Bọ ngựa
Tên Latin: Mantis religiosa
Họ: Bọ ngựa Mantidae
Bộ: Bọ ngựa Mantoptera
Nhóm: Côn trùng
Là loài côn trùng cỡ lớn, dài 40 - 80 mm, có hai cánh
trước và hai cánh sau phát triển rộng. Hai cánh sau
trông như tấm kính và chỉ ở viền trước trên đầu mút,
cánh có màu xanh lá cây nhạt hoặc nâu nhạt, Đốt
ngực trước dạng ống kéo dài và ở phía trong các x-
ơng chậu của đôi chân trước có 1 chấm đen, thường
với một điểm nâu sáng ở chính giữa.
Đôi chân trước có dạng lưỡi kiếm, bờ trong có răng,
dùng để bắt mồi và chiến đấu với kẻ thù. Con cái
thường lớn hơn con đực (Cái 48 - 76 mm; đực 40 - 61
mm). Màu sắc thay đổi theo màu của nơi ở (nhất là
khi rình mồi): màu thường xuất hiện xanh lá cây, màu
cỏ úa hoặc vàng, nâu.
Sinh học:
Thức ăn là các loại côn
trùng khác nhau phụ
thuộc loài này xuất
hiện gần khi chúng
rình mồi, nhưng đối
với ấu trùng thì có
chọn lọc và có thức ăn
nhất định đó là rệp
cây. Thậm chí Bọ ngựa còn ăn thịt lẫn nhau, đặc biệt
là con cái có thể ăn thịt con đực ngay trong thời gian
giao phối hoặc sau khi đó. Thời gian đẻ trứng từ đầu
hè tới cuối thu.
Con cái đẻ trứng sau khi giao phối ít lâu. Một lần đẻ
khoảng 100 - 300 trứng sắp đều đặn trong tổ trứng.
Trứng bọ ngựa được đẻ vào mùa hè hoặc đầu mùa
(Ảnh: curieux-de-nature)
thu thì nở ngay ra con sau một thời ngan ngắn (trên
dưới 1 tháng). Trứng bọ ngựa được đẻ vào cuối mùa
thu thường sống qua đông đến mùa xuân mới nở và
ấu trùng lớn rất nhanh và sau 4 lần lột xác phát triển
tới dạng trưởng thành.
Nơi sống và sinh thái:
Màu sắc cơ thể thường mang tích chất bảo vệ ngụy
trang phù hợp với màu sắc của cây và nơi sống, loài
này có 3 màu cơ bản như đã mô tả ở trên. Thường
gặp chúng trên các cây to, cây bụi hơn là trên cây
thân cỏ.
Phân bố:
- Việt Nam: khắp trên lãnh thổ Việt Nam, theo các tài
liệu đã tìm thấy chúng ở Lạng Sơn, Quảng Ninh,
Ninh Bình, Quảng Bình, Đây là loài duy nhất thuộc
bộ bọ ngựa Mantodea được đưa vào sách đỏ Viêt
Nam
- Thế giới: là loài phân bố rộng ở cả vùng ôn đới và
nhiệt đới thuộc các châu lục: châu Âu, châu Á, châu
Phi, thậm chí cả ở Bắc Mỹ và Australia.
Giá trị sử dụng:
Đây là loài côn trùng có lợi nhiều hơn có hại vì
chúng tiêu diệt nhiều côn trùng có hại, đặc biệt chúng
còn ăn rất nhiều các loài rệp hại cây (Aphididae).
Chúng còn làm đẹp cho thiên nhiên. Tuy nhiên đôi
khi chúng còn ăn cả ong mật và các loại côn trùng có
lợi khác.
Tình trạng:
Số lượng của loài Bọ ngựa này còn rất ít và hiếm gặp
vì các yếu tố môi trường và kẻ thù cùng hiện tượng
ăn thịt đồng loại và ở Việt Nam trẻ em thường bắt để
chơi. Nhiều nước xếp chúng vào loại côn trùng hiếm.
(Ảnh: carnet)
Theo Sinh vật rừng Việt Nam