LỜI CẢM ƠN
Em xin gửi lời cảm ơn chân thành và sự tri ơn sâu sắc đối với các thầy cô của
trường đại học Nha Trang, đặc biệt là các thầy cô Viện Nuôi Trồng Thủy Sản của
trường đã tạo điều kiện và hỗ trợ một phần kinh phí cho em thực tập ở trại cá Tầm Lán
Tranh tại Lạc Dương, Lâm Đồng. Và em xin chân thành cảm ơn chú TS. Nguyễn Viết
Thùy giám đốc công ty đã tạo điều kiện và hướng dẫn em hoàn thành tốt khóa thực tập
kỹ thuật nuôi thủy sản nước ngọt.
Em xin chân thành cảm ơn chú Thái Duy Tuấn người đã trực tiếp huớng dẫn em
trong kì thực tập dài 45 ngày. Với sự giúp đỡ tận tình của anh đã giúp em có thêm vốn
kiến thức về quy trình sinh sản nhân tạo cá Tầm và quy trình nuôi thương phẩm.
Báo cáo thực tập thực hiện trong khoảng thời gian 45 ngày. Bước đầu đi vào thực
tế của em còn hạn chế và nhiều bỡ ngỡ nên không tránh khỏi những thiếu sót, em rất
mong nhận được những ý kiến quý báu của quý thầy để vốn kiến thức của em trong
lĩnh vực này được hoàn thiện hơn đồng thời có điều kiện bổ sung nâng cao ý thức và
chuyên môn của mình.
Em xinh chân thành cảm ơn.
Võ Minh Đức
Duc
i
MỤC LỤC
Lời cảm ơn I
Danh Sách Bảng III
Danh sách Hình IV
Mở đầu 1
Đặt vấn đề 1
Mục tiêu chuyên đề 1
Nội dụng 1
CHƯƠNG 1. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 2
1.1 Địa điểm thời gian và đối tượng nghiên cứu 2
1.2 Sơ đồ khối nội dung nghiên cứu 2
1.3 Phương pháp thu thập sô liệu 3
1.3.1 Thu thập số liệu sơ cấp 3
1.3.2 Thu thập số liệu thứ cấp 3
1.3.3 Xác định các yếu tố môi trường 3
1.3.4 Xác định các chỉ tiêu sinh sản 3
1.4 Phương pháp xử lý số liệu 3
CHƯƠNG 2. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN 4
2.1Kỹ thuật nuôi vỗ cá bố mẹ 4
2.1.1 Điều kiện ao nuôi vỗ 4
2.1.2 Tuyển chọn và thả cá giống 4
2.1.3 Thức ăn khẩu phần ăn và phương pháp cho ăn 5
2.1.4 Vệ sinh ao 6
2.1.5 Quản lý các yếu tố môi trường ao nuôi 6
2.1.6 Kích thích thành thục sinh dục 6
2.1.7 Phòng trị bệnh 6
2.2Kỹ thuật cho cá sinh sản nhân tạo 6
2.2.1 Kiểm tra và tuyển chọn cá thành thục sinh dục 6
2.2.2 Chuẩn bị thiết bị, công trình và dụng cụ cho cá sinh sản 8
2.2.3 Kích thích cá sinh sản 8
2.2.4 Kỹ thuật cho cá đẻ 9
2.2.5 Kỹ thuật ấp nở trứng 12
2.3Kỹ thuật nuôi cá thương phẩm 13
2.3.1 Chuẩn bị ao nuôi thương phẩm 13
2.3.2 Phương pháp tuyển chọn và thả giống 13
2.3.3 Chăm sóc và quản lý 13
2.3.4 Thu hoạch 15
2.3.5 Hiệu quả kinh tế 15
ii
2.4Hệ thống công trình và thiết bị NTTS tại cơ sở 16
2.4.1 Mặt bằng cơ sở 16
2.4.2 Các thiết bị chính 17
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 19
Kết luận 19
Kiến nghị 19
DANH SÁCH BẢNG
Bảng 2.1 Yếu tố thủy lý, thủy hóa 4
Bảng 2.2 Tiêu chuẩn chọn lựa cá bố mẹ 4
Bảng 2.3 Khẩu phần ăn của cá bố mẹ nuôi vỗ hằng ngày 5
Bảng 2.4 Thành phần dinh dưỡng trong thức ăn cho cá bố mẹ 5
Bảng 2.5 Thời gian cho cá bố mẹ ăn 6
Bảng 2.6 Yếu t ố thủy lý, thủy hóa 12
Bảng 2.7 Các chỉ tiêu sinh sản 12
Bảng 2.8 Chỉ tiêu về xây dựng ao 13
Bảng 2.9 Kích cỡ thức ăn và chế độ ăn cho cá thương phẩm 14
Bảng 2.10 Thành phần dinh dưỡng thức ăn đối với từng giai đoạn 14
Bảng 2.11 Lợi nhuận 1 ao nuôi 15
Bảng 2.12 Tổng chi phí 15
