan nghiên cứu thương mại quốc tế ................................................................................................ 4
1.1 Tổng quan thương mại thế giới ........................................................................................................... 4
1.2 Tổng quan thương mại quốc tế của Việt Nam ...................................................................................... 5
2. Cơ sở lý thuyết về quan hệ lợi ích giữa Việt Nam và Trung Quốc dưới góc nhìn của yếu tố thương mại hóa7
2.1 Lý thuyết chung về thương mại quốc tế ............................................................................................... 7
2.2 Mối quan hệ với cán cân thương mại..................................................................................................11
2.3 Chính sách thương mại quốc tế tại Việt Nam......................................................................................14
2.4 Thương mại quốc tế giữa Việt Nam và Trung Quốc về gạo và máy vi tính, sản phẩm điện tử - linh kiện
...............................................................................................................................................................15
2.5 Sự cần thiết về thương mại quốc tế trong mối quan hợp tác giữa Việt Nam – Trung Quốc...................16
2.6 Các hiệp định về hợp tác nói chung giữa Việt Nam và Trung Quốc ....................................................17
3. Phương pháp nghiên cứu .........................................................................................................................17
3.1 Phương pháp thu thập thông tin .........................................................................................................17
3.2 Phương pháp xử lý thông tin ..............................................................................................................18
3.3 Phương pháp phân tích ......................................................................................................................18
CHƯƠNG II. KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN ....................................................................................................18
1. Kết quả: ..................................................................................................................................................18
1.1 Tình hình xuất nhập khẩu giữa hai nước Việt Nam và Trung Quốc: ....................................................18
1.2 Thương mại quốc tế giữa Việt Nam và Trung Quốc về mặt hàng gạo..................................................22
1.3 Hợp tác thương mại gạo giữa Việt Nam – Trung Quốc .......................................................................23
1.4 Lợi ích Việt Nam thu được từ thương mại quốc tế với Trung Quốc về mặt hàng gạo ...........................24
1.5 Thương mại quốc tế về sản phẩm máy tính, điện tử - linh kiện giữa Việt Nam và Trung quốc .............25
1.6 Lợi ích Việt Nam thu được từ thương mại quốc tế với Trung Quốc về sản phẩm máy tính, điện tử - linh
kiện: .......................................................................................................................................................31
2. Thảo luận: ...............................................................................................................................................31
CHƯƠNG III. KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP ..................................................................................32
1. Triển vọng hợp tác thương mại song phương giữa Việt Nam - Trung Quốc...............................................32
2. Giải pháp tăng cường hợp tác thương mại song phương Việt Nam – Trung Quốc .....................................33
2.1 Giải pháp từ phía nhà nước ................................................................................................................33
2.2 Giải pháp từ phía doanh nghiệp..........................................................................................................34
3. Hạn chế của đề tài ...................................................................................................................................35
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO .......................................................................................................37
1
CÁC TỪ VIẾT TẮT
XTTM: XÚC TIẾN THƯƠNG MẠI
CTCP: CÔNG TY CỔ PHẦN
WTO: TỔ CHỨC THƯƠNG MẠI THẾ GIỚI (WORLD TRADE ORGANIZEATION)
TMQT: THƯƠNG MẠI QUỐC TẾ
TNHH: TRÁCH NHIỆM HỮU HẠN
NN: NÔNG NGHIỆP
PTNT: PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN
ASEAN: HIỆP HỘI CÁC QUỐC GIA ĐÔNG NAM Á
CMCN: CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP
DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng I.1 Kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa của toàn thế giới ............................................. 4
Bảng II.1 Trị giá xuất khẩu, nhập khẩu theo châu lục, khối nước và một số thị trường lớn
trong 02 tháng năm 2021 và so với cùng kỳ năm 2020 ......................................................... 20
Bảng II.2 Các mặt hàng xuất khẩu chủ yếu sang Trung Quốc 03/2021 ................................. 27
DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ
Biểu đồ I.1 Kim ngạch, tốc độ tăng xuất khẩu, nhập khẩu và cán cân thương mại giai đoạn
2011 - 2019 ............................................................................................................................ 6
Biểu đồ I.2 Giá trị xuất khẩu phân theo khu vực (tỷ USD) ...................................................... 6
Biểu đồ II.1 Diễn biến xuất khẩu, nhập khẩu và cán cân thương mại của Việt Nam theo tháng
trong năm 2020 và 2 tháng đầu năm 2021 ............................................................................ 19
Biểu đồ II.2 Một số mặt hàng xuất khẩu chính ..................................................................... 21
Biểu đồ II.3 Tỷ lệ nhập khẩu một số mặt hàng chính ............................................................ 22
Biểu đồ II.4 Giá trị sản xuất ngành Linh kiện điện tử, 2011 - 2019 ....................................... 25
Biểu đồ II.5 Xếp hạng 10 thị trường xuất khẩu máy tính, linh kiện – điện tử của Việt Nam .. 27
Biểu đồ II.6 Giá trị tiêu thụ linh kiện điện tử, 2010 – T9/2018 .............................................. 28
Biểu đồ II.7 Kim ngạch xuất khẩu máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện của Việt Nam,
2010 – T9/2018 .................................................................................................................... 28
Biểu đồ II.8 Cơ cấu xuất khẩu máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện của Việt Nam theo
quốc gia ............................................................................................................................... 29
Biểu đồ II.9 Kim ngạch nhập khẩu máy tính, sản phẩm điện tử và linh kiện 2011 – T9/2018 30
Biểu đồ II.10 Cơ cấu thị trường cung cấp máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện vào Việt
Nam theo giá trị T9/2018 ..................................................................................................... 30
2
TÓM TẮT
Bài tiểu luận nêu lên thực trạng thương mại Việt Nam – Trung Quốc trên lĩnh vực
thương mại quốc tế về gạo và máy tính, sản phẩm điện tử - linh kiện. Dựa trên các nguồn số
liệu thứ cấp thu thập từ Tổng cục Hải quan, Bộ Công thương…Bài tiểu luận đi từ nghiên cứu
tổng quan thương mại quốc tế của Việt Nam, đến chính sách thương mại của cả hai nước, cụ
thể đối với hai mặt hàng gạo và sản phẩm điện tử - linh kiện. Trong tiểu luận, chủ yếu sẽ nói
về tình hình xuất khẩu, nhập khẩu hai mặt hàng này của Việt Nam với Trung Quốc trong giai
đoạn năm 2020, đặc biệt trong thời kì dịch Covid 19 vẫn diễn biến phức tạp. Từ các số liệu,
phân tích, cho thấy 2 nước đã và đang có mối quan hệ hợp tác tốt và đạt được các lợi ích song
phương. Song, vẫn cần đưa ra những giải pháp tăng cường hợp tác thương mại giữa hai nước.
Từ khóa: Thực trạng, thương mại, xuất khẩu, nhập khẩu, Trung Quốc, Việt Nam.
PHẦN MỞ ĐẦU
Tính cấp thiết của đề tài
Trong tiến trình toàn cầu hóa như hiện nay, hội nhập quốc tế là một xu thế tất yếu của
mọi nền kinh tế đặc biệt là hoạt động thương mại quốc tế. Thương mại quốc tế là một hình
thái phổ biến nhất của quan hệ kinh tế, phản ánh quá trình hình thành và phát triển của nền
kinh tế thế giới trong nhiều thế kỷ qua. Trong những năm qua dưới tác động của phân công
lao động quốc tế, sự phát triển của khoa học kỹ thuật, thương mại quốc tế đã mang lại nhiều
lợi ích to lớn cho mọi quốc gia.
Việt Nam bước vào công cuộc đổi mới từ năm 1986, gần 30 năm chuyển từ cơ chế
kinh tế bao cấp sang nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, Việt Nam đã gặt hái
được nhiều thành tựu to lớn trong đó hoạt động thu hút đầu tư nước ngoài được nước ta đặc
biệt chú trọng trong công cuộc phát triển đất nước. Đặc biệt, kể từ khi bình thường hóa quan
hệ năm 1991 đến nay, quan hệ giữa Việt Nam và Trung Quốc được khôi phục và phát triển
nhanh chóng. Giữa hai nước ngày càng có quan hệ sâu rộng với nhau trong hầu hết các lĩnh
vực, đặc biệt là lĩnh vực kinh tế thương mại. Hiện Trung Quốc là một trong những thị trường
xuất nhập khẩu lớn nhất của Việt Nam.
Gạo và máy tính, sản phẩm điện tử - linh kiện đã là hai mặt hàng trọng yếu, chiếm tỉ
trọng lớn trong tổng kim ngạch nước ta. Và Trung Quốc – nước láng giềng có mối quan hệ
lâu đời với nước ta – cũng là nước đi đầu thế giới về hai mặt hàng này. Do đó, việc tạo dựng
quan hệ thương mại quốc tế với Trung Quốc về gạo là cực kì cần thiết và quan trọng. Chính vì
vậy, nhóm đã quyết định lựa chọn đề tài: “Thương mại quốc tế giữa Việt Nam – Trung
3
Quốc về gạo và máy tính sản phẩm điện tử linh kiện” làm đề tài nghiên cứu cho tiểu luận
lần này.
Mục đích nghiên cứu
-Nghiên cứu những vấn đề, nội dung về tình hình xuất nhập khẩu giữa Việt Nam và Trung
Quốc, trong đó chú trọng đến mặt hàng gạo và máy tính, sản phẩm điện tử - linh kiện.
-Đề xuất giải pháp cho sự phát triển thương mại quốc tế giữa hai nước trong tương lai về gạo
và máy tính, sản phẩm điện tử - linh kiện.
Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:
Tiểu luận tập trung nghiên cứu tình hình chính sách thương mại quốc tế ở Việt Nam hiện
nay, sự hợp tác giữa hai nước Việt Nam - Trung Quốc về hai mặt hàng gạo và máy tính, sản
phẩm điện tử - linh kiện; đề xuất giải pháp để phát triển mối quan hệ hợp tác giữa hai nước.
Kết cấu
Đề tài ngoài phần mở đầu gồm 3 chương:
CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN THƯƠNG MẠI QUỐC TẾ, CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ
PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
CHƯƠNG 2: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
CHƯƠNG 3: KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN THƯƠNG MẠI
QUỐC TẾ GIỮA VIỆT NAM - TRUNG QUỐC VỀ GẠO VÀ SẢN PHẨM
ĐIỆN TỬ - LINH KIỆN
Do còn thiếu sót trong việc làm đề tài cũng như thiếu sót về mặt kiến thức chuyên môn
nên bài tiểu luận còn nhiều hạn chế. Chúng em mong cô thông cảm và mong nhận được sự
góp ý của cô để bài tiểu luận hoàn thiện hơn.
Chúng em xin chân thành cảm ơn!