Bảng 2.13 Tổng doanh thu 15
Bảng 2.14 Lợi nhuận 16
DANH SÁCH HÌNH
Hình 1.1 Sơ đồ khối nội dung nghiên cứu 2
Hình 2.1 Thức ăn cho cá bố mẹ 5
Hình 2.2 Thăm trứng 6
Hình 2.3 Xác định chỉ số phân cực 7
Hình 2.4 Tinh trùng cá đực 7
Hình 2.5 Kích dục tố 8
Hình 2.6 Nghiền não thùy 8
Hình 2.7 Tiêm kích dục tố 9
Hình 2.8 Thu tinh trùng cá 10
iii
Hình 2.9 Tinh trùng dưới kính hiển vi 10
Hình 2.10 Thu trứng 11
Hình 2.11 Thụ tinh nhân tạo 11
Hình 2.12 Ấp trứng sau thụ tinh 12
Hình 2.13 Hệ thống nuôi cá Tầm thương phẩm 14
Hình 2.14 Sơ đồ bố trí hệ thống nuôi cá bố mẹ 16
Hình 2.15 Sơ đồ bố trí hệ thống công trình khu vực cho sinh sản 17
Hình 2.16 Sơ đồ bố trí trại nuôi thương phẩm 17
Hình 2.17 Thiết bị hạ nhiệt 18
Hình 2.18 Bể qua đông nhân tạo 18
Hình 2.19 Dàn ấp trứng 18
Hình 2.20 Giai thu cá bột 18
Hình 2.21 Máy đọc chip 18
Hình 2.22 Con chip 18
iv
MỞ ĐẦU
Đặt vấn đề
Trong những năm gần đây, nghề nuôi thủy sản nước lạnh ở nước ta ngày càng
phát triển nhanh và có giá trị kinh tế cao. Nghề cá nước lạnh đã đem lại nguồn lợi lớn
cho người nuôi. Một trong những looài cá nước lạnh được nuôi ở Việt Nam, cá Tầm
thuộc trong những loài có giá trị kinh tế cao.
Nhưng hiện nay sản xuất giống cá Tầm ở Việt Nam chủ yếu vẫn dựa vào sự nhập
khẩu trứng đã thụ tinh ở các nước có kỹ thuật nuôi cá Tầm phát triển mạnh như Nga…
. Từ năm 2005, khi bắt đầu nhập lô trứng cá tầm Siberi đầu tiên về Việt Nam, Viện
nghiên cứu Nuôi trồng Thủy sản 1 đã ấp nở thành công và phát triển đàn cá tầm Siberi
đầu tiên tại Sa Pa (Lào Cai) với tỷ lệ nở đạt trên 70%.
Tuy nhiên, trong thời gian đầu tỷ lệ thành công trong giai đoạn ương cá hương
đạt rất thấp (khoảng 10%), số lượng cá giống đạt chuẩn dưới 20%. Mặc dù vậy, những
thành công bước đầu là tiền đề để đẩy mạnh hoạt động sản xuất giống cá tầm ở Việt
Nam trong những năm tiếp sau. Những năm sau đó, tỷ lệ ấp nở cá bột liên tục được cải
thiện thông qua việc theo dõi chặt chẽ các giai đoạn phát triển, cải thiện khâu chăm
sóc, thức ăn cung cấp cho cá... Cho tới nay, tỷ lệ ấp ương cá tầm Siberi tới con giống
đã đạt tới trên 80% và chất lượng con giống đảm bảo (THƯƠNG MẠI THỦY SẢN - Số
154 | Tháng 10/2012).
Ở nước ta nghề nuôi cá Tầm nước lạnh ở các tỉnh miền núi nơi có khí hậu lạnh
ngày càng phát triển, nuôi với quy mô công nghiệp. Và đã tiếp cận với các kỹ thuật
tiến bộ về việc cho cá sinh sản nhân tạo với các hệ thống và thiết bị hỗ trợ hiện đại.
Tuy nhiên kỹ thuật và công nghệ cho cá sinh sản nhân tạo và ương nuôi cá vẫn chưa
đạt hiệu quả cao trong quá trình sản xuất giống.
Xuất phát từ thực tế đó và được sự phân công của Viện Nuôi Trồng Thủy sản
Trường Đại học Nha Trang, em đã tiến hành tìm hiểu “Kỹ thuật cho cá Tầm sinh sản
nhân tạo và nuôi thương phẩm” trại cá Tầm Lán Tranh tại Lạc Dương, Lâm Đồng.
Mục tiêu
Tìm hiểu quy trình kỹ thuật nuôi vỗ, cho cá bố mẹ sinh sản và nuôi thương phẩm
trong ao xi măng với hệ thống nước chảy.
Nội dung
-Kỹ thuật nuôi vỗ cá bố mẹ.
-Kỹ thuật cho cá sinh sản nhân tạo.
-Kỹ thuật nuôi cá thương phẩm.
-Tìm hiểu hệ thống công trình vê thiết bị NTTS tại cơ sở.
1